VI U 1050/23 · Sąd powszechny

Sygn. akt VI U 1050/23

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 maja 2024r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący Sędzia Karolina Chudzinska po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2024r. w Bydgoszczy na posiedzeniu niejawnym sprawy A. W. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. o wysokość emerytury na skutek odwołania ubezpieczonej od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. z dnia 23 maja 2023r., znak : (...) Zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że uwzględnia ubezpieczonej wynagrodzenia uzyskane z tytułu zatrudnienia w (...) Spółdzielni (...) w I. w następujących wysokościach : - 1987r. – 148 468 zł., - 1988r. – 451 679 zł., - 1989r. – 1 952 312 zł., - 1990r. – 8 551 347 zł., - 1993r. – 3 719 700 zł., oraz zasiłek macierzyński za rok 1991r. w wysokości 3 433 626 zł., pozostawiając organowi rentowemu matematyczne obliczenie należnej emerytury w sposób najkorzystniejszy dla ubezpieczonej. Sędzia Karolina Chudzinska Sygn. akt VI U 1050/23

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 23 maja 2023r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B., działając na podstawie ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ( tekst jednolity Dz. U. z 2022r., poz. 504 ze zm.) przyznał ubezpieczonej A. W. emeryturę od dnia (...) roku tj. od osiągnięcia wieku (...) lat. Wysokość świadczenia do wypłaty wyniosła miesięcznie 1146,69 zł. W załączeniu organ rentowy dołączył decyzję o ustaleniu kapitału początkowego, z której wynika, że do ustalenia wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego organ nie uwzględnił zaświadczenia z dnia 22 sierpnia 2007 roku sporządzonego przez podmiot nieuprawniony P.P.H.U. (...) przy ulicy (...) w I. za okres pracy od 4 czerwca 1987 roku do 30 czerwca 1993 roku.

Odwołanie od powyższej decyzji wniosła ubezpieczona, domagając się jej zmiany poprzez ponowne przeliczenie kapitału początkowego i emerytury z uwzględnieniem faktycznego wynagrodzenia otrzymywanego w okresie od 4 czerwca 1987 roku do 30 czerwca 1993 roku. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania powołując się ponownie na okoliczności przytoczone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Sąd ustalił i zważył co następuje:

Zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy o Emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych emerytura stanowi równowartość kwoty będącej wynikiem podzielenia podstawy obliczenia ustalonej w sposób określony w art. 25 przez średnie dalsze trwanie życia dla osób w wieku równym wiekowi przejścia na emeryturę danego ubezpieczonego, z uwzględnieniem ust. 5 i art. 183. W myśl art. 25 ust. 1 podstawę obliczenia emerytury, o której mowa w art. 24, stanowi kwota składek na ubezpieczenie emerytalne, z uwzględnieniem waloryzacji składek zewidencjonowanych na koncie ubezpieczonego do końca miesiąca poprzedzającego miesiąc, od którego przysługuje wypłata emerytury, zwaloryzowanego kapitału początkowego określonego w art. 173-175 oraz kwot środków zewidencjonowanych na subkoncie, o którym mowa w art. 40a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, z zastrzeżeniem ust. 1a i 1b oraz art. 185.

Zgodnie z art. 173 ust. 1 i 2 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - dla ubezpieczonych urodzonych po dniu 31 grudnia 1948 r., którzy przed dniem wejścia w życie ustawy opłacali składki na ubezpieczenie społeczne lub za których składki opłacali płatnicy składek, ustala się kapitał początkowy, przy czym kapitał początkowy stanowi równowartość kwoty obliczonej według zasad określonych w art. 174 pomnożonej przez wyrażone w miesiącach średnie dalsze trwanie życia ustalone zgodnie z art. 26 ust. 3 dla osób w wieku 62 lat.

Natomiast w myśl art. 174 ust. 1powyższej ustawy - kapitał początkowy ustala się na zasadach określonych w art. 53, z uwzględnieniem ust. 2-12.

2. Przy ustalaniu kapitału początkowego przyjmuje się przebyte przed dniem wejścia w życie ustawy:

1) okresy składkowe, o których mowa w art. 6;

2) okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7 pkt 5;

3) okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7 pkt 1-3 i 6-12, w wymiarze nie większym niż określony w art. 5 ust. 2. 2a. Przy ustalaniu kapitału początkowego do okresów, o których mowa w art. 7 pkt 5 stosuje się art. 53 ust. 1 pkt 2.

