Legislator Case Law & Legislation
VI Ka 639/22 AI generated

VI Ka 639/22 · Sąd powszechny

Case Number VI Ka 639/22
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Decision Date
Outcome REASONS

Legislator summary

AI generated

Formularz UK 2 Sygnatura akt VI Ka 639/22 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi – Południe w Warszawie z dnia 29 października 2021r. sygn. akt III K 323/20 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☐ obrońca ☒ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3.

Legislator headnote

AI generated

art. 438 pkt 1 k.p.k, art. 438 pkt 2 k.p.k, art. 438 pkt 3 k.p.k, art. 438 pkt 4 k.p.k, art. 439 k.p.k, art. 7 k.p.k; VI Ka 639/22 · Sąd powszechny: Takiego skutku działanie oskarżonej jednak nie wywołało. Trafny był więc zarzut obrazy prawa materialnego poprzez wadliwe ustalenie, że oskarżona swoim zachowaniem wyczerpała znamiona art. 286§1 kk i to nie tylko ze względu na wykazany wyżej brak „niekorzystności” w rozrządzeniu mieniem. Skoro bowiem organy ścigania jak i sąd miały istotne wątpliwości, czy ów materialny skutek wystąpił, to nie ma podstaw, by zanegować wiarygodność M. A. traktującej swoje działania jako generujące zysk dla ZGN. Inaczej mówić - niezależnie od obiektywnego braku powyższego ustawowego znamienia, nie da się uznać, by choćby hipotetycznie był on objęty umyślnym zamiarem działania oskarżonej.

Keywords

AI generated
deficiencies in evidence unproven judicial bias challenge of factual findings unlawfully obtained evidence implausible testimony inadequate factual investigation

