II Ca 1575/19 · Sąd powszechny

Sygn. akt II Ca 1575/19 POSTANOWIENIE Dnia 17 stycznia 2020 roku Sąd Okręgowy w Szczecinie Wydział II Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Sędziowie sądu okręgowego: Katarzyna Longa – Przewodniczący (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 stycznia 2020 roku w Szczecinie sprawy ze skargi J. S. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 29 marca 2019 roku, wydanego w sprawie o sygn. akt II Ca 865/18 z powództwa J. S. przeciwko (...) spółce akcyjnej (...)” spółce akcyjnej w W.

1. odrzuca skargę;

2. przyznaje od Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Szczecinie na rzecz adw. P. K. kwotę 2.952 zł (dwa tysiące dziewięćset pięćdziesiąt dwa złote), w tym podatek od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu w postępowaniu skargowym. sędzia Katarzyna Longa Sygn. akt II Ca 1575/19

UZASADNIENIE

Pismem z dnia 03 listopada 2019 r. powód J. S. wniósł o wznowienie postępowania prawomocnie zakończonego wyrokiem Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 29 marca 2019 r. w sprawie o sygn. akt II Ca 865/18. Wniósł o zmianę orzeczenia poprzez zasądzenie od pozwanej na rzecz powoda kwoty 10.000 zł tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę w wyniku zdarzenia z dnia 21 czerwca 2013 r., zasądzenie renty w kwocie 500 zł płatnej w wymiarze miesięcznym do dnia 10 - go każdego miesiąca, zasądzenie renty z tytułu utraty możliwości wykonywania zawodu w wymiarze miesięcznym w kwocie 1.000 zł płatnej do 10 - go dnia każdego miesiąca, do uzyskania przez powoda świadczeń emerytalnych, a także zasądzenie kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.

Z ostrożności wniósł o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu wg norm przepisanych, gdyż koszty te nie zostały uiszczone ani w całości ani w części. W uzasadnieniu skargi powód jako podstawę wznowienia postępowania wskazał art. 403 § 2 k.p.c. podnosząc, że po zakończeniu postępowania doszło do wykrycia okoliczności faktycznych i środków dowodowych, które wpływały na treść rozstrzygnięcia wydanego w sprawie. Wyjaśnił, że w wyniku doznanego urazu rozpoczął intensywne próby ustalenia rzeczywistego stanu zdrowia i od dr n. med. R.

P. dowiedział się, że jego aktualny stan zdrowia jest skutkiem błędnego rozpoznania badania TK przez szpital, co spowodowało wdrożenie błędnego leczenia i skierowanie na rehabilitację, pomimo konieczności wykonania zabiegu chirurgicznego. Skarżący wskazał, że po wielokrotnych próbach uzyskania płyty CD z zarejestrowanym badaniem TK miednicy z dnia wypadku uzyskał przedmiotową płytę, z której wynika, iż doznał urazu w postaci złamania wyrośli kostnej, pomimo iż w postępowaniu ten fakt był kwestionowany przez biegłych, którzy dysponowali jedynie dokumentacją medyczną i wynikami badań bez ww. badania.

Z opinii lekarskiej dr n. med. R. P. wynika zaś, iż powód doznał urazu stawu biodrowego na skutek zdarzenia z dnia 21 czerwca 2013 r. W wyniku błędnej diagnostyki i powielania tej informacji w opiniach biegłych, stan zdrowia powoda i doznanej przez niego krzywdy na skutek wypadku, nie polega na prawdzie, a ustalenia w tej sprawie zostały poczynione na podstawie opinii biegłych lekarzy, którzy dysponowali niekompletną dokumentacją medyczną, a ich lakoniczne stanowiska w opinii nie wyjaśniają konfliktu biodrowo-panewkowego typu mieszanego.

Zdaniem skarżącego konsekwencje doznanego wypadku na przyszłość u powoda są znacznie większe, niż było to ustalone w spornych opiniach. Wskazane nowe okoliczności wpłyną na wynik sprawy dając podstawę do wznowienia prawomocnie zakończonego postępowania. Skarżący wskazał, iż o podstawie wznowienia postępowania dowiedział się z opinii dr n. med. R. P. z dnia 1 października 2019 r., zatem zachował termin do wniesienia skargi (art. 407 § 1 k.p.c.). Powód na podstawie tej opinii dowiedział się o faktycznym stanie swego zdrowia, który świadczy o tym, że wysokość zadośćuczynienia za doznaną krzywdę, a także oddalenie przez sąd wniosków w zakresie przyznania na jego rzecz rent, było wysoce krzywdzące i nieadekwatne do rozmiarów doznanej krzywdy.

Sąd okręgowy zważył, co następuje:

Skarga jako nieoparta na ustawowej podstawie wznowienia postępowania podlegała w tym postępowaniu odrzuceniu. Godzi się zauważyć, iż skarga o wznowienie postępowania stanowi nadzwyczajny środek zaskarżenia służący wzruszeniu prawomocnego orzeczenia. Nie ma charakteru środka kontroli prawidłowości orzeczeń, lecz stanowi procesową instytucję umożliwiającą ponowne rozpoznanie sprawy z przyczyn skonkretyzowanych w ustawie; realizuje w ten sposób zadania "reparacyjne" ( por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 5 lutego 2010 r., III CZ 67/09, oraz z dnia 21 marca 2014 r., IV CZ 9/14).

Z uwagi na wyjątkowość tej instytucji, przed przystąpieniem do jej merytorycznego badania konieczne jest ustalenie, czy skarga została wniesiona w przepisanym terminie, czy jest dopuszczalna, nadto czy została oparta na ustawowej podstawie. Powyższe wynika z faktu, iż w świetle z art. 410 § 1 k.p.c., sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie przepisanego terminu, niedopuszczalną lub nieopartą na ustawowej podstawie. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Podstawy wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym rozstrzygnięciem zostały przez ustawodawcę ujęte w przepisach art. 401 - 404 k.p.c. Merytoryczne rozpoznanie skargi jest możliwe jedynie po ustaleniu, iż skarga jest oparta na ustawowej podstawie prawnej, albowiem w przeciwnym wypadku podlega odrzuceniu i na stronie skarżącej spoczywa ciężar wskazania podstawy prawnej skargi (art. 409 k.p.c.).

Co istotne w kontekście rozpatrywanej sprawy, w orzecznictwie zgodnie przyjmuje się, że skarga o wznowienie postępowania nie opiera się na ustawowej podstawie w rozumieniu art. 410 § 1 k.p.c. wtedy, gdy przytoczona w niej podstawa nie odpowiada wzorcowi którejkolwiek z podstaw wznowienia, jak też wówczas, gdy podstawa ta odpowiada wprawdzie temu wzorcowi, lecz w rzeczywistości nie wystąpiła ( vide: postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 18 kwietnia 2011 r., III UZ 6/11, z dnia 14 kwietnia 2011 r., III UZ 10/11, z dnia 19 marca 2010 r., II PZ 5/10, z dnia 11 marca 2009 r., II UZ 2/09, z dnia 4 września 2008 r., IV CZ 71/08, z dnia 9 maja 2008 r., II PZ 65/07, z dnia 22 listopada 2007 r., III CZ 47/07, z dnia 21 września 2007 r., V CZ 88/07, z dnia 30 maja 2007 r., IV CZ 22/07, z dnia 24 stycznia 2007 r., III CZP 1/07 oraz z dnia 7 lipca 2005 r., IV CO 6/05).

Samo sformułowanie w treści skargi podstawy wznowienia w sposób odpowiadający jednej z przesłanek ujętych w art. 401 k.p.c. – art. 404 k.p.c. nie oznacza zatem oparcia skargi na ustawowej podstawie wznowienia, jeżeli z treści skargi oraz jej uzasadnienia wynika, że podnoszona podstawa wznowieniowa faktycznie nie zachodzi. Taka skarga, jako nieoparta na ustawowej podstawie wznowienia, podlega odrzuceniu. Z taka sytuacją mieliśmy do czynienia w rozpatrywanej sprawie, albowiem wprawdzie powód w skardze powoływał się na podstawę ujętą w art. 403 § 2 k.p.c., zgodnie z którą, można również żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia prawomocnego wyroku, dotyczącego tego samego stosunku prawnego, albo wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu.