3. Podstawę wymiaru kapitału początkowego ustala się na zasadach określonych w art. 15, 16, 17 ust. 1 i 3 oraz art. 18, z tym że okres kolejnych 10 lat kalendarzowych ustala się z okresu przed dniem 1 stycznia 1999 r. 3b. Jeżeli okres wskazany do ustalenia podstawy wymiaru kapitału początkowego obejmuje rok kalendarzowy, w którym ubezpieczony pozostawał w ubezpieczeniu społecznym na podstawie przepisów prawa polskiego jedynie przez część miesięcy tego roku, do obliczenia stosunku sumy kwot podstaw wymiaru składek i kwot, o których mowa w art. 15 ust. 3, w okresie tego roku do przeciętnego wynagrodzenia, przyjmuje się sumę kwot przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia ogłoszonego za ten rok kalendarzowy odpowiednią do liczby miesięcy pozostawania w ubezpieczeniu.

7. Do obliczenia kapitału początkowego przyjmuje się kwotę bazową wynoszącą 100% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w II kwartale kalendarzowym 1998 r.

8. Przy obliczaniu kapitału początkowego część kwoty bazowej wynoszącej 24% tej kwoty mnoży się przez współczynnik proporcjonalny do wieku ubezpieczonego oraz okresu składkowego i nieskładkowego osiągniętego do dnia 31 grudnia 1998 r. (…). W toku postępowania Sąd przeprowadził dowód z dokumentów znajdujących się w aktach ZUS oraz sądowych, w tym z oryginałów akt osobowych i płacowych ubezpieczonej A. W. za okres zatrudnienia od 4 czerwca 1987 roku do 30 czerwca 1993 roku w Spółdzielni (...). Przeprowadzone postępowanie dowodowe, głównie oparte na informacjach zawartych w oryginałach zachowanych akt płacowych i osobowych ubezpieczonej A.

W., umożliwiło ustalenie uzyskiwanych przez ubezpieczoną kwot wynagrodzeń w spornym okresie. Jak wskazał Sąd Apelacyjny w Lublinie w wyroku z dnia 09.05.2019r. ( sygn. akt III AUa 916/18) - podstawa wymiaru składki, czyli wynagrodzenie uzyskiwane przez wnioskodawcę musi być ustalona w sposób pewny. Wprawdzie wnioskodawca w postępowaniu sądowym może udowadniać wysokość wynagrodzenia wszelkimi środkami dowodowymi wynikającymi z przepisów kodeksu postępowania cywilnego, ale dowody te muszą wykazywać w sposób precyzyjny i niebudzący wątpliwości nie tylko wysokość poszczególnych składników wynagrodzenia, ale i fakt ich wypłaty.

Należy też zwrócić uwagę na to, że w postępowaniu przed sądem ubezpieczeń społecznych nie obowiązują ograniczenia, co do środków dowodowych stwierdzających wysokość zarobków lub dochodów stanowiących podstawę wymiaru emerytury lub renty a także kapitału początkowego. W postępowaniu sądowym mogą być więc przeprowadzone dowody z innych dokumentów niż wymienione w § 20 rozporządzenia. W sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych w postępowaniu sądowym zgodnie zatem z treścią art. 473 k.p.c. nie stosuje się także przepisów ograniczających dopuszczalność dowodu z zeznań świadków i przesłuchania stron.

W postępowaniu przed sądem, także wówczas, gdy przedmiotem sporu jest podstawa wymiaru świadczeń ubezpieczeniowych, fakty mające dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie mogą być dowodzone wszelkimi dostępnymi środkami, a do sądu należy ocena ich wiarygodności. zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 lipca 1997 r., sygn. akt II UKN 186/97, OSNP 1998/11/342, wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 4 marca 1997 r., sygn. akt III AUa 105/97, Apel-W-wa, 1997/2/7; wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku III AUr 294/93, PS-wkł.

Wyrok Sądu Okręgowego w Gdańsku z 19.05.2016 r., VII U 1401/15, LEX nr 2055528. Po dokonaniu powyższych ustaleń, zgodnie z zarządzeniem, organ rentowy na podstawie przedstawionych dokumentów dokonał hipotetycznego wyliczenie kapitału początkowego i emerytury ubezpieczonej ( pismo z dnia 29 stycznia 2024r. – obliczenia k. 34 – 34v. akt ). Ubezpieczona w piśmie z dnia 22 lutego 2024r., w odpowiedzi na zobowiązanie zawarte w zarządzeniu z dnia 12 lutego 2024r. o ustosunkowanie się przez stronę do przedstawionych hipotetycznych wyliczeń podała, że nie ma zastrzezeń do pisma organu rentowego.

Mając na uwadze, że dokonane wyliczenie kapitału początkowego i emerytury jest dla ubezpieczonej korzystniejsze od dotychczasowego a oparte zostało na przedstawionych oryginałach akt płacowych i osobowych ubezpieczonej, Sąd uznał, że wniesione przez ubezpieczoną odwołanie zasługuje na uwzględnienie i na podstawie art. 477 14 § 2 k.p.c. zmienił zaskarżoną decyzję, jak w sentencji wyroku. Sędzia Karolina Chudzinska