VI Ka 800/21 · Sąd powszechny

Sygn. akt VI Ka 736/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 listopada 2023 r. Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze w VI Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący – Sędzia Andrzej Tekieli protokolant Monika Mazur przy udziale prokuratora Prokuratury Rejonowej w Jeleniej Górze Artura Idziego po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2023 r. sprawy R. P. ur. (...) w J. s. J., B. z domu G. oskarżonego z art. 222 § 1 k.k. i art. 224 § 2 k.k. w związku z art. 11 § 2 k.k. z powodu apelacji wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 29 sierpnia 2023 r. sygn. akt II K 682/22 utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok wobec oskarżonego R. P.; stwierdza, że koszty sądowe za postępowanie odwoławcze ponosi Skarb Państwa. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt VI Ka 736/23 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 29 sierpnia 2023 r. w sprawie o sygn. akt II K 682/22 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☐ obrońca oskarżonego ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ------------------ -------------------------------------------------- ---------------- --------- 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ------------------ -------------------------------------------------- -------------- --------- 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu ------------------------------ -------------------------------------------------------------- 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu --------------- ------------------------------ -------------------------------------------------------------- STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut mającej wpływ na treść orzeczenia obrazy przepisów postępowania, tj. art. 4 k.p.k., art. 7 k.p.k. oraz art. 410 k.p.k. poprzez niewłaściwą ocenę zebranego materiału dowodowego i wybiórcze jego potraktowanie wskutek pominięcia przez Sad I instancji całokształtu okoliczności ujawnionych w toku rozprawy głównej, a nadto przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, będące wynikiem nieuwzględnienia zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego oraz naruszenie zasady obiektywizmu procesowego przejawiające się w uwzględnieniu jedynie okoliczności korzystnych dla oskarżonego, a pominiecie faktów i dowodów niekorzystnych dla oskarżonego wynikających z zeznań funkcjonariuszy Policji P. N. i A. M., bez należytego uzasadnienia tegoż stanowiska, skutkujące dokonaniem wadliwych ustaleń faktycznych i w konsekwencji uznanie, iż oskarżony nie popełnił zarzucanego mu aktem oskarżenia przestępstwa z art. 222 § 1 k.k. i art. 224 § 2 k.k. w związku z art. 11 § 2 k.k., a jedynie popełnił przestępstwo z art. 222 § 1 k.k. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia i mając wpływ na jego treść, a polegający na mylnym uznaniu przez Sąd I instancji, iż zebrany i przeprowadzony na rozprawie materiał dowodowy nie uzasadniania popełnienia przez oskarżonego R. P. czynu z art. 222 § 1 k.k. i art. 224 § 2 k.k. w związku z art. 11 § 2 k.k., a jedynie popełnienie czynu z art. 222 § 1 k.k., co doprowadziło do bezzasadnej zmiany przez Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze kwalifikacji prawnej zarzuconego oskarżonemu czynu, wskutek odmowy wiarygodności całości zeznań funkcjonariuszy Policji P. N. i A. M., przy jednoczesnym zupełnie błędnym zinterpretowaniu wyjaśnieńzłożonych przez oskarżonego R. P. oraz zdewaluowaniu innych przeprowadzonych w sprawie dowodów w postaci zeznań świadków: W. P., K. S. i Ł. M., a tym samym pomięcie okoliczności mających wpływ na przebieg zdarzenia, które jednocześnie wskazują na dokonanie przez oskarżonego R. P. czynu z art. 222 § 1 k.k. i art. 224 § 2 k.k. w związku z art. 11 § 2 k.k., a nie tylko czynu z art. 222 § 1 k.k. jak przyjął Sąd I instancji ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Ad. 1 i 2 W wywiedzionej apelacji oskarżyciel publiczny podniósł zarzut błędnej oceny przez Sąd Rejonowy niekorzystnych dla oskarżonego dowodów w postaci zeznań świadków P. N. i A. M. i w konsekwencji błędnego ustalenia stanu faktycznego sprawy. Podniesione w apelacji zarzuty korespondują ze sobą i zmierzają do wykazania nieprawidłowości w zakresie dokonanej zmiany kwalifikacji prawnej czynu, a w konsekwencji – co wynika z wniosku apelacji – rażąco łagodnego wymiaru kary. Podniesione przez apelującego zarzuty obrazy art. 4 k.p.k., 7 k.p.k. oraz art. 410 k.p.k., a także błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia i mającego wpływ na jego treść okazały się niezasadne. Zeznania świadków oraz wyjaśnienia oskarżonego zostały prawidłowo zinterpretowane przez Sąd Rejonowy w zakresie ustalenia stanu faktycznego i następnie dokonania oceny zdarzenia pod kątem prawidłowej kwalifikacji prawnej zaistniałego czynu, jak i pod względem jego prawnokarnych konsekwencji. Wbrew przekonaniu strony apelującej analiza materiału dowodowego w sprawie dokonana przez Sąd I instancji doprowadziła do prawidłowych wniosków, że oskarżony R. P. swoim zachowaniem polegającym na odpychaniu i szarpaniu interweniujących funkcjonariuszy Policji doprowadził do naruszenia ich nietykalności cielesnej, czym wyczerpał znamiona przestępstwa z art. 222 § 1 k.k. Słusznie również Sąd Rejonowy odrzucił możliwość zaistnienia w realiach niniejszej sprawy przestępstwa tzw. wymuszenia czy też wywierania wpływu na czynności urzędowe, o którym mowa w art. 224 § 2 k.k. Przekonanie sądu o wiarygodności konkretnych dowodów, a także niewiarygodności innych pozostaje pod ochroną treści przepisu art. 7 k.p.k. wówczas, gdy jest poprzedzone ujawnieniem w toku rozprawy całokształtu okoliczności i to w sposób podyktowany obowiązkiem dochodzenia prawdy, stanowi wynik rozważenia wszystkich okoliczności przemawiających zarówno na korzyść jak i niekorzyść oskarżonego, jest wyczerpująco i logicznie z uwzględnieniem wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego argumentowane w uzasadnieniu (vide: wyroki Sądu Najwyższego z dnia 20 lutego 1975 roku, II KR 355/74, OSNKW 1975/9/84; z dnia 22 stycznia 1975 roku, I KR 197/14, OSNKW 1975/5/58; z dnia 5 września 1974 roku, II KR 114/74, OSNKW 1975/2/28; z dnia 22 lutego 1996 roku, II KRN 199/15, PiPr. 1996/10/10; z dnia 16 grudnia 1974 roku, Rw 618/74, OSNKW 1975/3-4/47). Sąd I instancji dokonując oceny dowodów uwzględnił powyższe wymogi, co zostało także przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Zaznaczyć należy, iż nie można skutecznie podnieść zarzutu naruszenia art. 7 k.p.k. tylko z tego powodu, iż dokonana przez sąd orzekający całościowa ocena zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i poczynione na jej podstawie ustalenia faktyczne nie są zgodne z zeznaniami świadków w osobach interweniujących Policjantów. Kierując się zasadą swobodnej oceny dowodów oraz dysponując na rozprawie głównej walorem bezpośredniości Sąd Rejonowy mógł zatem dać jedynie częściowo wiarę zeznaniom świadków w zakresie w jakim wskazywali na naruszenie przez oskarżonego nietykalności policjantów. Wskazane zeznania były ponadto spójne z wyjaśnieniami oskarżonego. Sąd I instancji mógł zatem również odmówić wiarygodności zeznaniom świadków odnośnie zadawania przez oskarżonego ciosów wobec interweniujących funkcjonariuszy. Sąd Rejonowy miał bezpośredni kontakt z oskarżonym oraz świadkami co umożliwiło prawidłową ocenę ich twierdzeń. Jest to szczególnie istotne, gdyż w niniejszej sprawie większość dowodów leżących u podstaw wyrokowania stanowiły dowody osobowe. Sąd I instancji skorzystał z możliwości wysłuchania relacji poszczególnych osób oraz ich obserwacji podczas składania zeznań i wyjaśnień. Uzasadnienie zapadłego wyroku zostało sporządzone w sposób przekonujący, logiczny