II Ka 551/23 · Sąd powszechny

art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

Sygn. akt II Ka 883/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 marca 2025r. Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSO Paweł Mądry Protokolant: p.o. sekr. sąd. Anita Lemisiewicz-Pszczel przy udziale prokuratora Joanny Zaniewicz po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2025 r. sprawy I. M. oskarżonego z art. 178a § 1 kk na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 30 października 2024 r. sygn. akt II K 1327/23 I. zaskarżony wyrok zmienia w ten sposób, że: 1. ustalając, iż oskarżony popełnił zarzucony mu aktem oskarżenia czyn wyczerpujący dyspozycję art. 178a § 1 kk, na podstawie art. 66 § 1 kk i art. 67 § 1 kk warunkowo umarza postępowanie karne wobec I. M. na okres jednego roku tytułem próby, 2. na podstawie art. 67 § 3 kk w zw. z art. 43a § 1 kk orzeka wobec oskarżonego świadczenie pieniężne na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w kwocie 3.000 (trzy tysiące) zł, 3. na podstawie art. 67 § 3 kk orzeka wobec oskarżonego środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 2 lat, 4. na podstawie art. 63 § 4 kk na poczet orzeczonego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów zalicza oskarżonemu okres zatrzymania prawa jazdy od 20 września 2023r. do 31 marca 2025r.; II. zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 100 złotych tytułem opłaty za obie instancje oraz kwotę 20 złotych tytułem wydatków za postępowanie odwoławcze. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II Ka 883/24 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji wyrok Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 30 października 2024 r., sygn. akt II K 1327/23 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☐ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☒ uchylenie ☐ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ---- -- ---------------------- ------------------------------------------------------------- ------------- -------------- 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ------- --------------------- -------------------------------------------------------------- ------------- ------------- 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu ----------------- ----------------------------------- ------------------------------------------------------------------------- 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu ---------------- ---------------------------------- ------------------------------------------------------------------------ . STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 1. zarzut obrazy przepisów postępowania, która mogła mieć wpływ na treść orzeczenia w postaci art. 4 kpk, art. 7 kpk, art. 410 kpk oraz art. 424 § 1 pkt 1 kpk, polegającej na dokonaniu oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w sposób dowolny, z przekroczeniem zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, poprzez bezkrytyczne danie wiary zeznaniom A. J. i Z. B. złożonych w toku rozprawy, które odbiegały w swej treści od ich zeznań złożonych w postępowaniu przygotowawczym jak również odbiegały od ich relacji co do przebiegu zdarzenia, jaką przedstawili przybyłym na miejsce zdarzenia funkcjonariuszom Policji a także jaką Z. B. przedstawił w czasie telefonicznego zgłoszenia, bez rozważenia motywacji świadków do złożenia odmiennej treści zeznań; nadto bezzasadną odmowę uznania za wiarygodne zeznań świadków J. S. oraz T. K., mimo iż z ich zeznań jak również z zapisów w ich notatnikach służbowych wynika, że relacje świadków zdarzenia tj. A. J. i Z. B. przedstawione na miejscu zdarzenia co do faktu, że oskarżony prowadził pojazd po drodze gruntowej jak również sama relacja co do tej kwestii oskarżonego były zgodne i stanowcze, a nadto świadkowie ci widzieli ślady świadczące o kierowaniu pojazdem po drodze gruntowej; wadliwą ocenę wyjaśnień oskarżonego, który nie zaprzeczył, że jeździł po drodze gruntowej w dacie czynu, a jedynie podnosił, że stanowi ona jego własność i może jeździć po niej jako po trawniku; nadto zaś wadliwą ocenę okoliczności braku możliwości wjazdu pojazdem z drogi głównej na gruntową drogę dojazdową, polegającą na błędnym uznaniu, że brak możliwości wjazdu pojazdem na przedmiotową drogę wyklucza uznanie, iż mógł odbywać się na niej ruch lądowy w sytuacji, gdy drogą tą mogły się poruszać pojazdy, choćby pojazd oskarżonego, jak również mogli się nią poruszać inni uczestnicy ruchu, co doprowadziło do błędnych ustaleń, iż oskarżony nie kierował w czasie czynu pojazdem w ruchu lądowym a w konsekwencji skutkowało uznaniem braku winy po stronie oskarżonego, ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny - zarzuty sformułowane przez oskarżyciela publicznego jako zasadne zasługiwały na uwzględnienie. Sąd Okręgowy poddając skarżony wyrok kontroli instancyjnej stwierdził obrazę przepisów postępowania przez Sąd Rejonowy, która miała wpływ na treść orzeczenia. - należy zgodzić się ze skarżącym, że ocena zgromadzonego materiału dowodowego została dokonana przez Sąd meriti w sposób dowolny, z przekroczeniem zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego. Nie ulega wątpliwości, że wadliwą oceną zostały obarczone zeznania A. J. i Z. B. złożone w toku rozprawy, którym Sąd Rejonowy bezkrytycznie dał wiarę nie zestawiając