III Ca 1027/23 · Sąd powszechny

Sygn. akt III Ca 1027/23

UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 1 marca 2023 r. Sąd Rejonowy w Zgierzu zasądził od pozwanej A. Z. na rzecz powoda (...) Bank Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. kwotę 16.877 złotych z ustawowymi odsetkami maksymalnymi za opóźnienie od dnia 10 stycznia 2022 roku do dnia zapłaty oraz nie obciążył pozwanej kosztami postępowania. Apelację od powyższego wyroku wniosła pozwana, zaskarżając wydane rozstrzygnięcie w całości. Skarżąca wydanemu orzeczeniu zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego tj.: ⚫ art. 75 c § 3 prawa bankowego, wobec okoliczności, iż Bank nie wyczerpał polubownej drogi zakończenia sporu ponieważ nie umożliwił pozwanej restrukturyzacji zadłużenia poprzez zmianę określonych w umowie warunków lub terminów spłaty kredytu;

⚫ art. 359 § 2 1 k.p.c. oraz art. 58 § 1 k.c. poprzez ich niezastosowanie w sytuacji, gdy wysokie opłaty dodatkowe stanowią obejście przepisów o odsetkach maksymalnych, W konkluzji skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powoda na rzecz pozwanej kosztów procesu wg norm.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja pozwanej była bezzasadna i jako taka podlegała oddaleniu. W pierwszej kolejności należy wskazać, iż niniejsza sprawa rozpoznawana jest w postępowaniu uproszczonym. W myśl art. 505 13 § 2 k.p.c., jeżeli sąd drugiej instancji nie przeprowadził postępowania dowodowego, to uzasadnienie wyroku powinno zawierać jedynie wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa. Apelacja w postępowaniu uproszczonym ma charakter ograniczony, a celem postępowania apelacyjnego nie jest tu ponowne rozpoznanie sprawy, ale wyłącznie kontrola wyroku wydanego przez Sąd I instancji w ramach zarzutów podniesionych przez skarżącego.

Innymi słowy mówiąc, apelacja ograniczona wiąże sąd odwoławczy, a zakres jego kompetencji kontrolnych jest zredukowany do tego, co zarzuci w apelacji skarżący. Wprowadzając apelację ograniczoną, ustawodawca jednocześnie określa zarzuty, jakimi może posługiwać się jej autor i zakazuje przytaczania dalszych zarzutów po upływie terminu do wniesienia apelacji – co w polskim porządku prawnym wynika z art. 505 9 § 1 1 i 2 k.p.c. (tak w uzasadnieniu uchwały składu 7 sędziów SN z dnia 31 stycznia 2008 r., III CZP 49/07, OSNC Nr 6 z 2008 r., poz. 55).

Tym samym w ramach niniejszego uzasadnienia poprzestać należy jedynie na odniesieniu się do zarzutów apelacji, bez dokonywania analizy zgodności zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem w pozostałym zakresie. Zdaniem Sądu Okręgowego, wyrok Sądu Rejonowego jest prawidłowy. Podniesione przez apelującą zarzuty nie zasługują na uwzględnienie. Sąd Okręgowy podziela zarówno ustalenia faktyczne dokonane przez Sąd I instancji, i przyjmuje je jako własne, jak i dokonaną ocenę prawną. Zarzut naruszenia art. 75 c § 3 prawa bankowego jest bezzasadny.

Tryb wynikający z art. 75c ustawy Prawo bankowe został zachowany przez powodowy bank, który wystawił pozwanej wezwanie do zapłaty i poinformował pozwaną o możliwości wystąpienia o restrukturyzację zadłużenia. Wskazany przez pozwaną przepis art. 75 c ma charakter ochronny w stosunku do kredytobiorcy, co oznacza, że możliwe jest zastosowanie rozwiązań korzystniejszych dla kredytobiorcy natomiast nie jest możliwe odstąpienie od obowiązku wezwania do zapłaty w minimalnym 14 - dniowym terminie oraz od obowiązku poinformowania o możliwości restrukturyzacji.

