IV U 51/24 · Sąd powszechny

Sygn. akt IV U 51/24

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 marca 2024 roku Sąd Okręgowy w Sieradzu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: sędzia Sławomir Górny Protokolant: st. sekr. sąd. Beata Krysiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2024 roku w Sieradzu odwołania A. G. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w Ł. z dnia 20.12.2023 r. Nr (...) w sprawie A. G. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w Ł. o kapitał początkowy 1. Zmienia zaskarżoną decyzję i zobowiązuje organ rentowy do ustalenia dla A. G. kapitału początkowego na 1 stycznia 1999 roku również przy uwzględnieniu jego pracy w (...) w W. w okresie od 5 października 1977 roku do 23 kwietnia 1979 roku w charakterze traktorzysty w pełnym wymiarze czasu pracy z wynagrodzeniem wynikającym z miesięcznych list płac za ww. okres znajdujących się w aktach rentowych ZUS, zaś za miesiące, gdzie nie ma list płac z minimalnym wynagrodzeniem obowiązującym w j.g.u.

2. Oddala odwołanie w pozostałym zakresie. Sygn. akt IV U 51/24

UZASADNIENIE

Decyzją z 20.12.2023r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w Ł. odmówił A. G. ustalenia kapitału początkowego, ponieważ nie udowodnił okresów składkowych wymienionych w art. 6 pkt 1 ustawy z 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z FUS przebytych przed 1.01.1999r. Nie podzielając powyższej decyzji w/w złożył odwołanie, wnosząc o zmianę decyzji i ustalenie kapitału początkowego za okresy pracy od 1.10.1997 – 31.12.1979 w (...) w W. oraz okresu od 9.01.1980 – 22.05.1980 za czas odbywania zasadniczej służby wojskowej.

W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wnosił o oddalenie odwołania. Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: A. G., ur. (...) W okresie od 5.10.1977 – 23.03.1979, był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy w (...) w W. jako traktorzysta w bazie w M. z wynagrodzeniem wg VI grupy zaszeregowania w wysokości 11,50zł./godz. plus premia uznaniowa. Stosunek pracy wygasł na skutek porzucenia pracy przez pracownika. W okresie odbywania zasadniczej służby wojskowej od 9.01.1980 – 22.05.1980, wnioskodawca pracował jako operator betoniarki na lotnisku we W. (zeznania wnioskodawcy, zeznania świadka J.

P., M. S. – na nagraniu CD – 00:05:01 – 00:22:10 k. 38/akta sprawy; akta osobowe zawierające m.in.: świadectwo pracy, umowy o pracę, zakres czynności, karta obiegowa z 4.05.1979r). W dniu 14.12.2023r., w/w złożył w ZUS wniosek o emeryturę, załączając m.in. potwierdzone za zgodność z oryginałem listy płac za okres: X - XII.1977r., I - XII.1978r., XII.1979r. (wniosek z załącznikami/akta ZUS). Decyzją z 15.01.2024r., ZUS odmówił A. G. przyznania emerytury, ponieważ nie udowodnił okresów zatrudnienia (decyzja/akta ZUS). Decyzją z 20.12.2023r.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w Ł. odmówił A. G. ustalenia kapitału początkowego, ponieważ nie udowodnił okresów składkowych wymienionych w art. 6 pkt 1 ustawy z 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z FUS przebytych przed 1.01.1999r. (decyzja/akta ZUS). Okres zasadniczej służby wojskowej został uwzględniony przez ZUS jako składkowy w myśl art. 6 ustawy o emeryturach i rentach z FUS (pismo procesowe k. 15/akta sprawy). Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie i w postępowaniu przed organem rentowym.

Fakty związane z zatrudnieniem, charakterem pracy, wynagrodzeniem wnioskodawcy w (...) w W., Sąd ustalił na podstawie zeznań świadków – J. P., M. S.. Fakty związane ze świadczeniem pracy w (...) w W. i odbywania służby wojskowej, Sąd ustalił na podstawie zeznań wnioskodawcy. Na podstawie zeznań świadków, niemożliwe było ustalenie wysokości wynagrodzenia odwołującego, bowiem świadkowie nie mieli wiedzy w tym zakresie. W poczet materiału dowodowego, Sąd przyjął także akta osobowe w-cy, obrazujące jego pracę w (...) W..

Sąd Okręgowy zważył: Odwołanie częściowo zasługuje na uwzględnienie. Jak wynika z art. 173 ust. 1 ustawy z 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z FUS (Dz. U. z 2023, poz. 1251 ze zm.), dla ubezpieczonych urodzonych po dniu 31.12.1948r., którzy przed dniem wejścia w życie ustawy opłacali składki na ubezpieczenie społeczne lub za których składki opłacali płatnicy składek, ustala się kapitał początkowy. Kapitał początkowy stanowi równowartość kwoty obliczonej według zasad określonych w art. 174 pomnożonej przez wyrażone w miesiącach średnie dalsze trwanie życia ustalone dla osób w wieku 62 lat , tj. zgodnie z komunikatem Prezesa GUS z dnia 25.03.1999r. (art.173 ust. 2 ustawy).