Tym niemniej w świetle okoliczności powołanych w wywiedzionej skardze nie budzi najmniejszych wątpliwości sądu okręgowego, iż wskazywana przez skarżącego podstawa wznowieniowa w rzeczywistości nie wystąpiła, wobec czego skarga podlegała odrzuceniu. Podkreślić trzeba, iż w płaszczyźnie przepisu art. 403 § 2 k.p.c. nie mieści się środek dowodowy powstały dopiero po wydaniu zaskarżonego orzeczenia ( por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 8 lutego 2018 r., I UZ 68/17, oraz z dnia 19 grudnia 2017 r., I PZ 15/17). Wykrycie okoliczności faktycznych i środków dowodowych, z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu w rozumieniu art. 403 § 2 k.p.c. odnosi się do dowodów wówczas istniejących, lecz nieznanych stronie lub takich, których w czasie poprzedniego postępowania nie mogła powołać, gdyż dopiero po jego zakończeniu pojawiła się możliwość ich przeprowadzenia ( por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 maja 1982 r., II CO 1/82).

Innymi słowy, podstawą wznowienia musi być okoliczność lub środek dowodowy, obiektywnie niemożliwy do ujawnienia dla strony w tym postępowaniu, tj. strona nie mogła nań się powołać, nie wiedząc, gdzie się znajduje lub czy w ogóle da się odszukać ( vide postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 17 listopada 2016 r., IV CZ 71/16 oraz z dnia 16 lutego 2017 r., II PZ 28/16). Nie stanowi nowego dowodu w rozumieniu art. 403 § 2 k.p.c. taki dowód, z którego strona mogła skorzystać przy dołożeniu należytej staranności ( por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 października 2016 r., II CZ 91/16).

Hipotezą tego przepisu nie są objęte fakty ujawnialne, czyli te, które strona powinna była znać (miała możliwość dostępu do nich). Niewiedza strony o środkach dowodowych musi wynikać z przyczyn obiektywnych, niezależnych od niej, a nie z zaniechania działania w trakcie postępowania ( por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 5 października 2016 r., II PZ 17/16 oraz z dnia 8 lutego 2018 r., I UZ 68/17). Mając na uwadze powyższe sąd okręgowy zważył, iż jako nowe dowody, które miałyby mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy objętej skargą, a których powód nie mógłby powołać w jego toku, skarżący wskazał na dowód z nagranego na płytę zdjęcia TK miednicy jakie zostało mu wykonane dnia 21 czerwca 2013 r.

Dowód ten niewątpliwie istniał i były znany powodowi już w toku uprzednio toczącego się postępowania sądowego, bowiem zdjęcie zostało wykonane dniu przyjęcia powoda do szpitala i z jego dokumentacji medycznej wynikało jednoznacznie, iż takie zdjęcie TK miednicy mu wówczas zrobione. Fakt ten ustaliły sądy obu instancji w toku postępowania sądowego jakie toczyło się przed Sądem Rejonowym w Stargardzie pod sygn. akt I C 2804/1 i przed Sądem Okręgowy w Szczecinie pod sygn. akt II Ca 865/18, czemu dały wyraz w uzasadnieniu swych orzeczeń.

Podnoszona aktualnie przez powoda okoliczność błędnego opisu w dokumentacji medycznej wyników wykonanego zdjęcia TK miednicy oraz dowiedzenie się o tym przezeń dopiero po zakończeniu postępowania, nie mogła żadną miarą prowadzić do uznania, że przedmiotowe zdjęcie stanowi nowy dowód w rozumieniu art. 403 § 2 k.p.c. Powód doskonale zdawał sobie sprawę, że takie badanie zostało zrobione oraz miał wiedzę w jakim szpitalu je wykonano, zatem brak jakichkolwiek uzasadnionych podstaw do formułowania twierdzeń, że dowodu tego z przyczyn obiektywnych, całkowicie od siebie niezależnych, nie mógł w toku postępowania II Ca 865/18 powołać.