Cited Legislation

AI generated
art. 438 pkt 1 k.p.k
Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☒ art. 438 pkt 1 k.p.k.
art. 438 pkt 2 k.p.k
438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k.
art. 438 pkt 3 k.p.k
– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k.
art. 438 pkt 4 k.p.k
– błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k.
art. 439 k.p.k
– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k.
art. 7 k.p.k
art. 8 k.p.k
poprzez brak rozważenia wszystkich dowodów, w tym dowodów teść akt lokalowych mieszkania , wskazujących na poniesienie nakładów na remont lokalu i spłatę zadłużenia; - naruszenie art. 8 k.p.k.
art. 387 § 2 k.p.k
Przypomnieć zatem należy, że zaskarżony wyrok zapadł w trybie art. 387 § 2 k.p.k., co powodowało ograniczenia w możliwości jego zaskarżenia.
AI generated
II AKa 566/22
wyrok Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 20 października 2021 r.
II Ka 270/23
art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu
II Ka 236/22
Sygn. akt II Ka 236/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 maja 2022r. Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: sędzia (del.) Paweł Mądry Protokolant: sekr. sąd. Beata Wilkowska przy udziale prokuratora Jarosława Kowalczyka po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2022 r. sprawy M. N. oskarżonego o czyn z art. 178a § 1 kk na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Węgrowie z dnia 9 lutego 2022 r. sygn. akt II K 243/21 I. zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy; II. zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa 245 złotych tytułem kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II Ka 236/22 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji wyrok Sądu Rejonowego w Węgrowie z dnia 9 lutego 2022 r. w sprawie II K 243/21 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ---- ---------------------- -------------------------------------------------------------- -------------- -------------- 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty --------- ---------------------- -------------------------------------------------------------- -------------- -------------- 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu ---------------- ------------------------------------ -------------------------------------------------------------------------- 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu ---------------- ----------------------------------- -------------------------------------------------------------------------- 3. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 1. błąd w ustaleniach faktycznych, przyjętych za podstawę zaskarżonego orzeczenia, który miał wpływ na jego treść, a polegający na uznaniu, że wina oskarżonego i społeczna szkodliwość jego czynu były wyższe niż nieznaczne, podczas gdy właściwa analiza elementów podmiotowych i przedmiotowych czynu, a zwłaszcza sposobu i okoliczność popełnienia czynu, prowadzi do wniosku, że zarówno wina oskarżonego, jak i społeczna szkodliwość czynu były nieznaczne, a zatem że w niniejszej sprawie, wobec ziszczenia się pozostałych przesłanek zachodziły podstawy do warunkowego umorzenia postępowania względem oskarżonego ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny - obrońca we wniesionym środku odwoławczym skupił się na podaniu zalet instytucji warunkowego umorzenia postępowania i podkreśleniu jaką dokładnie dolegliwością jest dla młodego człowieka środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych. Apelacja zawiera wiele ogółów, a mało konkretów przemawiających za tym, że akurat ten oskarżony zasługuje na tego rodzaju rozstrzygnięcie i dlaczego okoliczności popełnionego przez niego czynu za tym przemawiały. Prześledzenie przez Sąd Okręgowy pisemnych motywów wyroku pierwszoinstancyjnego, w którym do kwestii tej Sąd Rejonowy odniósł się wprost (rubryka 6 – Inne zagadnienia, k. 148v) w części dotyczącej oceny stopnia społecznej szkodliwości czynu i stopnia zawinienia przy uwzględnieniu zasady wartościowania poszczególnych okoliczności w oparciu o tą konkretną sprawę i jej realia prowadziło do tych samych wniosków i stwierdzenia zasadności stanowiska, które zostało przyjęte przez Sąd Rejonowy. - w ocenie Sądu Okręgowego, oskarżony M. N. nie zasługiwał na warunkowe umorzenie postępowania. Zgodnie z art. 66 § 1 kk sąd może warunkowo umorzyć postępowanie karne, jeżeli wina i społeczna szkodliwość czynu nie są znaczne, okoliczności jego popełnienia nie budzą wątpliwości, a postawa sprawcy niekaranego za przestępstwo umyślne, jego właściwości i warunki osobiste oraz dotychczasowy sposób życia uzasadniają przypuszczenie, że pomimo umorzenia postępowania będzie przestrzegał porządku prawnego, w szczególności nie popełni przestępstwa. Przekładając ten przepis na realia tej sprawy, Sąd Rejonowy słusznie uznał, iż brak jest podstaw do zastosowania dobrodziejstwa tej instytucji w skonkretyzowanej sytuacji podsądnego. Stwierdzone u oskarżonego 0,92 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu to odpowiednik niespełna 2 ‰ alkoholu we krwi (1,84). Oskarżony znacznie przekroczył zatem wartość progową stanu nietrzeźwości z art. 115 § 16 kk (0,25 mgl/l alkoholu wydychanym powietrzu lub 0,5 ‰ alkoholu we krwi). Dodatkowo pamiętać należało o okolicznościach, w których doszło do ujawnienia prowadzenia przez oskarżonego auta w stanie nietrzeźwości – wcale nie nastąpiło to wskutek rutynowej kontroli, lecz towarzyszył temu dość wysoki stopień dramaturgii – oskarżony wjechał w betonowe ogrodzenie, niszcząc je, próbował odjechać z miejsca zdarzenia, przekonywał świadków, aby nie wzywać Policji, a nawet uciekał w pola. Zatrzymany został w wyniku pościgu podjętego przez braci K. i Ł. K., którym groził, że się powiesi, demonstrując próby w tym względzie. Jego powyższe zachowanie bezpośrednio po popełnieniu zarzucanego mu czynu należało uwzględnić rozważając zasadność zastosowania dobrodziejstwa instytucji warunkowego umorzenia postępowania karnego, co słusznie zrobił Sąd I instancji. Stopień zagrożenia dla innych uczestników ruchu drogowego jaki spowodował oskarżony swoim działaniem nie był wyłącznie abstrakcyjny, skoro stracił on panowanie nad pojazdem i zniszczył ogrodzenie. W ocenie Sądu Okręgowego, nic nie umniejszało również winy oskarżonego i nic nie prowadziło do wnioskowania o anormalnej sytuacji motywacyjnej oskarżonego w dniu zdarzenia. Oskarżony tłumaczył co prawda, że ma problemy rodzinne i w dniu zdarzenia chciał pojeździć i się odstresować, ale ten argument nie przekonał Sądu Okręgowego. Złość czy też przygnębienie nie może tłumaczyć popełnienia przestępstwa, dodatkowo stwarzającego zagrożenie dla innych uczestników ruchu drogowego, a oskarżony mógł odstresować się w inny sposób. - przy prawidłowym uznaniu przez Sąd Rejonowy, że wina i społeczna szkodliwość czynu oskarżonego w tej konkretnej sprawie były znaczne, zastosowanie postulowanej instytucji pozostawało wykluczone, mimo spełnienia pozostałych przesłanek, m.in. braku uprzedniej karalności za przestępstwo umyślne i pozytywnej opinii oskarżonego w miejscu zamieszkania. Reasumując, w części dotyczącej ustaleń faktycznych co do braku podstaw zakończenia postępowania poprzez jego warunkowe umorzenie wobec oskarżonego, zaskarżony wyrok był w pełni prawidłowy. - w odpowiedzi na argumenty skarżącego z uzasadnienia wniesionej apelacji dotyczące rażącej niewspółmierności kary, wskazać należy, iż dokonany przez Sąd I instancji wybór rodzaju kary zasadniczej – najłagodniejszej rodzajowo kary grzywny również nie budził jakichkolwiek zastrzeżeń Sądu Odwoławczego. Pisemne motywy zaskarżonego wyroku w pełni przekonywały, iż Sąd Rejonowy przesłankom łagodzącym oraz obciążającym tego oskarżonego nadał właściwą rangę i znaczenie oraz w należyty sposób uwzględnił kodeksowe kwalifikatory dyrektyw wymiaru kary, które wpływały na jej wymiar. Ilość stawek dziennych kary (150) w rozważanym przypadku była przede wszystkim adekwatna do stopnia zawinienia oskarżonego, uwzględniając przy tym pozostałe czynniki, o jakich mowa w art. 53 kk. Zawierała w sobie także ładunek dolegliwości koniecznej dla pełnego uświadomienia oskarżonemu konieczności poszanowania przepisów prawa. W ocenie Sądu Okręgowego, analogiczne uwagi dotyczą samej wysokości stawki dziennej (15 zł). Przypomnieć w tym miejscu należy, iż istotną cechą wymiaru grzywny wedle tzw. stawek dziennych jest dwuetapowość. W pierwszym etapie orzeka się liczbę stawek dziennych. Chodzi tu o rozstrzygnięcie co do surowości kary, czyli wymiar kary sensu stricto. W drugim etapie Sąd określa wysokość stawki dziennej, biorąc zgodnie z art. 33 § 3 kk pod uwagę dochody sprawcy, jego warunki osobiste, rodzinne, stosunki majątkowe i możliwości zarobkowe. Oba etapy wymiaru grzywny służą różnym celom i opierają się na odmiennych podstawach faktycznych. W orzecznictwie wprost wskazuje się, iż wielkością stawki dziennej nie można określać surowości kary grzywny, bo na tym etapie nie dokonuje się już „wymiaru kary” (por. wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 25 kwietnia 2012 r., sygn. II AKa 57/12, Legalis Numer 742349). Zdaniem Sądu Okręgowego, Sąd Rejonowy w dostateczny sposób pochylił się nad wytycznymi z art. 33 § 3 kk, takimi jak warunki osobiste, rodzinne, stosunki majątkowe i możliwości zarobkowe oskarżonego. M. N. nie posiada nikogo na swoim utrzymaniu, mieszka z rodzicami i chociaż w dacie procedowania przez Sąd nie miał stałej pracy, pamiętać należało, że jest młody i zdolny do wykonywania pracy zarobkowej. Z akt sprawy nie wynika, aby posiadał on jakiekolwiek zobowiązania kredytowe. Może on może podjąć chociażby dorywcze zatrudnienie, aby wywiązać się z obowiązku uiszczenia kary grzywny i orzeczonego w I instancji świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym i Pomocy Postpenitencjarnej, co powinno skłonić go do pogłębionej refleksji nad możliwymi tragicznymi skutkami i cierpieniem ofiar wypadków spowodowanych przez kierowców w stanie nietrzeźwości. W przekonaniu Sądu Okręgowego, w przedmiotowej sprawie nie może być także mowy o rażącej niewspółmierności orzeczonych przez Sąd Rejonowy środków karnych w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 4 lat i w/w świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w wysokości 5.000 zł. Przede wszystkim w połączeniu z grzywną tj. najłagodniejszą rodzajowo karą zasadniczą, będą one stanowić zasłużoną dla oskarżonego dolegliwość. Orzeczenie powyższych środków karnych było obligatoryjne i w tym względzie Sąd Rejonowy nie miału luzu decyzyjnego. Granice ustawowe, w jakich mogły być orzeczone, to z kolei przedział od 3 do 15 lat ( art. 42 § 2 kk i 43 § 1 kk ) w odniesieniu do zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych oraz od 5.000 zł do 60.000 zł (art. 43a § 1 kk w zw. z art. 43a § 1 kk) w odniesieniu do świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej. Miarą surowości był także stopień wykorzystania przez Sąd Rejonowy w/w „widełek” i dostosowanie rozstrzygnięcia do realiów tej konkretnej sprawy. W świetle art. 56 kk do orzeczenia w przedmiocie w/w środków karnych stosuje się odpowiednio m.in. zasady uregulowane w art. 53 kk , a dotyczące wymiaru kary. Słuszność i celowość wyeliminowania oskarżonego na pewien czas z grona kierowców nie budziła w tej sprawie jakichkolwiek wątpliwości Sądu Odwoławczego. Zdaniem Sądu Okręgowego, zastosowany wobec oskarżonego całokształt represji karnej powinien wdrożyć go w przestrzeganie porządku prawnego i wyrobić w nim poczucie nieuchronności poniesienia konsekwencji za kierowanie pojazdami mechanicznymi w stanie nietrzeźwości, jak również odstraszyć innych nietrzeźwych kierowców, którzy bezrefleksyjnie gotowi byliby pójść w jego ślady. Skazanie z niniejszej sprawy w sytuacji respektowania przez podsądnego porządku prawnego również nie będzie przez stosunkowo długi okres figurować w rejestrze karnym. Wniosek wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez: a) warunkowe umorzenie postępowania wobec oskarżonego na okres jednego roku próby; b) orzeczenie środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres jednego roku, ograniczając zakaz do kategorii pojazdów, której dotyczy zdarzenie; c) zaliczenie na poczet wskazanego wyżej środka karnego okres od dnia zatrzymania prawa jazdy; d) orzeczenie wobec oskarżonego 3000 zł świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. bezzasadność zarzutu warunkowała bezzasadność wniosków. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 1. ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot utrzymania w mocy zaskarżony wyrok utrzymano w mocy w całości. Zwięźle o powodach utrzymania w mocy bezzasadność wniesionej apelacji i brak okoliczności podlegających uwzględnieniu z urzędu. 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot i zakres zmiany ------------------------------------------------------------------------------------------ Zwięźle o powodach zmiany --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. ---------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 4.1. ----------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności --------------------- ------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 6. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności II. na podstawie art. 634 kpk w zw. z art. 636 § 1 kpk w zw. z art. 627 kpk oraz art. 8 w zw. z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych (tekst jedn. Dz. U. z 1983 r., Nr 49, poz. 223 z późn. zm.), obciążono oskarżonego kosztami sądowymi za II instancję, na które składały się: 225 zł opłaty od kary (10 % kary grzywny orzeczonej w I instancji) oraz 20 zł ryczałtu za doręczenia pism w postępowaniu apelacyjnym. 7. PODPIS 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację obrońca oskarżonego Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja cały wyrok 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana
VI Ka 736/23
Sygn. akt VI Ka 736/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 listopada 2023 r. Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze w VI Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący – Sędzia Andrzej Tekieli protokolant Monika Mazur przy udziale prokuratora Prokuratury Rejonowej w Jeleniej Górze Artura Idziego po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2023 r. sprawy R. P. ur. (...) w J. s. J., B. z domu G. oskarżonego z art. 222 § 1 k.k. i art. 224 § 2 k.k. w związku z art. 11 § 2 k.k. z powodu apelacji wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 29 sierpnia 2023 r. sygn. akt II K 682/22 utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok wobec oskarżonego R. P.; stwierdza, że koszty sądowe za postępowanie odwoławcze ponosi Skarb Państwa. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt VI Ka 736/23 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 29 sierpnia 2023 r. w sprawie o sygn. akt II K 682/22 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☐ obrońca oskarżonego ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ------------------ -------------------------------------------------- ---------------- --------- 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ------------------ -------------------------------------------------- -------------- --------- 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu ------------------------------ -------------------------------------------------------------- 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu --------------- ------------------------------ -------------------------------------------------------------- STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut mającej wpływ na treść orzeczenia obrazy przepisów postępowania, tj. art. 4 k.p.k., art. 7 k.p.k. oraz art. 410 k.p.k. poprzez niewłaściwą ocenę zebranego materiału dowodowego i wybiórcze jego potraktowanie wskutek pominięcia przez Sad I instancji całokształtu okoliczności ujawnionych w toku rozprawy głównej, a nadto przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, będące wynikiem nieuwzględnienia zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego oraz naruszenie zasady obiektywizmu procesowego przejawiające się w uwzględnieniu jedynie okoliczności korzystnych dla oskarżonego, a pominiecie faktów i dowodów niekorzystnych dla oskarżonego wynikających z zeznań funkcjonariuszy Policji P. N. i A. M., bez należytego uzasadnienia tegoż stanowiska, skutkujące dokonaniem wadliwych ustaleń faktycznych i w konsekwencji uznanie, iż oskarżony nie popełnił zarzucanego mu aktem oskarżenia przestępstwa z art. 222 § 1 k.k. i art. 224 § 2 k.k. w związku z art. 11 § 2 k.k., a jedynie popełnił przestępstwo z art. 222 § 1 k.k. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia i mając wpływ na jego treść, a polegający na mylnym uznaniu przez Sąd I instancji, iż zebrany i przeprowadzony na rozprawie materiał dowodowy nie uzasadniania popełnienia przez oskarżonego R. P. czynu z art. 222 § 1 k.k. i art. 224 § 2 k.k. w związku z art. 11 § 2 k.k., a jedynie popełnienie czynu z art. 222 § 1 k.k., co doprowadziło do bezzasadnej zmiany przez Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze kwalifikacji prawnej zarzuconego oskarżonemu czynu, wskutek odmowy wiarygodności całości zeznań funkcjonariuszy Policji P. N. i A. M., przy jednoczesnym zupełnie błędnym zinterpretowaniu wyjaśnieńzłożonych przez oskarżonego R. P. oraz zdewaluowaniu innych przeprowadzonych w sprawie dowodów w postaci zeznań świadków: W. P., K. S. i Ł. M., a tym samym pomięcie okoliczności mających wpływ na przebieg zdarzenia, które jednocześnie wskazują na dokonanie przez oskarżonego R. P. czynu z art. 222 § 1 k.k. i art. 224 § 2 k.k. w związku z art. 11 § 2 k.k., a nie tylko czynu z art. 222 § 1 k.k. jak przyjął Sąd I instancji ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Ad. 1 i 2 W wywiedzionej apelacji oskarżyciel publiczny podniósł zarzut błędnej oceny przez Sąd Rejonowy niekorzystnych dla oskarżonego dowodów w postaci zeznań świadków P. N. i A. M. i w konsekwencji błędnego ustalenia stanu faktycznego sprawy. Podniesione w apelacji zarzuty korespondują ze sobą i zmierzają do wykazania nieprawidłowości w zakresie dokonanej zmiany kwalifikacji prawnej czynu, a w konsekwencji – co wynika z wniosku apelacji – rażąco łagodnego wymiaru kary. Podniesione przez apelującego zarzuty obrazy art. 4 k.p.k., 7 k.p.k. oraz art. 410 k.p.k., a także błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia i mającego wpływ na jego treść okazały się niezasadne. Zeznania świadków oraz wyjaśnienia oskarżonego zostały prawidłowo zinterpretowane przez Sąd Rejonowy w zakresie ustalenia stanu faktycznego i następnie dokonania oceny zdarzenia pod kątem prawidłowej kwalifikacji prawnej zaistniałego czynu, jak i pod względem jego prawnokarnych konsekwencji. Wbrew przekonaniu strony apelującej analiza materiału dowodowego w sprawie dokonana przez Sąd I instancji doprowadziła do prawidłowych wniosków, że oskarżony R. P. swoim zachowaniem polegającym na odpychaniu i szarpaniu interweniujących funkcjonariuszy Policji doprowadził do naruszenia ich nietykalności cielesnej, czym wyczerpał znamiona przestępstwa z art. 222 § 1 k.k. Słusznie również Sąd Rejonowy odrzucił możliwość zaistnienia w realiach niniejszej sprawy przestępstwa tzw. wymuszenia czy też wywierania wpływu na czynności urzędowe, o którym mowa w art. 224 § 2 k.k. Przekonanie sądu o wiarygodności konkretnych dowodów, a także niewiarygodności innych pozostaje pod ochroną treści przepisu art. 7 k.p.k. wówczas, gdy jest poprzedzone ujawnieniem w toku rozprawy całokształtu okoliczności i to w sposób podyktowany obowiązkiem dochodzenia prawdy, stanowi wynik rozważenia wszystkich okoliczności przemawiających zarówno na korzyść jak i niekorzyść oskarżonego, jest wyczerpująco i logicznie z uwzględnieniem wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego argumentowane w uzasadnieniu (vide: wyroki Sądu Najwyższego z dnia 20 lutego 1975 roku, II KR 355/74, OSNKW 1975/9/84; z dnia 22 stycznia 1975 roku, I KR 197/14, OSNKW 1975/5/58; z dnia 5 września 1974 roku, II KR 114/74, OSNKW 1975/2/28; z dnia 22 lutego 1996 roku, II KRN 199/15, PiPr. 1996/10/10; z dnia 16 grudnia 1974 roku, Rw 618/74, OSNKW 1975/3-4/47). Sąd I instancji dokonując oceny dowodów uwzględnił powyższe wymogi, co zostało także przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Zaznaczyć należy, iż nie można skutecznie podnieść zarzutu naruszenia art. 7 k.p.k. tylko z tego powodu, iż dokonana przez sąd orzekający całościowa ocena zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i poczynione na jej podstawie ustalenia faktyczne nie są zgodne z zeznaniami świadków w osobach interweniujących Policjantów. Kierując się zasadą swobodnej oceny dowodów oraz dysponując na rozprawie głównej walorem bezpośredniości Sąd Rejonowy mógł zatem dać jedynie częściowo wiarę zeznaniom świadków w zakresie w jakim wskazywali na naruszenie przez oskarżonego nietykalności policjantów. Wskazane zeznania były ponadto spójne z wyjaśnieniami oskarżonego. Sąd I instancji mógł zatem również odmówić wiarygodności zeznaniom świadków odnośnie zadawania przez oskarżonego ciosów wobec interweniujących funkcjonariuszy. Sąd Rejonowy miał bezpośredni kontakt z oskarżonym oraz świadkami co umożliwiło prawidłową ocenę ich twierdzeń. Jest to szczególnie istotne, gdyż w niniejszej sprawie większość dowodów leżących u podstaw wyrokowania stanowiły dowody osobowe. Sąd I