Legislator Case Law & Legislation
II AKa 233/20 AI generated

II AKa 233/20 · Sąd powszechny

Case Number II AKa 233/20
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Decision Date
Outcome REASONS

Legislator summary

AI generated

UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II AKa 233/20 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1.CZĘŚĆ WSTĘPNA 0.1.Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Sąd Okręgowy w Nowym Sączu II Ko 34/20 z 8 września 2020 r. 0.1.Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☐ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☒ pełnomocnik wnioskodawczyni 0.1.Granice zaskarżenia 0.0.1.Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 0.0.1.Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k.

Legislator headnote

AI generated

art. 438 pkt 1 k.p.k, art. 438 pkt 2 k.p.k, art. 438 pkt 3 k.p.k, art. 438 pkt 4 k.p.k, art. 439 k.p.k, art. 445 k.c; II AKa 233/20 · Sąd powszechny: – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☒ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k.

Keywords

AI generated
implausible account of facts inadequate factual investigation challenge of factual findings failure to provide evidence lack of prosecutorial standing factual basis

Cited Legislation

AI generated
art. 438 pkt 1 k.p.k
– obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art.
art. 438 pkt 2 k.p.k
438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k.
art. 438 pkt 3 k.p.k
– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k.
art. 438 pkt 4 k.p.k
– błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k.
art. 439 k.p.k
– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k.
art. 445 k.c
Sąd odwoławczy przy ustalaniu wysokości zadośćuczynienia kierował się dyspozycją art. 445 k.c.
art. 7 k.p.k
W tej części dotyczącej odmowy przyznania odszkodowania za utracone korzyści sąd okręgowy ocenił dowody w sposób swobodny, tym samym pozostają one pod ochroną art. 7 k.p.k.
art. 437 § 2 k.p.k
Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k.

