I Ns 119/22 · Sąd powszechny

Sygnatura akt I Ns 119/22 Dnia 20 stycznia 2023 r. POSTANOWIENIE Sąd Rejonowy w Kamiennej Górze I Wydział Cywilny w następującym składzie: Przewodniczący: SSR Marek Dziwiński Protokolant Anna Lasko po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2023 r. w Kamiennej Górze sprawy z wniosku B. (...) z siedzibą w G. przy udziale K. M., Ł. M., Gminy M. i K. (...) 1 z siedzibą w W. o stwierdzenie nabycia spadku po I. M. I. stwierdza, że spadek po I. M. zmarłym dnia 18 lutego 2019 r. w C., mającym ostatnie miejsce zwykłego pobytu w C. na podstawie ustawy z dobrodziejstwem inwentarza nabyli: - córka K. M., córka I. i G. – 1/2 części, - syn Ł. M., syn I. i G. – 1/2 części; II. ustalić, że wnioskodawca i uczestnicy ponoszą koszty postępowania stosownie do swojego udziału w sprawie. Sygn. akt I Ns 119/22

UZASADNIENIE

Wnioskodawca B. (...) z siedzibą w G. wniósł o stwierdzenie, że spadek po I. M. zmarłym dnia 18 lutego 2019 r., ostatnio stale zamieszkałym w C. nabyła Gmina M.. W uzasadnieniu wnioskodawca wskazał, iż posiada wierzytelność wobec dłużnika I. M. wynikającą z nakazu zapłaty z dnia 06.05.2015 r. Sygn. akt I (...) zaopatrzonego w klauzulę wykonalności. Postanowieniem z dnia 4 lipca 2022 r. Sąd wezwał do udziału w sprawie w charakterze uczestnika K. M. i Ł. M. (k. 19). Na wniosek K. (...) 1 z siedzibą w W. postanowieniem z dnia 29 grudnia 2022 Sąd wezwał go do udziału w sprawie w charakterze uczestnika ( k. 85).

Na rozprawie w dniu 20 stycznia 2023 r. K. M. oświadczyła, że nie składała oświadczeń spadkowych po zmarłym ojcu I. M., takich oświadczeń nie składał też jej brat Ł. M. (k. 97-97v). Sąd ustalił następujący stan faktyczny: I. M. zmarł w dniu 18 lutego 2019 r. w C.. Przed śmiercią stale przebywał w C.. W chwili śmierci był rozwiedziony. Spadkodawca miał dwoje dzieci: K. M. i Ł. M.. Spadkodawca nie pozostawił testamentu. Dowód: zapewnienie spadkowe K. M., k. 97-97v; odpis skrócony aktu urodzenia K. M., k. 35; odpis skrócony aktu urodzenia Ł.

M., k. 34; odpis skrócony aktu zgonu I. M. k.

36. K. M. o śmierci ojca dowiedziała się po 2 dniach. Wraz z Ł. M. nie składali oświadczeń spadkowych po zmarłym ojcu I. M.. Dowód: zapewnienie spadkowe K. M., k. 97-97v;

Sąd zważył, co następuje:

Wniosek co do stwierdzenia nabycia spadku po zmarłym I. M. podlegał uwzględnieniu. Sąd ustalił, że spadek po ww. spadkodawcy na podstawie ustawy z dobrodziejstwem inwentarza nabyły jego dzieci: córka K. M. i syn Ł. M. po ½ części. Zgodnie z art. 1025 § 1 k.c. Sąd na wniosek osoby mającej w tym interes stwierdza nabycie spadku przez spadkobiercę. Zatem zainteresowanymi w zgłoszeniu żądania stwierdzenia nabycia są nie tylko spadkobiercy lub ich następcy prawni, lecz także wszystkie inne osoby mające interes prawny w prawidłowym wykazaniu następstwa po spadkodawcy.

Do kręgu osób uprawnionych do złożenia wniosku należy przede wszystkim zaliczyć każdego spadkobiercę oraz następców prawnych spadkobiercy, nabywcę spadku lub udziału w spadku, wierzyciela spadkodawcy lub wierzyciela spadkobiercy. W związku z powyższym, mając na uwadze treść dokumentów dołączonych do wniosku Sąd uznał, iż wnioskodawca posiada interes prawny w kwestii stwierdzenia nabycia spadku po I. M., jako że zmarły zobowiązany był w stosunku do niego podstawie nakazu zapłaty z dnia 06.05.2015 r. Sygn. akt (...)zaopatrzonego w klauzulę wykonalności, do zapłaty określonej kwoty pieniędzy.