ich z treścią depozycji tych świadków złożonych w toku postępowania przygotowawczego. Sąd Rejonowy ponadto błędnie ocenił zeznania funkcjonariuszy policji – J. S. i T. K., dowolnie stwierdzając, że depozycje te nie mogły stanowić podstawy ustaleń faktycznych w sprawie. - jak wynika z materiału dowodowego, świadek A. J. oświadczyła przybyłym na miejsce policjantom, że widziała jak oskarżony jeździł samochodem po drodze gruntowej, będącej częścią posesji oskarżonego, na której ustanowiona jest służebność, a swoim zachowaniem stwarzał zagrożenie. Droga po której z relacji świadka oskarżony poruszał się samochodem, stanowi drogę dojazdową dla innych mieszkańców dalej położonej nieruchomości. Dodatkowo jak wynika z notatki urzędowej (k. 1), treści notatnika służbowego (k. 145) oraz zeznań świadka J. S., oskarżony na miejscu zdarzenia oświadczył, że spożywał alkohol i kierował samochodem po drodze gruntowej, lecz tłumaczył, że ma do tego prawo, ponieważ jest to jego własność. Oskarżony w toku rozprawy konsekwentnie wyrażał się w sposób świadczący o tym, że traktuje pas drogi gruntowej jako część swojej posesji, a nie jako drogę wewnętrzną stanowiącą dojazd do posesji znajdujących się wgłębi miejscowości. O nastawieniu oskarżonego do statusu drogi świadczy treść jego wyjaśnień złożonych na rozprawie głównej w dniu 19 kwietnia 2024 r., w trakcie których powiedział: „nie było możliwości fizycznej wjechania ani wyjechania na teren mojej posesji. Policjanci uznali mój trawnik za drogę publiczną, a sami radiowozem nie mogli wjechać, a sami twierdzą, że ja wyjeżdżałem, wjeżdżałem bo jestem oskarżony o udział w ruchu co nie miało miejsca”, „przed wjazdem na mogą działkę były prowadzone roboty budowlane”. Treść tych depozycji jednoznacznie świadczy o tym, że oskarżony traktuje cały obszar swej działki jako swoje podwórko nie bacząc, że jak wynika z treści aktu notarialnego (k. 38-40; 44-46), wzdłuż wschodniej granicy działki nr (...) zajmowanej przez oskarżonego, na pasie gruntu szerokości 3,5 metra przez całą jej długość ustanowiona została służebność gruntowa polegająca na prawie przejazdu, przechodu i przegonu. Również gdy Przewodniczący Sądu na rozprawie okazał oskarżonemu zdjęcie nr 2 (k. 89v) podpisane „droga gruntowa”, oskarżony stwierdził, że: „na fotografii nr 2 to jest mój trawnik”. Ponadto w toku wyjaśnień oskarżony zapytany o to, jak dojeżdżał pod swój dom powiedział, że zjeżdżał ulicą bezpośrednio na swoje podwórko. Analizując treść wyjaśnień oskarżonego jasnym jest, że w jego ocenie, droga gruntowa biegnąca wzdłuż jego działki jest jego własnością i może się po niej poruszać dowolnie. Oskarżony tym samym neguje, że po jego posesji odbywa się także ruch lądowy. W tym zakresie jednocześnie wyjaśnienia I. M. zdają się być wewnętrznie sprzeczne, ponieważ w jednym zdaniu stwierdza, że droga gruntowa nie jest drogą publiczną, a chwilę później w toku wyjaśnień przyznaje, że za jego działką znajduje się inna działka, na którą ktoś dojeżdża. - świadek A. J. w toku postępowania przygotowawczego zeznała, że słyszała wycie silnika samochodu na drodze dojazdowej prowadzącej do posesji oskarżonego. Następnie na pierwszym terminie rozprawy, świadek wskazała, że idąc chodnikiem przy drodze głównej usłyszała ryk silnika, następnie spojrzała w tamtą stronę i widziała jak samochód, który jeździł do przodu i do tyłu. W dalszych depozycjach świadek mówiła, że ruch pojazdu prowadzonego przez oskarżonego był nieznaczny i odbywał się przed domkiem holenderskim oskarżonego. Przewodnicząca okazała świadkowi fotografię nr 4, na której świadek wskazała, gdzie poruszał się samochód oskarżonego. Z tej czynności wynika, że oskarżony, zgodnie z relacją świadka, miał poruszać się jedynie wzdłuż domku, co jest sprzeczne z pierwszymi jej depozycjami. Wersja świadka A. J., w której wskazuje, że pojazd oskarżonego poruszał się tylko nieznacznie wzdłuż domku jest również wątpliwa mając na uwadze miejsce, z którego świadek obserwowała całe zdarzenie. Jak wynika z fotografii, przyjmując, iż świadek stała na chodniku, nie miała ona możliwości dostrzeżenia, że oskarżony jeździ wzdłuż domku, bowiem z perspektywy początku drogi dojazdowej, domek ten nie jest dobrze widoczny ze względu na rosnące tam drzewa i krzewy, zwłaszcza we wrześniu, ok. godziny 19:00. Natomiast świadek stojąc w opisanym miejscu miałaby bardzo dobry widok na całą długość drogi dojazdowej, po której – jak oświadczyła policjantom – oskarżony poruszał się pojazdem. Wobec powyższego, w ocenie Sądu Okręgowego, depozycje świadka składane w toku rozprawy były niewiarygodne, sprzeczne z pozostałym materiałem dowodowym, w szczególności zeznaniami funkcjonariuszy policji oraz wyjaśnieniami samego oskarżonego i miały na celu umniejszenie jego odpowiedzialności. - stanowisko Sądu Okręgowego o niewiarygodności depozycji świadka A. J. złożonych w toku rozprawy świadczy ponadto dokładna analiza zeznań jej ojca – Z. B.. Świadek ten, dzwoniąc na numer alarmowy (nagranie na płycie CD – k. 153), powiedział operatorowi, że jego sąsiad jeździ pijany samochodem, wyjeżdża na ulicę. Precyzując swoje zgłoszenie świadek wskazał, że pomimo złego stanu technicznego samochodu, oskarżony jeździ nim po podwórku i wyjeżdża na szosę. Oczywistym jest, że jako szosę należy rozumieć drogę o twardej nawierzchni przeznaczoną dla pojazdów, a nie drogę piaskową biegnącą wzdłuż posesji oskarżonego na której ustanowiona została służebność gruntowa. Ponadto, świadek w toku postępowania przygotowawczego zeznał, że widział, jak oskarżony jeździ samochodem po swojej posesji, wyjeżdża do drogi, a następnie cofa się i stwierdził, że była to szybka jazda. W toku postępowania sądowego, na rozprawie głównej świadek opisał ponownie całe zdarzenie wskazując, że gdy po raz drugi podszedł do oskarżonego, to spuścił mu powietrze z kół z jednej strony samochodu, „żeby nie mógł już tak szaleć” (k. 121). Jednocześnie świadek ten w toku rozprawy głównej zeznał, że oskarżony jeździł tylko do dróżki i z powrotem, co w ocenie Sądu Rejonowego, jest wiarygodne i koresponduje z zeznaniami świadka A. J. z postępowania sądowego. Zdaniem Sądu Okręgowego, taka ocena jest błędna jako niezgodna z zasadami logicznego rozumowania oraz wiedzy i doświadczenia życiowego. Sąd Okręgowy zważył, że sposób opisywania zdarzenia przez świadka, w szczególności używanie słów, że „ była to szybka jazda” (k. 12v), „ żeby nie mógł już tak szaleć” (k. 121), wskazują na większą dynamikę i dłuższy tor jazdy niż tylko „ do dróżki i z powrotem” (k.121v). Sposób w jaki opisuje to zdarzenie świadek bardziej korespondują z jego pierwszymi depozycjami oraz relacją przekazaną operatorowi, z której wynika, że oskarżony poruszał się samochodem z większą prędkością przemierzając odcinek drogi gruntowej od swojego domku holenderskiego do drogi głównej i z powrotem. Wobec powyższego, zeznania z postępowania przygotowawczego jako korespondujące z relacją przekazaną operatorowi numeru alarmowego należało ocenić jako szczere i wiarygodne. Natomiast w toku postępowania sądowego, świadek Z. B., podobnie jak świadek A. J. zaczął umniejszać całemu zdarzeniu, zeznając odmiennie. Ponadto, świadek w toku postępowania sądowego, będąc skonfrontowanym z nagraniem uzyskanym od operatora numeru alarmowego stwierdził, że przejęzyczył się mówiąc w zgłoszeniu, że oskarżony wyjeżdża na ulicę. - w ocenie Sądu Okręgowego, zeznania świadka są niewiarygodne w części, w której stwierdza, że w rozmowie telefonicznej z operatorem przejęzyczył się, a oskarżony w dniu zdarzenia jeździł tylko przed domkiem holenderskim, od drogi dojazdowej w kierunku ogrodzenia działki (tak jak oznaczone na rozprawie przez Przewodniczącego kropką na fotografii 4 k. 90). Twierdzenia o przejęzyczeniu się są nielogiczne i nie korespondują z treścią nagrania rozmowy, z której wynika, że świadek od początku do końca mówi bardzo spokojnie i wyraźnie, rzeczowo opisując zachowanie oskarżonego, które wcześniej zaobserwował oraz wygląd jego pojazdu i szczegóły takie jak brak tablic rejestracyjnych w pojeździe i zasłonięte szyby. - należy zgodzić się ze skarżącym, że Sąd Rejonowy dopuścił się zarzucanych mu naruszeń także w odniesieniu do oceny zeznań funkcjonariuszy policji – J. S. i T. K.. Świadek J. S. w toku postępowania zeznał, że w dniu zdarzenia pełnił służbę wraz z T. K., z którym odpowiedział na zgłoszenie operatora i z polecenia dyżurnego KMP w S. udali się pod adres zgłaszającego. Na miejscu rozmawiali ze świadkiem A. J.. W rozmowie z nią ustalono, że oskarżony kierował samochodem na drodze gruntowej stanowiącej jego własność, na której to drodze ustanowiona jest służebność gruntowa przejazdu. Ponadto, zgodnie z relacją funkcjonariuszy, oskarżony w rozmowie z nimi przyznał, że kierował pojazdem tłumacząc, że może tam jeździć, bo jest właścicielem całej posesji. Świadek T. K. ponadto zeznał, że świadkowie spotkani na miejscu zdarzenia wskazali, że tego dnia oskarżony jeździł od chodnika i z powrotem pod swój dom. Funkcjonariusz ponadto zeznał, że świadek Z. B. stwierdził, że „kierowca szalał”, co jest spójne z relacją przekazaną przez samego świadka w toku całego postępowania i świadczy o dynamice całego zdarzenia. Niezależnie od relacji ustnej przekazywanej świadkowi T. K. jako funkcjonariuszowi przez innych świadków zdarzenia, na drodze gruntowej biegnącej wzdłuż działki oskarżonego ujawniono świeże ślady pojazdu ciągnące się aż do nasypu ziemi przy krawężniku. Biorąc pod uwagę, że tego dnia ruch na drodze gruntowej ze względu na roboty budowlane był ograniczony dla samochodów wjeżdżających od strony ulicy, zgodnym z zasadami logicznego rozumowania oraz wiedzy i doświadczenia życiowego jest wniosek, że ślady te utworzył oskarżony dynamicznie jeżdżąc po tej drodze samochodem. Niezrozumiały dla Sądu Okręgowego jest zatem tok rozumowania Sądu meriti, który stwierdził, że depozycje świadków J. S. i T. K. nie mogą stanowić podstawy ustaleń faktycznych w sprawie tylko dlatego, że wiedzę na temat zdarzenia powzięli w oparciu o treść zgłoszenia oraz informacji pozyskanych na miejscu od osób rozpytywanych. W ocenie Sądu Okręgowego, funkcjonariusze w sposób dokładny i metodyczny ustalili przebieg zdarzenia, co skutkowało zatrzymaniem oskarżonego i wszczęciem dochodzenia w sprawie. O rzetelności postępowania i prawidłowości ustaleń poczynionych na miejscu zdarzenia świadczy ponadto fakt, że gdy funkcjonariusze po rozpytaniu świadków dowiedzieli się, że droga po której jeździł oskarżony jest drogą dojazdową do innych posesji, do której dostęp mają wszyscy mieszkańcy, skonsultowali się w tej sprawie z dyżurnym KMP, który podjął decyzję, że należy kontynuować interwencję. - błędna ocena materiału dowodowego dokonana przez