Cited Case Law

AI generated
IV KK 162/04
Akt IV KK 162/04 SN stwierdził że: Przepis art.
AI generated
II Ka 153/24
Sygn. akt II Ka 153/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 kwietnia 2024 r. Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: Sędzia SO Grażyna Jaszczuk Protokolant: st. sekr. sąd. Beata Defut-Kołodziejak po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2024 r. sprawy T. M. oskarżonego z art. 217 § 1 kk i art. 212 § 1 kk na skutek apelacji, wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 5 października 2023 r. sygn. akt II K 652/22 I. zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że: 1. uznaje, że czyn w pkt I został spowodowany prowokacyjnym zachowaniem się Z. M. (1) i na podstawie art. 217 § 2 kpk odstępuje od wymierzenia kary, 2. ustala, że czyn z pkt II polegał na tym, że w dniu 4 czerwca 2022 r. w C. woj. (...) oskarżony T. M. znieważył Z. M. (1) w jej obecności kierując do niej słowa, że jest chora psychicznie, co wyczerpało dyspozycję art. 216 § 1 kk i uznając, że społeczna szkodliwość czynu jest znikoma na podstawie art. 437 § 2 kpk w zw. z art. 17 § 1 pkt 3 kpk postępowanie umarza, II. uchyla rozstrzygnięcia z pkt II, III i V, III. w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy, IV. zwalnia oskarżonego T. M. od opłaty na rzecz Skarbu Państwa. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II Ka 153/24 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji wyrok Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 5 października 2023 r. w sprawie II K 652/22 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☒ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☒ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ---- -------------------------- --------------------------------------------------------------------------- ----------------- ----------------- 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ----------- -------------------------- --------------------------------------------------------------------------- ----------------- ----------------- 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu --------------------- -------------------------------------------- ------------------------------------------------------------------------------------------ 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu --------------------- -------------------------------------------- ------------------------------------------------------------------------------------------ . STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 1. Zarzuty apelacji obrońcy (k. 60v-64) Odnośnie do rozstrzygnięcia dotyczącego czynu z pkt I aktu oskarżenia 1) obraza przepisów prawa procesowego mająca wpływ na treść wyroku, tj. art. 7 kpk poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny zeznań świadka M. J. (…), 2) obraza przepisów prawa procesowego mająca wpływ na treść wyroku, tj. art. 7 kpk poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny zeznań świadka Z. M. (1) (…). Odnośnie do rozstrzygnięcia dotyczącego czynu z pkt II aktu oskarżenia 1) obraza przepisów prawa materialnego, tj. art. 212 § 1 kk poprzez uznanie, że oskarżony pomówił Z. M. (1) o takie właściwości, które mogły ją poniżyć w opinii publicznej wypowiadając do niej słowa, iż jest nienormalna, nie ma rozumu, jest głupia i chora psychicznie w sytuacji, gdy przepis art. 212 § 1 kk należy rozumieć przez pomawianie – przypisywanie, zarzucanie, posądzanie lub oskarżanie innej osoby o określone postępowanie lub właściwości, które zawierają negatywną ocenę mającą jednak w konsekwencji prowadzić do poniżenia pomawianego w opinii publicznej lub narazić na utratę zaufania potrzebnego dla danego stanowiska, zawodu lub rodzaju działalności. Treścią pomówienia będą zazwyczaj rozgłaszane informacje nieprawdziwe. W przedmiotowym stanie faktycznym oskarżony nie miał w zamiarze poniżenia swej matki, nie przypisywał jej negatywnych właściwości, a jedynie stwierdzał próbując sobie wytłumaczyć jej zachowanie faktem, iż według biegłego sądowego jej zachowanie jest spowodowane zaburzeniami poznawczymi, chorobą psychiczną i przez ten pryzmat należy tłumaczyć zachowania matki. 2) obraza przepisów prawa procesowego, mająca wpływ na treść wyroku, tj. art. 7 kpk poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny zeznań świadka M. J. (…), 3) obraza przepisów prawa procesowego, mająca wpływ na treść wyroku, tj. art. 7 kpk poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny zeznań świadka Z. M. (1) (…), 4) niewłaściwa analiza zeznań i obdarzenie walorem wiarygodności świadków całkowicie niewiarygodnych, zeznających sprzecznie z dostępnymi dowodami w postaci dokumentów doprowadziło Sąd do błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę zaskarżonego wyroku, polegającym na niezasadnym przyjęciu, że oskarżony T. M. w dniu 14 czerwca 2021 r. w C. uderzył ręką Z. M. (1) w okolice prawego ucha oraz pomówił Z. M. (1) o takie właściwości, które mogły by ją poniżyć w opinii publicznej wypowiadając do niej słowa, iż jest nienormalna, nie ma rozumu, jest głupia i chora psychicznie w sytuacji, gdy brak jest wystarczających dowodów świadczących o sprawstwie oskarżonego w tym zakresie, co skutkowało bezpodstawnym skazaniem oskarżonego i warunkowym umorzeniu postępowania na okres 2 lat próby. ☐ zasadny ☒ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny - na wstępie należy zaznaczyć, że niewątpliwie przy ocenie wiarygodności osób przesłuchanych w sprawie uwzględnia się relacje panujące między nimi, jednakże nie jest to wyłączne kryterium tej oceny, bowiem o wartości dowodu decyduje przede wszystkim jego treść, zarówno w aspekcie jego wewnętrznej spójności, jak też w konfrontacji z treścią innych dowodów przeprowadzonych w sprawie, chociażby z dokumentów. Tak zwane pomówienie, czyli obciążanie odpowiedzialnością za przestępstwo, o ile należy oceniać ze szczególną wnikliwością i ostrożnością, jest w ujęciu prawa karnego procesowego dowodem podlegającym swobodnej ocenie na równi z innymi dowodami i nie może ograniczane do pojęcia fałszywego oskarżenia. Opinia biegłego z kolei jest podstawą do wyciągnięcia pewnych wniosków w sprawie przez organ orzekający, nie jest jednak decydująca. Podlega też, tak jak każdy inny dowód, swobodnej ocenie sądu. - w ocenie Sądu obdarzenie wiarą relacji oskarżycielki prywatnej oraz współ brzmiących z nią zeznań świadka M. J., w zakresie w jakim wskazywali na winę oskarżonego co do zarzucanego mu w pkt I aktu oskarżenia czynu, przez Sąd I instancji było słuszne. Z. M. (1) w dniu zdarzenia, w niedalekim odstępie czasowym od jego zaistnienia, udała się do Komendy Policji wskazując, że jej syn – T. M. – uderzył ją otwartą prawą ręką w okolice prawego ucha. Następnie niezwłocznie skierowała się do szpitala, wskazując tożsamą wersję zdarzenia. Lekarz rozpoznał u niej powierzchowny uraz powłok głowy. Oczywistym jest, że karta z izby przyjęć, która została dołączona do akt (i inna dokumentacja medyczna), nie są dowodami faktu – są to wszakże dowody pośrednie – ale nie sposób przeczyć, że zgłoszenie się do szpitala niedługo po zdarzeniu, poprzedzone wcześniejszą wizytą na Komendzie Policji, logicznie potwierdza fakt, że powodem takiego zgłoszenia się było rzeczywiste zdarzenie, tym bardziej, że przekaz oskarżycielki był spójny na przestrzeni całego postępowania – znajdował odzwierciedlenie w zeznaniach M. J., ale również częściowo w wyjaśnieniach oskarżonego czy zeznaniach P. M. – co do zaistnienia konfliktowej sytuacji. Co więcej, biegły w opinii z 3 lipca 2021 r., pomimo, iż nie wyraził pewności, to jednak wskazał, że zaczerwienie małżowiny usznej prawej stwierdzone u Z. M. (1) mogło powstać w wyniku uderzenia otwartą ręką, a wniosek ten potwierdził w wywołanej w sprawie opinii uzupełniającej (k. 23). Tym samym w świetle przedstawionych okoliczności twierdzenie skarżącego jakoby wnioski opinii OZSS (k. 67-81, k. 118-120) miałyby obalać sprawstwo oskarżonego, nie zdołało przekonać Sądu odwoławczego, zresztą jak wskazania odnośnie tendencyjności w składaniu zeznań zarówno przez oskarżycielkę prywatną, jak i świadka M. J.. Istniejący pomiędzy stronami konflikt na tle majątkowym, jak to już wcześniej wskazano, nie powoduje z góry uznania ich depozycji procesowych za niewiarygodnych, podobnie jak okoliczność pozostawania w konkubinacie świadka M. J. z Z. M. (1). Nie należy zapominać, że żona oskarżonego, również z uwagi na konflikt między jej mężem, a teściową, jest zainteresowana rozstrzygnięciem sprawy, ale w tym wypadku na korzyść oskarżonego. Obrońca nie zdołał również skutecznie zakwestionować wiarygodności M. J. w zakresie podnoszonych przez niego twierdzeń o obserwowaniu przez niego zdarzenia z odległości ok. 5 metrów. Co więcej, nawet gdyby było tak, jak twierdzi skarżący, to zarówno z relacji oskarżonego, jak i świadka M. J. wynika, iż pokrzywdzona przekazała swemu konkubentowi, że została pobita przez oskarżonego – a sytuacja taka nie wykluczałaby możliwości oparcia stanu faktycznego o uzyskaną w ten sposób przez tegoż świadka wiedzę (tzw. ze słyszenia) co do inkryminowanego zajścia. - Sąd I instancji, pomimo, iż zasadnie uznał relacje oskarżonego, a także świadka P. M. za niewiarygodne w części w jakiej wskazywali, że T. M. nie zadał ciosu pokrzywdzonej w głowę, to jednak dokonał błędnej oceny wiarygodności wyjaśnień oskarżonego oraz świadka P. M. co do podanego przez nich sposobu zachowania oskarżycielki prywatnej poprzedzającego owe zdarzenie. Obydwoje zgodnie podnosili, że Z. M. (1) usilnie próbowała nawiązać kontakt z wnuczkiem, pomimo, iż oskarżony wyraził dobitnie, iż nie chce aby się zbliżała do dziecka. Okoliczność ta uwidacznia się w depozycjach świadka M. J., ale również oskarżycielki prywatnej, które Sąd Okręgowy w drodze wyjątku przytoczy: „Syn powiedział abym się nie zbliżała, ja byłam dalej (…)” (k. 38). Należy podkreślić, że na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 31 marca 2021 r. wydanego w sprawie III Nsm 156/21 ustalono osobiste kontakty Z. M. (1) z jej małoletnimi wnukami, m.in. J. M. w każdą trzecią sobotę miesiąca w godzinach od 09.00 do 13.00, w C. przy ul. (...) w obecności rodziców małoletnich. Tym samym, dążąc usilnie do kontaktu z małoletnim w dniu 14 czerwca 2021 r., a więc w poniedziałek, nie respektowała owego orzeczenia, przerywając możliwość synowi niezakłóconego spędzania czasu ze swym dzieckiem i to na należącej do niego części działki. Konflikt między stronami mógł potęgować odczuwane wówczas przez oskarżonego emocje. W następstwie zaistniałych okoliczności doprowadziło to do nieprzemyślanych, nagłych zachowań z jego strony. Uznając zatem, że czyn w pkt I aktu oskarżenia został spowodowany prowokacyjnym zachowaniem się Z. M. (1), Sąd Okręgowy zmienił w tym zakresie zaskarżony wyrok i na podstawie