I Ns 52/25 · Sąd powszechny

UZASADNIENIE Wnioskodawczyni A. N. wniosła o stwierdzenie nabycia spadku po B. C. (1) zmarłej 5 listopada 2018r. ostatnio zamieszkałej w B. na podstawie ustawy. W uzasadnieniu wniosku podała, że spadkodawczyni w chwili śmierci była wdową, a wnioskodawczyni i uczestniczka D. C. są jedynymi spadkobierczyniami ustawowymi po spadkodawczyni. Uczestniczka D. C. na rozprawie złożyła do akt testament notarialny z 17 sierpnia 2009r. i wniosła o stwierdzenie, że nabyła w całości spadek po matce zmarłej 5 listopada 2018r. B. C. (1) na podstawie testamentu notarialnego.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Spadkodawczyni B. C. (1) zmarła 5 listopada 2018 roku w B., ostatnio stale zamieszkiwała w B.. W chwili śmierci była wdową. Spadkodawczyni zawierała jeden związek małżeński z C. C. i z małżeństwa tego miała troje dzieci D. C., B. C. (2), który zmarł 8 listopada 1978 r. jako kawaler bezdzietny oraz W. S., która zmarła 9 marca 2009r., pozostawiając jedną córkę A. N.. Dowód:  odpis skrócony aktu zgonu spadkodawczyni k. 8,  odpis skrócony aktu zgonu W. S. k. 9;  odpis skrócony aktu zgonu B.

C. (2) k. 17;  odpis skrócony aktu zgonu C. C. k. 18,  odpis skrócony aktu urodzenia D. C. k. 19,  odpis skrócony aktu małżeństwa A. N. k. 2  zapewnienie spadkowe złożone przez uczestniczkę k.

21. Spadkodawczyni B. C. (1) 17 sierpnia 2009 r. sporządziła testament notarialny, w którym do całości spadku po sobie powołała córkę D. C.. Testament został sporządzony w Kancelarii Notarialnej w B. przed notariuszem M. M., repertorium (...). Dowód: Testament notarialny z 17.08.2009r. k.

20. W tak ustalony stanie faktycznym

Sąd zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisami czwartej księgi kodeksu cywilnego spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy i z tą chwilą spadkobiercy z mocy samego prawa nabywają spadek (art. 924 i 925 kc). Od chwili tej spadkobierca staje się podmiotem wchodzących w skład spadku praw i obowiązków majątkowych i to bez względu na to czy nabył je na podstawie przepisów o dziedziczeniu ustawowym, czy o dziedziczeniu testamentowym, a także niezależnie od tego czy w tej chwili wie o śmierci spadkodawcy i o tytule powołania. Z tych też względów przepisy prawa spadkowego obowiązujące w dacie śmierci spadkodawcy wywołują przewidziany w nich skutek materialnoprawny w postaci przejścia spadku na spadkobiercę.

Konsekwencją powołanych zasad prawa spadkowego jest fakt, że nabycie spadku podlega prawu obowiązującemu w chwili otwarcia spadku , bez względu na to, kiedy dochodzi do wydania orzeczenia sądowego stwierdzającego nabycie spadku. Powołanie do spadku może wynikać z ustawy albo z testamentu. Testament jest jedyną czynnością pozwalającą osobie fizycznej rozrządzić majątkiem na wypadek śmierci (art. 941 kc). Przepisy Kodeksu cywilnego rozróżniają zwykłą formę testamentu od szczególnej. Do pierwszej grupy zalicza się testament własnoręczny (art. 949 kc), testament w formie aktu notarialnego (art. 950 kc) oraz tzw. testament allograficzny (art. 951 kc); do drugiej należy przede wszystkim testament ustny (art. 952 § 1 kc).

Według art. 950 k.c. testament może być sporządzony w formie aktu notarialnego. Zasadą prawa spadkowego jest swoboda testowania oraz odwołalność rozrządzeń testamentowych (art. 643 k.c.). Zgodnie z art. 944 § 1 k.c. sporządzić i odwołać testament może tylko osoba mająca pełną zdolność do czynności prawnych. Natomiast według art. 945 § 1 pkt 1 k.c. testament jest nieważny, jeżeli został sporządzony w stanie wyłączającym świadome albo swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli. W przedmiotowej sprawie wnioskodawczyni oraz uczestniczka nie kwestionowały ważności testamentu notarialnego sporządzonego przez spadkodawczynię B.

C. w dniu 17 sierpnia 2009r. Skoro spadkodawczyni do całości spadku po sobie powołała swoją córkę uczestniczkę D. C., a wnioskodawczyni nie kwestionowała ważności tego testamentu, to należało orzec jak w postanowieniu. (...) (...) (...) (...).