V GC 169/14 · Sąd powszechny

Sygn. akt V GC 169/14 WYROK ZAOCZNY W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 3 września 2014 r. Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze V Wydział Gospodarczy w składzie: Przewodniczący: SSR Karolina Krzemińska Protokolant: sekr.sądowy Joanna Linde po rozpoznaniu w dniu 3 września 2014 r. w Jeleniej Górze na rozprawie sprawy z powództwa Skarbu Państwa - Prezydenta Miasta J. przeciwko K. M. o zapłatę 3.633,65 zł I. zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 3.633,65 zł (trzy tysiące sześćset trzydzieści trzy złote sześćdziesiąt pięć groszy) wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 27.06.2014 r. do dnia zapłaty, II. w pozostałej części powództwo oddala, III. zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 600,00 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego, IV. odstępuje od obciążania pozwanego brakującymi kosztami sądowymi; V. wyrokowi w punkcie I i III nadaje rygor natychmiastowej wykonalności. Sygn. akt V GC 169/14

UZASADNIENIE

Strona powodowa Skarb Państwa reprezentowany przez Prezydenta Miasta J. wystąpiła z powództwem przeciwko K. M. domagając się zasądzenia kwoty 3 633,65 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty oraz kosztami procesu, w tym kosztami zastępstwa procesowego w kwocie 600 zł. Wniosła także o ustanowienie kuratora dla nieznanego z miejsca pobytu pozwanego. W uzasadnieniu pozwu wskazała, że uzyskała tytuł wykonawczy przeciwko PPHU (...) Sp. z o.o. w J. w postaci nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym SR w Jeleniej Górze z dnia 18.02.2010r. sygn. akt I Nc 906/10 na kwotę 1 740,55 zł wraz z ustawowymi odsetkami oraz kosztami zastępstwa procesowego w kwocie 180 zł, który zaopatrzony został w klauzulę wykonalności.

W oparciu o ten tytuł komornik sądowy prowadził postępowanie egzekucyjne, które zostało umorzone postanowieniem z dnia 21.03.2011r. sygn. akt Km 240/10 wobec jego bezskuteczności. Pozwany pełnił funkcję członka zarządu spółki, której dotyczył w/w tytuł wykonawczy w okresie od 30.08.2006r. do 29.05.2013r. a więc w okresie gdy istniała wierzytelność objęta tytułem wykonawczym. Wezwaniem do zapłaty z dnia 28.10.2013r. powód wezwał pozwanego do zapłaty należności dochodzonych niniejszym pozwem (koszt wezwania to 5,70 zł).

Powód dochodzi od pozwanego należności, na którą składają się kwoty: - 1 740,55 zł (należność główna), - 1 511,41 zł (skapitalizowane odsetki ustawowe od kwoty 1 734,90 zł od dnia 01.04.2007r. do dnia 20.02.2014r.), - 2,99 zł (skapitalizowane odsetki ustawowe od kwoty 5,65 zł od dnia 28.01.2007r. do dnia 20.02.2014r.), - 180 zł (koszty zastępstwa adwokackiego zasądzone w nakazie zapłaty), - 45 zł (koszty zastępstwa adwokackiego w postępowaniu egzekucyjnym), - 148 zł (koszty postępowania egzekucyjnego), - 5,70 zł (koszt wezwania do zapłaty).

Jako podstawę prawną odpowiedzialności pozwanego powód wskazał przepis art. 299 ksh. Zarządzeniem z dnia 15 kwietnia 2014r. (k. 26 akt), dla nieznanego z miejsca pobytu pozwanego został ustanowiony kurator w osobie st. sekr. sąd. B. L.. Kurator pozwanego nie złożył odpowiedzi na pozew i nie stawił się na rozprawę. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Pozwany K. M.pełnił funkcję członka zarządu spółki Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowo-Usługowe (...) sp. z o.o. w J. w okresie do 30.08.2006r. do 29.05.2013r.. W dniu 18 lutego 2010r.

Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze Wydział I Cywilny wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym w sprawie sygn. akt I Nc 906/10, w którym nakazał spółce Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowo-Usługowe (...) sp. z o.o. w J. aby zapłaciła Skarbowi Państwa - Prezydentowi Miasta J. kwotę 1.740,55 zł wraz z odsetkami ustawowymi od kwot: - 1.734,90 zł od dnia 01.04.2007r. do dnia zapłaty, - 5,65 zł od dnia 28.01.2010r. do dnia zapłaty oraz kwotę 180 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego. W dniu 05.05.2010r. nakazowi zapłaty nadano klauzulę wykonalności.