instancji skorzystał z możliwości wysłuchania relacji poszczególnych osób oraz ich obserwacji podczas składania zeznań i wyjaśnień. Uzasadnienie zapadłego wyroku zostało sporządzone w sposób przekonujący, logiczny i racjonalny. Nie ulega wątpliwości, że stanowisko Sądu Rejonowego zostało oparte na całokształcie materiału dowodowego ujawnionego w toku przewodu sądowego, a następnie należycie uzasadnione z uwzględnieniem wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego oraz zasady prawidłowego rozumowania. Wskazać należy, że przebieg wydarzeń w inkryminowanym czasie miał bardzo dynamiczny charakter. Oskarżony wraz z małżonką wezwali jednostkę Policji, po uprzedniej rozmowie telefonicznej z J. P., który domagał się pomocy w związku z agresywnym zachowaniem W. P.. Na podstawie doświadczenia życiowego wskazać należy, że dynamiczna sytuacja związana z rodzinną awanturą, której towarzyszą silne emocje sprawia, że uczestnicy zdarzenia często nie działają racjonalnie i pod wpływem stresu inaczej mogą zapamiętywać szczegóły zdarzenia. Nie ulega jednak wątpliwości, że oskarżony wchodząc do mieszkania wdał się w szarpaninę z W. P., a także jego partnerką K. S.. Wynika to bezpośrednio z relacji wszystkich uczestników zdarzenia. Interweniujący policjanci podjęli działania w celu rozdzielenia uczestników biorących udział w szamotaninie. Pomimo, iż interwencja według zgłoszenia dotyczyła zachowania W. P., w trakcie zaistniałej awantury koniecznym okazało się m.in. powstrzymanie zawiadamiającego R. P. przed dalszym udziałem w szarpaninie. Przybili na miejsce zdarzenia policjanci musieli podjąć natychmiastowe działania. Uwadze Sądu Odwoławczego nie uszło także, że oskarżony jest postawnej postury, co także skutkowało koniecznością podjęcia wzmożonych działań celem jego obezwładnienia. Obrażenia doznane przez Policjantów w wyniku zajścia nie były jednak poważne, nie jest także pewne, czy spowodował je oskarżony czy też inna osoba uczestnicząca w zajściu, w trakcie którego agresją epatował nie tylko oskarżony. Potwierdzili to sami pokrzywdzeni w składanych zeznaniach, a także biegły Z. K. w wykonanych opiniach (k. 83, 84, 193). Wskazać należy, że spowodowane obrażenia w postaci otarcia zaczerwienienia skóry grzbietowej wierzchniej powierzchni śródręcza i palców dłoni, a także ból barku, nie potwierdzają aby oskarżony podczas szarpania wykonywał w ich kierunku uderzenia. Dodatkowo z zeznań świadków wynika, że policjantom udało się wyprowadzić oskarżonego na korytarz, a następnie obezwładnić i założyć kajdanki. W wyniku zaistniałego zdarzenia i podjętych działań oskarżony doznał obrażeń wymagających interwencji w Szpitalnym Oddziale Ratunkowym. Zaistniała dysproporcja nie potwierdza, aby działanie oskarżonego nacechowane było szczególną agresją wobec przybyłych na miejsce zdarzenie funkcjonariuszy. Słusznie zatem Sąd Rejonowy odmówił wiarygodności zeznaniom świadków w osobach P. N. i A. M. w zakresie w jakim doznane obrażenia tłumaczyli atakiem oskarżonego, nie zaś podejmowanymi czynnościami związanymi z interwencją, założeniem oskarżonemu kajdanek i dalszymi działaniami procesowymi. W toku postępowania bezsporną kwestią pozostawało naruszenie przez oskarżonego nietykalności cielesnej interweniujących funkcjonariuszy Policji. Potwierdzili to wszyscy świadkowie, co do zasady przyznał się do tego również sam oskarżony. Kwestią z którą nie zgadza się apelujący pozostaje jednak dokonana przez Sąd Rejonowy zmiana kwalifikacji prawnej poprzez wyeliminowanie z niej czynu stypizowanego w art. 224 § 2 k.k. Sąd Rejonowy zwięźle argumentował przyjęte rozwiązanie opierając się na dysproporcji doznanych obrażeń oskarżonego, a interweniujących Policjantów. Wskazać należy, że omawiany czyn zabroniony wymaga zamiaru bezpośredniego, ustawodawca uznał, że zachowanie sprawcy jest znamienne celem działania, którym jest zmuszenie funkcjonariusza publicznego m.in. do zaniechania prawnej czynności służbowej. Podkreślić należy, że w niniejszej sprawie to oskarżony wezwał patrol policji i pierwotnym przedmiotem interwencji było wyjaśnienie sytuacji zaistniałej pomiędzy J. P. i W. P.. Oskarżony w trakcie interwencji podjął działania we własnym zakresie i wdał się w szarpaninę początkowo z członkami rodziny, a następnie także z interweniującymi policjantami. Nie sposób zatem uznać, że działał on umyślnie w zamiarze bezpośrednim w celu skłonienia policjantów do zaniechania czynności służbowej. Konieczność obezwładnienia oskarżonego wyniknęła dopiero w trackie dynamicznego przebiegu zdarzenia, gdy rozpoczął szarpaninę z W. P., a także jego partnerką K. S.. Zapewne pod wpływem silnych emocji przeniósł on również swoją agresję na policjantów rozdzielających strony konfliktu. Nie daje to podstaw, by przyjąć że celem działania oskarżonego było zmuszenie funkcjonariuszy do zaniechania czynności, w szczególności czynności jego zatrzymania, której przecież jako wzywający policjantów na interwencję nie mógł się spodziewać. Dokonaną przez Sąd Rejonowy zmianę kwalifikacji prawnej czynu oraz stosowną zmianę opisu czynu uznać zatem należy za odpowiadającą stanowi faktycznemu. Sąd Odwoławczy nie doszukał się po stronie Sądu Rejonowego błędów w ustaleniach faktycznych. Sąd pierwszej instancji przeprowadził rzetelne postępowanie dowodowe, a następnie dokonał oceny dowodów zgodnie z art. 7 k.p.k. Zarzuty apelacyjne w istocie sprowadzają się do podważenia analizy dokonanej przez Sąd meriti. Apelujący nie wykazał zaistnienia konkretnych błędów natury logicznej lub rzeczowej dokonanej przez ten Sąd, przeciwstawiając się jedynie jego ocenie i poczynionym ustaleniom, własną ocenę dowodów. Nie podważył tych rozważań Sądu, w których logicznie wyjaśnił on dlaczego dał wiarę konkretnym dowodom. Ponadto podniesienie w środku zaskarżenia zarzutu obrazy art. 410 k.p.k. nie może polegać wyłącznie na zarzuceniu Sądowi I instancji pominięcia przy wyrokowaniu dowodów korzystnych dla oskarżonego, w szczególności jego wyjaśnień. Jeśli bowiem dowód ten poddany został krytycznej, ale prawidłowej z punktu widzenia treści art. 7 k.p.k. ocenie, to nie tylko prawem orzekającego sądu, ale wręcz obowiązkiem, wynikającym z konieczności dążenia do ujawnienia prawdy materialnej, jest odrzucenie jego wiarygodności, a tym samym wykluczenie z postawy orzekania (Wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 8 września 2017 r. II AKa 195/17 LEX nr 2388029). Wbrew zarzutom apelacji, dokonaną przez Sąd I instancji ocenę dowodów uznać należy za prawidłową i odpowiadającą wymogom art. 7 k.p.k., zgodnie z zasadą obiektywizmu zostały uwzględnione wszelkie okoliczności zarówno korzystne i niekorzystne dla oskarżonego, a wydane orzeczenie zapadło z uwzględnieniem całokształtu okoliczności ujawnionych w toku postępowania, zgodnie z regulacją z art. 410 k.p.k. Wniosek O zmianę zaskarżonego wyroku przez przyjęcie, że czyn stanowi występek z art. 222 § 1 k.k. i art. 224 § 2 k.k. w związku z art. 11 § 2 k.k. i wymierzenie oskarżonemu R. P. na podstawie art. 224 § 2 k.k. w związku z art. 11 § 3 k.k. – kary 10 (dziesięciu) miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby wynoszący 3 (trzy) lata, dozór kuratora, ustanowienie obowiązku podjęcia starań o uzyskanie stałej pracy zarobkowej oraz zwolnienie z kosztów postępowania w tym opłaty. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Wobec nietrafności wywiedzionych w apelacji zarzutów, niezasadny okazał się wniosek Prokuratora o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez przyjęcie, że czyn stanowi występek z art. 222 § 1 k.k. i art. 224 § 2 k.k. w związku z art. 11 § 2 k.k i wymierzenie oskarżonemu surowszej kary. Sąd Odwoławczy nie dopatrzył się ponadto uchybień w wyroku Sądu I instancji skutkujących jakąkolwiek ingerencją w jego treści. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 5 --------------------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności --------------------------------------------------------------------------------------------------------- ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot utrzymania w mocy Utrzymanie w mocy całości zaskarżonego wyroku wobec oskarżonego R. P.. Zwięźle o powodach utrzymania w mocy W sytuacji, gdy zarówno ustalenia faktyczne przyjęte za podstawę zaskarżonego wyroku nie nasuwają zastrzeżeń co do ich prawidłowości, gdy wątpliwości nie budzi prawidłowość przyjętej przez Sąd Rejonowy kwalifikacji prawnej przypisanego czynu, a orzeczone kara jest adekwatna do społecznej szkodliwości czynów i stopnia winy oskarżonego, zaskarżony wyrok jako prawidłowy należało zgodnie z art. 437 § 1 k.p.k. utrzymać w mocy. 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot i zakres zmiany --------------------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach zmiany -------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. --------------------------------------------------------------------- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 4.1. --------------------------------------------------------------------- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności -------------- ------------------------------------------------------------------------------------------- Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności II. Sąd Odwoławczy w oparciu o art. 636 § 1 k.p.k. stwierdził, iż koszty sądowe za postępowanie odwoławcze ponosi Skarb Państwa. PODPIS 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Oskarżyciel publiczny Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Zmiana przez Sąd I instancji kwalifikacji prawnej czynu i w konsekwencji wydanie zbyt łagodnego wyroku 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana
II Ka 224/20
art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Warszawa, dnia 15 stycznia 2024 r. Sygn. akt VI Ka 639/22 1. 2.WYROK 2.1.W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 3.Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie VI Wydział Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący:Sędzia SO Beata Tymoszów Sędziowie: SO Anna Zawadka SO Anita Jarząbek – Bocian protokolant: protokolant sądowy – stażysta Justyna Kutnikowska 4.przy udziale prokuratora Wojciecha Groszyka po rozpoznaniu dnia 15 stycznia 2024 r. 5.sprawy M. A. córki B. i E., ur. (...) w W. 6.oskarżonej o przestępstwo z art. 286 § 1 kk 7.na skutek apelacji wniesionej przez oskarżoną 8.od wyroku Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Południe w Warszawie 9.z dnia 29 października 2021 r. sygn. akt III K 323/20 11.zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że M. A. uniewinnia od popełnienia zarzucanego jej czynu, wydatkami postępowania w sprawie obciąża Skarb Państwa. SSO Beata Tymoszów SSO Anna Zawadka SSO Anita Jarząbek – Bocian

