III Ca 15/22 · Sąd powszechny

Sygn. akt III Ca 15/22

UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 5 listopada 2021 r. Sąd Rejonowy dla Łodzi – Widzewa w Łodzi w sprawie z powództwa (...) S.A. z siedzibą w Ł. przeciwko A. Ł. i D. Ł. o zapłatę: utrzymał w mocy nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym z dnia 11 lipca 2019 roku w sprawie I Nc 802/19 wydany przez tutejszy Sąd; zasądził solidarnie od pozwanych na rzecz powoda kwotę 249 złotych tytułem zwrotu kosztów procesu nieobjętych nakazem zapłaty. Apelację od wskazanego wyroku złożyła strona pozwana, zaskarżając go w całości i zarzucając: naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy tj. art. 227 k.p.c. w zw. z art. 299 k.p.c. poprzez pominięcie dowodu z przesłuchania stron dopuszczonego przez Sąd I instancji w celu wyjaśnienia faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 235 § 2 k.p.c. poprzez odstąpienie przez Sąd I instancji od przeprowadzenia dowodu z przesłuchania stron przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających dokonanie tej czynności na odległość, nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy w konsekwencji nie przeprowadzenia dowodu z przesłuchania stron.

W konsekwencji podniesionych zarzutów apelujący wnieśli o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja okazała się bezzasadna i jako taka podlega oddaleniu. Na wstępie należy zaznaczyć, że ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd Rejonowy w zakresie okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia w przedmiocie procesu (art. 227 k.p.c.) nie są obarczone błędem i znajdują oparcie w materiale dowodowym zgromadzonym w toku postępowania. Sąd Okręgowy przyjmuje zatem wskazanie ustalenia za własne. Zarzut naruszenia art. 299 k.p.c. nie zasługiwał na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy podkreślić, iż przesłuchanie stron w trybie art. 299 k.p.c. jest dowodem posiłkowym i jego przeprowadzenie należy do uznania sądu, który decyduje, czy istotne dla rozpoznania sprawy fakty zostały już dostatecznie wyjaśnione.

Tym samym Sąd mógł nie dopuścić pozwanych do składania wyjaśnień, bowiem w sprawie przedstawiono szereg dowodów, na podstawie których Sąd był w stanie ustalić fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Odnotowania i podkreślenia wymaga, że strony nie wnosiły o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z ich przesłuchania. W niniejszej sprawie pozwali wielokrotnie byli wzywani do osobistego stawiennictwa na rozprawę, gdzie mieli być przesłuchani w charakterze strony. Jednocześnie w wezwaniu strony były pouczone, o stawiennictwie obowiązkowym pod rygorem pominięcia dowodu z przesłuchania.

Pomimo wielokrotnego wzywania pozwanych i odraczania terminów rozpraw, pozwani nie stawili się na żadnej rozprawie. Z tej też przyczyny Sąd Rejonowy zasadnie pominął dowód z przesłuchania stron. Co prawda Sąd Rejonowy nie wydał w tym zakresie postanowienia zgodnie z art. 235 2 § 2 k.p.c., jednakże zważywszy, iż strony nie składały w tym zakresie wniosku dowodowego, jak również wcześniej nie zostało wydane postanowienie o dopuszczeniu takowego dowodu, prawidłowym jawi się milczące pominięcie wskazanego dowodu zgodnie z zawartymi w wezwaniach pouczeniami.

Ponadto apelujący nie wykazali, że dopuszczenie dowodu z przesłuchania pozwanych miało służyć wykazaniu okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia w sprawie. Jak wyżej wskazano, brak jest w aktach sprawy wniosku o dopuszczenie i przeprowadzenie wskazanego dowodu, jak również postanowienia o dopuszczeniu takowego dowodu, zatem nie wiadomo na jakie fakty dowód ten miał zostać przeprowadzony. Z tej też przyczyny Sąd Okręgowy doszedł do przekonania, że pominięcie dowodu z przesłuchania strony o charakterze posiłkowym nie miało wpływu na treść rozstrzygnięcia.

Zarzut naruszenia art. 235 § 2 k.p.c. nie może się ostać. W myśl wskazanego przepisu, jeżeli charakter dowodu się temu nie sprzeciwia, sąd orzekający może postanowić, że jego przeprowadzenie nastąpi przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających dokonanie tej czynności na odległość. W pierwszej kolejności należy wskazać, że zwrot „sąd może postanowić” wskazuje na możliwość, a nie obowiązek przeprowadzenia dowodu za pomocą środków umożliwiających dokonanie czynności dowodowych na odległość. W niniejszej sprawie pozwani, pomimo wielokrotnego niestawiennictwa na wyznaczonych terminach rozpraw w żadnym momencie postępowania nie wnosili o przeprowadzenie dowodu z ich zeznań za pomocą środków umożliwiających dokonanie czynności dowodowych na odległość.

W tych okolicznościach, nieuzasadnionym jest oczekiwanie przez stronę pozwaną przeprowadzenia wskazanego dowodu na odległość i wydanie przez Sąd w tym zakresie postanowienia z urzędu, bowiem pozwani nie wskazali nawet, czy przeprowadzenie dowodu z ten sposób byłoby możliwe, czy dysponują odpowiednimi środkami technicznymi do jego przeprowadzenia. Nieprzeprowadzenie dowodu z przesłuchania strony w sposób określony w art. 235 § 2 k.p.c. wynika wyłącznie z braku inicjatywy pozwanych w tym zakresie, a nie błędu Sądu rozpoznającego sprawę.

Wbrew przekonaniu skarżących, nieprzeprowadzenie dowodu z przesłuchania strony nie wpłynęło na niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Przeprowadzone postępowanie dowodowe doprowadziło Sąd Rejonowy do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego, a w konsekwencji uznania powództwa za zasadne. Ponadto, jak już wyżej wskazano, pozwani w żadnym momencie nie wskazali, jakie fakty miały zostać wykazane za pomocą dowodu z ich przesłuchania. W tym stanie rzeczy należy jednoznacznie stwierdzić, że postępowanie dowodowe zostało przez Sąd Rejonowy przeprowadzone w sposób prawidłowy, a wszystkie okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy zostały wyjaśnione.

Podsumowując powyższy wywód stwierdzić należy, iż apelacja pozwanych nie zawierała zarzutów mogących podważyć rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego i w konsekwencji podlegała oddaleniu na podstawie art. 385 k.p.c.