Sąd Rejonowy skutkowała błędnymi ustaleniami faktycznymi, a w konsekwencji niesłusznym uniewinnieniem oskarżonego. Nie ulega wątpliwości, że prawidłowa ocena materiału dowodowego doprowadziłaby Sąd meriti do prawdziwego i słusznego ustalenia, że oskarżony prowadził pojazd mechaniczny w ruchu lądowym znajdując się w stanie nietrzeźwości. - przestępstwo określone w art. 178a § 1 kk może być popełnione w każdym miejscu gdzie odbywa się ruch pojazdów, gdyż kryterium „ruchu lądowego” należy wiązać, nie z formalnym statusem konkretnej drogi, czy określonego miejsca, lecz faktyczną dostępnością i rzeczywistym jego wykorzystaniem dla ruchu pojazdów. Dlatego sąd powinien dokonać analizy, czy na konkretnym podwórku taki ruch lądowy rzeczywiście się odbywał. W przedmiotowej sprawie, na drodze, po której poruszał się oskarżony ustanowiona jest służebność gruntowa polegająca na prawie przejazdu, przechodu i przegonu. Zdaniem oskarżonego, ruch lądowy tego dnia nie mógł się odbywać, ponieważ rozstawione były sprzęty i materiały do robót budowlanych prowadzonych na chodniku drogi publicznej, jednak jak wynika z wiarygodnej części wyjaśnień oskarżonego i zeznań świadków, droga po której poruszał się oskarżony jest drogą dojazdową do kolejnych posesji. Ponadto, o tym, że w dniu zdarzenia odbywał się ruch lądowy na odcinku drogi po którym jeździł oskarżony świadczą bezpośrednio depozycje świadka D. O., która wprost powiedziała na rozprawie, że tego dnia, około godziny 15:00 poruszała się rowerem, tj. pojechała z posesji oskarżonego rowerem do swoich znajomych do J., a potem została odwieziona przez znajomych na posesję. Fakt ten nie jest istotny z punktu widzenia samego ustalenia, gdzie dokładnie oskarżony poruszał się prowadzonym pojazdem, bowiem to wynika z pozostałego poprawnie ocenionego materiału dowodowego, jednakże depozycje świadka D. O. w zakresie, w których wskazała, że poruszała się tego dnia rowerem jednoznacznie wskazują, że na posesji należącej do oskarżonego, na odcinku obciążonym służebnością gruntową ruch lądowy rzeczywiście się odbywał i nie musiał być to ruch samochodów, który tego dnia mógł być uniemożliwiony ze względu na roboty budowlane. Pojęcie ruchu lądowego obejmuje nie tylko ruch na drogach publicznych, w strefach zamieszkania, lecz także ruch w miejscach dostępnych dla powszechnego użytku (zob. wyrok SN z 5.05.2009 r., IV KK 432/08, LEX nr 598142; wyrok SN z 2.03.2012 r., V KK 358/11, LEX nr 1157593; postanowienie SN z 30.07.2015 r., IV KK 201/15, LEX nr 1765994; postanowienie SN z 22.05.2019 r., IV KK 567/18, LEX nr 2671520). Jednocześnie należy wskazać, że pojęcia ruchu lądowego nie można rozumieć wyłącznie jako ruch samochodów, bowiem do ruchu lądowego zalicza się także ruch pieszy i rowerów. - mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu Okręgowego nie ulega wątpliwości, że oskarżony dopuścił się zarzuconego mu czynu, tj. tego, że w dniu 20 września 2023 roku w S., gmina S., woj. (...), prowadził w ruchu lądowym pojazd mechaniczny marki H. o nr rej. (...) znajdując się w stanie nietrzeźwości to jest mając 2,08 promila alkoholu we krwi prowadzące do stężenia 2,23 promila alkoholu we krwi. Swoim zachowaniem oskarżony wypełnił znamiona przestępstwa z art. 178a § 1 kk. - całościowa kontrola zaskarżonego wyroku pozwoliła jednak Sądowi Odwoławczemu na rozważania odnośnie zasadności zastosowania wobec oskarżonego warunkowego umorzenia postępowania karnego. W przekonaniu Sądu II instancji, I. M. w pełni zasługuje na zastosowanie wobec niego tej instytucji. Zgodnie z dyspozycją art. 66 § 1 kk, sąd może warunkowo umorzyć postępowanie karne, jeżeli wina i społeczna szkodliwość czynu nie są znaczne, okoliczności jego popełnienia nie budzą wątpliwości, a postawa sprawcy niekaranego za przestępstwo umyślne, jego właściwości i warunki osobiste oraz dotychczasowy sposób życia uzasadniają przypuszczenie, że pomimo umorzenia postępowania będzie on przestrzegał porządku prawnego, w szczególności nie popełni przestępstwa. Przechodząc do meritum, w realiach sprawy spełnione zostały wszystkie przesłanki określone w art. 66 § 1 kk determinujące dopuszczalność warunkowego umorzenia postępowania karnego wobec oskarżonego. Bez wątpienia okoliczności popełnienia czynu nie budzą wątpliwości. Również postawa oskarżonego, jego właściwości i warunki osobiste oraz dotychczasowy, ustabilizowany sposób życia oraz uprzednia niekaralność, uzasadniają przypuszczenie, że będzie on przestrzegał porządku prawnego, a w szczególności nie popełni w przyszłości przestępstwa. - jednocześnie Sąd odwoławczy ma pełną świadomość charakterystyki przestępstwa z art. 178a § 1 kk i skutków jakie ze sobą może nieść, lecz generalizowanie, iż każdy taki czyn charakteryzuje się znacznym stopniem społecznej szkodliwości czynu, przy nieuwzględnieniu zasady indywidualizacji odpowiedzialności karnej (art. 21 kk), doprowadziłoby do wyeliminowania tego przestępstwa z możliwości zastosowania warunkowego umorzenia postępowania, co przeczyłoby celowi tej regulacji. Stanowisko niniejsze Sądu znajduje potwierdzenie m.in. w postanowieniu SN z 18 września 2020 roku, sygn. akt V KK 365/19, LEX nr 3126964. - kluczowe znacznie ma jednak to, iż zdaniem Sądu Okręgowego zarówno wina, jak i społeczna szkodliwość czynu rozpatrywane in concreto nie były znaczne. O ile pamiętać należy, iż dobrem