Również uczestnik postępowania K. (...) 1 z siedzibą w W. wykazał swój interes prawny w kwestii stwierdzenia nabycia spadku po zmarłym, gdyż posiada wierzytelność wobec dłużnika z tytułu nieuregulowanych należności za usługi telekomunikacyjne. Dziedziczenie ustawowe ma miejsce wówczas, gdy spadkodawca nie pozostawił ważnego testamentu. Jest zasadą, iż w pierwszej kolejności powołane są do spadku dzieci spadkodawcy (art. 931 § 1 k.c.) i małżonek, a dziedziczą zasadniczo w częściach równych. Ponadto zgodnie z § 1 przepisu art. 932 k.c. w brzmieniu obowiązującym od wejścia w życie obowiązującego kodeksu cywilnego do dnia 27.06.2009 r. w braku zstępnych spadkodawcy powołani są do spadku z ustawy jego małżonek, rodzice i rodzeństwo.

Wskazać również należy, że zgodnie z przepisem art. 935 k.c. w braku małżonka spadkodawcy, jego krewnych i dzieci małżonka spadkodawcy, powołanych do dziedziczenia z ustawy, spadek przypada gminie ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy jako spadkobiercy ustawowemu. W takim przypadku spadek uważa się za przyjęty z dobrodziejstwem inwentarza (art. 1023 k.c.) Wskazać również należy, że zgodnie z przepisem art. 1015 § 1 oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku może być złożone w ciągu sześciu miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swego powołania.

Paragraf 2 stanowi natomiast, iż brak oświadczenia spadkobiercy w terminie określonym w § 1 jest jednoznaczny z przyjęciem spadku z dobrodziejstwem inwentarza. Zgodnie natomiast z przepisem art. 1020 k.c. spadkobierca, który spadek odrzucił, zostaje wyłączony od dziedziczenia, tak jakby nie dożył otwarcia spadku. Przewidziany w art. 1015 § 1 k.c. termin jest terminem zawitym prawa materialnego, do biegu którego mają zastosowanie art. 110 k.c.- 116 k.c. Początek toku tego czasu liczony jest w odniesieniu do każdego spadkobiercy od dnia, w którym dowiedział się on z właściwego, pewnego źródła o tytule powołania.

Oznacza to, że oddzielnie liczony jest jego bieg zarówno co do każdego spadkobiercy, jak i dla każdego z tytułów powołania. Ukształtowanie w art. 1015 § 1 k.c. terminu do złożenia oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku jako terminu zawitego prawa materialnego oznacza, że z chwilą jego upływu wygasa uprawnienie do skorzystania z tego prawa podmiotowego, a oświadczenie złożone po upływie terminu nie wywołuje żadnych skutków prawnych. Jak wynika z przeprowadzonego postępowania bliscy spadkodawcy jego córka K. M. i syn Ł.

M. nie składali oświadczeń spadkowych po zmarłym ojcu I. M.. Wysokość udziału poszczególnych spadkobierców wyliczona została w oparciu o treść art. 931 § 2 k.c. i jest związana z wysokością udziału, który przypadał ich wstępnym, z tego też względu udziały w spadku dziedziczących uczestników postępowania są równe w związku z czym należna im każdemu z osobna część wynosiła po 1/2 spadku. Paragraf 2 przepisu art. 1015 k.c. stanowi, iż brak oświadczenia spadkobiercy w terminie określonym w § 1 jest jednoznaczny z przyjęciem spadku z dobrodziejstwem inwentarza.

Przepis ten we wskazanym brzmieniu wszedł w życie z dniem 18 października 2015 r. i zgodnie z przepisami przejściowymi znajduje zastosowanie do spraw o stwierdzenie nabycia spadków otwartych po tej dacie. Z uwagi na to, że wskazani jako spadkobiercy zstępni zmarłego nie złożyli oświadczeń o prostym przyjęciu spadku stwierdzono, iż do nabycia spadku przez uczestników postępowania: K. M. i Ł. M. po zmarłym w dniu 18 lutego 2019 r. spadkodawcy I. M. doszło z dobrodziejstwem inwentarza. Rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów postępowania uzasadnia przepis art. 520 § 1 k.p.c. statuujący zasadę ponoszenia kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie.

Zdaniem Sądu bowiem nie zaistniały w sprawie okoliczności wskazane w paragrafie 2 i 3 ww. przepisu art. 520 k.p.c. Interesy wnioskodawców jak i uczestników postępowania nie były sprzeczne. W interesie wszystkich uczestników leżało bowiem rozstrzygnięcie kwestii następstwa prawnego po zmarłym. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji.