Legislator Case Law & Legislation
II AKa 110/23 AI generated

II AKa 110/23 · Sąd powszechny

Case Number II AKa 110/23
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Decision Date
Outcome SENTENCE

Legislator summary

AI generated

UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II AKa 110/23 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Okręgowego w Gdańsku z dnia 20 grudnia 2022 r., sygn. akt XI Ko 1267/22 1.1.2. Podmioty wnoszące apelację ☐ oskarżyciel publiczny ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ pełnomocnik wnioskodawców ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.1.3. Granice zaskarżenia 1.1.3.1.

Legislator headnote

AI generated

art. 438 pkt 1 k.p.k, art. 438 pkt 2 k.p.k, art. 438 pkt 3 k.p.k, art. 438 pkt 4 k.p.k, art. 439 k.p.k, art. 556 § 1 pkt 1 k.p.k; II AKa 110/23 · Sąd powszechny: wynagrodzenia - za podstawę - wysokość najniższego miesięcznego wynagrodzenia w dacie orzekania (3.010,00 zł), zamiast zawnioskowanej podstawy przez pełnomocnika. IV. Ponadto w zakresie zasądzonego odszkodowania: - obraza przepisów prawa materialnego, tj.: art. 481 § 1 k.c. w zw. z art. 558 k.p.k. poprzez jego niezastosowanie i nieprzyznanie od zasądzonych sum odsetek ustawowych za opóźnienie liczonych od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty, pomimo, że takie żądanie zostało zgłoszone we wniosku. ☐ zasadny ☒ częściowo zasadne ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zarzuty I, II i III - częściowo zasadne.

Keywords

AI generated
failure to provide evidence failure to state reasons unproven causation unproven judicial bias proof of negative facts non-contestation of the facts

Cited Legislation

AI generated
art. 438 pkt 1 k.p.k
Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k.
art. 438 pkt 2 k.p.k
438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k.
art. 438 pkt 3 k.p.k
– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k.
art. 438 pkt 4 k.p.k
– błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k.
art. 439 k.p.k
– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k.
art. 556 § 1 pkt 1 k.p.k
obraza przepisów prawa procesowego, a mianowicie: - naruszenie art. 556 § 1 pkt 1 k.p.k.
art. 322 k.p.c
art. 7 k.p.k
izolacji, w sytuacji gdy w świetle okoliczności faktycznych i prawnych zasadne jest twierdzenie, że wnioskodawcy uprawnieni są do odszkodowania w pełnym wymiarze, - art. 7 k.p.k.