art. 217 § 2 kpk odstąpił od wymierzenia kary. - odnosząc się do czynu z pkt II aktu oskarżenia, Sąd Rejonowy niesłusznie odmówił przymiotu wiarygodności wyjaśnieniom oskarżonego w części w której wskazywał, iż wyłącznie wypowiedział w stosunku do matki słowa, że jest chora psychicznie, w następstwie zachowania jakie podjęła (k. 33) oraz, że prosił, aby uprzątnęli, tj. Z. M. (1) i jej konkubent M. J. drzewo z przejazdu, w której to części również niezasadnie nie uznano za wiarygodnych depozycji P. M., a obdarzył w tym zakresie wiarą zeznania Z. M. (1) oraz M. J.. Należy zwrócić uwagę, że w dokładnie takiej samej kolejności przywołali oni zestaw epitetów, jakich miał użyć oskarżony względem matki, co przy dynamice zdarzenia, a także ze względu na upływ ponad roku czasu, dzielący datę zdarzenia i datę składania zeznań na rozprawie w dniu 3 sierpnia 2023 r. sprawia wrażenie wyuczenia tej wersji wydarzeń na potrzeby toczącego się postępowania. Zwrócić należało także uwagę, iż biegły psycholog w opinii z dnia 23 sierpnia 2023 r. stwierdził u Z. M. (1) tendencję do zniekształcania i nadinterpretacji zachowań innych osób co wynika z jej cech osobowości, a nie zaburzeń poznawczych, w tym otępiennych (k. 43-45), co również powinno zostać uwzględnione przez Sąd I instancji w ocenie jej depozycji. Co więcej relacja Z. M. (1) oraz M. J. odnośnie chęci udrożnienia podjazdu przez oskarżonego nie była spójna. Z. M. (1) wskazywała, że nie było rozmowy, aby syn ją prosił o to, aby uprzątnęła drzewo bo nie może przejechać, zaś M. J. podniósł następujące słowa: „On nie mówił wcześniej nic aby to drzewo przerzucać, może i mówił, ale to nie przeszkadzało we wjeździe” (k. 40). Nie było natomiast powodów, aby zakwestionować ocenę Z. M. (1) oraz M. J., w zakresie, w jakim ich relacja pokrywała się z przekazem oskarżonego. Niewątpliwie T. M. na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2023 r. potwierdził, iż skierował do Z. M. (2) słowa, że jest chora psychicznie. Sąd Okręgowy dokonując analizy zachowania oskarżonego uznał, iż na gruncie przedmiotowej sprawy brak jest jakichkolwiek dowodów, aby uznać, że Z. M. (1) nie tylko została poniżona, ale dokonano tego w oczach opinii publicznej, co oznacza, że chodzi tu nie tyle o urazę osobistych uczuć osoby pokrzywdzonej, ale o to, jak osoba będzie postrzegana przez szeroki nieokreślony krąg osób. Bezspornym jest jednak, że oskarżony w obecności obcej osoby, tj. M. J., wypowiedział do niej słowa, że jest chora psychicznie, a zatem jego zachowanie wypełniło znamiona czynu z art. 216 § 1 kk. - pomimo, iż wina i sprawstwo oskarżonego co do czynu z art. 216 § 1 kk nie budzą wątpliwości, a w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z niestosownym i nieakceptowanym społecznie zachowaniem oskarżonego wobec pokrzywdzonej to nie miało ono charakteru przestępczego. Przy tego typu zajściach sprawiedliwym może być tylko takie orzeczenie, które nie przyczynia się do niepotrzebnego wzrostu napięcia między stronami i które nie będzie przez żadną z nich wykorzystywane jako kolejny argument w sporze. Takim właśnie orzeczeniem, znajdującym przy tym pełne uzasadnienie w realiach niniejszej sprawy, jest właśnie orzeczenie umarzające postępowanie bez uciekania się do jakiejkolwiek represji karnej. Nie jest bowiem tak, że każde naruszenie godności i czci popełnione w sposób wskazany w art. 216 § 1 kk stanowiło będzie przestępstwo i wymagało sięgania po represję karną. Sąd Okręgowy przypomina, że niezbędnym warunkiem przyjęcia, że mamy do czynienia z przestępstwem jest – między innymi – ustalenie, że czyn człowieka charakteryzował się społeczną szkodliwością w stopniu większym niż znikomy. Zatem nie każdy czyn karalny realizujący znamiona czynu zabronionego jest karygodny. Przechodząc na grunt przedmiotowej sprawy, należy wskazać, że T. M. działał w anormalnej sytuacji motywacyjnej. Na decyzje o skierowaniu w stosunku do swej matki słów, że jest chora psychicznie nałożył się eskalujący konflikt między nimi dotyczący sfery majątkowej. Sformułowanie to nie było jednak na tyle drastyczne, aby uznać je za przestępczą zniewagę. Tego rodzaju słowa, padają w wielu kłótniach na podłożu rodzinnym i osobistym nie wywołując poważnych szkód. W realiach niniejszej sprawy, z uwagi na ostrość konfliktu, były one niestety pewnego rodzaju standardem, choć co należy podkreślić oskarżony w tej konkretnej sytuacji dążył do jej załagodzenia, m.in. prosił o uprzątnięcie drzewa. Wniosek zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonego od obydwu czynów oraz o ponowne rozstrzygnięcie o kosztach postępowania przed Sądem I instancji ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Częściowa zasadność wywiedzionych zarzutów skutkowała dokonaniem zmiany zaskarżonego wyroku w sposób ukazany w podsekcji 5.2., lecz nie w takim kształcie o jaki wnioskował obrońca. Z tego też względu nie zaznaczano okienka z oceną zasadności wywiedzionych wniosków. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 1. -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot utrzymania w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 5 października 2023 r. w sprawie II K 652/22 - w pozostałej części, niewymienionej w podsekcji 5.2. Zwięźle o powodach utrzymania w mocy W zakresie tych rozstrzygnięć wyrok jako słuszny i odpowiadający prawu należało utrzymać w mocy. 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot i zakres zmiany Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że: - uznał, że czyn z pkt I został spowodowany prowokacyjnym zachowaniem się Z. M. (1) i na podstawie art. 217 § 2 kpk odstąpił od wymierzenia kary, - ustalił, że czyn z pkt II polegał na tym, że w dniu 4 czerwca 2022 r. w C. woj. (...) oskarżony T. M. znieważył Z. M. (1) w jej obecności kierując do niej słowa, że jest chora psychicznie, co wyczerpało dyspozycję art. 216 § 1 kk i uznając, ze społeczna szkodliwość czynu jest znikoma na podstawie art. 437 § 2 kpk w zw. z art. 17 § 1 pkt 3 kpk umorzył postępowanie, W pkt II zaś uchylił rozstrzygnięcia z pkt II, III i V zaskarżonego wyroku. Zwięźle o powodach zmiany Powody zmiany wskazane w rubryce 3.1. Uchylenie zaś rozstrzygnięć z pkt II, III i V zaskarżonego wyroku stanowiło naturalną konsekwencję rozstrzygnięć zawartych w wyroku Sądu Okręgowego. 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. ----------------------------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☒ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia art. 17 § 1 pkt 3 kpk - powody umorzenia wskazane w rubryce 3.1. 4.1. ----------------------------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności -------------------------- -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 6. Koszty Procesu P unkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności IV. Wskutek zmiany zaskarżonego wyroku w sposób ukazany w podsekcji 5.2. Sąd Okręgowy zwolnił oskarżonego T. M. od opłaty na rzecz Skarbu Państwa. 7. PODPIS 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację obrońca Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja cały wyrok 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☒ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☒ uchylenie ☒ zmiana
II K 1122/24
Formularz UK 1 Sygnatura akt II K 1122/24 Jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd może ograniczyć uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem.
II Ka 268/23
Wyrok Sądu Rejonowego w Sokołowie Podlaskim z dnia 8 lutego 2023 r., sygn.
VI Ka 140/22
Sygn. akt VI Ka 140/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 maja 2022 r. Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze w VI Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący – Sędzia Andrzej Tekieli Protokolant Joanna Szmel przy udziale prokuratora Prokuratury Rejonowej w Kamiennej Górze Anny Kaczyńskiej po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2022r. sprawy: 1 . B. C. ur. (...) w K. c. M., M. z domu S. 2. K. M. ur. (...) w L. s. A., M. z domu M. oskarżonych z art. 158 § 1 kk i inne z powodu apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonych od wyroku Sądu Rejonowego w Kamiennej Górze z dnia 30 grudnia 2021 r. sygn. akt II K 446/21 I. zmienia zaskarżony wyrok wobec oskarżonych B. C. i K. M. w ten sposób, że: 1. w miejsce czynu przypisanego oskarżonym w pkt. 1 części dyspozytywnej: - uznaje oskarżoną B. C. za winną tego, że w dniu 28 maja 2021r. w J. powiat (...) województwo (...) uderzyła laską w rękę I. G. powodując u niej obrażenia ciała w postaci stłuczenia prawej dłoni z obrzękiem w okolicy II kości śródręcza prawego naruszające u pokrzywdzonej czynności narządów ciała na okres poniżej 7 dni tj. czynu z art. 157 § 2 kk i za to na podstawie tego przepisu wymierza oskarżonej karę 2 (dwóch) miesięcy ograniczenia wolności, zobowiązując ją do wykonania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 (trzydziestu) godzin miesięcznie, - uznaje oskarżonego K. M. za winnego tego, że w dniu 28 maja 2021r. w J. powiat (...) województwo (...) uderzał laską po ciele I. G. powodując u niej obrażenia ciała w postaci stłuczenia obu przedramion z otarciem skóry naruszające u pokrzywdzonej czynności narządów ciała na okres poniżej 7 dni tj. czynu z art. 157 § 2 kk i za to na podstawie tego przepisu wymierza oskarżonemu karę grzywny w wysokości 30 (trzydziestu) stawek dziennych ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 10 (dziesięciu) złotych; 2. na podstawie art. 63 § 1 kk na poczet orzeczonych kar zalicza oskarżonym: - oskarżonej B. C. na poczet kary ograniczenia wolności okres zatrzymania od dnia 28 maja 2021r., godz.: 18:55 do dnia 29 maja 2021r., godz.: 17:01, - oskarżonemu K. M. na poczet kary grzywny okres zatrzymania od dnia 28 maja 2021r., godz.: 18:55 do dnia 29 maja 2021r., godz.: 16:52; II. uchyla zaskarżony wyrok wobec oskarżonych B. C. i K. M. w części dotyczącej czynu przypisanego w pkt. 2 części dyspozytywnej wyroku i postepowanie o czyn z art. 216 § 1 kk i art. 190 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk na podstawie art. 17 § 1 pkt 3 kpk umarza, stwierdzając jednocześnie, że straciło moc rozstrzygnięcie o karze łącznej z pkt. 3 części dyspozytywnej; III. w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy wobec oskarżonych B. C. i K. M.; IV. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. T. Ł. kwotę 516,60 złotych w tym 96,60 złotych podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej obrony oskarżonej B. C. z urzędu w postępowaniu odwoławczym; V. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. T. Ł. kwotę 516,60 złotych w tym 96,60 złotych podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej obrony oskarżonego K. M. z urzędu w postępowaniu odwoławczym; VI. stwierdza, że koszty sądowe za postępowanie odwoławcze w sprawie w części, której postepowanie ostało umorzone ponosi Skarb Państwa i zwalnia oskarżonych B. C. i K. M. od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze w pozostałej części, obciążając nimi Skarb Państwa. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt VI Ka 140/22 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Kamiennej Górze z dnia 30 grudnia 2021 r., sygn. akt II K 446/21 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca oskarżonego ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☒ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 1 Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ------------------ ---------------------------------------------------- -------------- ---------- 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ------------------ ---------------------------------------------------- ------------ ---------- 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu -------------- ------------------------------ -------------------------------------------------------------- 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu -------------- ------------------------------ -------------------------------------------------------------- 3. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 1. Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za jego podstawę, a mający wpływ na treść wyroku przez ustalenie na podstawie nieprawidłowej oceny dowodów, że: - B. C. i K. M. w dniu 28 maja 2021 r. w J., powiat (...), województwo (...), wzięli udział w pobiciu I. G. w ten sposób, że B. C. szarpała i przytrzymywała I. G., a w tym czasie K. M. zadał jej co najmniej jedno uderzenie laską, a następnie uderzenia laską zadawała jej B. C., w wyniku czego pokrzywdzona doznała stłuczenia obu przedramion i stłuczenia dłoni prawej, przez co narazili ją na bezpośrednie niebezpieczeństwo nastąpienia skutku określonego w art. 157 § 1 k.k.; - B. C. i K. M. w dniu 28 maja 2021 r. w J., powiat (...), województwo (...), znieważył I. G. w jej obecności poprzez używanie w stosunku do pokrzywdzonej obelżywych sformułowań, obrażając jej osobiste uczucia; - w dniu 28 maja 2021 r. w J., powiat (...), województwo (...), kierowali pod adresem I. G. groźby karalne pozbawienia jej życia i zniszczenia mienia, które to groźby wzbudziły w pokrzywdzonej uzasadnione obawy, że zostaną spełnione. ☐ zasadny ☒ częściowo zasadny ☐ niezasadny 2. Ponadto z ostrożności procesowej obrońca oskarżonych zarzucił rażącą niewspółmierność orzeczonych wobec oskarżonych kar jednostkowych ograniczenia wolności oraz kary łącznej 10 miesięcy ograniczenia wolności. ☐ zasadny ☒ częściowo zasadny ☐ niezasadny 3. Naruszenie prawa materialnego – art. 85 § 1 k.k. i art. 86 § 1 i 3 k.k. w zw. z art. 35 § 1 k.k. poprzez brak określenia w pkt 3 części dyspozytywnej wyroku wymiaru godzinowego nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Ad. 1 Co do zasady Sąd Odwoławczy zaaprobował przyjęte przez Sąd Rejonowy ustalenia faktyczne dotyczące przebiegu przedmiotowego zdarzenia, które znajdują potwierdzenie w zgromadzonym w sprawie materialne dowodowym (chociaż w wyroku Sądu II instancji zmieniony został opis i kwalifikacja prawna czynu przypisanego oskarżonym w pkt 1 części dyspozytywnej zaskarżonego orzeczenia). Oczywistym jest że w sytuacji, kiedy sąd dysponuje dowodami, których treść jest ze sobą sprzeczna – np. zeznaniami świadka - pokrzywdzonej i wyjaśnieniami oskarżonych, którzy nie przyznają się do popełnienia zarzucanego im czynu (do czego oczywiście mają prawo w ramach przysługującego im prawa do obrony), to nadanie waloru wiarygodności jednemu z tych dowodów oznacza automatyczne odrzucenie jako podstawy ustaleń faktycznych dowodów przeciwnych. W przedmiotowej sprawie Sąd ocenił zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w sposób całościowy i odpowiadający wymogom art. 7 k.p.k., a zatem z zachowaniem zasad wiedzy, logiki i doświadczenia życiowego. Zaskakującym jest jednak, iż Sąd Rejonowy nie zweryfikował prawidłowości przyjętej na etapie postępowania przygotowawczego kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonym w pkt I zaskarżonego wyroku jako realizującego znamiona występku z art. 158 § 1 k.k., zwłaszcza wobec treści opinii dotyczącej charakteru obrażeń doznanych przez pokrzywdzoną, która stanowiła podstawę poczynionych w badanej sprawie ustaleń faktycznych. Zgodnie z treścią powołanej opinii sporządzonej przez specjalistę chirurga M. G. (k. 38) I. G. w wyniku zdarzenia z dnia 28 maja 2021 r. doznała stłuczenia obu przedramion (otarcia skóry) oraz stłuczenia dłoni prawej (obrzęk okolicy II kości śródręcza prawego). Obrażenia te zostały określone przez opiniującego lekarza jako powodujące naruszenie czynności narządów ciała na okres poniżej 7 dni, co powinno skutkować zmianą przyjętej na początkowym etapie postępowania kwalifikacji prawnej zarzucanego oskarżonym czynu na art. 157 § 2 k.k. Przemawia za tym także specyfika przedmiotowego zdarzenia: pokrzywdzoną była młoda, zdrowa i z założenia sprawna fizycznie kobieta – funkcjonariuszka Policji, zaś sprawcami osoby, które ze względu na wiek i stan zdrowia, pomimo podjęcia ataku przy użyciu laski, nie były w stanie realnie zagrozić życiu i zdrowiu pokrzywdzonej. Jak wynika z zeznań samej I. G. (k. 116), udało jej się skutecznie odeprzeć atak oskarżonych i odebrała im laskę, którą zadawali jej ciosy. Trudno zatem przyjąć, aby zaatakowanie przez nich I. G. miało pociągnąć za sobą skutki, o których mowa w art. 158 § 1 k.k., tj. narażeniem jej na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo nastąpienie skutku określonego w art. 156 § 1 k.k. lub w art. 157 § 1 k.k. W wyniku przeprowadzonej kontroli odwoławczej Sąd II instancji odmiennie, aniżeli uczynił to Sąd Rejonowy, ocenił stopień społecznej szkodliwości czynu z art. 216 § 1 k.k. i art. 190 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. przypisanego B. C. i K. M. w pkt 2. części dyspozytywnej zaskarżonego wyroku. Sąd Rejonowy w pisemnych motywach wydanego rozstrzygnięcia w sposób lakoniczny stwierdził, iż stopień społecznej szkodliwości przypisanych oskarżonym czynów ocenił jako umiarkowany, jednak bez odniesienia się do konkretnych okoliczności wskazanych w art. 115 § 2 k.k. Przypomnieć w tym miejscu należy, iż katalog okoliczności wyznaczających stopień społecznej szkodliwości czynu określony przez ustawodawcę w treści przepisu art. 115 § 2 k.k. ma charakter zamknięty. Przy ocenie stopnia społecznej szkodliwości czynu należy brać pod uwagę rodzaj i charakter naruszonego dobra, rozmiary wyrządzonej lub grożącej szkody, sposób i okoliczności popełnienia czynu, wagę naruszonych przez sprawcę obowiązków, jak również postać zamiaru, motywację sprawcy, rodzaj naruszonych reguł ostrożności i stopień ich naruszenia. Normatywne wyliczenie okoliczności ujętych w tym przepisie jest wyczerpujące. Przy ocenie stopnia społecznej szkodliwości czynu należy brać pod uwagę rodzaj i charakter naruszonego dobra oraz rozmiary wyrządzonej lub grożącej szkody. Pierwsza okoliczność wiąże się bezpośrednio z przedmiotem ochrony danego typu czynu zabronionego, wyrażonym w sposób rodzajowy w typologii kodeksu karnego. Wysoka – in abstracto – wartość dobra chronionego nie przesądza jednak samoistnie o wysokim stopniu społecznej szkodliwości czynu, a naruszenie dobra o najwyższej wartości w prosty sposób nie wyznacza najwyższego stopnia społecznej szkodliwości czynu ( zob. R. Zawłocki, Pojęcie i funkcje..., s. 198; E. Plebanek, Materialne określenie przestępstwa, Warszawa 2009, s. 264). Decyduje o tym kompleksowa ocena wszystkich elementów składających się na ocenę karygodności czynu. Z drugiej strony – ustalenie, że konkretny czyn jest społecznie szkodliwy w znikomym stopniu, nie pomniejsza wartości dobra chronionego, lecz jest wyrazem oceny, iż dobro to naruszone zostało w niewielkim stopniu ( wyrok SN z 4.10.2002 r., V KKN 199/01 , LEX nr 56829). Społeczną szkodliwość czynu wyznaczają także sposób i okoliczności popełnienia czynu. Okoliczności popełnienia czynu odnoszą się nie tylko do tych, które wynikają ze znamion czyn zabronionego. Należy uwzględnić całą sytuację faktyczną, w jakiej te znamiona zostały zrealizowane ( K. Buchała, Prawo karne materialne, Warszawa 1980, s. 201 za: Stefański Ryszard A. (red.), Zabłocki Stanisław (red.), Kodeks postępowania karnego. Tom I. Komentarz do art. 1 – 166, WKP 2017). Uwzględniając specyfikę przedmiotowej sprawy właśnie sposób i okoliczności popełnienia czynu powinny być eksponowane przy ocenie stopnia społecznej szkodliwości, co oczywiście nie umniejsza rangi dóbr prawnie chronionych naruszonych przez oskarżonych. Biorąc pod uwagę okoliczności popełnienia czynu przypisanego oskarżonym w pkt 2. części dyspozytywnej zaskarżonego wyroku trudno przyjąć, aby groźby wypowiadane przez B. C. i K. M. wzbudzały u pokrzywdzonej uzasadnioną obawę, że zostaną spełnione, na co wpływ miała również wynikająca w sposób jednoznaczny ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego dysproporcja pomiędzy siłą i sprawnością fizyczną I. G. a oskarżonymi – zwłaszcza iż pokrzywdzona sama przyznała, iż wcześniej tego rodzaju „groźby” ze strony oskarżonych ignorowała (k. 116v). Także znieważenie oskarżonej słowami uważanymi powszechnie za obelżywe w realiach przedmiotowej sprawy powinno być oceniane przez pryzmat zamiaru i motywacji oskarżonych, na które niewątpliwie miał wpływ ich stan zdrowia, w tym upośledzenie B. C. i związana z nim skłonność do zachowań agresywnych w sytuacjach stresowych. Powołane wyżej okoliczności przemawiały za przyjęciem, iż stopień społecznej szkodliwości czynu z art. 216 § 1 k.k. i art. 190 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. przypisanego oskarżonym w pkt 2 części dyspozytywnej zaskarżonego wyroku był znikomy, co pociągnęło za sobą konieczność uchylenia w tej części orzeczenia Sądu Rejonowego i umorzeniem postępowania w tym zakresie. Ad. 2 Odnosząc się do zasadności podniesionego zarzutu w pierwszej kolejności przypomnieć należy, iż zgodnie z dyrektywami wymiaru kary zawartymi w art. 53 k.k., sąd wymierza karę według swojego uznania, w granicach przewidzianych przez ustawę, bacząc, by jej dolegliwość nie przekraczała stopnia winy, uwzględniając stopień społecznej szkodliwości czynu oraz biorąc pod uwagę cele zapobiegawcze i wychowawcze, które ma osiągnąć w stosunku do skazanego, a także potrzeby w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa. Chociaż kary 8 miesięcy ograniczenia wolności, wymierzonej zresztą przy zastosowaniu art. 37a k.k. jako kara łagodniejszego rodzaju aniżeli wynikająca z granic ustawowego zagrożenia za czyn z art. 158 § 1 k.k., nie sposób uznać za niewspółmiernie i rażąco surową, to jednak dokonana w wyniku przeprowadzonej kontroli odwoławczej zmiana opisu oraz kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonym w pkt 1. części dyspozytywnej zaskarżonego wyroku, zakwalifikowanego jako wypełniający znamiona z art. 157 § 2 k.k. w oczywisty sposób rzutowała także na ocenę stopnia społecznej szkodliwości tego czynu. Zgodnie z § 2 powołanego art. 53 k.k., okolicznościami mającymi wpływ na rodzaj i wymiar kary są m.in. właściwości i warunki osobiste sprawcy, a wydaje się, że okoliczności te nie zostały wzięte w należytym stopniu pod uwagę przy wyborze rodzaju kary wymierzonej oskarżonemu K. M.. Jak wynika z akt badanej sprawy i na co zresztą wskazywał Sąd Rejonowy w pisemnych motywach wydanego orzeczenia, oskarżony jest osobą w podeszłym wieku i o znacznym stopniu niepełnosprawności, niewidomą i poruszającą się o lasce, co stanowi oczywistą przeszkodę do wykonywania przez niego nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w ramach kary ograniczenia wolności. Z tego względu Sąd Odwoławczy zdecydował o zmianie rodzaju wymierzonej K. M. kary na grzywnę w wymiarze 30 stawek dziennych po 10 złotych każda. Z kolei B. C. jest upośledzona umysłowo, funkcjonuje na poziomie osoby upośledzonej umysłowo w stopniu umiarkowanym, występuje i niej skłonność do reagowania w sposób agresywny na sytuacje stresowe, co także nie może pozostać bez wpływu na wymiar orzeczonej wobec niej kary. Z tego względu Sąd II instancji obniżył karę wymierzoną B. C. za czyn z pkt I części dyspozytywnej zaskarżonego wyroku do 2 miesięcy ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin miesięcznie. Kary w takim wymiarze w przekonaniu Sądu Odwoławczego czynią zadość wszystkim wymogom określonym w art. 53 k.k., realizując jednocześnie cele zarówno z zakresu prewencji indywidualnej, jak i generalnej. Ad. 3 Istotnie, Sąd Rejonowy określając w pkt 3 części dyspozytywnej zaskarżonego wyroku wymiar kary łącznej ograniczenia wolności nie wskazał wymiaru nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne, do wykonywania której zobowiązani zostali oskarżeni, a co powinien uczynić zgodnie z regulacją art. 35 § 1 k.k. Ponieważ jednak Sąd Okręgowy w wyniku przeprowadzonej kontroli odwoławczej w pkt II wydanego przez siebie orzeczenia stwierdził, iż rozstrzygnięcie o karze łącznej z pkt 3 części dyspozytywnej zaskarżonego wyroku straciło moc, zarzut obrońcy dotyczący obrazy prawa materialnego, tj. art. 85 § 1 k.k. i art. 86 § 1 i 3 k.k. w zw. z art. 35 § 1 k.k. stał się bezprzedmiotowy, podobnie jak zarzut rażącej surowości wymierzonej oskarżonym kary łącznej. Wniosek Obrońca oskarżonego wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonych od zarzucanych im czynów, ewentualnie o złagodzenie orzeczonych kar jednostkowych ograniczenia wolności oraz kary łącznej 10 miesięcy ograniczenia wolności oraz o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonym z urzędu. ☐ zasadny ☒ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Chociaż nie było podstaw do wydania w stosunku do oskarżonych wyroku uniewinniającego, zmiana zaskarżonego wyroku w pkt 1. części dyspozytywnej w zakresie opisu oraz kwalifikacji prawnej przypisanego oskarżonym czynu skutkowała obniżeniem wymiaru kary ograniczenia wolności orzeczonej wobec B. C. do 2 miesięcy ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin miesięcznie oraz wymierzeniem K. M. kary grzywny w wysokości 30 stawek dziennych przy określeniu wysokości jednej stawki na kwotę 10 złotych. W przekonaniu Sądu Odwoławczego kary w takim wymiarze w pełni odpowiadają dyrektywom zawartym w art. 53 k.k., uwzględniając w należyty sposób stopień winy oraz społecznej szkodliwości przypisanego oskarżonym czynu, jak i właściwości i warunki osobiste sprawców. Kary te uznać należy również za adekwatne względem celów zapobiegawczych i wychowawczych, które mają osiągnąć w stosunku do skazanych, jak i w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa. Uchylenie zaskarżonego wyroku w pkt 2. części dyspozytywnej i umorzenie postępowania o czyn z art. 216 § 1 k.k. i art. 190 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. ze względu na znikomą społeczną szkodliwość czynu (art. 17 § 1 pkt 3 k.p.k.) skutkowało stwierdzeniem, iż rozstrzygnięcie o karze o karze łącznej z pkt 3 zaskarżonego wyroku straciło moc. Orzeczenie o kosztach postępowania, w tym nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonym z urzędu w postępowaniu odwoławczym, zostało wydane według norm przepisanych. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU --------------------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji Przedmiot utrzymania w mocy Sąd Odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w zakresie pkt. 5 i 6 części dyspozytywnej. Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Wskazane punkty zaskarżonego wyroku zawierały rozstrzygnięcia o kosztach postępowania przed Sądem I instancji, które nie były kwestionowane w wywiedzionym środku odwoławczym i jako trafne i prawidłowe podlegały utrzymaniu w mocy. 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji Przedmiot i zakres zmiany Sąd Odwoławczy zmienił zaskarżony wyrok wobec oskarżonych B. C. i K. M. w ten sposób, że: 1. w miejsce czynu przypisanego oskarżonym w pkt 1 części dyspozytywnej: - uznał oskarżoną B. C. za winną tego, że w dniu 28 maja 2021 r. w J. powiat (...) województwo (...) uderzyła laską w rękę I. G. powodując u niej obrażenia ciała w postaci stłuczenia prawej dłoni z obrzękiem w okolicy II kości śródręcza prawego naruszające u pokrzywdzonej czynności narządów ciała na okres poniżej 7 dni tj. czynu z art. 157 § 2 k.k. i za to na podstawie tego przepisu wymierzył oskarżonej karę 2 (dwóch) miesięcy ograniczenia wolności, zobowiązując ją do wykonania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 (trzydziestu) godzin miesięcznie; - uznał oskarżonego K. M. za winnego tego, że w dniu 28 maja 2021 r. w J. powiat (...) województwo (...) uderzał laską po ciele I. G. powodując u niej obrażenia ciała w postaci stłuczenia obu przedramion z otarciem skóry naruszające u pokrzywdzonej czynności narządów ciała na okres poniżej 7 dni, tj. czynu z art. 157 § 2 k.k. i za to na podstawie tego przepisu wymierzył oskarżonemu karę grzywny w wysokości 30 (trzydziestu) stawek dziennych ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 10 (dziesięciu) złotych; 2. na podstawie art. 63 § 1 k.k. na poczet orzeczonych kar zaliczył oskarżonym: - oskarżonej B. C. na poczet kary ograniczenia wolności okres zatrzymania od dnia 28 maja 2021 r., godz.: 18:55 do dnia 29 maja 2021 r., godz.: 17:01; - oskarżonemu K. M. na poczet kary grzywny okres zatrzymania od dnia 28 maja 2021r., godz.: 18:55 do dnia 29 maja 2021r., godz.: 16:52. Zwięźle o powodach zmiany Weryfikując słuszność podniesionych przez obrońcę oskarżonych zarzutów apelacyjnych, Sąd Odwoławczy dokonał zmian w opisie i kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonym w pkt 1. części dyspozytywnej zaskarżonego wyroku. Zmiana ta – jak już wspomniano – pociągała za sobą konieczność obniżenia wymiaru kary ograniczenia wolności wobec B. C. oraz zmiany rodzaju kary wymierzonej K. M., który ze względu na wiek i stan zdrowia nie jest w stanie wykonywać nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne. Z tego względu Sąd Odwoławczy wymierzył mu za ten czyn karę grzywny. W wyniku przeprowadzonej kontroli odwoławczej Sąd II instancji doszedł także do przekonania, iż przypisany oskarżonym B. C. i K. M. w pkt 2. części dyspozytywnej zaskarżonego wyroku czyn z art. 216 § 1 k.k. i art. 190 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. cechował się znikomym stopniem społecznej szkodliwości, co skutkowało uchyleniem pkt 2. części dyspozytywnej zaskarżonego wyroku i umorzeniem postępowania o ten czyn oraz stwierdzeniem, iż rozstrzygnięcie o karze o karze łącznej z pkt 3 zaskarżonego wyroku straciło moc. Zmiana wymiaru kary ograniczenia wolności wobec B. C. oraz rodzaju kary wymierzonej K. M. skutkowały koniecznością dostosowania rozstrzygnięcia z pkt 4 zaskarżonego wyroku dotyczącego zaliczenia na podstawie art. 63 § 1 k.k. na poczet orzeczonych kar okresów rzeczywistego pozbawienia wolności oskarżonych. 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. --------------------------------------------------------------------- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☒ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia Sąd Odwoławczy zdecydował o uchyleniu zaskarżonego wyroku w części dotyczącej czynu przypisanego B. C. i K. M. w pkt 2. części dyspozytywnej i umorzeniem postępowania o czyn z art. 216 § 1 k.k. i art. 190 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. ze względu na znikomy stopień jego społecznej szkodliwości (art. 17 § 1 pkt 3 k.p.k.). 4.1. --------------------------------------------------------------------- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności -------------------------------------------------------------------------------------------- 6 Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności IV V VI Sąd Odwoławczy na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adw. T. Ł. kwotę 516,60 złotych, w tym 96,60 złotych podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej obrony oskarżonej B. C. z urzędu w postępowaniu odwoławczym. Ponadto Sąd Odwoławczy na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adw. T. Ł. kwotę 516,60 złotych, w tym 96,60 złotych podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej obrony oskarżonego K. M. z urzędu w postępowaniu odwoławczym. Wysokość zasądzonych kwot Sąd ustalił na podstawie § 17 ust. 2 pkt 4 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu. Powołany przepis określa stawkę minimalną za obronę przed sądem okręgowym jako drugą instancją, która wynosi 420 złotych, którą to zgodnie z § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia uzupełniono o obowiązującą aktualnie stawkę podatku od towarów i usług. W oparciu o art. 632 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 634 k.p.k. Sąd Odwoławczy stwierdził, że koszty sądowe za postępowanie odwoławcze w sprawie w części, której postępowanie zostało umorzone, ponosi Skarb Państwa i mając na względzie trudną sytuację majątkową oskarżonych, na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. w zw. z art. 634 k.p.k. zwolnił B. C. i K. M. od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze w pozostałej części, obciążając nimi Skarb Państwa. PODPIS 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację obrońca oskarżonych Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja przypisanie oskarżonym odpowiedzialności za zarzucane im przestępstwa 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☒ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana
VI Ka 1310/21
Formularz UK 2 Sygnatura akt VI Ka 1310/21 Załącznik dołącza się w każdym przypadku.