UZASADNIENIE

Formularz UK 2 Sygnatura akt VI Ka 639/22 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi – Południe w Warszawie z dnia 29 października 2021r. sygn. akt III K 323/20 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☐ obrońca ☒ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3.

Granice zaskarżenia 1.1.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.1.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☒ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k.

– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☒ uchylenie ☐ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 1.5.

Ustalenie faktów 1.1.3. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 1. 1.1.4. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 1.6. Ocena dowodów 1.1.5. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 1.1.6. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu 3.

STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzuty podniesione w apelacji obrońcy oskarżonego 3.1 obraza prawa materialnego poprzez „niewskazanie zamiaru bezpośredniego , wysokości i rodzaju szkody jaką odniósł ZGN w związku ze złożonym oświadczeniem oraz naruszenia norm prawa cywilnego wymaganych przepisami ustawy o własności lokali , które zabraniałyby posiadanie udziału w nieruchomości lub rozpoczętej budowy budynku – w stanie niepozwalającym na jego zamieszkanie”; 3.2. obraza prawa procesowego poprzez: - niewskazanie podstaw faktycznych w oparciu o które sąd uznał , iż doszło do popełnienia zabronionego czynu; - poprzez niezamieszczenie w opisie elementów wskazujących na sposób wprowadzenia ZGN w błąd co do poosiadania nieruchomości i tytułów prawnych do nieruchomości ; - poprzez oparcie orzeczenia na nieudowodnionych ustaleniach zakresie narażenia ZGN na poniesienie szkody lub tez faktycznego jej poniesienia, - naruszenie art. 7 k.p.k. poprzez brak rozważenia wszystkich dowodów, w tym dowodów teść akt lokalowych mieszkania , wskazujących na poniesienie nakładów na remont lokalu i spłatę zadłużenia; - naruszenie art. 8 k.p.k. poprzez brak samodzielnego ustalenia , jaka norma zobowiązywała oskarżoną do składania oświadczeń woli o posiadanych lokalach mieszkalnych 3.3. nieprawidłowość orzeczenia o obowiązku naprawienia szkody, skoro nie ma możliwości ustalenia jej faktycznej wysokości.

☐ zasadny ☒ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny W pierwszej kolejności odnieść się trzeba do kwestii dopuszczalności rozpoznania apelacji wniesionej przez oskarżoną, gdyż była ona przedmiotem wniosku oskarżyciela publicznego złożonego na rozprawie apelacyjnej o pozostawienie bez rozpoznania tego środka odwoławczego ( k.602). Przypomnieć zatem należy, że zaskarżony wyrok zapadł w trybie art. 387 § 2 k.p.k., co powodowało ograniczenia w możliwości jego zaskarżenia.