Cited Case Law

AI generated
AI generated
IV Ka 803/22
UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt IV Ka 803 / 22 Załącznik dołącza się w każdym przypadku.
II Ka 337/23
wyrok Sądu Rejonowego w Mińsku Mazowieckim z dnia 30 stycznia 2023 r.
IV Ka 33/25
UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt IV Ka 33/25 Załącznik dołącza się w każdym przypadku.
III Ka 193/21
art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu
II Ka 637/21
Sygn. akt II Ka 637/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 listopada 2021r. Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSO Karol Troć Protokolant: sekr. sąd. Beata Wilkowska przy udziale prokuratora Agnieszki Czapińskiej po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2021 r. sprawy K. S. (1) oskarżonego z art. 278 § 1 kk w zw. z art. 12 § 2 kk w zw. z art. 31 § 2 kk na skutek apelacji wniesionych przez oskarżyciela publicznego i obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 25 maja 2021 r. sygn. akt II K 1129/20 uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w Siedlcach do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II Ka 637/21 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 2 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 25 maja 2021r. w sprawie II K 1129/20 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty --- ------------------- ---------------------------------------------------------- ------------ ----- 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty -------- ------------------ ---------------------------------------------------------- ------------- ---- 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu -------------- ---------------------------------- ------------------------------------------------------------------------ 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu --------------- ----------------------------------- --------------------------------------------------------------------------- 3. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 1 Prokurator wyrokowi zarzucił : - obrazę przepisów prawa karnego procesowego mającą wpływ na treść orzeczenia, a mianowicie art. 4, 7, 410 kpk poprzez dokonanie oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w sposób dowolny, z przekroczeniem zasady prawidłowego rozumowania oraz wskazań doświadczenia życiowego poprzez bezzasadne przyjęcie, iż oskarżony K. S. (1) w dniach 25.05.2020r. oraz 27.05.2020r. nie dokonał zaboru w celu przywłaszczenia towaru ze sklepu (...) znajdującej się przy ul. (...) w S. oraz braku uwzględnienia okoliczności dotyczących modus operandi sprawcy co skutkowało przypisanie mu jedynie sprawstwa wykroczenia z art. 119 § 1 kw popełnionego w dniu 19.05.2020r., podczas gdy swobodna, a nie dowolna, jak to uczynił Sąd I instancji ocena zgromadzonych w sprawie dowodów, w szczególności zeznań świadka M. S. (1) oraz oględzin monitoringu zabezpieczonego z wymienionego sklepu, prowadzi do wniosku, iż oskarżony dokonał w krótkich odstępach czasu przy wykorzystaniu takiej samej sposobności zaboru w celu przywłaszczenia produktów ze sklepu (...) w dniach 19.05.2020r., 25.05.32020r. oraz 27.05.2020r., a więc dopuścił się popełnienia przestępstwa określonego w art. 278 § 1 kk w zw. z art. 12 § 2 kk w zw. z art. 31 § 2 kk. ☐ zasadny ☒ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Apelacja prokuratora jest zasadna, a wskazane w niej uchybienia, których dopuścił się Sąd Rejonowy w Siedlcach, skutkować musiały uchyleniem zaskarżonego wyroku. Odnosząc się do meritum wskazać należy, iż zaskarżone orzeczenie Sądu Rejonowego dotknięte jest wadami, które czynią wyrok jako całość wadliwym w sposób, który musiał skutkować uchyleniem go w całości i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. W niniejszej sprawie doszło bowiem do obrazy przepisów postępowania, która miała wpływ na treść wyroku. W ocenie Sądu Okręgowego zasadność ocen i wniosków wyprowadzonych przez Sąd I instancji z okoliczności ujawnionych w toku przewodu sądowego, nie odpowiada zasadom logicznego rozumowania i zasadom doświadczenia życiowego. Sąd przekroczył granice swobodnej oceny dowodów, a wskutek tego dopuścił się błędów w ustaleniach faktycznych, mających wpływ na treść wydanego orzeczenia. W pisemnych motywach wyroku Sąd Rejonowy wskazał mianowicie, iż zgromadzone w niniejszej sprawie dowody nie dały podstaw do przypisania oskarżonemu K. S. (1) popełnienia zarzuconego mu czynu z art. 278 § 1 kk w zw. z art. 12 § 2 kk w zw. z art. 31 § 2 kk, a przyjęcie jedynie, iż dopuścił się on zaboru mienia o wartości 288 zł w dniu 19.05.2020r., tj. wykroczenia z art. 119 § 1 kw w zw. z art. 17 § 2 kw. Powodem takiego rozstrzygnięcia było uznanie, że materiał dowodowy sprawy nie daje podstaw do ustalenia tożsamości osoby sprawcy wszystkich czterech kradzieży sklepowych, ujętych w akcie oskarżenia jako jeden czyn w znaczeniu prawnym. Sąd dysponował w tym zakresie dowodami w postaci zeznań świadka M. S. (1) oraz zapisami monitoringu sklepu (i dowodami z tego źródła się wywodzącymi). W ocenie Sądu odwoławczego Sąd Rejonowy dowody te ocenił niezgodnie z dyrektywami płynącymi z treści art. 7 kpk, w szczególności dowolnie oceniając zeznania świadka, uznając je w zakresie rozpoznania oskarżonego K. S. (1) za niewiarygodne. Świadek przyznawał, że w dniach 25 i 27 maja 2020 r. nie widział twarzy sprawcy kradzieży – jak miało to miejsce w dniu 19 maja 2020 r., a mimo to wyrażał praktycznie pewność, że wszystkich kradzieży dokonał ten sam sprawca – znany mu jako klient sklepu (...). Rozpoznanie to niesłusznie zostało uznane przez Sąd i Instancji za wątpliwe – zwłaszcza w sytuacji, gdy świadek znał nie tylko oskarżonego, ale i jego brata – współoskarżonego i wyraźnie ich rozróżniał. Z tym różnicującym rozpoznawaniem obu braci koresponduje treść wyjaśnień M. S. (2), który przyznając się do innych kradzieży, zdecydowanie zapewniał, by dokonywał ich również w sklepie na ul. (...), logicznie wyjaśniając jako przyczynę, że w tym akurat sklepie robi zakupy. Tworzy to więc logiczną całość w zakresie ustaleń, że zakwestionowanych przez Sąd I instancji kradzieży nie dokonał M. S. (2). Sąd Rejonowy wbrew zasadom doświadczenia życiowego nie uwzględnił także innych okoliczności ujawnionych w toku przewodu sądowego, logicznie tworzących zdaniem Sądu Okręgowego nierozerwalny łańcuch poszlak wskazujących, że to K. S. (2) był sprawcą wszystkich czterech zdarzeń. Wskazują na to w szczególności okoliczności, podnoszone m.in. przez świadka. Precyzyjnie wskazywał on, iż podczas każdej z tych kradzieży sprawca miał to samo obuwie sportowe i ciemne sportowe spodnie, zabierał generalnie taki sam asortyment produktów z grupy tych bardziej wartościowych, chował zabrane produkty do takiej samej, podobnie trzymanej torby, a następnie po wyjściu poza teren sklepu odjeżdżał na takim samym rowerze. Świadek wskazał, iż za każdym razem zachowanie sprawcy było takie samo i polegało na tym, iż po zorientowaniu się o tym, że nikt go nie obserwuje, chował produkty do torby zakupowej i wychodził ze sklepu przez ostatnią