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II AKa 233/20 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1.CZĘŚĆ WSTĘPNA 0.1.Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Sąd Okręgowy w Nowym Sączu II Ko 34/20 z 8 września 2020 r. 0.1.Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☐ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☒ pełnomocnik wnioskodawczyni 0.1.Granice zaskarżenia 0.0.1.Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 0.0.1.Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k.

– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☒ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k.

– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 0.1.Wnioski ☒ uchylenie ☒ zmiana 1.Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 0.1.Ustalenie faktów 0.0.1.Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.1.1. 0.0.1.Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.2.1. 0.1.Ocena dowodów 0.0.1.Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 0.0.1.Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu 1.STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp.

Zarzut 3.1.

1. obrazy prawa materialnego;

2. obrazy prawa procesowego;

3. błąd w ustaleniach faktycznych. ☐ zasadny ☒ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Sąd okręgowy prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy w oparciu o dostępne materiały Instytutu Pamięci Narodowej –Komisji Ścigania Zbrodni Przeciwko Narodowi Polskiemu. Nie ma w tym miejscu sensu przytaczania całości ustaleń sądu pierwszej instancji, wystarczy zwrócić uwagę na zasadnicze elementy mające wpływ na rozstrzygnięcie sądu odwoławczego. Syn A.

L., S. L. ps. (...), (...) po ujawnieniu się w 1947 roku w okresie amnestii z powodu częstych wizyt przedstawicieli MO Posterunku w Ł., w obawie przed tymczasowym aresztowaniem przystąpił do oddziału (...) dowodzonego przez J. Ś. ps. (...), (...). Decyzję o przystąpieniu do oddziału J. Ś. S. L. poprzedził napisaniem listu, w którym przedstawił motywy swojego postąpienia. List ten został doręczony przez matkę (...) A. L. do władz (...), konkretnie na Posterunek MO w Ł. we wrześniu 1947 roku. 10 września 1947 roku A. L. została przesłuchana w charakterze świadka na okoliczność przystąpienia syna do oddziału (...) przez szefa (...) w N. A.