W przypadku gdy przesłanki wynikające z art.75 c ustawy Prawo bankowe nie zostały spełnione, to czynność prawna banku polegająca na wypowiedzeniu umowy jest nieważna. Taka sytuacja nie miała miejsca w przedmiotowej sprawie. Jak zwrócił uwagę Sąd pierwszej instancji, sam fakt złożenia wniosku o restrukturyzację nie oznacza, że musi on zostać uwzględniony i niewyklucza możliwości skutecznego wypowiedzenia umowy kredytu, jeżeli dłużnik nie reguluje terminowo swoich zobowiązań. Zatem, nie sposób wymagać od powoda, aby godził się na restrukturyzację zadłużenia w kształcie formułowanym przez pozwaną, skoro wówczas miałoby ono kształt niekorzystny dla działalności powoda.

Powód w przedmiotowej sprawie wywiązał się z ciążących na nim obowiązków. Nadto, powód w dniu 28 stycznia 2020 roku zawarł z pozwaną Aneks nr (...) do umowy kredytu konsolidacyjnego, gdzie strony ustaliły, że zobowiązanie pozwanej wynosi łącznie 17.879,83 zł, a okres kredytowania został wydłużony do 96 miesięcy, a zatem dwukrotnie, mimo to, pozwana nadal nie spłacała należności w wysokości miesięcznej wynikającej z zawartego aneksu. Zarzut naruszenia art. 359 § 2 1 k.p.c. oraz art. 58 § 1 k.c. także jest bezzasadny.

Wbrew zarzutom pozwanej przedmiotowa umowa nie narusza dyspozycji art. 359 § 2 1 kc (odsetki maksymalne), ani też art. 58 k.c., gdyż nie zawiera też postanowień abuzywnych (niedozwolonych). Skarżąca została w sposób wyraźny pouczona o kosztach i je zaakceptowała. Sąd nie dopatrzył się w przedmiotowej sprawie okoliczności przemawiających za uznaniem, że dokonane przez powoda czynności prawne mogą wypełniać przesłanki sprzeczności z dobrymi obyczajami czy rażącego naruszenia interesów konsumenta. Pozwana w pełni świadomie zawarła z powodem umowę kredytu.

Zawierając umowę skarżąca znała wartości kosztów, a w szczególności sumę szacunkową odsetek oraz wysokość prowizji w kwocie 4.658,58 zł i na nie się godziła. Wysokość prowizji nie była ukrywana przed pozwaną we wzorcu umownym, podana i wyeksponowana została w dokumentach, które pozwana otrzymała przed podpisaniem umowy. Banki mają prawo do pobierania prowizji, co wynika chociażby z art. 110 pr. bankowego, art. 69 ust. 2 pkt 9 pr. bankowego, istotne jest, aby jej wysokość mieściła się w granicach prawa i była znana konsumentowi.

Zatem, wszelkie postanowienia zawartej umowy mieściły się w granicach swobody kontraktowania i swobody działalności gospodarczej, a ich wysokość jest adekwatna do wysokość pożyczki udzielanej pozwanej. Podsumowując powyższy wywód stwierdzić należy, iż wywiedziona przez pozwaną apelacja nie zawierała zarzutów, mogących podważyć rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego i w konsekwencji podlegała oddaleniu na podstawie art. 385 k.p.c. O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie art. 102 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c..

Sąd II instancji dopatrzył się szczególnych okoliczności w rozumieniu tego przepisu, uzasadniających odstąpienie od zasady odpowiedzialności za wynik sprawy i nieobciążanie pozwanej obowiązkiem zwrotu poniesionych przez powoda kosztów. Uznanie, czy w sprawie zachodzi wypadek szczególnie uzasadniony w rozumieniu tego przepisu, jest przejawem dyskrecjonalnej władzy sądu. Sytuacja majątkowa oraz życiowa pozwanej jest niewątpliwie ciężka. Jest ona osobą samotnie wychowującą córkę oraz opiekującą się chorą matką. Z dochodu w kwocie 3500 zł miesięcznie utrzymuje siebie, córkę oraz matkę.

Należy także mieć na uwadze okoliczność, że pozwana podejmowała wysiłki zmierzające do zawarcia z bankiem porozumienia.