chronionym przez przepis art. 178a § 1 kk jest nie tylko bezpieczeństwo w komunikacji, ale też życie i zdrowie innych uczestników ruchu drogowego, a oskarżony I. M. naruszył jedną z podstawowych zasada bezpieczeństwa w ruchu drogowym, tj. zasadę trzeźwości, o tyle okoliczności niniejszej sprawy należące do znamion przypisanego mu czynu podlegające stopniowaniu przemawiają na jego korzyść. - dostrzec w tym miejscu należy, iż oskarżony kierował samochodem znajdując się w stanie nietrzeźwości, niemniej jednak w ocenie Sądu Okręgowego, oskarżony swoim czynem nie spowodował wysokiego stopnia niebezpieczeństwa w ruchu drogowym, a stwarzane przez niego zagrożenie miało charakter ograniczony, bowiem oskarżony poruszał się po drodze gruntowej, do której dostęp innych samochodów był tego dnia uniemożliwiony ze względu na roboty drogowe. Zdarzenie miało ponadto miejsce w godzinach wieczornych, już po godzinach szczytu, w miejscowości niezbyt gęsto zaludnionej, na odcinku drogi publicznej, na której ruch pieszych i rowerów jest mniejszy. Zdaniem Sądu Okręgowego, analiza całokształtu okoliczności sprawy wskazuje, iż popełnione przez oskarżonego przestępstwo z art. 178a § 1 kk miało charakter incydentalny. - rozstrzygając o warunkowym umorzeniu postępowania wobec oskarżonego I. M. Sąd orzekł również o zakazie prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 2 lat, a także świadczeniu pieniężnym w wysokości 3.000 złotych na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej. Środki te, co należy uwidocznić jako fakultatywne przy takim rozstrzygnięciu jakie zapadło, mają uzmysłowić oskarżonemu bezprawność swego czynu, a także zapobiec popełnianiu przez niego kolejnych przestępstw oraz umocnić w nim poszanowanie prawa i zasad współżycia społecznego. Sąd Okręgowy oddał oskarżonego na okres jednego roku próby, a więc najniższy przewidziany ustawą. Wniosek wniosek o uchylenie skarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. zasadność zarzutów apelacji skutkowała trafnością konkluzji o konieczności zmiany sposobu zakończenia przedmiotowej sprawy. Niezasadny był jednakże wniosek o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Zgodnie z treścią art. 437 § 2 kpk, uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania może nastąpić wyłącznie w wypadkach wskazanych w art. 439 § 1 kpk (zaistnienie bezwzględnej przesłanki odwoławczej), art. 454 kpk (przy potrzebie kasacji wyroku uniewinniającego lub umarzającego postępowanie) lub jeżeli jest konieczne przeprowadzenie na nowo przewodu w całości. Kasacja wyroku uniewinniającego możliwa jest jednakże wyłącznie wówczas, gdy zachodzą podstawy do skazania oskarżonego (art. 454 kpk), ale nie jest możliwa, jeżeli zachodzą podstawy do innego niż skazanie rozstrzygnięcia. Tymczasem w ocenie Sądu odwoławczego zaistniały przesłanki do tego, by postępowanie wobec oskarżonego warunkowo umorzyć, bo takie rozstrzygnięcie pozwoli w pełni osiągnąć cele postępowania karnego. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 1. ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot utrzymania w mocy -------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach utrzymania w mocy ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot i zakres zmiany wyrok Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 30 października 2024 r., sygn. akt II K 1327/23 został zmieniony w ten sposób, że w pkt I.1. ustalono, iż oskarżony popełnił zarzucony mu aktem oskarżenia czyn wyczerpujący dyspozycję art. 178a § 1 kk i na podstawie art. 66 § 1 kk i art. 67 § 1 kk warunkowo umorzono postępowanie karne wobec I. M. na okres jednego roku tytułem próby, w pkt. I.2. na podstawie art. 67 § 3 kk w zw. z art. 43a § 1 kk orzeczono wobec oskarżonego świadczenie pieniężne na rzecz Funduszy Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w kwocie 3.000 złotych, w pkt. I.3. na podstawie art. 67 § 3 kk orzeczono wobec oskarżonego środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 2 lat, w pkt. I.4. na podstawie art. 63 § 4 kk na poczet orzeczonego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów zaliczono oskarżonemu okres zatrzymania prawa jazdy od 20 września 2023 r. do 31 marca 2025 r. Zwięźle o powodach zmiany wobec zasadności zarzutu podniesionego w apelacji oskarżyciela publicznego koniecznym było dokonanie zmiany wyroku, o czym szerzej w rubryce 3.1. 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. ----------------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 4.1. ------------------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności ----------------------- ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 6. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności II. Sąd Okręgowy na podstawie art. 7 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 123 z późn. zm.) zasądził od oskarżonego I. M. na rzecz Skarbu Państwa kwotę 100 zł tytułem opłaty za obie instancje i na podstawie art. 627, art. 629 kpk oraz § 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 czerwca 2003 r. w sprawie wysokości i sposobu obliczania wydatków Skarbu Państwa w postępowaniu karnym (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 663) 20 zł tytułem ryczałtu za doręczenie wezwań i innych pism w sprawie. 7. PODPIS 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację prokurator Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja cały wyrok 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☒ uchylenie ☐ zmiana