nieczynną kasę, po czym odjeżdżał rowerem górskim w kolorze srebrnym. W każdym przypadku sprawca zabierał ze sklepu (prócz ew. drobniejszych produktów) alkohol w postaci whisky, za każdym razem zdejmując butelki z tej samej półki sklepowej, tj. drugiej od góry. Dodatkowo wszystkie cztery zdarzenia miały miejsce w ciągu zaledwie 9 dni. Oskarżony i jego brat byli znani świadkowi jako klienci i konsekwentnie i stanowczo twierdził on, że jest pewien, iż za czyny opisane w zarzucie odpowiadał K. S. (1). Sąd I instancji przypisując oskarżonemu sprawstwo jedynie w zakresie zdarzenia z dnia 19.05.2020r. oparł się w główniej mierze na jego wizerunku, utrwalonym za pomocą kamer monitoringu znajdujących się na zewnątrz sklepu, na którym sprawca widoczny jest bez maseczki, co ułatwiało bezsprzecznie jego rozpoznanie, ale również na zeznaniach M. S. (1), który go na tym nagraniu rozpoznał. Pamiętać przy tym należy, że rozpoznanie osoby, którą się zna, nawet jeśli tylko z widzenia, następuje nie tylko na podstawie rysów twarzy – wszak nawet mimo noszenia maseczek, zakrywających większą część twarzy, jesteśmy rozpoznać osoby nam znane po innych, nawet trudnych do określenia i nazwania cech osobowych, takich jak sylwetka, sposób poruszania się, charakterystyczne gesty itd. Negując sprawstwo K. S. (2) w zakresie kradzieży w kolejnych dniach z powodu trudności z rozpoznaniem sprawcy kradzieży mającego na twarzy maseczkę, Sąd pominął kwestię, że znający oskarżonego świadek takich wątpliwości nie miał, a oceniając zasadność jego przekonania nie można było pomijać tego, iż wszystkie te przypadki łączy nadto szereg cech wspólnych, nie dotyczących wyglądu sprawcy. Nie należy też zapominać o tożsamości pozostałych części garderoby sprawcy w datach zdarzeń. I tak w dniach 19.05.2020r. i 27.05.2020r. sprawca poza takimi samymi butami miał na sobie także takie same spodnie i charakterystyczną czapkę we wzór moro, a w dniach 25.05.2020r. i 27.05.2020r. ubiór sprawcy różniła jedynie czapka. Faktem jest, iż od oskarżonego nie zabezpieczono żadnej odzieży, co nie świadczy jednak o tym, iż nie jest on sprawcą zarzucanych mu czynów, skoro na podstawie innych cech został rozpoznany przez świadka, który znał go z innych zdarzeń i był pewien jego rozpoznania. Na marginesie już tylko dodać należy, iż początkowo w niniejszej sprawie zarzuty stawiano także bratu oskarżonego- M. S. (2), jednakże co widać na zdjęciach znajdujących się w aktach sprawy, bracia różnią się wzrostem, posturą i wyglądem twarzy. Reasumując zatem w tym zakresie stwierdzić należy, iż dokonana przez Sąd I instancji ocena zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, dowolna i oderwana od zasad prawidłowego rozumowania, wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, doprowadziła do niesłusznego uznania sprawstwa oskarżonego tylko co do jednego zachowania. W pozostałym zakresie wyrok milczy, jedynie z uzasadnieia wynika, że Sąd dokonał quasi uniewinnienia oskarżonego od pozostałej części zarzutu, który miał zostać popełniony w warunkach czynu ciągłego i finalnie do zakwalifikowania go jako wykroczenie z art. 119 § 1 kw. Wskazać w tym miejscu należy, iż istotą konstrukcji czynu ciągłego (ale z art. 12 § 1 kk) jest przyjęcie, że kilka jednostkowych zachowań tworzy razem jeden czyn (w rozumieniu prawnym) wtedy, gdy zostały one podjęte w krótkich odstępach czasu i stanowią wykonanie z góry powziętego zamiaru. Zachowania jednostkowe mogą wyczerpywać przy tym bądź znamiona przestępstwa, bądź wykroczenia. Tracą one jednak swój jednostkowy charakter, tworzą bowiem łącznie jeden czyn zabroniony, jedno przestępstwo ciągłe (wyrok SN z 27.05.2015r. III KK 127/15, LEX nr 1771707). Wskutek takiej kostrukcji formalnie nie można uniewinnić sprawcy od poszczególnych elementów (zachowań) składających się na jeden czyn ciągły w rozumieniu art. 12 kk (wyrok SA we Wrocławiu z 18.02.2016, II AKa 10/16, LEX nr 2008331). W myśl art. 12 § 2 kk (który to przepis wskazano w kwalifikacji prawnej czynu w niniejszej sprawie) „odpowiada jak za jeden czyn zabroniony wyczerpujący znamiona przestępstwa ten, kto w krótkich odstępach czasu, przy wykorzystaniu tej samej albo takiej samej sposobności lub w podobny sposób popełnia dwa lub więcej umyślnych wykroczeń przeciwko mieniu, jeżeli łączna wartość mienia uzasadnia odpowiedzialność za przestępstwo”. W doktrynie wskazuje się, że przepis ten w gruncie rzeczy należy nie do prawa karnego w jego ścisłym rozumieniu, lecz do prawa wykroczeń. Stanowi bowiem rozwiązanie szczególnego przypadku zbiegu wykroczeń, a zatem lex specialis w odniesieniu do art. 9 § 2 kw. Tworzy bowiem postać rzeczywistego zbiegu wykroczeń, charakteryzującego się określonymi cechami, podobnymi w ogólnych zarysach do ciągu przestępstw. Składające się nań zachowania nie będą stanowiły przestępstwa, lecz pozostaną wykroczeniami, a jedynie odpowiedzialność za nie będzie ukształtowana tak jak za przestępstwo - M. Kulik [w:] Kodeks karny. Komentarz aktualizowany, red. M. Mozgawa, LEX/el. 2021, art. 12. Przy takiej konstrukcji potrzeba wyeliminowania trzech spośród czterech zachowań – wykroczeń przeciwko mieniu, w sprawie niniejszej skutkować winna formalnym uniewinnieniem oskarżonego, a nie jak przy kwalifikacji z art. 12 § 1 kk – pominięciem ich w opisie czynu przypisanego. Merytorycznie jednak, co wynika z treści uzasadnienia wyroku, wyeliminowanie przez Sąd I instancji z opisu czynu trzech zdarzeń z dni 25.05.2020r. i 27.05.2020r. nie było jedynie zmianą opisu czynu; wynikało nie z doprecyzowania okoliczności czynu, nie ze wskazania prawidłowej (zamiast błędnej) jego daty czy miejsca dokonania, nie z uściślenia, co sprawca kradzieży faktycznie zabrał, ale z uznania, że nie popełnił on tych czynów, że nie ponosi winy w zakresie tych zachowań, bo nie on był ich sprawcą. Faktycznie więc został on od nich przez Sąd uniewinniony, co pod kątem ochrony praw oskarżonych, przewidzianej w art. 454 § 1 kpk, zakazującym skazania dopiero przez Sąd odwoławczy, należy zrównać w warstwie gwarancji procesowych z formalnym uniewinnieniem. Wniosek Podnosząc powyższy zarzut prokurator wniósł o zmianę w pkt I i II zaskarżonego wyroku poprzez przyjęcie, że K. S. (1) dokonał w krótkich odstępach czasu przy wykorzystaniu takiej samej sposobności zaboru w celu przywłaszczenia produktów ze sklepu (...) w dniach 19.05.2020r., 25.05.2020r. oraz 27.05.2020 r., a więc dopuścił się popełnienia przestępstwa określonego w art. 278 § 1 kk w zw. z art. 12 § 2 kk w zw. z art. 31 § 2 kk i wymierzenie kary 6 miesięcy pozbawienia wolności i zasądzenie od oskarżonego na rzecz pokrzywdzonego (...) S.A. z siedzibą w K. obowiązek naprawienia szkody w kwocie 932,33 zł. ☐ zasadny ☒ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Zasadność argumentacji zawartej w zarzutach apelacji prokuratora sprawiała, że wyrok nie mógł pozostać w obrocie prawnym w takim kształcie, jednakże treść art. 454 § 1 kpk uniemożliwiała dokonanie postulowanej jego zmiany, wobec czego koniecznym było uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w Siedlcach do ponownego