Zgodnie bowiem z art. 447 § 5 k.p.k. podstawą apelacji nie mogą być zarzuty określone w art. 438 pkt 3 i 4, związane z treścią zawartego porozumienia, o którym mowa w art. 343, art. 343a i art. 387 k.p.k. Wymienione w art. 438 pkt. 3 i 4 k.p.k. tzw. względne przesłanki odwoławcze to błąd w ustaleniach faktycznych i rażąca niewspółmierność kary. Już choćby z treści przepisu wynika więc, że wyrok wydany w trybie konsensualnym może zostać poddany kontroli instancyjnej w sytuacji podniesienia zarzutu obrazy prawa materialnego jak i uchybień proceduralnych, mających wpływ na jego treść.

Dodać przy tym trzeba, że w niniejszej sprawie faktycznie zarzucono uchybienia mieszczące się w zakresie owych podstaw odwoławczych, a nie jedynie „nazwano” tak zarzuty, zmierzające do zakwestionowania uzgodnionej kary. Analiza całego środka odwoławczego wniesionego przez oskarżoną pozwala stwierdzić, że przede wszystkim kwestionowała ona możliwość wydania wyroku konsensualnego, skoro nie zostały należycie wyjaśnione wszystkie okoliczności istotne dla ustalenia jej odpowiedzialności karnej, a wiążące się zarówno z postacią zamiaru (celowego wprowadzenia w błąd pokrzywdzonego), jak też spowodowaniem szkody i, ewentualnie, jej wysokością.

Negowała jednak także subsumpcję ustalonego zachowania pod przepis prawa, a to ze względu na brak zrealizowania wszystkich ustawowych znamion przypisanego jej występku oszustwa (brak zamiaru, wprowadzenia w błąd, a przede wszystkim - wyrządzenia szkody, czyli niekorzystnego rozporządzenia mieniem pokrzywdzonego). Niezależnie od powyższego stwierdzić trzeba, że nawet gdyby podzielić stanowisko prokuratora przedstawione co do niedopuszczalności wniesiea apelacji przez oskarżoną, nie wyklucza to możliwości zajęcia przez sąd odwoławczy stanowiska, że zachodzą warunki, o jakich mowa w art. 440 k.p.k., zgodnie z którym orzeczenie podlega zmianie na korzyść oskarżonego, jeżeli utrzymanie orzeczenia w mocy byłoby rażąco niesprawiedliwe. ( patrz: wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 14 kwietnia 2016 r. , sygn.

II AKa 42/16). Bez wątpienia zaś rażąco niesprawiedliwe jest orzeczenie skazujące za popełnienie przestępstwa w sytuacji, gdy zachowanie oskarżonej nie nosiło wszystkich wymaganych ustawą znamion czynu zabronionego z art. 286 § 1 k.k. Przepis ten statuuje odpowiedzialność karną tego, kto w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, doprowadza inną osobę do niekorzystnego rozporządzenia własnym lub cudzym mieniem za pomocą wprowadzenia jej w błąd albo wyzyskania błędu lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania.

Jest to zatem przestępstwo materialne( znamienne skutkiem w postaci niekorzystnego rozporządzenia mieniem), a warunkiem odpowiedzialności jest działanie (zaniechanie) sprawcy w celu osiągnięcia korzyści majątkowej. Zamiar bezpośredni o szczególnym zabarwieniu wymagany jest więc tak co do „wprowadzenia w błąd", jak i świadomości o niekorzystnym rozporządzeniu mieniem przez pokrzywdzonego. Wreszcie - i stota korzyści majątkowej polega na polepszeniu sytuacji materialnej sprawcy i może to być nawet czasowe, przejściowe polepszenie tej sytuacji. ( vide: wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 8 lutego 2023 r. . sygn.

II AKa 259/20) W ocenie sądu odwoławczego zachowanie zarzucane, a więc i przypisane oskarżonej, nie zawiera takich znamion. Sąd Rejonowy prezentując odmienne stanowisko stwierdził, że oskarżona wprowadziła w błąd pracowników ZGN co do faktu posiadania tytułu prawnego do innego lokalu, choć tego w żaden sposób nie umotywował. Zdaniem Sądu korzyść majątkową uzyskana przez oskarżoną polegała na tym, że „uzyskała ona lokal komunalny na warunkach znacznie korzystniejszych niż rynkowe” oszczędzając w ten sposób znaczną sumę (?) .

Gdy zaś chodzi o niekorzystne rozporządzenie mieniem przez pokrzywdzonego Sąd uznał, że na skutek działania oskarżonej Urząd Dzielnicy (...) nie mógł realizować swego obowiązku wobec osób uprawnionych do otrzymania lokalu socjalnego i to spowodowało bliżej nieustaloną szkodę, której część stanowi kwota 20 000 złotych. Argumentacja ta jest chybiona i nie przystaje do realiów sprawy. Przypomnieć bowiem trzeba, że oskarżona w dniu 27 lutego 2014r. złożyła wniosek o zamianę lokalu, nie zaś – o przydział lokalu mieszkalnego z zasobów gminy.

Uprzednio zajmowała lokal, którego prawidłowość przyznania i zawarcia umowy najmu nie była kwestionowana. Mieszkanie numer (...) przy ul. (...) o powierzchni 31,10 m.kw. zamieszkane było z kolei przez lokatorów i obarczone poważnym długiem (o czym dalej). Wymagało również generalnego remontu. Od momentu podjęcia uchwały z dnia 16 kwietnia 2014r. o wyrażeniu zgody na zamianę obu lokali (k.213), oskarżona wraz z dziećmi nieprzerwanie zamieszkiwała w tym lokalu (k. 81, k. 129. K. 132). Z przeprowadzonej w dniu 12 stycznia 2015r. wizji lokalnej wynika, że po zawarciu umowy najmu tegoż lokalu, został on przez oskarżoną generalnie wyremontowany, włącznie z wymianą wszelkich instalacji.

Uprzednio, w związku ze zgodą na zamianę lokali M. A. pokryła zaległości czynszowe poprzednich lokatorów mieszkania przy ul.(...) (...) – wnosząc depozyt na poczet zapłaty w kwocie 27 678,14 złotych ( k. 214 – 215) Jednocześnie zajmowane przez nią do tego momentu mieszkanie przy ul. (...), które oskarżona również w całości wyremontowała, nie obciążone było żadnymi długami( k. 218, 219). W dacie składania przez oskarżoną wniosku o zamianę lokalu jej dom, którego była współwłaścicielem, nie nadawał się do zamieszkania (dokumentacja fotograficzna, brak dowodów przeciwnych jej wyjaśnieniom). .

Z akt sprawy wynika także, że pierwotnie wniesiony akt oskarżenia o czyn z art. 286 § 1 k.k. popełniony w dniu 27 lutego 2014r., został zwrócony w trybie art. 337 § 1 k.k. - celem prawidłowego określenia jego znamion, poprzez wskazanie wartości szkody ( k. 384 – 385). Zapewne nastąpiło to po części w związku ze stanowiskiem pokrzywdzonego, który kilkakrotnie w toku dochodzenia nie potrafił określić dokładnie, jakie – poza społecznymi – straty w jego majątku spowodowało działanie oskarżonej ( k. 371). Podejmowane następnie czynności dowodziły, że kwestia ta nie została jednoznacznie interpretowana, gdyż zarówno pokrzywdzony jak i organy ścigania nie tylko rozbieżnie pojmowały rozmiar szkody, ale też samego charakteru „niekorzystnego rozporządzenia mieniem”.