Na podstawie w/w orzeczeń strona powodowa, reprezentowana przez pełnomocnika będącego adwokatem, wszczęła przeciwko w/w spółce postępowanie egzekucyjne przed Komornikiem Sądowym przy SR w Jeleniej Górze R. D., które toczyło się pod sygn. akt Km 240/10. Postanowieniem z dnia 31.05.2010r. komornik przyznał wierzycielowi koszty zastępstwa prawnego w postępowaniu egzekucyjnym w kwocie 45 zł. Postanowieniem z dnia 21.03.2011r. komornik umorzył postępowanie egzekucyjne wobec bezskuteczności egzekucji oraz ustalił koszty postępowania egzekucyjnego na kwotę 149 zł.

W wezwaniu z dnia 28.10.2013r. strona powodowa wezwała pozwanego do zapłaty kwoty 3.546,39 zł w terminie 7 dni od otrzymania wezwania. Wezwanie wysłano na adres ul. (...) w K., z którego pozwany został wymeldowany w trybie administracyjnym w dniu 28.09.2004r. Koszt wystosowania wezwania wyniósł 5,70 zł. okoliczności niesporne

Sąd zważył co następuje:

Powództwo w przeważającej części zasługiwało na uwzględnienie. Dokonując ustaleń faktycznych w niniejszej sprawie sąd, zgodnie z treścią art. 339§2 kpc, przyjął za prawdziwe twierdzenia powoda o okolicznościach faktycznych przytoczonych w pozwie albowiem nie budziły one wątpliwości i znajdowały w pełni potwierdzenie w dowodach z dokumentów dołączonych do tegoż pozwu. Zgodnie z treścią art. 299§1 ksh jeżeli egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna, członkowie zarządu odpowiadają solidarnie za jej zobowiązania.

W myśl art. 299 § 2 ksh członek zarządu może się uwolnić od odpowiedzialności, o której mowa w § 1, jeżeli wykaże, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie układowe, albo że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości oraz niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło nie z jego winy, albo że pomimo niezgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości oraz niewszczęcia postępowania układowego wierzyciel nie poniósł szkody. Odpowiedzialność członków zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością stanowi cywilnoprawną sankcję za prowadzenie spraw spółki w sposób prowadzący do bezskuteczności egzekucji przeciwko spółce.

Uzależniona jest ona przy tym od wykazania przez wierzyciela jedynie istnienia zobowiązania spółki oraz bezskuteczności egzekucji z jej majątku. Zarówno powstanie szkody, rozumianej jako obniżenie potencjału finansowego spółki a nie bezpośredni uszczerbek w majątku wierzyciela, jak i inne przesłanki odpowiedzialności, tj. wina i związek przyczynowy pomiędzy tak rozumianą szkodą a zachowaniem członków zarządu spółki, funkcjonują na zasadzie domniemania ustawowego. Dlatego dowody na te okoliczności, opisane w art. 299 § 2 k.s.h. muszą przedstawić członkowie zarządu (wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 3 czerwca 2011 r.

VI ACa 1441/10). W okolicznościach przedmiotowej sprawy wierzyciel wykazał obciążające go przesłanki odpowiedzialności odszkodowawczej pozwanego, tj.: fakt piastowania przez niego funkcji członka zarządu spółki PPHU (...) Sp. z o.o., istnienie zobowiązania tej spółki oraz fakt bezskuteczności prowadzonej przeciwko spółce egzekucji. Pozwany nie wykazał natomiast zaistnienia żadnej z przesłanek egzoneracyjnych wskazanych w treści art. 299 §2 ksh. Żądanie pozwu w wysokości 3.633,65 zł obejmowało następujące części składowe: - należność główną w kwocie 1 740,55 zł, - skapitalizowane odsetki ustawowe od należności głównej, tj. 1 511,41 zł + 2,99 zł (liczone odpowiednio od kwoty 1 734,90 zł od dnia 01.04.2007r. do dnia 20.02.2014r. i od kwoty 5,65 zł od dnia 28.01.2010r. do dnia 20.02.2014r.), - koszty procesu w kwocie 180 zł, - koszty postępowania egzekucyjnego w wysokości 193 zł (w tym koszty zastępstwa prawnego w egzekucji w kwocie 45 zł) - koszty wezwania pozwanego do zapłaty 5,70 zł.