rozpoznania. Lp. Zarzut 1 Obrońca oskarżonego wyrokowi zarzucił: - obrazę przepisów postępowania, mogącą mieć wpływ na treść orzeczenia, a mianowicie: 1. art. 4 kpk, art. 7 kpk, art. 410 kpk, poprzez nienależyte ocenienie i rozważenie całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego sprawy, przez dokonanie sprzecznej z zasadami prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, wybiórczej oceny materiału dowodowego, tj. - zeznań świadka M. S. (1), polegającej na przyjęciu, iż oskarżony popełnił czyn zarzucany mu w akcie oskarżenia, podczas gdy świadek nie był świadkiem naocznym, a zdarzenie widział jedynie na zapisie z monitoringu kamer; - pominięciem faktu, iż ujawniona przez świadka kradzież w dniu 20 maja 2021r., została zgłoszona na policję prawie trzy tygodnie później, tj. 9 czerwca 2020r.; - pominięcie faktu, iż zarówno skradzione mienie, jak i ubranie, w którym sprawca dokonał kradzieży nie zostały zabezpieczone w miejscu przeszukania; - dowolne przyjęcie, iż oskarżony i osoba widniejąca na zapisie monitoringu to ta sama osoba; 2. art. 9 kpk, art. 158 kpk, polegającej na zaniechaniu przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego z zakresu identyfikacji antropologicznej w aspekcie nagrań z monitoringu i dokonanie dowolnych ustaleń, że osoba na zapisie i oskarżony to ta sama osoba, podczas gdy osoba na nagraniu sprzed sklepu, ma twarz o innych proporcjach antropologicznych oraz jest wyższa niż oskarżony. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zarzutów apelacji obrońcy oskarżonego nie można było uznać za trafne. Jak już wskazywano powyżej, świadek M. S. (1) na rozprawie głównej dokonał rozpoznania obu obecnych tam oskarżonych, identyfikując jednego z nich jako sprawcę kradzieży – trafnie, bo właśnie tego, któremu postawiono taki zarzut. Nie sposób stawiać zarzutu nieprawidłowości samej czynności rozpoznania, skoro oskarżeni byli mu wcześniej znani. Przy trafności rozpoznania K. S. (1) zarzuty apelacji obrońcy oskarżonego który jako kluczowy zarzut postawił naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów, w tym błędną ocenę zgromadzonych dowodów, oparcie się na dowodach mało istotnych, a w końcu na niekompletności materiału dowodowego poprzez nieprzeprowadzenie opinii biegłego z zakresu antropologii, pozostają chybione. przez świadka zarzut apelacji, dotyczący formy obserwacji, jest niezrozumiały – nie ma różnicy, czy świadek widzi fakt dokonywania kradzieży bezpośrednio, stojąc w odległości kilku metrów przy sklepowych regałach, czy obserwuje to zza szyby pomieszczenia ochrony, czy widzi to na żywo na kamerach monitoringu czy ogląda to na nagraniach dopiero po pewnym czasie. Fakt zgłoszenia kradzieży trzy tygodnie po zdarzeniu w żaden sposób nie dyskwalifikuje wiarygodności zeznań świadka. Obrońca był obecny podczas przesłuchania i jeśli okoliczność ta budziła jakiekolwiek wątpliwości, można było tę kwestię wyjaśnić, zadając mu pytania, zaś przepisy nie przewidują, że jedynie zgłoszenie niezwłoczne, nie późniejsze niż np. 3 dni, jest ważne, zaś spóźnione staje się niewiarygodnym. Obrońca oskarżonego powołuje się w swojej apelacji także na niekompletność materiału dowodowego, w tym niezabezpieczenie w miejscu zamieszkania oskarżonego skradzionych produktów czy jego odzieży. Wskazać w tym zakresie należy, iż niezabezpieczenie tychże dowodów nie stanowi dowodu niewinności. Jak wynika z materiałów zawartych w aktach sprawy, policjanci mieli podejrzenia, że części garderoby w celu uniknięcia rozpoznania były przez braci pożyczane, zaś skradzionych przedmiotów planowali się pozbyć – być może zdążyli to zrobić przed przeszukaniem. Nadto współoskarżony wyjaśniał, iż produkty, które zabierał z innych sklepów, od razu sprzedawał, by uzyskać pieniądze na swoje potrzeby, w tym narkotyki czy jedzenie. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego nieprzeprowadzenia przez Sąd dowodu z opinii biegłego z zakresu antropologii, stwierdzić należy, iż dowód taki przy uznaniu prawidłowości rozpoznania oskarżonego przez świadka był zbędny dla rozpoznania niniejszej sprawy. Podkreślenia także wymaga, iż wniosek taki nie był zgłaszany przez oskarżonego czy jego obrońcę w toku przewodu sądowego, a jako zarzut został dopiero podniesiony w apelacji. Jeśli Sąd nie widział potrzeby uzupełniania postępowania dowodowego, a i strony nie sygnalizowały potrzeby wywołania takiej opinii, nie było konieczności mnożenia dowodów, gdy istniały już w sprawie wystarczające dowody, na podstawie których możliwym było jej rozpoznanie. Wskazać w tym miejscu należy, iż dowód ma zmierzać do wykrycia lub oceny właściwego dowodu. Nie może być tym samym przeprowadzany niejako „na wszelki wypadek”, dla sprawdzenia, czy za jego pomocą da się wysnuć kolejną wersję zdarzenia (post. SN- Izba Karna z 11.05.2016r., V KK 73/156). Wniosek Obrońca oskarżonego wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonego od popełnienia zarzucanego mu czynu. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Bezzasadność zarzutu skutkowała bezzasadnością wniosku. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 1. -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot utrzymania w mocy ------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach utrzymania w mocy ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot i zakres zmiany ------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach zmiany ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. ---------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 4.1. ☒ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia Oskarżony został de facto uniewinniony od części zarzutu, a nietrafność tego rozstrzygnięcia spowodowała konieczność uchylenia wyroku. Skazanie oskarżonego za tylko część zarzuconego mu czynu nie pozwalało na utrzymanie wyroku w tej części w mocy, bowiem zarzut musi zostać rozpoznany jako całość. 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Rejonowy w Siedlcach przeprowadzi postępowanie dowodowe w całości, dbając o to, żeby zostało przeprowadzone zgodnie z obowiązującymi przepisami kpk. Następnie dokona prawidłowej oceny dowodów uwzględniając w/w wytyczne, wyda wyrok, a zajęte przez siebie stanowisko w razie potrzeby uzasadni zgodnie z obowiązującymi przepisami. 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności ---------------- ------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 6. Koszty Procesu P unkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności ---------------- --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 7. PODPIS 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Obrońca oskarżonego Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Część wyroku, w której uznano winę oskarżonego i wymierzono mu karę 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 2 Podmiot wnoszący apelację Oskarżyciel publiczny Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Część wyroku, w której oskarżony nie został uznany za winnego części zarzuconego mu czynu 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Sygn. akt II AKa 110/23