Ustalano bowiem, jaka była wartość mieszkania przydzielonego oskarżonej (k. 389) i rozważano w związku z tym skierowanie sprawy do Sądu Okręgowego – jako właściwego rzeczowo ( k. 391). Wątpliwości w tym zakresie były tak istotne, że doprowadziły początkowo do umorzenia śledztwa – wobec przyjęcia braku znamion czynu zabronionego ( k. 400) , a to zarówno z powodu braku kierunkowego zamiaru po stronie M. A. jak też ustalenia, że nie doszło do niekorzystnego rozporządzenia mieniem przez Urząd D. (...). To stanowisko zostało zakwestionowane przez sąd rozpoznający zażalenie na umorzenie śledztwa wniesione przez pokrzywdzonego, który uchylając zaskarżone postanowienie wskazał, że M.

A. utrudniła gminie realizację jej zadań w zakresie zapewnienia lokalu socjalnego osobom podlegającym eksmisji, za co koszty ponosi właśnie Gmina. Ów globalny koszt, zdaniem sądu rozpatrywać w niniejszej sprawie należało właśnie jako „szkodę”, będącą efektem niekorzystnego rozporządzenia mieniem. ( k. 420) Jednocześnie, w dniu 2 października 2019r. pokrzywdzony – Zakład (...) wystąpił przeciwko M. A. z pozwem o eksmisję z przedmiotowego lokalu, nie domagając się jednak zapłaty jakiejkolwiek kwoty z tytułu odszkodowania czy bezumownego korzystania z lokalu ( k. 445).

Po ponownym złożeniu aktu oskarżenia, Sąd Rejonowy (w składzie wydającym następnie zaskarżony wyrok) postanowił o zwrocie, na podstawie art. 344a k.p.k., sprawy prokuratorowi celem usunięcia istotnych braków postępowania, których upatrywał m.in. w braku określenia sytuacji finansowej oskarżonej w dacie czynu – przez pryzmat jej wyjaśnień o nakładach poniesionych na mieszkanie i sytuacji majątkowej – w kontekście zamiaru popełnienia oszustwa i działania w celu osiągnięcia korzyści majątkowej. Pomimo, że co do tej kwestii stanowisko sądu a quo zostało zaaprobowane w decyzji sądu odwoławczego, rozpoznającego zażalenie na zwrot sprawy prokuratorowi, sąd meriti nie podjął w istocie żądnych czynności mogących przyczynić się do wyjaśnienia wspomnianych okoliczności, a jednocześnie zaakceptował wniosek złożony w trybie art. 387 § 1 k.p.k.

Trudno więc zrozumieć na jakiej podstawie sąd ten doszedł do przekonania, o istnieniu celowego, kierunkowego zamiaru M. A., którego realizacją miało być wprowadzenie w błąd pokrzywdzonego, podjęte także w celu osiągniecia korzyści majątkowej. W kwestii wprowadzenia w błąd pokrzywdzonego argumentacja skarżącej jest trudna do aprobaty, gdyż w formularzu wniosku wypełnianego przez oskarżoną wyraźnie sformułowano pytanie o tytuł prawny do nieruchomości, a więc także „budynkach w trakcie budowy”. Nie może zatem oskarżona skutecznie dowodzić, że jej oświadczenie, iż takiej nieruchomości nie posiada było prawdą, gdyż opacznie rozumiała potrzebę podania informacji, jako obejmującej jedynie budynki czy lokale nadające się do zamieszkania.

Z konstatacji tej nie wynika automatycznie, by zamiarem działania oskarżonej było „osiągnięcie korzyści majątkowej” oraz „doprowadzenie do niekorzystnego rozporządzenia mieniem”. Oceniając zachowanie oskarżonej w aspekcie tych zagadnień należy najpierw zaznaczyć, że – wbrew wcześniejszym sugestiom sądu – czynić to trzeba wyłącznie pod kątem sytuacji prawnej mieszkania, które zasiedliła ona na skutek zamiany lokali. Innymi słowy – ogólnie zła sytuacja mieszkaniowa w zasobach ZGN, nie ma znaczenia dla ustalenia, czy doszło w ogóle do niekorzystnego rozporządzenia tym konkretnym lokalem i jaka była wobec tego wartość szkody.

Już w tym miejscu wskazać należy, że wcześniejsze rozważania sądu uchylającego postanowienie o umorzeniu śledztwa były o tyle niezrozumiałe, że dotyczyły zaspokojenia potrzeb osób uprawnionych do uzyskania lokalu socjalnego, podczas gdy lokal uzyskany przez oskarżoną miał charakter „lokalu komunalnego” i jako taki nie mógł stać się przedmiotem przydziału osobom eksmitowanym z innych mieszkań np. na skutek zadłużenia czynszowego. W dacie składania wniosku i zawarcia umowy najmu tegoż lokalu, był on zadłużony na kwotę niemal 30 000 zł. (rok 2014), co oznacza, że na skutek zajmowania go przed dotychczasowych lokatorów Urząd Dzielnicy ponosił wymierną stratę finansową.

Jest przy tym oczywiste, że nie mógł stać się on przedmiotem decyzji o przyznaniu go jako lokal socjalny, gdyż uprzednio koniecznym byłoby uzyskanie wyroku eksmisyjnego wobec dotychczasowych lokatorów, którym przecież …. również przysługiwałby wówczas lokal socjalny. Innymi słowy - gdyby oskarżona nie wystąpiła o zamianę i możliwość zamieszkania w nim, zapewne przez jakiś czas jeszcze zasiedlaliby go dotychczasowi lokatorzy , a zwiększałoby się związane z tym zadłużenie. Metraż i położenie lokalu nie wskazuje, aby mógł być on traktowany jako lokal socjalny, a pokrzywdzony nie przedstawił żadnych dowodów na to, by w tym samym czasie ( luty 2014r.) inne osoby ubiegały się o możliwość jego wynajęcia, jak również na to, że występował wówczas o eksmisję mieszkających tam osób.

Wskazywane wyżej dowody świadczą o tym, że oskarżona pokryła zadłużenie w kwocie 30 000 zł. i przeprowadziła generalny remont lokalu, mając pełną świadomość, że nie jest jego właścicielką, a więc ponosi nakłady na cudzą rzecz. Nakłady te pozostały jako trwały wkład, powiększający wartość mieszkania, a więc i majątek pokrzywdzonego. Oznacza to, że dokonane przezeń rozporządzenie mieniem nie tylko nie było niekorzystne, nie wyrządziło szkody, ale wręcz przyniosło pozytywny skutek finansowy. Koszty generalnego remontu i spłaty zadłużenia należy porównywać z cenami najmu lokalu o zbliżonym metrażu i stanie technicznym ( przed remontem).

Gdyby przyjąć, że koszty te wyniosły ok. 100 000 czy 80 000 złotych, to stanowiłyby równowartość kilkuletniej ceny najmu na wolnym rynku mieszkania tej wielkości i standardzie. Pamiętać bowiem trzeba, że cena ta odnosi się nie tylko do metrażu ( 38 metrów), ale także bardzo złego stanu technicznego tego konkretnego lokalu. Gdyby nawet zakładać, że jego cena najmu oscylowała wówczas wokół 1 000 zł, a więc 12 000 złotych rocznie, to wydatki poniesione przez M. A. w związku z dokonaną zamianą ( nie uzyskała przecież zwrotu nakładów poniesionych na wcześniej zamieszkały lokal) stanowiły równowartość ceny kilku lat najmu wolnorynkowego.