P., ksero protokołu zostało dołączone do akt. Pomimo, że w domu A. L. nie znaleziono żadnej broni, ani również ukrywających się członków oddziału J. Ś., matka S. L. znalazła się na liście dziewiętnastu osób podejrzanych o posiadanie broni i współpracę z „bandą”. Po ataku na pociąg relacji K.-Z. przez część oddziału (...), gdzie śmierć poniosło kilku milicjantów wykorzystując wcześniej sporządzoną listę osób podejrzanych A. L. wraz z innymi osobami została zatrzymana i przetrzymywana kilka dni, pod zarzutem posiadania broni i współpracy z „bandą”.

Jednakże nie przedstawiono jej żadnych zarzutów i na polecenie Prokuratury Wojskowej w K. zwolniono do domu. Zwolnienie oznaczało, że nie znaleziono, żadnych dowodów jej współpracy z podziemiem niepodległościowym. Fakt ten potwierdza w swoich zeznaniach M. K. k. 128, również w tym przedmiocie wypowiada się H. C. zeznając, że w domu nie była przechowywana broń, ani nikt z oddziału nie nocował poza jej bratem S. po tym jak się ujawnił k.127 odwrót. Ocena prawna czy osobę taką jak A. L., która została zatrzymana z powodu działalności niepodległościowej swojego syna S. należy zaliczyć do osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego, kształtowała się różnie w orzecznictwie Sądu Najwyższego.

Sąd Najwyższy w postanowieniu z 27 lipca 1993 roku sygn. Akt WZ 141/93 stwierdził, że dla uznania za osobę represjonowaną za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego nie potrzeba ustalenia, iż dana osoba była represjonowana za własną działalność niepodległościową, lecz wystarczy stwierdzenie, że represje dotknęły ją za taką działalność innej osoby, związanej z nią uczuciowo lub rodzinnie. W innym swoim judykacie z 17 września 2004 r. sygn. Akt IV KK 162/04 SN stwierdził że: Przepis art. 1 ust. 1 ustawy z 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego (Dz.

U. Nr 34, poz. 149 z późn. zm.) wskazuje w pierwszym rzędzie na przedmiotowe kryterium decyzji o unieważnieniu orzeczenia, wymagając ustalenia, czy "czyn zarzucony lub przypisany był związany z działalnością na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego". To przedmiotowe kryterium jest też punktem wyjścia przy rozważaniu zasadności wniosku o odszkodowanie na podstawie art. 8 ust. 2b tejże ustawy, w wypadku skazania przez organ sądowy obcego państwa. Kryterium podmiotowe jest wynikiem obowiązującej w polskim modelu odpowiedzialności karnej zasady subiektywizacji odpowiedzialności karnej.

Zasada ta pozwala na należyte uwzględnienie "podstawowych racji moralnych" przy stosowaniu ustawy "lutowej", akcentowanych w uzasadnieniu projektu tej ustawy i leżących u podstaw jej kolejnych nowelizacji. Wzgląd na racje moralne winien zatem towarzyszyć każdej decyzji sądowej podejmowanej na podstawie ustawy z 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego (Dz. U. Nr 34, poz. 149 z późn. zm.) wraz ze świadomością, iż skoro decyzja o unieważnieniu orzeczenia, która w art. 2 ust. 1 tej ustawy zrównana została z wyrokiem uniewinniającym, decyzja o oddaleniu wniosku wniesionego na podstawie art. 8 ust. 2a zawiera element akceptacji orzeczenia państwa obcego, które unieważnieniu nie podlega.

Podstawowa przesłanka stwierdzenia nieważności wymieniona w art. 1 ust. 1, stawia wymóg, aby zachowanie osoby represjonowanej zarówno podmiotowo jak i przedmiotowo zmierzało do odzyskania niepodległości, a zatem aby osoba taka w okresie swej działalności miała świadomość tego, że swoim postępowaniem wzmacnia działania zmierzające do odzyskania niepodległości. Por S. Z., glosa do postanowienia Sadu Najwyższego z 27 lipca 1993 r. sygn. Akt WZ 141/93 publ. Palestra 1995 r. nr 1-2, str. 229. Czy wobec tego A. L. prowadziła działalność niepodległościową na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego ? W aktach Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni Przeciwko Narodowi Polskiemu nie ma na to żadnych dowodów.

Pozostają zeznania jej najbliższych, z których wynika, że jako matka po wstąpieniu syna S. do oddziału J. Ś. dostarczała mu jedzenie jak również pozostałym członkom oddziału, z którymi żywnością S. L. miał się dzielić, jak również udzielała noclegu synowi i towarzyszącym mu członkom oddziału. Aprobując jeszcze raz przyjęte stanowisko Sądu Najwyższego zawarte w wyroku z 17 września 2004 roku sygn. Akt IV KK 162/04 A. L. aby podlegać ustawie z 23 lutego 1991 roku o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego, musiałaby zostać zatrzymana i więziona pod zarzutem dostarczania żywności oddziałom walczącym z reżimem komunistycznym siłą narzuconym Polsce po wyzwoleniu spod okupacji hitlerowskiej.

W aktach sprawy, istnieje dokument, którym posłużyły się ówczesne władze komunistyczne przy zatrzymaniu A. L., z którego jednoznacznie wynika, że znajdowała się ona na liście czternastu osób podejrzanych o posiadanie nielegalne broni i współpracę z bandą k.

30. Aparat bezpieczeństwa reżimu komunistycznego miał więc pełną świadomość, że A. L. współpracuję z oddziałem (...), chociażby tylko z tego powodu, że członkiem tej grupy był jej syn S. L.. Wielokrotnie też ówczesna milicja z Posterunku w Ł. dokonywała przeszukań w pomieszczeniach mieszkalnych i gospodarczych A. L., nie znajdując członków zbrojnego oddziału, ani broni, która rzekomo miała się tam znajdować. Nie ulega więc wątpliwości, że Urząd (...) w N., nieustająco inwigilował domostwo A. L. poszukując dowodów jej współpracy z „bandą”.

Podstawą więc zatrzymania A. L. w dniu 1 listopada 1947 roku, było podejrzenie jej współpracy z Oddziałem J. Ś., która w istocie miała miejsce, lecz bezpieka nie znalazła na to żadnych dowodów, więc 19 listopada tego samego roku została zwolniona do domu. Trzeba więc w tym miejscu przyznać, ze A. L. miała pełną świadomość działalności syna S. na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego, a tym samym w pełni zdawała sobie sprawę nie tylko z niebezpieczeństwa udzielania schronienia członkom oddziału w swoim gospodarstwie ale także jak wynika z zeznań jej córek nosząc żywność starały się to tak czynić aby nie wzbudzać podejrzeń co skutkowało noszeniem jedzenia do lasu przy każdym pasieniu krów na łące pod lasem.

Wszystko to wskazuje na to, że A. L. w pełni zdawała sobie sprawę i z tego że pomagając członkom oddziału (...), również wspomaga walkę o niepodległy byt Państwa Polskiego. Ustawowe sformułowanie „czyn związany z działalnością na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego”, musi obejmować również te sytuacje, w których osoba w swojej działalności pośrednio wspomaga walkę o niepodległość Państwa Polskiego, poprzez przechowywanie członków zbrojnych oddziałów i dostarczanie im żywności, i ma świadomość tego, że wzmacnia działania prowadzące do odzyskania niepodległości.

Osoby takie pomimo nie znalezienia dowodów na ich działalność niepodległościową przez ówczesne organy bezpieczeństwa, a powodem ich zatrzymania i więzienia była instrumentalna postawa organów ścigania podlegają ustawie lutowej z powodu ich działalności na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego. Kwota pięćdziesięciu tysięcy złotych zadośćuczynienia za pozbawienie wolności w dniach od 1 do 19 listopada 1947 roku nie znajduje odzwierciedlenia ani w długości czasu, w którym była zatrzymana A. L., ani także w sposobie i warunkach w jakich była przetrzymywana.