Sygn. akt II Ka 706/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 listopada 2022r. Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSO Grażyna Jaszczuk Protokolant: p. o. sekr. sąd. Olga Wojtczuk przy udziale Prokuratora Joanny Zaniewicz po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2022 r. sprawy G. P. s. H. oskarżonego z art. 244 kk w zw. z art. 12 § 1 kk w zw. z art. 64 § 1 kk na skutek apelacji, wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Węgrowie z dnia 12 sierpnia 2022 r. sygn. akt II K 230/20 I. zaskarżony wyrok zmienia w ten sposób, że: 1. z opisu czynu eliminuje stwierdzenie „przy czym czynu tego dopuścił się w ciągu 5 lat po odbyciu kary pozbawienia wolności w rozmiarze co najmniej 6 miesięcy będąc uprzednio skazanym za umyślne przestępstwo podobne”, a z kwalifikacji prawnej czynu eliminuje art. 64 § 1 kk, 2. za podstawę prawną skazania przyjmuje art. 244 kk w zw. z art. 12 § 1 kk, a za podstawę wymiaru kary art. 244 kk i orzeczoną karę pozbawienia wolności obniża do 6 (sześciu) miesięcy; II. w pozostałej części wyrok utrzymuje w mocy; III. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. K. S. 516,60 złotych (w tym 96,60 złotych podatku VAT) za obronę z urzędu oskarżonego w postępowaniu odwoławczym; IV. zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa 120 złotych tytułem opłaty za obie instancje i 20 złotych tytułem wydatków postępowania odwoławczego; V. zwalnia oskarżonego od pozostałych wydatków stwierdzając, że ponosi je Skarb Państwa. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II Ka 706/22 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Węgrowie z dnia 12 sierpnia 2022 r., sygn. II K 230/20 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ---- ---------------------- ------------------------------------------------------------- -------------- -------------- 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ------- ---------------------- -------------------------------------------------------------- ------------- -------------- 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu ------------------ ------------------------------------- --------------------------------------------------------------------------- 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu ------------------ ------------------------------------- --------------------------------------------------------------------------- 3. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 1. Obraza art. 7 kpk, polegająca na niewłaściwej ocenia materiału dowodowego poprzez przyjęcie za niewiarygodne wyjaśnień oskarżonego i oparcie się przez Sąd w znacznej mierze na zeznaniach M. P.. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Sąd Okręgowy nie stwierdził obrazy przepisu art. 7 kpk. Argumenty skarżącego mające poprzeć podniesiony zarzut były wyłącznie polemiczne, pozbawione rzeczowego punktu zaczepienia, który wskazywałby na wadliwość rozumowania Sądu I instancji w ocenie dowodów, naruszenie zasad logiki i doświadczenia życiowego. Autor apelacji zredagował ją dodatkowo w takich czasownikowych formach gramatycznych, z których wynikałoby, że konflikt między stronami nadal istnieje i jest dość żywy, podczas gdy świadek M. P. zmarła niemal 2 lata temu (8 grudnia 2020 r., k. 128 akt zgonu). Wbrew sugestiom obrońcy, sam fakt pokrewieństwa i relacje na linii matka-syn nie odbierał odgórnie waloru wiarygodności relacji pokrzywdzonej, lecz implikował jedynie wnikliwszą analizę tegoż dowodu. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynikało, że odrzucenie wyjaśnień oskarżonego G. P. nastąpiło niejako a contrario, stanowiąc konsekwencję obdarzenia wiarą relacji M. P.. Wiarygodność i moc poszczególnych dowodów nie podlega klasyfikacji parametrycznej, stąd przekonania i twierdzenia obrony mogą być odmienne od przekonań i wniosków Sądu ferującego wyrok. Rozwiązanie pozornej sprzeczności istnienia dwóch wersji tego samego zdarzenia tkwi w ustawowym przyznaniu kompetencji Sądowi, a nie obrońcy, ustalenia według swobodnego uznania, którą spośród prawdopodobnych wersji uznaje za prawdziwą. W sprawie niniejszej Sąd a quo dokonał tego w granicach art. 7 kpk, do czego Sąd ad quem nie miał zastrzeżeń. Wyrok skazujący wydany w tej sprawie nie opierał się na zeznaniach jednego świadka M. P., czego w złożonej apelacji skarżący wydawał się nie dostrzegać. Za stwierdzeniem winy oskarżonego przemawiały także inne dowody, wspierające relację pokrzywdzonej, wymienione i omówione w uzasadnieniu pierwszoinstancyjnym. Brak precyzji w zeznaniach interweniujących funkcjonariuszy Policji i członków rodziny P., dotyczący konkretnych dat, w których oskarżony miał naruszać zakaz zbliżania się do pokrzywdzonej, nie był konieczny w sytuacji, w której oskarżonego skazano nie za jednostkowe naruszenie zakazu, lecz nierespektowanie go w określonym przedziale czasowym (od 27 grudnia 2018 r. do 31 stycznia 2019 r.), co skutkowało zastosowaniem art. 12 § 1 kk. Puentując, Sąd Rejonowy z całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wyciągnął prawidłowe wnioski, zgodne z przepisem art. 7 kpk i to na ich podstawie poczynił ustalenia faktyczne, rzutujące na kształt zaskarżonego wyroku. Wniosek - o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonego; ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Bezzasadność zarzutu warunkowała bezzasadność wniosku. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 1. ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot utrzymania w mocy Rozstrzygnięcie o winie oskarżonego za przestępstwo z art. 244 kk w zw. z art. 12 § 1 kk, polegające na niestosowaniu się do zakazu zbliżania się do M. P., orzeczonego uprzednio prawomocnym wyrokiem. Zwięźle o powodach utrzymania Bezzasadność wniesionej apelacji, w której negowano winę oskarżonego. 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji Wyeliminowanie recydywy i złagodzenie pierwszoinstancyjnego rozstrzygnięcia o karze. Sąd Okręgowy zaskarżony wyrok zmienił w ten sposób, że: 1. z opisu czynu wyeliminował stwierdzenie „przy czym czynu tego dopuścił się w ciągu 5 lat po odbyciu kary pozbawienia wolności w rozmiarze co najmniej 6 miesięcy, będąc uprzednio skazanym za umyślne przestępstwo podobne”, a z kwalifikacji prawnej czynu wyeliminował art. 64 § 1 kk; 2. za podstawę prawną skazania przyjął art. 244 kk w zw. z art. 12 § 1 kk, a za podstawę wymiaru kary art. 244 kk i orzeczoną karę pozbawienia wolności obniżył do 6 (sześciu) miesięcy. Zwięźle o powodach zmiany Na rozprawie apelacyjnej zarówno obrońca, jak i prokurator wnieśli o wyeliminowanie działania oskarżonego w warunkach recydywy, z uwagi na dane zawarte w Karcie Karnej oskarżonego. Wnioski te były słuszne i należało je uwzględnić. Zgodnie z art. 64 § 1 kk, jeżeli sprawca skazany za przestępstwo umyślne na karę pozbawienia wolności popełnia w ciągu 5 lat po odbyciu co najmniej 6 miesięcy kary umyślne przestępstwo podobne do przestępstwa, za które był już skazany, sąd może wymierzyć karę przewidzianą za przypisane sprawcy przestępstwo w wysokości do górnej granicy ustawowego zagrożenia zwiększonego o połowę. Aby możliwym było przypisanie sprawcy działania w warunkach recydywy w typie podstawowym, wszystkie przesłanki wskazane w przepisie art. 64 § 1 kk muszą zostać spełnione kumulatywnie. W sprawie niniejszej recydywę należało wyeliminować z trzech powodów. Po pierwsze - w dacie czynu z aktu oskarżenia (czasookres od 27 grudnia 2018 r. do 31 stycznia 2019 r). nie został spełniony warunek odbycia przez G. P. co najmniej 6 miesięcy kary za przestępstwo podobne ze sprawy II K 437/18. Kara pozbawienia wolności ze sprawy II K 437/18 została podsądnemu wprowadzona do wykonania dopiero po tym, gdy tenże wyrok stał się prawomocny – czyli po 27 grudnia 2018 r. Bez 6 miesięcy odbycia kary pozbawienia wolności z w/w sprawy w dacie czynu z a/o, odpadła jedna z koniecznych przesłanek z art. 64 § 1 kk, które jak już wskazano musiały być spełnione łącznie. Po drugie – w ocenie Sądu Okręgowego, w składzie orzekającym w tej sprawie, nie został spełniony warunek podobieństwa między przestępstwami, za które G. P. został skazany w powyższych sprawach, tj. art. 207 § 1 kk i art. 244 kk. Przestępstwo znęcania się należy do kategorii przestępstw przeciwko rodzinie i opiece, zaś naruszenie zakazu orzeczonego prawomocnym wyrokiem do kategorii przestępstw przeciwko wymiarowi sprawiedliwości. Jak orzekł Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 20 października 2011 r., sygn. V KK 320/11, w przypadku przestępstw określonych w art. 244 kk oraz 178a § 1 kk nie jest spełniony warunek jednorodzajowości pozwalający na przyjęcie, że mają one podobny charakter (art. 115 § 3 kk). Przestępstwa te skierowane są bowiem przeciwko odmiennym dobrom prawnym. Czyn zabroniony naruszenia orzeczonego środka karnego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych (art. 244 kk) skierowany jest przeciwko wymiarowi sprawiedliwości, w szczególności zaś przeciwko autorytetowi prawomocnych orzeczeń sądowych ustanawiających zakazy określonego postępowania (w tym przypadku prowadzenia pojazdów mechanicznych), co jest warunkiem przestrzegania i wykonywania tych orzeczeń. Z kolei przedmiotem ochrony typu czynu karalnego z art. 178a § 1 kk jest bezpieczeństwo uczestników ruchu komunikacyjnego. Nie są to dobra tego samego rodzaju, co wyklucza przyjęcie podobieństwa pomiędzy przestępstwem z art. 244 oraz 178a § 1 kk (OSNwSK 2011 nr 1, poz. 1908, Legalis nr 499580). Powyższe orzeczenie SN dotyczy art. 244 kk w relacji do art. 178a § 1 kk, w przedmiotowej sprawie zaś do czynienia mieliśmy z art. 244 kk w relacji do art. 207 § 1 kk, aczkolwiek per analogiam, zasada jest ta sama. W obu rozważanych przypadkach chodzi o autorytet prawomocnych orzeczeń sądowych ustanawiających zakaz określonego zachowania w kontraście do czynu penalizowanego w innym rozdziale Kodeksu Karnego. Co prawda, w ostatnim czasie poglądy prezentowane w judykaturze ewoluowały. W orzecznictwie Sądu Najwyższego wskazuje się, że podobieństwo przestępstw w rozumieniu art. 115 § 3 kk oceniać należy według każdego z atakowanych nimi dóbr niezależnie od tego czy pozostaje ono głównym czy ubocznym przedmiotem ochrony (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 czerwca 2018 r., sygn. IV KK 369/17, Prok. i Pr. 2018 nr 12, poz. 3 i 8, KZS 2019 nr 12, Legalis nr 1828069, bardzo podobnie Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 4 lutego 2021 r., sygn. III KK 405/20, LEX nr 3120272). W sprawie niniejszej, podsądny najpierw został skazany w sprawach II K 303/12 i II K 437/18 za znęcanie się nad matką (art. 207 § 1 kk), później zaś przypisano mu niestosowania się do zakazu zbliżania się do niej (art. 244 kk). Ubocznie drugie z tychże przestępstw chroniło zatem bezpieczeństwo pokrzywdzonej i jej wolność od stwarzania oskarżonemu sytuacji, a których mogły jej ponownie zagrażać. Jak orzekł Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 26 maja 2020 r., sygn. IV KK 737/19, przestępstwo z art. 178a § 1 i 4 in fine kk jest przestępstwem podobnym w rozumieniu art. 115 § 3 kk do występku niezastosowania się do zakazu prowadzenia pojazdów, o którym mowa w art. 244 kk i może stanowić podstawę przypisania oskarżonemu tego ostatniego przestępstwa jako popełnionego w warunkach recydywy (OSNKW 2020, nr 8, poz. 32, LEX). Niemniej jednak, dostrzegając opisaną powyżej niespójność w orzecznictwie, Sąd Okręgowy, w składzie orzekającym w tej sprawie, opowiada się za pierwszą ze wskazanych linii orzeczniczych SN, zgodnie z którą decydujący w aspekcie podobieństwa jest główny przedmiot ochrony jaki penalizują rozważane przepisy części szczególnej Kodeksu Karnego. Po trzecie zaś – Sąd nie przyjął recydywy w oparciu o skazanie G. P. ze sprawy II K 303/12. Podsądny odbywał karę pozbawienia wolności z tej sprawy w okresie od 31.08.2012 r. do 29.08.2014 r., czyli ponad 6 miesięcy. Nie dlatego, że naruszałoby to zasadę skargowości i wyjście poza granice czynu z a/o, bo akurat to nie stanowiło problemu (por. postanowienie SN z 10.03.2022 r., III KK 44/22, LEX nr 3362151). W akcie oskarżenia wniesionym w tej sprawie recydywa była ujęta. Polskiej procedurze karnej obce są rozwiązania przyjęte w przeszłości w cywilnym, formułkowym postępowaniu sądowym w prawie rzymskim, w którym niezwykle istotne znaczenie miało wypowiadanie ściśle określonych prawem formuł, przy czym jakikolwiek błąd w tym zakresie skutkował odmową udzielenia określonej osobie ochrony procesowej. Sąd Okręgowy, nie przyjął recydywy w oparciu o uprzednie skazanie II K 303/12 dlatego, że również w tej sprawie brak było podobieństwa przestępstw, za które został podsądny ten został skazany, co omówiono już powyżej. Złagodzenie pierwszoinstancyjnego rozstrzygnięcia o karze. W wyroku Sądu Rejonowego G. P. wymierzono karę 10 miesięcy pozbawienia wolności. Sąd Okręgowy złagodził ją do 6 miesięcy. Było to następstwem wyeliminowania działania oskarżonego w warunkach recydywy. Ponadto, czyn z art. 244 kk zagrożony jest karą pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5, a miarą surowości był również stopień wykorzystania tychże tzw. widełek, czyli zagrożenia ustawowego. Obecnie kara ta będzie stanowić dwukrotność dolnego zagrożenia ustawowego, będzie zatem uwzględniać rozciągnięcie w czasie przypisanego mu przestępstwa. Bilans okoliczności łagodzących i obciążających oskarżonego, występujących w sprawie niniejszej, z których jedną z najbardziej obciążających wyeliminowano w II instancji, co omówiono powyżej, przemawiał za uznaniem, iż 6 miesięcy izolacji więziennej będzie dla podsądnego wystarczającą represją karną, która spełni cele prewencji tak ogólnej, jak i indywidualnej, dając oskarżonemu do myślenia nad skutkami swojego bezprawnego działania. 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. ---------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 4.1. ---------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności --------------------- -------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 6. Koszty Procesu P unkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności II. Na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (tj. z dnia 29 lipca 2019 r., Dz. U. z 2019 r., poz. 1513) Sąd Okręgowy zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adw. K. S. kwotę 516,60 zł (w tym 96,60 zł podatku VAT) tytułem zwrotu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonemu z urzędu w postępowaniu odwoławczym, ustalając wysokość tej kwoty na podstawie § 17 ust. 2 pkt 4 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 03 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (tj. z dnia 30 listopada 2018 r., Dz. U. z 2019 r., poz. 18). III i IV. Na podstawie art. 634 w zw. z art. 627 kpk oraz art. 2 ust. 4 w zw. z art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 23 lipca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych zasądzono od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa 120 złotych tytułem opłaty od kary oraz 20 złotych tytułem wydatków postępowania odwoławczego. Jednocześnie, Sąd na podstawie art. 634 kpk w zw. z art. 624 § 1 kpk zwolnił oskarżonego od pozostałych wydatków stwierdzając, że poniesie je Skarb Państwa. Tego rodzaju finalne rozstrzygnięcia stanowiły konsekwencję złagodzenia orzeczenia o karze. Sąd Okręgowy orzekł o opłacie za obie instancje wg kary przez siebie orzeczonej. Uwzględniało także sytuację rodziną, majątkową i osobistą oskarżonego oraz jego możliwości zarobkowe, które poprzez wprowadzenie mu do wykonania kary więziennej zostaną nader ograniczone. 7. PODPIS 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Obrońca oskarżonego Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Cały wyrok 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana

Wyrok Sądu Rejonowego w Bolesławcu z dnia 28 czerwca 2022 r., sygn.

Wyrok Sądu Rejonowego w Słupcy z dnia 26 października 2020 r., sygn.