Uwzględniając wiek dzieci, pobierających naukę szkolną, sytuację osobistą oskarżonej ( brak zgody ZGN na zamieszkiwanie w lokalu jej partnera ojca dzieci), trudno przyjąć, że sądziła ona, iż będzie tam mieszkać przez bliżej nieokreślony czas, zwłaszcza, że powodem zamiany mieszkania miała być właśnie nauka małoletnich. Omawiana kwestia wiąże się ściśle z ustaleniem zamiaru oskarżonej. Co w sprawie niezwykle istotne, a co zostało pominięte przez sąd meriti– w dacie złożenia wniosku o zamianę, oskarżona zajmowała lokal komunalny, który został jej przydzielony zgodnie z prawem, który także wyremontowała na swój koszt (pozostawiając przecież w zasobach ZGN) i co do którego nikt nie żądał, by wraz z rodziną go opuściła.

Innymi słowy – gdyby nie chęć zamiany mieszkań, M. A., płacąc regularnie należny czynsz, zamieszkiwałaby nadal w lokalu przy ul. (...), zaś dotychczasowi lokatorzy mieszkania przy ul. (...) zajmowaliby je przez dalszy, bliżej nieokreślony czas, generując straty w postaci zadłużenia i pogarszania stanu technicznego (który przecież, przed przydzielaniem lokalu kolejnym osobom, zapewne musiałby ulec poprawie na koszt gminy). Z tego punktu widzenia istotnie oskarżona miała prawo sądzić, że Urząd Dzielnicy nie tylko nie ponosi żadnej szkody na skutek jej działania, a przeciwnie – że uzyskuje wymierny zysk.

Dodać do tego trzeba, że gdyby zamiast M. A. umowę najmu lokalu (na skutek zamiany) uzyskała inna, uprawniona osoba, dla pokrzywdzonego – w sferze majątkowej – skutek byłby identyczny. Przed wyrażeniem zgody na ZAMIANĘ, w dwóch mieszkaniach komunalnych pozostających w zasobach ZGN mieszkali uprawnieni najemcy, zaś po tej zamianie – oba lokale były nadal w zasobach tejże ZGN i zajmowane były przez te same osoby. Nie można więc mówić o jakimkolwiek niekorzystnym rozporządzeniu, a także uzyskaniu przez oskarżoną korzyści majątkowej czy takim celu jej działania.

Gdyby rozumowanie to było błędne, to po zgłoszeniu przez oskarżoną chęci najmu zadłużonego mieszkania przy ul. (...) , ZGN podjąłby kroki mające na celu eksmitowanie dotychczasowych lokatorów, tyle tylko, że musiałby wówczas zapewnić im lokal socjalny, którego nie posiadał. Zapewne dlatego kroków takich nie podejmowano uznając, że koszty wynikające zadłużenia mieszkania są niższe niż konieczność ponoszenia opłat w związku z brakiem możliwości zapewnienia lokalu socjalnego dotychczasowym lokatorom mieszkania numer (...) przy ul. (...).

Hipoteza co do ewentualnego wynajęcia mieszkania innym osobom i „odzyskania” przez ZGN jednego lokalu byłaby może godna rozważenia, gdyby przez złożeniem wniosku o zamianę, oskarżona nie dysponowała żadnym mieszkaniem komunalnym. Wtedy wstępując w stosunek najmu „zajęłaby” miejsce innej osobie, posiadającej prawo do lokalu komunalnego, zmuszając ZGN do zaspokojenia potrzeb tejże innej osoby w inny sposób i ponosząc tego wymierne koszty. W istniejącej sytuacji faktycznej, brak działania oskarżonej nie umożliwiłby swoistego „odzyskania” lokalu przy ul. (...).

Z tych względów nie można mówić o niekorzystnym rozporządzeniu mieniem, a co za tym idzie – wypełnieniu znamion oszustwa, a więc czynu zabronionego, którego podstawowym dobrem ochrony jest mienie. Niekorzystność rozporządzenia mieniem nie może być rozpatrywana w płaszczyźnie skutków w sferze osobistej pokrzywdzonego, odbiorze społecznym czy ocenach moralnych. Musi ona bowiem mieć wymiar materialny, rodzić skutki dla majątku pokrzywdzonego. Uzyskanie przez sprawcę, potencjalnie, korzyści majątkowej łączy się więc z poniesieniem przez pokrzywdzonego wynikającej właśnie z niekorzystnego – z punktu widzenia jego interesów – wykorzystania majątku.

Takiego skutku działanie oskarżonej jednak nie wywołało. Trafny był więc zarzut obrazy prawa materialnego poprzez wadliwe ustalenie, że oskarżona swoim zachowaniem wyczerpała znamiona art. 286§1 kk i to nie tylko ze względu na wykazany wyżej brak „niekorzystności” w rozrządzeniu mieniem. Skoro bowiem organy ścigania jak i sąd miały istotne wątpliwości, czy ów materialny skutek wystąpił, to nie ma podstaw, by zanegować wiarygodność M. A. traktującej swoje działania jako generujące zysk dla ZGN. Inaczej mówić - niezależnie od obiektywnego braku powyższego ustawowego znamienia, nie da się uznać, by choćby hipotetycznie był on objęty umyślnym zamiarem działania oskarżonej.

Wniosek Uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Zgodnie z art. 437 § 2 k.p.k., sąd odwoławczy zmienia zaskarżone orzeczenie orzekając odmiennie co do istoty, lub uchyla je i umarza postępowanie; w innych wypadkach uchyla orzeczenie i przekazuje sprawę sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania może nastąpić wyłącznie w wypadkach wskazanych w art. 439 § 1, art. 454 lub jeżeli jest konieczne przeprowadzenie na nowo przewodu w całości.

Wobec tego, że nie wystąpiła żadna z okoliczności warunkujących uchylenie wyroku wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie.

4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 4.1. Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 1.7. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 5.1.1. Przedmiot utrzymania w mocy Zwięźle o powodach utrzymania w mocy 1.8. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 1.8.1. Przedmiot i zakres zmiany Orzeczenie co do winy Zwięźle o powodach zmiany Z powodów opisanych w punkcie 3 Sąd Okręgowy uznał, że zachowanie oskarżonej opisane aktem oskarżenia nie wyczerpało znamion czynu zabronionego, co zgodnie z art. 414 § 1 k.p.k. w zw. z art. 437 § 2 k.p.k. nakazywało zmianę wyroku co do istoty sprawy i uniewinnienie M.

A.. 1.9. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 1.1.7. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 5.3.1.1.1. ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.1.2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.1.3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☒ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia 5.3.1.4.1. ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 1.1.8. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania 1.10.

Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 6. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności Obciążenie wydatkami postępowania Skarbu Państwa W związku z tym, ze doszło do zmiany orzeczenia i uniewinnienia oskarżonej od popełnienia zarzucanego jej czynu, na podstawie art. 632 pkt. 2 k.p.k. wydatkami postępowania w sprawie ściganej z oskarżenia publicznego należało obciążyć Skarb Państwa.

7. PODPIS SSO Beata Tymoszów SSO Anna Zawadka SSO Anita Jarząbek – Bocian 1.11. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Oskarżona Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Orzeczenie o winie 0.1.1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 0.1.1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☒ art. 438 pkt 1 k.p.k.

– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k.

– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 0.1.1.4. Wnioski ☒ uchylenie ☐ zmiana