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 czerwca 2023 r. Sąd Apelacyjny w Gdańsku II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: Sędzia SA Sebastian Brzozowski Sędziowie: SA Dariusz Malak SA Krzysztof Noskowicz (spr.) Protokolant: sekretarz sądowy Iwona Sidorko przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej wG. A. M. po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2023 r. sprawy wnioskodawców A. K. i Z. K. o odszkodowanie na skutek apelacji wniesionej przez pełnomocnika wnioskodawców od wyroku Sądu Okręgowego w Gdańsku z dnia 20 grudnia 2022 r., sygn. akt XI Ko 1267/22 1. zmienia zaskarżony wyrok w punkcie II w ten sposób, że tytułem dalszego odszkodowania zasądza od Skarbu Państwa – Prezesa Sądu Okręgowego w K.na rzecz wnioskodawców A.

K. i Z. K. kwotę po 6 799,49 (sześć tysięcy siedemset dziewięćdziesiąt dziewięć i 49/100) złotych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty, w pozostałym zakresie wniosek o odszkodowanie oddala, 2. utrzymuje w mocy w pozostałej części zaskarżony wyrok, 3. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawców A. K. i Z. K. kwotę po 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym, 4. kosztami postępowania odwoławczego obciąża Skarb Państwa.

UZASADNIENIE

UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II AKa 110/23 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Okręgowego w Gdańsku z dnia 20 grudnia 2022 r., sygn. akt XI Ko 1267/22 1.1.2. Podmioty wnoszące apelację ☐ oskarżyciel publiczny ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ pełnomocnik wnioskodawców ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.1.3. Granice zaskarżenia 1.1.3.1.

Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☒ oddalenie wniosku o odszkodowanie w pozostałym zakresie - pkt II. 1.1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☒ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k.

– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.1.4. Wnioski ☒ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 1.2.1.

Ustalenie faktów 1.2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 1.2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 1.2.2. Ocena dowodów 1.2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 1.2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu 3.

STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Apelacja pełnomocnika wnioskodawców. Zarzuty I, II i III oraz IV.

1. I. Na podstawie art. 438 pkt 2 k.p.k. obraza przepisów prawa procesowego, a mianowicie: - naruszenie art. 556 § 1 pkt 1 k.p.k. w zw. z art. 322 k.p.c. przez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że w sprawie dotyczącej W. K. (ojca wnioskodawców) wyłączona jest możliwość dochodzenia odszkodowania w pełnym zakresie wskazanym we wniosku z tytułu utraconych należnych wnioskodawcom, od uprawnionego z mocy ustawy, kosztów utrzymania na skutek zastosowania wobec W. K. izolacji, w sytuacji gdy w świetle okoliczności faktycznych i prawnych zasadne jest twierdzenie, że wnioskodawcy uprawnieni są do odszkodowania w pełnym wymiarze, - art. 7 k.p.k. oraz art. 410 i art. 424 § 1 k.p.k., polegająca na przekroczeniu zasad swobodnej i wszechstronnej oceny dowodów w analizie zgromadzonego materiału dowodowego, naruszająca zasady logicznego wnioskowania i zasady doświadczenia życiowego, polegająca na nieprawidłowej ocenie zeznań wnioskodawców w sprawie poprzez uznanie, iż ww. zeznania cechuje w istocie wiarygodność, lecz nie dają one podstaw do poczynienia pozytywnych dla wnioskodawców ustaleń w zakresie przyznania odpowiedniego odszkodowania z tytułu utraconych należnych wnioskodawcom, od uprawnionego z mocy ustawy, kosztów utrzymania - za szkody doznane na skutek izolacji ich ojca, mimo iż jest to związane z przedmiotowym osadzeniem, podczas gdy ww. zeznania wskazują na przyczyny powstania i wysokość szkody majątkowej.

