IV U 117/23 · Sąd powszechny

Sygn. akt IV U 117/23 POSTANOWIENIE Dnia 16 marca 2023r. Sąd Okręgowy w Sieradzu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych na posiedzeniu niejawnym w składzie: Przewodniczący: sędzia Dorota Załęska po rozpoznaniu odwołania A. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł. z 6.02.2023r., Nr (...) o rentę z tytułu niezdolności do pracy w przedmiocie wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu postanawia: odmówić ustanowienie pełnomocnika z urzędu dla A. K.. Sygn. akt IV U 117/23

UZASADNIENIE

Decyzją z 6.02.2023r., Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł. odmówił A. K. prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, powołując się na orzeczenie KL ZUS z 9.11.2022r., która nie uznała w/w za niezdolną do pracy. Nie podzielając powyższej decyzji w/w złożyła odwołanie, wnosząc o zmianę decyzji i przyznanie prawa do przedmiotowego świadczenia na okres 5 lat od 1.02.2023r. Wnosiła o dopuszczenie dowodu z opinii biegłych – ortopedy, psychiatry. W odwołaniu, strona zawarła także wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, z uwagi na sytuację finansową, załączając oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania.

Z oświadczenia powyższego wynika, że odwołująca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem. Małżonkowie mieszkają w domu o pow. ok. 100m 2, mają działkę rolną o pow. ok 30arów, samochód S. (...) rocznik 2009 o wartości ok. 18.000zł. Małżonkowie są bezrobotni, pozostają na utrzymaniu syna M., który pracuje w wojsku i prowadzi odrębne gospodarstwo domowe. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wnosił o oddalenie odwołania. Sąd Okręgowy zważył: Stosownie do treści art. 117§2 k.p.c. osoba fizyczna, nie zwolniona przez sąd od kosztów sądowych, może domagać się ustanowienia adwokata lub radcy prawnego, jeżeli złoży oświadczenie, z którego wynika, że nie jest w stanie ponieść kosztów wynagrodzenia adwokata lub radcy prawnego bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

Sąd uwzględni wniosek, jeżeli udział adwokata lub radcy prawnego w sprawie uzna za potrzebny (art. 117§5 kpc). Ustanowienie pełnomocnika z urzędu stanowi pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich szczególnie trudną sytuację materialną nie mogą ponieść kosztów pomocy prawnej pełnomocnika z wyboru bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Podkreślenia wymaga, iż udzielenie pełnomocnika z urzędu, opłacane jest tymczasowo, a najczęściej i ostatecznie, ze Skarbu Państwa. Jest to instytucja wyjątkowa, której nie można interpretować rozszerzająco, rozciągając jej stosowanie na sytuacje, nie spełniające jej dyspozycji ( postanowienie SN z dnia 24.09.1984r., II CZ 104/84).

Pamiętać przy tym należy, iż zwolnienie osoby fizycznej z obowiązku uiszczenia przez nią opłaty sądowej (ew. przyznania pełnomocnika z urzędu) może prowadzić do sytuacji, w której dochodzenie swych racji na drodze postępowania sądowego - zwłaszcza w razie przegrania sporu przez osobę zwolnioną od kosztów sądowych - następuje na koszt Skarbu Państwa, a więc wszystkich podatników. Dlatego też zwolnienia mogą być stosowane w sytuacjach wyjątkowych, gdy istnieją uzasadnione powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby na współobywateli.

Z ich bowiem środków pochodzą dochody budżetu państwa, z których pokrywa się koszty postępowania sądowego w razie zwolnienia skarżącego z obowiązku ich ponoszenia (tak SN w postanowieniu z 19.03.2010r., II PZ 34/09). Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie nie istnieje potrzeba ustanowienia dla odwołującej pełnomocnika z urzędu. Z okoliczności sprawy nie wynika, aby była ona skomplikowana pod względem faktycznym, czy prawnym, wymagającą tym samym potrzeby ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, bowiem dotyczy przesłanki niezdolności do pracy.

Przesłanka ta, wiąże się z powołaniem w sprawie biegłych sądowych. W ocenie Sądu, wnioskodawczyni może swobodnie i samodzielnie występować w niniejszym postępowaniu. Treść odwołania wskazuje, że odwołująca nie jest osobą nieporadną i poprawnie formuje swoje żądania. Trudna sytuacja rodzinna i majątkowa odwołującej, nie może być w tym przypadku decydująca o potrzebie przyznania pełnomocnika z urzędu. Mając na uwadze powyższe, orzeczono jak w sentencji postanowienia.