Zobowiązanie spółki PPHU (...) Sp. z o.o. w wysokości 1 740,55 zł zostało stwierdzone prawomocnym nakazem zapłaty Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 18 lutego 2010r. sygn. akt I Nc 906/10. W wyroku z dnia 18 maja 2011 r. (III CSK 228/10, LEX nr 1027183) SN odniósł się natomiast do kwestii dopuszczalności i sposobu dochodzenia odsetek od należności objętych tytułem wykonawczym w postępowaniu przeciwko członkom zarządu spółki z o.o. W orzeczeniu tym Sąd Najwyższy wskazał, że „niewyegzekwowane odsetki za zwłokę w zapłacie objętych tytułem wykonawczym należności mogą być objęte odszkodowaniem dochodzonym na podstawie art. 299 k.s.h., powinny być jednak zsumowane i wyrażone kwotowo” (zob. również komentarz do tego wyroku – K.

Osajda, Odpowiedzialność członków zarządu spółki z o.o. za ich zobowiązania w orzecznictwie Sądu Najwyższego z 2011 i 2012 r., Glosa 2012, nr 4, s. 5 i n. cyt. za A. Kidyba, Komentarz aktualizowany do art. 299 Kodeksu spółek handlowych, LEX/el. 2013, stan prawny: 2013-03-30). Zasadne było więc również żądanie powódki w zakresie kwoty 1 511,41 zł + 2,99 zł obejmujące skapitalizowane odsetki od roszczenia głównego zasądzonego w nakazie zapłaty wyliczone na dzień 20.02.2014r. Odnosząc się do pozostałych części składowych żądania należy wskazać, że zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem judykatury odpowiedzialność członków zarządu spółki na podstawie art. 299 k.s.h. obejmuje również zasądzone w tytule wykonawczym, wydanym przeciwko spółce, koszty procesu oraz koszty postępowania egzekucyjnego umorzonego z powodu bezskuteczności egzekucji (por. wyrok SN z 2007-03-16, III CSK 404/06, LEX nr 457763, wyrok SN z 2007-03-08, III CSK 352/06, LEX nr 278665, uchwała SN z 2006-12-07, III CZP 118/06, OSNC 2007/9/136).

Tym samym na uwzględnienie zasługiwało również żądanie powódki w zakresie kosztów procesu w kwocie 180 zł stwierdzonych w w/w nakazie zapłaty oraz kosztów postępowania egzekucyjnego w łącznej wysokości 193 zł ( 45 zł + 148 zł). Odnośnie żądania zapłaty kwoty 5,70 zł tytułem kosztów wezwania pozwanego do zapłaty, to w ocenie Sądu było ono również zasadne, choć podstawy prawnej do jego zasądzenia nie mógł stanowić art. 299 ksh, lecz art. 415 kc. W oparciu o przepis art. 481§1 i 2 kc należne były również powodowi odsetki ustawowe od kwot żądanych w pozwie.

Roszczenie dochodzone w niniejszej sprawie, jak już wyżej wskazano, ma charakter odszkodowawczy. Termin jego spełnienia nie jest więc oznaczony, ani też nie wynika z właściwości zobowiązania. Powinno być ono spełnione niezwłocznie po wezwaniu dłużnika do zapłaty (art. 455 kc). Wezwanie z dnia 28.10.2013r. skierowane do pozwanego na etapie przedprocesowym i nie podjęte w terminie, nie mogło być jednak uznane za skuteczne. Wysłano je bowiem na adres pod którym, zgodnie z dokumentami posiadanymi przez powódkę (k.11akt), pozwany nie przebywał już od 2004r. (w dniu 28.09.2004r. został z niego wymeldowany w trybie administracyjnym).

Dlatego nie można uznać, iż miał on możliwość zapoznania się z jego treścią (art. 61§1 kc). Dlatego też odsetki zasądzono dopiero od dnia 27.06.2014r., tj. po upływie 14 dni od daty doręczenia kuratorowi pozwanego odpisu pozwu, co nastąpiło w dniu 12.06.2014r. (potw. odbioru k. 37 akt). Mając powyższe względy na uwadze orzeczono jak w punkcie I wyroku, oddalając w punkcie II żądanie jedynie co do odsetek ustawowych za okres przed dniem 27.06.2014r. O kosztach procesu orzeczono na podstawie art. 98§1 i 3 kpc. Składało się na nie jedynie wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 600 zł, obliczone stosownie do §6 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.

U. z 2002r., nr 163, poz.1348 ze zm.) (punkt III). O brakującej opłacie od pozwu orzeczono na podstawie na podstawie art. 113 ust.1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. nr 167, poz. 1398 ze zm.) (punkt IV wyroku). Podstawę do nadania wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalności stanowił zaś przepis art.333§ 1 pk 3 kpc (punkt V wyroku).