II. Na mocy art. 438 pkt 1a k.p.k. naruszenie prawa materialnego, a mianowicie: - art. 361 § 1 i 2 k.c. poprzez zasądzenie tytułem odszkodowania w sprawie - pośrednio wynikającego z utraty możliwości wykonywania pracy zarobkowej na gospodarstwie rolnym i w kuźni przez okres 4 miesięcy i 28 dni - kwoty nieodpowiadającej rzeczywistej szkodzie, nieadekwatnej do utraconych korzyści, a nadto ustalenie tej kwoty w sposób dowolny bez ustalenia rzeczywistej wysokości osiąganych przez W. K. dochodów, - art. 6 k.c., poprzez błędną wykładnię przepisu i uznanie pośrednio, iż wnioskodawcy nie udowodnili faktów, że W.

K. przyczyniał się „w określonym żądanym we wniosku stopniu do kosztów utrzymania swoich synów lub wykazania, iż posiadał źródła zarobkowania, czy innego legalnego uzyskiwania dochodu pozwalającego mu na przeznaczanie żądanych kwot na utrzymanie wnioskodawców". III. Na podstawie art. 438 pkt 3 k.p.k.: - błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku, który miał wpływ na jego treść poprzez nietrafne przyjęcie, że na skutek pozbawienia wolności W. K. w majątku Z. K. i A. K. nie powstała szkoda we wskazanym przez wnioskodawców zakresie i w ten sposób nieuwzględnienie zgłoszonej tytułem odszkodowania kwoty w pełnym zakresie stanowiącej zwrot pełnych kosztów utrzymania, pomimo że wnioskodawcy ponieśli rzeczywistą szkodę w związku z izolacją ich ojca, co w konsekwencji przekłada się na możliwość potwierdzenia istnienia szkód majątkowych po stronie wnioskodawców w wysokości wykazanej we wniosku, które pozostają w adekwatnym związku przyczynowym z represyjną działalnością organów państwa w postaci wykonania decyzji o izolacji ojca wnioskodawców, - błędne przyjęcie w ramach rozmiaru utraconego należnym członkom rodziny W.

K. wynagrodzenia - za podstawę - wysokość najniższego miesięcznego wynagrodzenia w dacie orzekania (3.010,00 zł), zamiast zawnioskowanej podstawy przez pełnomocnika. IV. Ponadto w zakresie zasądzonego odszkodowania: - obraza przepisów prawa materialnego, tj.: art. 481 § 1 k.c. w zw. z art. 558 k.p.k. poprzez jego niezastosowanie i nieprzyznanie od zasądzonych sum odsetek ustawowych za opóźnienie liczonych od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty, pomimo, że takie żądanie zostało zgłoszone we wniosku. ☐ zasadny ☒ częściowo zasadne ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zarzuty I, II i III - częściowo zasadne.

Dla przejrzystości rozważań zostaną omówione łącznie. W sprawie Sąd Okręgowy wskazał jakie fakty uznał za udowodnione i na jakich w tej mierze oparł się dowodach (s. 1-4 uzasadnienia), czego zasadniczo skarżąca nie kwestionuje. Jak i tych rozważań sądu a quo, że W. K. - ojciec wnioskodawców został niesłusznie pozbawiony wolności, w rozumieniu art. 552 § 1 k.p.k. (s. 6 uzasadnienia). Nie budzi zarazem jej zastrzeżeń prawidłowość wnioskowania sądu meriti, wynikająca z analizy ustalonych w toku postępowania okoliczności, że „wnioskodawcom A. i Z.

K. należy się odszkodowanie w związku z utratą należnego utrzymania z powodu odbycia kary, której nie powinien był odbyć ich ojciec W. K., albowiem był on osobą zobowiązaną do łożenia na utrzymanie dzieci, a w wyniku pozbawienia go wolności poniósł on szkodę w postaci braku osiągnięcia korzyści poprzez zarobkowanie, co skutkowało zaprzestaniem przez niego partycypowania w kosztach utrzymania małoletnich w tym czasie dzieci” - w świetle treści art. 552 § 4 k.p.k. (s. 7 uzasadnienia). Zdaniem autorki apelacji sąd a quo zasądził jednak odszkodowanie w ograniczonym zakresie i to jest osią sporu.

Z przeprowadzonej analizy jakie straty poniosły, czy też jakich korzyści nie uzyskały dzieci W. K. (A. K. i Z. K.) w związku z pozbawieniem ich możliwości uzyskiwania od ojca środków utrzymania wynika, że sąd a quo, mając na względzie treść art. 6 k.c., uznał żądania co do wysokości kwot za nieuwodnione, ograniczając je do niewątpliwych, w świetle zebranych dowodów, zasad wiedzy, w tym historycznej i doświadczenia życiowego, ustaleń dotyczących osiąganych i możliwych do osiągnięcia przez ojca wnioskodawców dochodów.

Sąd Apelacyjny podziela stanowisko sądu meriti, że to na wnioskodawcach ciążył obowiązek wykazania okoliczności, mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia w przedmiocie żądanego odszkodowania i że temu obowiązkowi wnioskodawcy nie sprostali. Nie jest zatem tak, jak twierdzi skarżąca, że sąd a quo „w sposób nieuprawniony i zawężający odniósł się do możliwości zasądzenia pełnego odszkodowania”. Słusznie bowiem Sąd Okręgowy oparł się na dostępnych, wiarygodnych dowodach, które pozwalają na ustalenie danych dotyczących prowadzenia przez rodziców wnioskodawców, wspólnie z ich rodzicami (dziadkami wnioskodawców) gospodarstwa rolnego (o powierzchni ok. 7 ha, położonego w D., gm. (...) powiat (...)) i przyjęcie, że rodzina wnioskodawców „żyła na średnim poziomie na tle wsi, w której mieszkali, zaś wieś opisali jako biedną.