W aktach sprawy nie ma żadnych dokumentów, ani relacji świadków, iż w stosunku do A. L. pracownicy (...) stosowali szykany, psychicznie lub fizycznie znęcali się nad zatrzymaną. Była przetrzymywana w warunkach jakie funkcjonariusze aparatu bezpieczeństwa stosowali wobec wszystkich zatrzymanych, których podejrzewali o współpracę z „reakcyjnym podziemiem” a wobec których nie znaleźli dowodów współpracy i byli zmuszeni ich wypuścić. Zasądzając zadośćuczynienie sąd musi różnicować sytuację zatrzymanych, wobec których funkcjonariusze bezpieki stosowali tortury fizyczne i psychiczne dla złamania ducha niepodległościowego zatrzymanych od tych, którzy takich szykan w trakcie pozbawienia wolności nie doznali.

Należy również odnotować w tym miejscu kontekst historyczny tamtego czasu, gdzie hasłem stała się znana z ZSRR teza o zaostrzaniu walki klasowej. Stanowiła ona ideologiczną podbudowę do podejrzewania i aresztowania zarówno chłopa, który nie oddał swojej normy dostaw obowiązkowych, jak i inżyniera , na którego wydziale wydarzyła się awaria. W rezultacie w więzieniach siedziało stale ponad trzydzieści tysięcy więźniów politycznych, a dziesiątki tysięcy ludzi zatrzymywano na kilka tygodni lub miesięcy, co szczególnie uderzyło w wieś.

Por. Historia Polski; Polska od 1939 do czasów obecnych, tom 16, Biblioteka Gazety (...) str. 121. Sąd odwoławczy przy ustalaniu wysokości zadośćuczynienia kierował się dyspozycją art. 445 k.c. Ustawa nie nakazuje przyznania zadośćuczynienia w każdym wypadku ustalenia deliktu objętego art. 445 („sąd może przyznać”) ani nie określa przesłanek, które pozwalają na szacowanie wysokości tego zadośćuczynienia, poprzestając jedynie na wymogu, że ma być ono odpowiednie. Rodzi to pytanie o kryteria, którymi powinien kierować się sąd przy rozstrzyganiu obu wskazanych kwestii.

Judykatura i doktryna wskazują tu przede wszystkim na konieczność badania skali cierpień fizycznych lub psychicznych doznanych przez poszkodowanego. Istotna jest także trwałość tych cierpień oraz waga ich ujemnych skutków spowodowanych w psychice poszkodowanego. Powinno się tu również zwracać uwagę na faktyczne lub prawne więzi łączące poszkodowanego z osobą odpowiedzialną (podległość służbowa, stosunek rodzinny, a nawet koleżeński mogą wzmagać poczucie krzywdy). Nie bez znaczenia dla rozmiaru szkody niemajątkowej pozostaje sposób działania sprawcy i stopień jego winy.

Poczucie krzywdy może potęgować sytuacja rodzinna i majątkowa poszkodowanego. Zagadnieniem spornym jest natomiast, czy jakąkolwiek wagę należy tu przywiązywać do ekonomicznego położenia osoby odpowiedzialnej. Uzależnienie wysokości zadośćuczynienia od takiego czynnika oznaczałoby przeniesienie akcentu z funkcji kompensacyjnej omawianej instytucji na funkcję represyjną, co w świetle zasad odpowiedzialności odszkodowawczej wydaje się zabiegiem niedopuszczalnym. Podobnie bez znaczenia dla omawianej kwestii pozostają subiektywne odczucia poszkodowanego, niemające oparcia w rozsądnej ocenie jego sytuacji (zob.

M. Safjan [w:] Kodeks cywilny, t. 1, red. K. Pietrzykowski, 2018, kom. do art. 445, nb 9 i n.; G. Bieniek [w:] J. Gudowski i in., Kodeks..., t. 3, Zobowiązania. Część ogólna, 2018, kom. do art. 445, nb 6 i n.). Sąd Apelacyjny nie uwzględnił wniosku o przyznanie odszkodowania w kwocie dwóch tysięcy czterystu czterdziestu ośmiu złotych tytułem utraty dochodów zapewniających utrzymanie czteroosobowej rodziny. Przede wszystkim należy podkreślić, iż jak wynika z akt sprawy gospodarstwo rolne w czasie zatrzymania A. L. normalnie funkcjonowało gdyż o żywy inwentarz dbali pozostali na gospodarstwie członkowie rodziny.

Być może apelująca nie jest zorientowana co do sezonowości prac wykonywanych na roli. Miesiąc listopad nie wiąże się z żadnymi pracami związanymi z uprawą ziemi, czy też zbieraniem plonów, dla tych prac okres późnej jesieni jest okresem martwym. Dochody gospodarstwa rolnego, ograniczały się do zaspokajania podstawowych potrzeb życiowych, przy czym koniec lat czterdziestych dwudziestego wieku odznaczał się uzależnieniem gospodarstw rolnych od dostaw podstawowych produktów przez aparat państwa potrzebnych do w miarę normalnego funkcjonowania gospodarstwa.

Z akt sprawy nie wynika aby A. L. prowadziła jakąkolwiek działalność związaną ze sprzedażą produktów rolnych i tym samym uzyskiwania z tego tytułu dochodów, mogących być zaliczonymi do utraconych korzyści majątkowych. Wpływ na dochody osiągane z produkcji rolnej miała także polityka podatkowa i kredytowa państwa, znacznie zubażająca osiągane dochody przez chłopów i wpływająca na stale pogarszającą się sytuacje bytową na wsi Polskiej. Ibidem Historia Polski str. 133. Zasada swobodnej oceny dowodów pozwala zatem organowi procesowemu m.in. na: wysnucie wniosków o prawdziwości faktów na podstawie prawdopodobieństwa ich prawdziwości, uznanie spośród kilku dowodów tylko niektórych za wiarygodne, przyznanie dowodom pośrednim takiej mocy dowodowej jak dowodom bezpośrednim, wysnucie z zebranego materiału dowodowego i wyników postępowania dowodowego wniosków, jakich żadna ze stron nie wysnuła (J.

Skorupka, Zasada swobodnej oceny dowodów i zasada legalnej oceny dowodów [w:] System Prawa Karnego Procesowego, red. P. Hofmański, t. 3, Zasady procesu karnego, cz. 2, red. P. Wiliński, Warszawa 2014, s. 1164). Zasada swobodnej oceny dowodów jest zasadą ujętą dyrektywalnie, ponieważ zawiera określony nakaz postępowania, choć wyrażony w formie uprawnienia. Ma ona jednocześnie charakter opisowy, gdyż odgrywa rolę wzorca ukształtowania sposobu oceny dowodów przez organy procesowe (Z. Świda-Łagiewska, Zasada swobodnej oceny dowodów w polskim procesie karnym [w:] Zasady procesu karnego wobec wyzwań współczesności.

Księga ku czci Profesora Stanisława Waltosia, red. J. Czapska, A. Gaberle, A. Światłowski, A. Zoll, Warszawa 2000, s. 560). W tej części dotyczącej odmowy przyznania odszkodowania za utracone korzyści sąd okręgowy ocenił dowody w sposób swobodny, tym samym pozostają one pod ochroną art. 7 k.p.k. Wniosek Odnośnie zadośćuczynienia za okres pozbawienia wolności ☐ zasadny ☒ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Sąd pierwszej instancji nie wziął pod uwagę świadomości A.

L. co do pomocy podziemiu niepodległościowemu poprzez przechowywanie członków zbrojnego podziemia i dostarczanie im żywności. 1.OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 4.1. Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności 1.ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 0.1.Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 5.1.1. Przedmiot utrzymania w mocy Zwięźle o powodach utrzymania w mocy 0.1.Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 5.2.1. Przedmiot i zakres zmiany Wyrok Sądu Okręgowego w Nowym Sączu Zwięźle o powodach zmiany Sąd odwoławczy ustalił, że A.

L. brała pośredni udział w walce podziemia niepodległościowego o wolny byt Państwa Polskiego. 0.1.Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 0.0.1.Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 5.3.1.1.1. ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.1.2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.1.3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia 5.3.1.4.1.

☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 0.0.1.Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania 0.1.Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 1.Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności Wnioskodawczyni przyznano koszty poniesionego zastępstwa procesowego przed sądami obu instancji 1.PODPIS SSO Tomasz Grebla SSA Jacek Polański SSA Tomasz Szymański 0.1.Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Pełnomocnik wnioskodawczyni Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Wyrok Sądu Okręgowego w Nowym Sączu 0.1.1.3.1.

Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 0.1.1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☒ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k.

– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 0.1.1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana