I Ns 34/21 · Sąd powszechny

Sygn. akt I Ns 34/21 POSTANOWIENIE Dnia 24 sierpnia 2021 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi - Widzewa w Łodzi I Wydział Cywilny w osobie: Przewodniczący: Asesor sądowy Szymon Śniady Protokolant: Stażysta Marcelina Łukowicz po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2021 roku w Łodzi na rozprawie sprawy z wniosku M. R. o zatwierdzenie oświadczenia o uchyleniu się od skutków prawnych niezłożenia oświadczenia o odrzuceniu spadku postanawia:

1. oddalić wniosek;

2. stwierdzić, że wnioskodawca ponosi koszty związane ze swoim udziałem w sprawie. Sygn. akt I Ns 34/21

UZASADNIENIE

Wnioskiem z 7 stycznia 2021 roku M. R., zastępowany przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego, wniósł o odebranie oświadczenia w przedmiocie odrzucenia spadku po B. K. oraz o zatwierdzenie uchylenia się od skutków prawnych niezłożenia powyższego oświadczenia w terminie. (wniosek k. 4-6, uzupełnienie k. 20-22) Sąd ustalił, co następuje: M. R. w roku 2006 wyjechał do pracy do Wielkiej Brytanii i od tego czasu nie zamieszkuje w Polsce, a także nie utrzymywał kontaktów z B. K., która była siostrą jego matki. (przesłuchanie wnioskodawcy k. 47-48 znacznik 00:06:50-00:09:42 i 00:23:23-00:27:51, zeznania świadka K.

K. k.54v znacznik 00:03:26- 00:07:56, zaświadczenie k. 11-14) B. K. zmarła 14 października 2009 roku, ostatnio stale zamieszkiwała w Ł.. (akt zgonu k. ) Przed Sądem Rejonowym dla Łodzi-Widzewa w Łodzi toczył się postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku po B. K., na mocy którego to orzeczenia M. R. nabył spadek po niej w części 1/10. M. R. nie odebrał żadnego wezwania na rozprawę, jak również odpisu wniosku – były one adresowanego na adres (...), (...)-(...) W.. (postanowienie k. 382 akt sprawy II Ns 1182/11, zawiadomienia k. 44, 62, 77, 176, 203, 240, 278, 342375 w aktach sprawy II Ns 1182/11) M.

R. nie wiedział o śmierci B. K., aż do września 2020 roku. Nie został o niej powiadomiony przez rodzinę, również jego synowie nie dostali informacji o śmierci B. K.. W roku 2020 w toku postępowania egzekucyjnego została zajęta wierzytelność M. R. na jego rachunku bankowym z tytułu zadłużenia zmarłej B. K., co nastąpiło 14 maja 2020 roku. Zawiadomienie o wszczęciu egzekucji zostało nadane M. R. na adres we W. i nie zostało odebrane. M. R. nie zajmował się osobiście przedmiotowym rachunkiem osobistym, na bieżąco operację na nim wykonywała córka jego byłej partnerki – K.

K., którą prosił o wykonywanie w jego imieniu przelewów z tego konta z tytułu opłat czynszowych. K. K. przed wrześniem 2020 roku na konto M. R. wchodziła w okolicach marca 2020 roku. Jedynymi wpływami na powyższy rachunek było świadczenie z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, zaś M. R. na co dzień nie korzystał z tego konta, nie miał tez do niego dostępu elektronicznego. K. K. we wrześniu 2020 roku odkryła zajęcia komornicze, po czym telefonicznie powiadomiła M. R. o tym fakcie i podała dane kontaktowe do komornika. M. R. we wrześniu 2020 roku skontaktował się komornikiem sądowym, który powiedział mu, iż ma to związek z odziedziczeniem zobowiązań po B.

K.. (przesłuchanie wnioskodawcy k. 47v-47 znacznik 00:23:23-00:27:51, zeznania świadka K. K. k. 54v, znacznik 00:03:26- 00:09:29, wydruk z konta k. 10, zawiadomienie k. 28 akt egzekucyjnych) Na rozprawie 13 lipca 2021 roku M. R. złożył oświadczenie o odrzuceniu spadku po B. K.. (oświadczenie k.

46) Ustalając powyższy stan faktyczny sąd oparł się w całości na zgormadzonych dowodach z dokumentów, a także depozycjach świadka oraz wnioskodawcy. Co prawda depozycja wnioskodawcy została zmieniona w trakcie jej składania w zakresie daty dowiedzenia się o zajęciu komorniczym i śmierci B. K., jednak w ocenie Sądu sprostowaną datę powzięcia tej wiedzy – a więc wrzesień 2020 roku – uwiarygodniły zarówno dowody z dokumentów – data wydruku z konta wnioskodawcy, a także zeznania świadka K. K..

Sąd zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1019 § 1-3 k.c. spadkobierca, który pod wpływem błędu lub groźby nie złożył żadnego oświadczenia w przedmiocie przyjęcia lub odrzucenia spadku w terminie, może uchylić się od skutków prawnych niezachowania terminu składając stosowne oświadczenie o uchyleniu się od skutków prawnych niedochowania terminu wraz z jednoczesnym oświadczeniem czy i jak spadek przyjmuje, czy też go odrzuca. Oświadczenie takie należy złożyć przed sądem, zaś uchylenie się od skutków prawnych niezachowania terminu wymaga zatwierdzenia przez sąd.

Zgodnie natomiast z art. 1015 § 1 k.c. oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku może być złożone w ciągu sześciu miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swego powołania. Początek tego terminu należy zatem wiązać po pierwsze z wiedzą spadkodawcy o otwarciu spadku, zaś po drugie z wiedzą spadkodawcy o odrzuceniu spadku przez spadkobierców powołanych do dziedziczenia we wcześniejszych grupach. Należy przy tym podzielić pogląd Sądu Najwyższego wyrażony w postanowieniu z 5 kwietnia 2017 r., sygn. akt II CSK 416/16, zgodnie z którym termin ten jest zachowany również w przypadku, w którym spadkobierca wystąpił z wnioskiem do sądu o odebranie jego oświadczenia w kwestii przyjęcia lub odrzucenia spadku przed upływem terminu z art. 1015 § 1 k.c., nawet jeśli jego oświadczenie o przyjęciu lub odrzuceniu spadku zostało przez ten sąd odebrane już po upływie tego terminu.

Mając na uwadze powyższe w przypadku M. R. nie doszło do niezłożenia oświadczenia w zakresie przyjęciu lub odrzucenia spadku po B. K. w terminie. Termin ten zaczął biec dopiero od dowiedzenia się przez wnioskodawcę o śmierci spadkodawczyni oraz o swoim tytule powołania, a więc dopiero od września 2020 roku, kiedy został o tym poinformowany przez komornika sądowego. Z kolei wniosek o odebranie oświadczenia o odrzuceniu spadku został skutecznie wniesiony (po jego uprzednim zwrocie i uzupełnieniu braku fiskalnego po ponad tygodniu od odebrania zarządzenia przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego) 7 stycznia 2021 roku, a więc przed upływem 5 miesięcy od rozpoczęcia biegu terminu i należało uznać, iż wnioskodawca odrzucił spadek w terminie.

Nie została zatem spełniona przesłanka zasadności wniosku wskazana w art. 1019 § 2 k.c., a więc niezłożenie żadnego oświadczenia spadkowego w terminie. Mając na uwadze powyższe wniosek o zatwierdzenie uchylenia się od niezłożenia w terminie oświadczenia o odrzuceniu spadku podlegał oddaleniu.