Zawsze było co jeść i było to, co niezbędne do życia i normalnego funkcjonowania, odpowiednio do ówczesnych warunków” (s. 8 uzasadnienia). Odnośnie zaś do dochodów z kuźni, sąd a quo także zasadnie wskazał na to, że „trudno przyjąć, że były one na takim poziomie, jak to oszacowano we wniosku, ponieważ wnioskodawcy podali, że ich ojciec razem z teściem pracował też w kuźni, zajmował się kuciem koni, a w okolicy było kilka koni, może 5, zaś usługi nierzadko wykonywane były w ramach wymiany za płody rolne lub niezbędne dla funkcjonowania gospodarstwa produkty” (s. 8 uzasadnienia).

W rezultacie na aprobatę zasługuje wnioskowanie sądu meriti, że przeprowadzone dowody nie dają podstaw do przyjęcia, że dochody nieżyjącego W. K. kształtowały się na poziomie 1,5 średniej krajowej, tym bardziej, że dochody z gospodarstwa, które prowadził razem z żoną i jej rodzicami, nie dzieliły się na 4, a na 6 osób, bądź przyjmując funkcjonowanie dwóch rodzin – na połowę. W ślad za tym sąd a quo wskazał w swych rozważaniach, że dochody W. K. należy podzielić na trzy, a nie na cztery osoby, ponieważ nie tylko ojciec wnioskodawców je uzyskiwał, ale też ich matka, z którą razem pracowali na gospodarstwie (s. 8 uzasadnienia).

Zasługuje to też na akceptację. W konsekwencji umknęło po części skarżącej to, że sąd merirti, dokonując koniecznego w realiach sprawy miarkowania wysokości należnego odszkodowania (art. 322 k.p.c.) w istocie przyjął najkorzystniejsze dla wnioskodawców szacowanie (czteroosobowa rodzina utrzymująca się z rzeczonego gospodarstwa i dodatkowej pracy w kuźni, przy czym dochody uzyskiwał zarówno ojciec wnioskodawców, jak i ich matka). Pełnomocnik wnioskodawców posługuje się zarazem subiektywną argumentacją nieprzystającą do materii sprawy (odszkodowanie w trybie art. 556 § 1 k.p.k.) dotyczącą brutalnych przesłuchań, tragicznych warunków sanitarnych i że po odzyskaniu wolności W.

K. stał się osobą schorowaną i osłabioną. Wszak trzeba dostrzegać, że skazanie ojca wnioskodawców wiązało się z jego przynależnością do wspólnoty religijnej (...), a nie z klasycznym oporem przeciwko ówczesnej władzy i działalnością na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego. Skarżąca stwierdzając, że „ścisłe oszacowanie szkody (…) musi wiązać się z przyjęciem określonych teoretycznych założeń” i że nie zostało to dokonane prawidłowo, po części zasadnie wskazuje na jedno z nich, to jest, że W. K. był w stanie utrzymywać 4-osobową rodzinę na średnim poziomie, determinowanym wysokością dochodów zarówno z rolnictwa jak i alternatywnego źródła.

Oczywiście z zastrzeżeniem już uczynionym, że jego dochód należy podzielić na trzy. W rezultacie Sąd Apelacyjny nie podzielił finalnego stanowiska sądu a quo, że w omawianej sytuacji zasadne jest przyjęcie dochodów na poziomie najniższego miesięcznego wynagrodzenia i wyliczenie na tej podstawie należnego odszkodowania. W realiach badanej sprawy niewątpliwe jest to, że praca ojca wnioskodawców w gospodarstwie rolnym i dodatkowo w kuźni winna być należycie wyceniona. Była to niewątpliwe ciężka, absorbująca praca, porównywalna z pracą w innych sektorach ówczesnej gospodarki.

Stąd też jest w pełni uzasadnione miarkowanie jej na poziomie tzw. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia. Jest to rozsądne i sprawiedliwe. Nie ma bowiem żadnych racjonalnych powodów, by wyceniać rzeczoną pracę (rolnika) inaczej (niżej) i w ten sposób ją deprecjonować. W konsekwencji za punkt wyjścia do obliczenia należnego odszkodowania Sąd Apelacyjny przyjął Komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 11 maja 2023 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w pierwszym kwartale 2023 r., wydany na podstawie art. 20 pkt 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.

U. z 2022 r. poz. 504, 1504 i 2461), zgodnie z którym wyniosło ono w tym kwartale 7124,26 złotych. Spełnia to jednocześnie odpowiednio postulat autorki apelacji co do waloryzacji dochodzonego odszkodowania. Mając zatem na uwadze, że W. K. był pozbawiony wolności w okresie od 15.10.1952 r. do 11.03.1953 r., tj. 4 miesiące i 28 dni (nie 27 dni jak błędnie przyjął sąd a quo) wykonujemy działania: 4 miesiące x 7124,26 = 28497,04 zł oraz 28 dni x 237,48 (7124,26:30 dni) = 6649,44 i otrzymujemy łącznie 35146,48 zł, co stanowi utraconą kwotę dochodów ojca wnioskodawców.