Zgodnie z przepisem art. 174 ust. 1 cyt. ustawy, kapitał początkowy ustala się na zasadach określonych w art. 53, z uwzględnieniem ust. 2-12. Przy ustalaniu kapitału początkowego przyjmuje się przebyte przed dniem wejścia w życie ustawy:

1) okresy składkowe, o których mowa w art. 6;

2) okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7 pkt 5;

3) okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7 pkt 1-3 i 6-12, w wymiarze nie większym niż określony w art. 5 ust. 2 (ust. 2). Przy ustalaniu kapitału początkowego do okresów, o których mowa w art. 7 pkt 5 stosuje się art. 53 ust. 1 pkt 2 (ust. 2a). Podstawę wymiaru kapitału początkowego ustala się na zasadach określonych w art. 15, 16, 17 ust. 1 i 3 oraz art. 18, z tym że okres kolejnych 10 lat kalendarzowych ustala się z okresu przed dniem 1 stycznia 1999r. (ust. 3). Przedmiotem sporu była ocena, czy wnioskodawca spełnił przesłankę umożliwiającą ustalenie mu przez ZUS kapitału początkowego, z uwagi na udowodnienie okresów składkowych wymienionych w art. 6 pkt 1 ustawy, przebytych przed 1.01.1999r.

Organ rentowy odmówił wnioskodawcy uwzględnienia okresu zatrudnienia w (...) w W. od 1.10.1977 – 31.12.1979, z uwagi na brak świadectwa pracy oraz wobec braku informacji pochodzącej z archiwum o okresie zatrudnienia w-cy w ww. spółdzielni, a w archiwum znajdującym się przy Urzędzie Gminy w W. znajduje się niekompletna dokumentacja płacowa. W ocenie Sądu, materiał dowodowy daje podstawy do ustalenia kapitału początkowego wnioskodawcy, również przy uwzględnieniu zatrudnienia wnioskodawcy w (...) w W. od 5.10.1977 – 23.04.1979.

Biorąc pod uwagę materiały źródłowe w postaci akt osobowych, zawierające m.in. świadectwo pracy, umowy o pracę, kartę obiegową z 4.05.1979r., w ocenie Sądu nie budzi wątpliwości, że A. G. był zatrudniony w (...) do 23.04.1979r. i otrzymywał wynagrodzenie, na co wskazują listy płacowe, które zachowały się w archiwum. Stosunek pracy ustał z powodu porzucenia pracy przez pracownika. W ocenie Sądu, brak natomiast dowodów, że odwołujący wykonywał pracę po tym okresie. Zdaniem Sądu w aktach osobowych, nie ma żadnych dowodów, które świadczyłyby o późniejszym zatrudnieniu wnioskodawcy w (...).

Załączona do akt rentowych lista płac z XII.1979r., nie świadczy o tym, że odwołujący był nadal pracownikiem. W aktach brak odpowiedzi na pytanie, z jakiego tytułu wnioskodawca otrzymywał wtedy wynagrodzenie. Odnośnie okresu zasadniczej służby wojskowej, należy zaznaczyć, że jako samodzielnie uwzględniony i jako okres za który nie zostały odprowadzone składki na ubezpieczenie społeczne – bez jakiegokolwiek okresu składkowego, za który składki na ubezpieczenie społeczne zostały opłacone – nie może mieć wpływu na ustalenie wartości kapitału początkowego według stanu na dzień 1.01.1999r.

Okres zasadniczej służby wojskowej od 9.01.1980 – 22.05.1980, został uwzględniony przez ZUS jako składkowy w rozumieniu art. 6 ustawy emerytalno – rentowej. Z uwagi na powyższe, Sąd Okręgowy na podstawie art. 477 14§2 kpc, zmienił zaskarżoną decyzję i zobowiązał organ rentowy do ustalenia dla A. G. kapitału początkowego na 1.01.1999r. również przy uwzględnieniu jego pracy w (...) w W. w okresie od 5.10.1977 – 23.04.1979 w charakterze traktorzysty w pełnym wymiarze czasu pracy z wynagrodzeniem wynikającym z miesięcznych list płac za ww. okres, znajdujących się w aktach rentowych ZUS, zaś za miesiące, gdzie nie ma list płac z minimalnym wynagrodzeniem obowiązującym w j.g.u. (pkt 1 wyroku), oddalając odwołanie w pozostałym zakresie na podstawie art. 477 14§1 k.p.c. (pkt 2 wyroku).