i racjonalny. Nie ulega wątpliwości, że stanowisko Sądu Rejonowego zostało oparte na całokształcie materiału dowodowego ujawnionego w toku przewodu sądowego, a następnie należycie uzasadnione z uwzględnieniem wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego oraz zasady prawidłowego rozumowania. Wskazać należy, że przebieg wydarzeń w inkryminowanym czasie miał bardzo dynamiczny charakter. Oskarżony wraz z małżonką wezwali jednostkę Policji, po uprzedniej rozmowie telefonicznej z J. P., który domagał się pomocy w związku z agresywnym zachowaniem W. P.. Na podstawie doświadczenia życiowego wskazać należy, że dynamiczna sytuacja związana z rodzinną awanturą, której towarzyszą silne emocje sprawia, że uczestnicy zdarzenia często nie działają racjonalnie i pod wpływem stresu inaczej mogą zapamiętywać szczegóły zdarzenia. Nie ulega jednak wątpliwości, że oskarżony wchodząc do mieszkania wdał się w szarpaninę z W. P., a także jego partnerką K. S.. Wynika to bezpośrednio z relacji wszystkich uczestników zdarzenia. Interweniujący policjanci podjęli działania w celu rozdzielenia uczestników biorących udział w szamotaninie. Pomimo, iż interwencja według zgłoszenia dotyczyła zachowania W. P., w trakcie zaistniałej awantury koniecznym okazało się m.in. powstrzymanie zawiadamiającego R. P. przed dalszym udziałem w szarpaninie. Przybili na miejsce zdarzenia policjanci musieli podjąć natychmiastowe działania. Uwadze Sądu Odwoławczego nie uszło także, że oskarżony jest postawnej postury, co także skutkowało koniecznością podjęcia wzmożonych działań celem jego obezwładnienia. Obrażenia doznane przez Policjantów w wyniku zajścia nie były jednak poważne, nie jest także pewne, czy spowodował je oskarżony czy też inna osoba uczestnicząca w zajściu, w trakcie którego agresją epatował nie tylko oskarżony. Potwierdzili to sami pokrzywdzeni w składanych zeznaniach, a także biegły Z. K. w wykonanych opiniach (k. 83, 84, 193). Wskazać należy, że spowodowane obrażenia w postaci otarcia zaczerwienienia skóry grzbietowej wierzchniej powierzchni śródręcza i palców dłoni, a także ból barku, nie potwierdzają aby oskarżony podczas szarpania wykonywał w ich kierunku uderzenia. Dodatkowo z zeznań świadków wynika, że policjantom udało się wyprowadzić oskarżonego na korytarz, a następnie obezwładnić i założyć kajdanki. W wyniku zaistniałego zdarzenia i podjętych działań oskarżony doznał obrażeń wymagających interwencji w Szpitalnym Oddziale Ratunkowym. Zaistniała dysproporcja nie potwierdza, aby działanie oskarżonego nacechowane było szczególną agresją wobec przybyłych na miejsce zdarzenie funkcjonariuszy. Słusznie zatem Sąd Rejonowy odmówił wiarygodności zeznaniom świadków w osobach P. N. i A. M. w zakresie w jakim doznane obrażenia tłumaczyli atakiem oskarżonego, nie zaś podejmowanymi czynnościami związanymi z interwencją, założeniem oskarżonemu kajdanek i dalszymi działaniami procesowymi. W toku postępowania bezsporną kwestią pozostawało naruszenie przez oskarżonego nietykalności cielesnej interweniujących funkcjonariuszy Policji. Potwierdzili to wszyscy świadkowie, co do zasady przyznał się do tego również sam oskarżony. Kwestią z którą nie zgadza się apelujący pozostaje jednak dokonana przez Sąd Rejonowy zmiana kwalifikacji prawnej poprzez wyeliminowanie z niej czynu stypizowanego w art. 224 § 2 k.k. Sąd Rejonowy zwięźle argumentował przyjęte rozwiązanie opierając się na dysproporcji doznanych obrażeń oskarżonego, a interweniujących Policjantów. Wskazać należy, że omawiany czyn zabroniony wymaga zamiaru bezpośredniego, ustawodawca uznał, że zachowanie sprawcy jest znamienne celem działania, którym jest zmuszenie funkcjonariusza publicznego m.in. do zaniechania prawnej czynności służbowej. Podkreślić należy, że w niniejszej sprawie to oskarżony wezwał patrol policji i pierwotnym przedmiotem interwencji było wyjaśnienie sytuacji zaistniałej pomiędzy J. P. i W. P.. Oskarżony w trakcie interwencji podjął działania we własnym zakresie i wdał się w szarpaninę początkowo z członkami rodziny, a następnie także z interweniującymi policjantami. Nie sposób zatem uznać, że działał on umyślnie w zamiarze bezpośrednim w celu skłonienia policjantów do zaniechania czynności służbowej. Konieczność obezwładnienia oskarżonego wyniknęła dopiero w trackie dynamicznego przebiegu zdarzenia, gdy rozpoczął szarpaninę z W. P., a także jego partnerką K. S.. Zapewne pod wpływem silnych emocji przeniósł on również swoją agresję na policjantów rozdzielających strony konfliktu. Nie daje to podstaw, by przyjąć że celem działania oskarżonego było zmuszenie funkcjonariuszy do zaniechania czynności, w szczególności czynności jego zatrzymania, której przecież jako wzywający policjantów na interwencję nie mógł się spodziewać. Dokonaną przez Sąd Rejonowy zmianę kwalifikacji prawnej czynu oraz stosowną zmianę opisu czynu uznać zatem należy za odpowiadającą stanowi faktycznemu. Sąd Odwoławczy nie doszukał się po stronie Sądu Rejonowego błędów w ustaleniach faktycznych. Sąd pierwszej instancji przeprowadził rzetelne postępowanie dowodowe, a następnie dokonał oceny dowodów zgodnie z art. 7 k.p.k. Zarzuty apelacyjne w istocie sprowadzają się do podważenia analizy dokonanej przez Sąd meriti. Apelujący nie wykazał zaistnienia konkretnych błędów natury logicznej lub rzeczowej dokonanej przez ten Sąd, przeciwstawiając się jedynie jego ocenie i poczynionym ustaleniom, własną ocenę dowodów. Nie podważył tych rozważań Sądu, w których logicznie wyjaśnił on dlaczego dał wiarę konkretnym dowodom. Ponadto podniesienie w środku zaskarżenia zarzutu obrazy art. 410 k.p.k. nie może polegać wyłącznie na zarzuceniu Sądowi I instancji pominięcia przy wyrokowaniu dowodów korzystnych dla oskarżonego, w szczególności jego wyjaśnień. Jeśli bowiem dowód ten poddany został krytycznej, ale prawidłowej z punktu widzenia treści art. 7 k.p.k. ocenie, to nie tylko prawem orzekającego sądu, ale wręcz obowiązkiem, wynikającym z konieczności dążenia do ujawnienia prawdy materialnej, jest odrzucenie jego wiarygodności, a tym samym wykluczenie z postawy orzekania (Wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 8 września 2017 r. II AKa 195/17 LEX nr 2388029). Wbrew zarzutom apelacji, dokonaną przez Sąd I instancji ocenę dowodów uznać należy za prawidłową i odpowiadającą wymogom art. 7 k.p.k., zgodnie z zasadą obiektywizmu zostały uwzględnione wszelkie okoliczności zarówno korzystne i niekorzystne dla oskarżonego, a wydane orzeczenie zapadło z uwzględnieniem całokształtu okoliczności ujawnionych w toku postępowania, zgodnie z regulacją z art. 410 k.p.k. Wniosek O zmianę zaskarżonego wyroku przez przyjęcie, że czyn stanowi występek z art. 222 § 1 k.k. i art. 224 § 2 k.k. w związku z art. 11 § 2 k.k. i wymierzenie oskarżonemu R. P. na podstawie art. 224 § 2 k.k. w związku z art. 11 § 3 k.k. – kary 10 (dziesięciu) miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby wynoszący 3 (trzy) lata, dozór kuratora, ustanowienie obowiązku podjęcia starań o uzyskanie stałej pracy zarobkowej oraz zwolnienie z kosztów postępowania w tym opłaty. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Wobec nietrafności wywiedzionych w apelacji zarzutów, niezasadny okazał się wniosek Prokuratora o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez przyjęcie, że czyn stanowi występek z art. 222 § 1 k.k. i art. 224 § 2 k.k. w związku z art. 11 § 2 k.k i wymierzenie oskarżonemu surowszej kary. Sąd Odwoławczy nie dopatrzył się ponadto uchybień w wyroku Sądu I instancji skutkujących jakąkolwiek ingerencją w jego treści. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 5 --------------------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności --------------------------------------------------------------------------------------------------------- ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot utrzymania w mocy Utrzymanie w mocy całości zaskarżonego wyroku wobec oskarżonego R. P.. Zwięźle o powodach utrzymania w mocy W sytuacji, gdy zarówno ustalenia faktyczne przyjęte za podstawę zaskarżonego wyroku nie nasuwają zastrzeżeń co do ich prawidłowości, gdy wątpliwości nie budzi prawidłowość przyjętej przez Sąd Rejonowy kwalifikacji prawnej przypisanego czynu, a orzeczone kara jest adekwatna do społecznej szkodliwości czynów i stopnia winy oskarżonego, zaskarżony wyrok jako prawidłowy należało zgodnie z art. 437 § 1 k.p.k. utrzymać w mocy. 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot i zakres zmiany --------------------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach zmiany -------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. --------------------------------------------------------------------- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 4.1. --------------------------------------------------------------------- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności -------------- ------------------------------------------------------------------------------------------- Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności II. Sąd Odwoławczy w oparciu o art. 636 § 1 k.p.k. stwierdził, iż koszty sądowe za postępowanie odwoławcze ponosi Skarb Państwa. PODPIS 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Oskarżyciel publiczny Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Zmiana przez Sąd I instancji kwalifikacji prawnej czynu i w konsekwencji wydanie zbyt łagodnego wyroku 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana

UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt IV Ka 653/24 Załącznik dołącza się w każdym przypadku.

Sygn. akt II Ka 209/25 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 lipca 2025r. Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSO Agnieszka Karłowicz Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Sieczkiewicz przy udziale prokuratora Iwony Filimoniuk po rozpoznaniu w dniach 20 maja 2025 roku i 8 lipca 2025 roku sprawy A. O. oskarżonego z art. 177§1 kk na skutek apelacji, wniesionych przez prokuratora i obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 30 grudnia 2024 r. sygn. akt II K 704/23 I. wyrok w zaskarżonej części utrzymuje w mocy; II. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. M. R. 1239,84 zł (w tym 231,84 zł podatku VAT) tytułem kosztów zastępstwa prawnego wykonywanego z urzędu wobec oskarżyciela posiłkowego w postępowaniu odwoławczym; III. zwalnia oskarżonego od kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze przejmując wydatki na rachunek Skarbu Państwa. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II Ka 209/25 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 2 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 30 grudnia 2024 roku wydany w sprawie o sygnaturze akt II K 704/23. 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☒ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☐ co do winy ☒ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji dot. P. S. ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ---- --------------------- -------------------------------------------------------- ------------------ ----------- 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty --------- ---------------------- ------------------------------------------------------------ -------------- ----------- 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu ------------------ ----------------------------------- -------------------------------------------------------------------------- 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu ------------------ ------------------------------------- --------------------------------------------------------------------------- . STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzuty zarzuty apelacji prokuratura i obrońcy oskarżonego wskazywały na rażącą niewspółmierność kary orzeczonej wobec oskarżonego wyrażającą się w wymierzeniu łącznej bezwzględnej kary pozbawienia wolności 2 lat, gdy prokurator wskazywał na konieczność orzeczenia kary łącznej 3 lat pozbawienia wolności, zaś obrońca wnioskował o wymierzenie kary łącznej 1 roku i 2 miesięcy pozbawienia wolności. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadne Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zarzuty apelacji obrońcy oskarżonego i prokuratora okazały się pozbawione zasadności. Tytułem wstępu do niniejszych rozważań w pierwszej kolejności wskazać należy, iż orzeczona względem oskarżonego kara w żadnym razie nie nosi cech rażącej niewspółmierności, a tylko tego rodzaju niewspółmierność mogłaby powodować, w myśl art. 438 pkt 4 kpk, wydanie orzeczenia reformatoryjnego. Podniesione zarzuty rażącej niewspółmierności kary w rezultacie zmierzały do zmiany orzeczonej kary w kierunku postulowanym przez każdego ze skarżących. Zarzuty obu apelacji zostaną omówione łącznie wobec tożsamości przedmiotu, którego dotyczą. Przesłanka rażącej niewspółmierności kary jest spełniona tylko wówczas, jeżeli z punktu widzenia nie tylko sprawcy czy jego obrońcy lub prokuratora, ale i ogółu społeczeństwa, orzeczona kara jawi się jako niesprawiedliwa, zbyt drastyczna, przynosząca nadmierną dolegliwość lub też jest zbyt łagodna. Nie chodzi przy tym o każdą ewentualną różnicę w ocenach co do wymiaru kary, ale o różnicę ocen tak zasadniczej natury, iż karę dotychczas wymierzoną nazwać można byłoby - również w potocznym znaczeniu tego słowa – rażąco niewspółmierną, czyli niewspółmierną w stopniu niedającym się wręcz zaakceptować. Pojęcie niewspółmierności rażącej oznacza zatem znaczną dysproporcję między karą wymierzoną, a karą sprawiedliwą, zasłużoną, która powinna zostać wymierzona w wyniku prawidłowego zastosowania dyrektyw sądowego wymiaru kary oraz zasad ukształtowanych przez orzecznictwo. Na tym etapie rozważań przypomnieć należy, iż w myśl regulacji zawartych w art. 53 kk Sąd wymierzając karę, winien baczyć, by jej dolegliwość nie przekraczała stopnia winy sprawcy, uwzględnić stopień społecznej szkodliwości przypisanego mu czynu, a także mieć na uwadze cele zapobiegawcze i wychowawcze, które winna realizować kara, jak również potrzeby wynikające z dyrektywy prewencji ogólnej. Nadto, Sąd wymierzając karę powinien zwrócić uwagę na właściwości i warunki osobiste sprawcy. Przenosząc te uwagi o charakterze ogólnym na kanwę przedmiotowej sprawy, podkreślić należy, iż w ocenie Sądu II instancji, Sąd Rejonowy wymierzając oskarżonemu sankcję karną uwzględnił przywołane powyżej dyrektywy, bacząc jednocześnie na wszystkie okoliczności niniejszej sprawy, a także właściwie zważył stopień winy sprawcy oraz społecznej szkodliwości przypisanych mu czynów. Orzeczona wobec A. O. sankcja karna stanowi zważoną kompilację okoliczności łagodzących i obciążających oskarżonego. Jednocześnie kara ta jest odpowiednia do tego, by podziałać na niego powstrzymująco i uświadomić nie tylko jemu lecz także przyszłym potencjalnym sprawcom przestępstw, nieuchronność poniesienia odpowiedzialności karnej za prezentowanie tak wysoce nagannych zachowań. Orzeczona kara uwzględnia właściwości i warunki osobiste oskarżonego, a także cele kary w zakresie prewencji indywidualnej i generalnej, czyniąc zadość społecznemu poczuciu sprawiedliwości i dowodząc braku bezkarności dla tego typu incydentów. Należy podkreślić, że oskarżony działając przez swojego obrońcę na rozprawie w dniu 18 grudnia 2024 roku w ramach instytucji poddania się karze akceptował karę łączną 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności, obecnie zaś wnioskuje o karę 1 roku i 2 miesięcy pozbawienia wolności. Podkreślenia wymaga, iż w wyniku przeprowadzonego po zdarzeniu badania stężenie alkoholu we krwi oskarżonego dało wynik 1,77 promila i zasadniczo przekroczyło przyjęty próg, po przekroczeniu którego można przyjąć, iż sprawca znajduje się w stanie nietrzeźwości. Oskarżony niewątpliwie spożywał alkohol przez kierowaniem pojazdem, trudno zatem nie przyjąć, iż oskarżony będąc świadom swojego stanu podjął się jednak prowadzenia samochodu. W toku postępowania nie udało się ustalić żadnego zdarzenia, które wymagało szybkiej interwencji i udziału oskarżonego, a co za tym idzie użycia przez niego samochodu. Oskarżony jako dorosła osoba z doświadczeniem życiowym, miał pełną świadomość negatywnych skutków spożywania alkoholu w nadmiernych ilościach i wynikających z tego faktu zagrożeń jakie może za sobą pociągać dla niego, jak i innych uczestników ruchu drogowego, prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości. Wiedzę tę zlekceważył i mimo to podjął się po raz kolejny prowadzenia pojazdu mając świadomość, że był już wielokrotnie karany za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości. Podnoszone przez obrońcę okoliczności dotyczące stanu zdrowia oskarżonego po wypadku były wzięte pod uwagę przez Sąd I instancji. Prokurator w ramach instytucji poddania się karze domagał się przecież kary 3 lat pozbawienia wolności. Obrońca podnosił okoliczności dotyczące stanu zdrowia oskarżonego nie uwzględniając, że pokrzywdzony również doznał poważnych obrażeń ciała skutkujących koniecznością leczenia operacyjnego i brakiem sprawności kończyny dolnej do chwili obecnej. Również okoliczności podnoszone w apelacji oskarżyciela publicznego były przedmiotem analizy Sądu I instancji. Sądowy wymiar kary odnosi się do okoliczności konkretnej sprawy i konkretnej sytuacji procesowej oskarżonego, zaś orzeczenia zapadłe wobec oskarżonego w innym postępowaniu, a w szczególności orzeczenie wyższej kary samo w sobie nie ma znaczenia w przedmiotowym postępowaniu. Należy wskazać, że sankcja karna w postaci łagodniejszej kary łącznej 1 roku i 2 miesięcy pozbawienia wolności, w ocenie Sądu Okręgowego, nie stanowiłaby należytej i sprawiedliwej represji karnej. Powyższa konkluzja jednak, wbrew odmiennemu stanowisku skarżącego, jest wynikiem dokładnej analizy wszystkich okoliczności niniejszej sprawy, a zatem także tych, które miałyby pozytywnie wpłynąć na sytuację procesową oskarżonego. Oskarżony jako osoba wielokrotnie karana korzystał już z możliwości orzeczenia kar w niższym rozmiarze, ale nadal narusza porządek prawny i popełnia kolejne przestępstwa. Uważna lektura pisemnych motywów zaskarżonego orzeczenia wskazuje wprost, iż Sąd Rejonowy rozważył okoliczności wskazane przez apelującego oraz wziął je pod uwagę przy wymiarze względem oskarżonego kary, jednakże wobec znacznego zawinienia sprawcy oraz wysokiego stopnia społecznej szkodliwości przypisanych mu czynów, okazały się niewystarczające, by w niniejszej sprawie mógł zapaść wyrok proponowany we wniosku apelacyjnym, a orzeczona kara 2 lat pozbawienia wolności jest karą sprawiedliwą i adekwatną do stopnia zawinienia i stopnia społecznej szkodliwości czynu. Puentując, stwierdzić zatem należy, iż nie sposób podzielić poglądu obrony, sprowadzającego się w zasadzie do twierdzenia, iż winno się premiować każdego sprawcę, który doznał obrażeń ciała w zdarzeniu i wyraził skruchę. Oskarżony jest osobą karaną, sprawcą niepoprawnym, a orzekane wobec niego kary nie odniosły oczekiwanego rezultatu. W ocenie Sądu II instancji, orzeczona przez Sąd merytoryczny kara 2 lat pozbawienia wolności uwzględnia potrzeby w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa oraz stworzy realne możliwości osiągnięcia korzystnych efektów poprawczych. Przede wszystkim, kara powinna wdrożyć oskarżonego w przestrzeganie porządku prawnego i wyrobić w nim poczucie nieuchronności poniesienia konsekwencji za kierowanie pojazdami mechanicznymi w stanie nietrzeźwości i spowodowania w takim stanie wypadku drogowego, jak również odstraszyć innych nietrzeźwych kierowców, którzy bezrefleksyjnie gotowi byliby pójść w ślady oskarżonego. Zdaniem Sądu Okręgowego, w przedmiotowej sprawie wszelkie powyższe uwagi dotyczące współmierności kary odnoszą się również do środków karnych z art. 42 § 2 i 4 kk, tj. zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych oraz z art. 43a § 2 kk – świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej. W sytuacji procesowej oskarżonego, orzeczenie świadczenia pieniężnego w wysokości 10.000 zł było obligatoryjne i Sąd merytoryczny nie mógł odstąpić od jego orzeczenia. Niewątpliwie sposób zachowania się oskarżonego jako uczestnika ruchu drogowego, brak poszanowania podstawowych zasad w ruchu drogowym, popełnienie kolejnego przestępstwa podobnego przemawiały za wyeliminowaniem oskarżonego jako kierowcy dożywotnio. Bacząc na całość powyższych wywodów, konkludować należy, iż orzeczona względem oskarżonego kara łączna oraz środki karne w żadnym razie nie cechują się nadmierną surowością czy łagodnością. Wniosek wniosek obrońcy oskarżonego o wymierzenie oskarżonemu kary łącznej 1 roku i 2 miesięcy pozbawienia wolności oraz wniosek prokuratora o wymierzenie oskarżonemu kary łącznej 3 lat pozbawienia wolności ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadne Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Wobec bezzasadności wywiedzionych zarzutów na uwzględnienie nie zasługiwały wnioski oby apelacji. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 1. ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot utrzymania w mocy Wyrok Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 30 grudnia 2024 roku wydany w sprawie o sygnaturze akt II K 704/23. Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Wobec bezzasadności wywiedzionych przez obrońcę i prokuratora zarzutów i przy jednoczesnym braku przesłanek z art. 440 kpk, Sąd Okręgowy utrzymał w mocy zaskarżony wyrok wobec oskarżonego. 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot i zakres zmiany ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ Zwięźle o powodach zmiany ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. ----------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 4.1. ----------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności ---------------------- --------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 6. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności II.III. Na postawie art. 634 kpk i art. 624 § 1 kpk, Sąd Okręgowy zwolnił oskarżonego od kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze w części mu przypadającej stwierdzając, że wydatki tego postępowania ponosi Skarb Państwa. Sąd Okręgowy ustalił wysokość wynagrodzenia dla pełnomocnika działającego z urzędu w postępowaniu odwoławczym na podstawie § 17 ust. 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 roku w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2019 roku, poz. 18). 7. PODPIS 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację oskarżyciel publiczny Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja wyrok Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 30 grudnia 2024r. sygn. akt II K 704/23 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☐ co do winy ☒ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 2 Podmiot wnoszący apelację obrońca oskarżonego Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja wyrok Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 30 grudnia 2024r. sygn. akt II K 704/23 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☐ co do winy ☒ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana

UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt IV Ka 377/24 Załącznik dołącza się w każdym przypadku.

UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II AKa 120/24 Załącznik dołącza się w każdym przypadku.