Zgodnie z przyjętym założeniem kwotę tę należy podzielić na trzy osoby, tj. ojca i dwoje dzieci, co daje kwotę: 35146,48 : 3 = 11715,49 zł. Ponieważ każdy z wnioskodawców otrzymał już odszkodowanie w wysokości po 4916 zł, to pozostała dla każdego z nich kwota wynosi: 11715,49 – 4916 = 6799,49 zł. Dlatego też Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżony wyrok w punkcie II w ten sposób, że tytułem dalszego odszkodowania zasądził od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawców A. K. i Z. K. kwotę po 6 799,49 złotych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty, w pozostałym zakresie wniosek o odszkodowanie oddalił.

Takie rozstrzygnięcie uznać należało bowiem za rozsądne i sprawiedliwe. Zarzut IV – niezasadny. Wskazać trzeba, że skarżąca odnosi zarzut do zasądzonego odszkodowania, co nastąpiło w punkcie I, a wyrok zaskarżyła tylko w zakresie punktu II. W związku z uprawomocnieniem się wyroku w tej części (pkt I) został on skierowany do wykonania (k. 107). Należy jedynie nadmienić, że skarżąca trafnie zauważa, że Sąd Okręgowy nie oznacza ściśle w uzasadnieniu wyroku daty wymagalności należności głównej, a tym samym początkowej daty naliczania odsetek, choć z treści wyroku wynika, że dotyczy on ustawowych odsetek od dnia uprawomocnienia się wyroku, podczas gdy wnioskodawcy dochodzili odsetek ustawowych za opóźnienie.

Co do kwestii zasądzenia odsetek ustawowych za opóźnienie trzeba jednocześnie wskazać, że roszczenie o odszkodowanie i zadośćuczynienie staje się wymagalne dopiero z momentem uprawomocnienia się orzeczenia zasądzającego. Dlatego do czasu wydania przez sąd prawomocnego orzeczenia ustawowe odsetki nie przysługują. Należą się one tylko za okres opóźnienia świadczenia wymagalnego, rozpoczynający się z chwilą prawomocności orzeczenia sądowego stanowiącego podstawę do zapłaty (por. wyrok SA w Krakowie z dnia 6 kwietnia 2016 r., II AKa 22/16, LEX nr 2034110; wyrok SA w Katowicach z dnia 27 lutego 2015 r., II AKa 516/14, LEX nr 1668601).

Wniosek 1. Zmiana zaskarżonego wyroku poprzez zasądzenie na rzecz wnioskodawców Z. K. i A. K.: dalszych kwot po 6.445,51 zł; z ostrożności: dalszych kwot po 10.232,68 zł na rzecz każdego z wnioskodawców na skutek uznania przez Sąd, iż dochody W. K. należy podzielić na trzy, a nie na cztery osoby, ponieważ nie tylko ojciec wnioskodawców je uzyskiwał, ale też ich matka, z którą razem pracowali na gospodarstwie rolnym; z daleko wysuniętej ostrożności: dalszych ww. kwot z uwzględnieniem waloryzacji dochodzonego odszkodowania wykazanej przez pełnomocnika wnioskodawców na rozprawie w dniu 13.12.2022 r., a pominiętej przez Sąd w uzasadnieniu wyroku, tj. w wysokości po 12.216,15 zł na rzecz każdego z wnioskodawców - tytułem odszkodowania za szkodę doznaną przez wnioskodawców w postaci utraconego utrzymania, spowodowaną wydaniem i wykonaniem wobec ich ojca, W.

K. wyroku byłego Sądu Wojewódzkiego wK. Ośrodek Zamiejscowy w R. z dnia 10.03.1953 r., sygn. akt VI K 14/53, uchylonego wyrokiem Sądu Najwyższego Izba Karna z dnia 13.04.2022 r., sygn. akt IV KK 343/21-wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty, ewentualnie:

2. uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. ☐ zasadny ☒ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Ad 1. Wniosek częściowo zasadny - co do kwoty po 6799,49 złotych dla każdego z wnioskodawców wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty, w pozostałym zakresie wniosek o odszkodowanie podlegał oddaleniu – z powodów wskazanych przy omawianiu zarzutów I, II i III. Ad 2. Wniosek niezasadny wobec niezaistnienia przesłanek do wydania orzeczenia kasatoryjnego.

4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 1.5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji Przedmiot utrzymania w mocy Utrzymano w mocy w pozostałej części zaskarżony wyrok Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Powody utrzymania w mocy w pozostałej części zaskarżonego wyroku wynikają uwzględnienia apelacji w części, a także niestwierdzenia przez Sąd Apelacyjny okoliczności, które należałoby brać pod uwagę z urzędu (art. 439 § 1 k.p.k. i art. 440 k.p.k.). 1.5.2.

Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji Przedmiot i zakres zmiany Zmieniono zaskarżony wyrok w punkcie II w ten sposób, że tytułem dalszego odszkodowania zasądzono od Skarbu Państwa – Prezesa Sądu Okręgowego w K.na rzecz wnioskodawców A. K. i Z. K. kwotę po 6799,49 złotych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty, w pozostałym zakresie wniosek o odszkodowanie oddalono. Zwięźle o powodach zmiany Powody zmiany wyjaśniono przy omawianiu zarzutów I, II i III. 1.5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 1.5.3.1.

Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 2.1. ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia 4.1. ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 1.5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania 1.5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 6.

Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 3, 4.

3. Zasądzono od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawców A. K. i Z. K. kwotę po 240 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym – na podstawie § 11 ust. 6, § 15 ust. 1 i § 16 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.) w zw. z art. 554 § 4 k.p.k.

4. Kosztami postępowania odwoławczego obciążono Skarb Państwa – z uwagi na treść art. 554 § 4 k.p.k.

7. PODPIS 1.1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Pełnomocnik wnioskodawców Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Oddalenie wniosku o odszkodowanie w pozostałym zakresie. 1.1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☒ oddalenie wniosku o odszkodowanie w pozostałym zakresie - pkt II. 1.1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k.

– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☒ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k.

– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.1.4. Wnioski ☒ uchylenie ☒ zmiana