To, że powód dopiero po zakończeniu postępowania podjął starania celem ustalenia swego rzeczywistego stanu zdrowia nie mogło prowadzić do odmiennej konstatacji, gdyż niedostatek w inicjatywie dowodowej po jego stronie w zakresie gromadzenia niezbędnej dokumentacji medycznej obrazującej jego stan zdrowia nie może być naprawiany dopiero po zakończeniu postępowania sądowego. Z kolei dowody w postaci prywatnej opinii dr n. med. R. P. z dnia 01 października 2019 r., jak również ze zdjęcia TK miednicy i biodra z dnia 03 lipca 2019 r., jako powstałe po zakończeniu postępowania w sprawie II Ca 865/18, nie mogły być uznane za nowe dowody w rozumieniu art. 403 § 2 k.p.c., albowiem nie istniały w dacie orzekania przez sąd w przedmiotowej sprawie.

Jak już wyżej wskazano, w płaszczyźnie tego przepisu nie mieści się środek dowodowy powstały dopiero po wydaniu zaskarżonego wyroku, a taki właśnie charakter miały ww. dowody. W istocie analiza skargi pozwanej wskazuje, że domaga się wznowienia postępowania zarzucając sądowi błędną ocenę stanu faktycznego sprawy poczynioną w oparciu o negowane przez stronę opinie biegłych sporządzone w toku postępowania sądowego, co jego zdaniem w konsekwencji doprowadzić miało do nieprawidłowej oceny zasadności żądania powoda. Tego rodzaju argumenty nie mogły stanowić skutecznej podstawy prawnej żądania wznowienia postępowania sądowego, albowiem ustawodawca na kanwie przepisów kodeksu postępowania cywilnego (art. 401-404 k.p.c.) takich podstaw wznowieniowych nie przewidział.

Powód miał możliwość w toku postępowania sądowego podejmowania właściwej inicjatywy dowodowej i gromadzenia dokumentacji medycznej obrazującej jego stan zdrowia, która stanowić mogłaby podstawę do oceny skutków wypadku jakiemu uległ, a która to dokumentacja byłaby podstawą formułowania wniosków w opinii przez biegłych sądowych, który to dowód także mógł zostać przez powoda zgłoszony w toku postępowania sądowego. Okoliczności sprawy wskazują, że to zaniechanie podjęcia przez powoda właściwej inicjatywy dowodowej doprowadziło do nie przeprowadzenia tychże dowodów w toku postępowania, a taki stan rzeczy nie jest objęty hipotezą art. 403 § 2 k.p.c. Zaniechania procesowe w zakresie przedstawiania dowodów i wykazywania przez powoda dochodzonego przed sądem roszczenia nie mogły być naprawiane w niniejszym postępowaniu, gdyż nie taki jest cel skargi o wznowienie postępowania.

Mając na uwadze wszystko powyższe i uznając, iż podana przez skarżącego w skardze podstawa wznowienia postępowania w rzeczywistości nie wystąpiła, co w świetle stanowiska panującego w orzecznictwie winno skutkować odrzuceniem skargi o wznowienie postępowania jako nieopartej na ustawowej podstawie, sąd okręgowy na podstawie art. 410 § 1 zd. pierwsze k.p.c. orzekł jak w punkcie 1. sentencji. W związku z ustanowieniem dla powoda pełnomocnika z urzędu w oparciu o treść § 8 pkt 5 w zw. z § 16 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U. z 2019 r., poz. 18 t.j.), przyznano od Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Szczecinie na rzecz adw.

P. K. kwotę 2.400 zł tytułem wynagrodzenie, którą to stosownie do § 4 ust. 3 ww. rozporządzenia powiększono o stawkę podatku VAT w wysokości 23 %, co dało ostatecznie kwotę 2.952 zł. O powyższym orzeczono jak w punkcie 2. postanowienia. sędzia Katarzyna Longa (...) (...) (...) ZARZĄDZENIE 1. (...) 2. (...) (...) (...) 3. (...) 4. (...)