VIII U 60/22 · Sąd powszechny

Sygn. akt VIII U 60/22

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 1 marca 2022 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący sędzia Grzegorz Tyrka Protokolant Iwona Sławińska po rozpoznaniu w dniu 1 marca 2022 r. w Gliwicach na rozprawie sprawy A. S. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. przy udziale (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K. o podleganie ubezpieczeniom społecznym na skutek odwołania A. S. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. z dnia 25 listopada 2021 r. nr (...) 1. zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że stwierdza, iż A. S. jako pracownik u płatnika składek (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K. podlega obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym, chorobowemu, wypadkowemu od dnia 28 września 2021 roku;

2. zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. na rzecz A. S. kwotę 180 zł (sto osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. (-) SSO Grzegorz Tyrka Sygn. akt VIII U 60/22

UZASADNIENIE

Decyzją z 25 listopada 2021r. nr (...) organ rentowy Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. na podstawie przepisów ustawy z 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych stwierdził, że A. S. jako pracownik u płatnika składek (...) Sp. z o.o. w K. nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym, chorobowemu, wypadkowemu od 28 września 2021r. W uzasadnieniu organ rentowy wskazał, że dostarczone przez strony dokumenty oraz przekazane wyjaśnienia nie stanowią potwierdzenia, że A. S. od 28 września 2021r. wykonywała pracę w ramach umowy o pracę u płatnika (...) Sp. z o.o. w K., bowiem: strony nie przedstawiły materiałów i dowodów świadczących o realizacji umowy o pracę od 28 września 2021r. oraz od 5 października 2021r. ( np. korespondencji e-mail, o której wspomina ubezpieczona, szkolenie BHP i z fakturowania nie jest potwierdzeniem wykonania pracy ); strony nie przedstawiły pisemnego konkretnego zakresu czynności, które ubezpieczona miała wykonywać i za które była odpowiedzialna jako dyrektor generalny; strony nie przedstawiły żadnych świadków poza Prezesem Zarządu ( np. osób współpracujących, pracowników podległych, kontrahentów itp. ); strony znały się przed podpisaniem umowy ( ubezpieczona jest córką Prezesa Zarządu ); brak jakiejkolwiek rzeczywistej potrzeby tworzenia stanowiska dyrektora generalnego i zatrudniania od 28 września 2021r., skoro ubezpieczona od 2017r. była prokurentem firmy do tej pory nie powstała konieczność zatrudnienia w ramach umowy o pracę, a dodatkowo obowiązki w trakcie nieobecności A.

S. wykonuje sam Prezes Zarządu – ojciec ubezpieczonej; płatnik składek zgłosił A. S. do ubezpieczeń w dniu, w którym ubezpieczona był niezdolna do pracy z powodu opieki nad chorym dzieckiem. W odwołaniu od decyzji A. S. wniosła o jej zmianę przez uznanie, że podlega od 28 września 2021r. obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu. Odwołująca wniosła o zasądzenie od organu rentowego kosztów zastępstwa procesowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.

W piśmie procesowym z 22 lutego 2022r. zainteresowana spółka oświadczyła, że przychyla się do stanowiska odwołującej A. S. i wnosi o zmianę decyzji przez uznanie, że A. S. podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym jako pracownik. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: zainteresowana (...) Sp. z o.o. w K. od 15 lat prowadzi działalność w ramach różnego rodzaju inwestycji budowlanych i korzysta z pracy podwykonawców. Zatrudnia 6 pracowników. Prezesem Zarządu tej spółki jest A. K. – ojciec odwołującej, który także był zatrudniony na stanowisku Dyrektora Generalnego.

Jako Dyrektor Generalny A. K. zajmował się prowadzeniem całego przedsiębiorstwa. W październiku 2020r. A. K. rozwiązał umowę o pracę ze spółką, bowiem nabył prawo do emerytury z powszechnego wieku emerytalnego i jednocześnie zaproponował odwołującej A. S. pracę na podstawie umowy o pracę, gdy w przyszłości miała ona przejąć prowadzenie spółki. W dniu 27 września 2021r. odwołująca A. S. zawarła umowę o pracę ze spółką na czas nieokreślony od 28 września 2021r. na stanowisko Dyrektora Generalnego w pełnym wymiarze czasu pracy, za wynagrodzeniem 4 000 zł brutto.

Do obowiązków odwołującej na podstawie tej umowy należy faktycznie wspieranie Prezesa Zarządu, stopniowe przejmowanie obowiązków i zastępowanie prezesa, zajmowanie się uzyskaniem gwarancji kontraktowych i przygotowywanie związanej z tym dokumentacji, przygotowywanie projektów umów, ofert, wdrażanie i prowadzenie systemu kadrowo-księgowego, gdy spółka w 2022r. ma zrezygnować z obsługi przez firmę zewnętrzną w zakresie kadr i księgowości. Odwołująca jest odpowiedzialna także za sprawy marketingowe i z tego powodu kontaktuje się np. z pracownią projektową.

Odwołująca w spółce posiada pokój, w którym ma komputer, telefon, dokumenty. Odwołująca posiada licencję na program księgowy i wystawia faktury. Przełożonym odwołującej jest jej ojciec A. K.. Przed podjęciem zatrudnienia w (...) Sp. z o.o. w K. odwołująca była zatrudniona w firmie ista (...) Sp. z o.o. w G., która zajmowała się rozliczaniem na rzecz wspólnot mieszkaniowych, spółdzielni. W tej firmie odwołująca zajmowała się rozliczaniem kosztów i rozwiązała z firmą tą stosunek pracy z własnej inicjatywy za porozumieniem stron.

Równocześnie od 2017r. odwołująca była prokurentem zainteresowanej spółki (...), przy czym nie otrzymywała z tego tytułu żadnego wynagrodzenia. Odwołująca rzeczywiście od 28 września 2021r. rozpoczęła wykonywanie pracy na rzecz zainteresowanej spółki i nadal ją wykonuje. Podejmując pracę w zainteresowanej spółce odwołująca miała już dwoje dzieci –(...)letnią córkę i (...) roczną córkę. Pod koniec września 2021r. odwołująca była na opiece nad młodszą córką, która dostała gorączki i nie mogła pójść do żłobka.

Po opiece odwołująca powróciła do pracy i ją wykonywała. Na przełomie listopada i grudnia 2021r. odwołująca przebywała na opiece nad straszą córką, która w przedszkolu zaraziła się koronawirusem i również po tej opiece odwołująca powróciła do pracy. W kolejnych miesiącach, to jest w styczniu i lutym 2022r. odwołująca świadczyła pracę na podstawie spornej umowy i nie przebywała na zwolnieniach lekarskich. Odwołująca do chwili obecnej wykonuje prace na rzecz zainteresowanej spółki w warunkach umowy o pracę z 27 września (...). / dowód z: akt ZUS, akt osobowych odwołującej, zeznań świadków J.

J., A. P., zeznań odwołującej, zeznań słuchanego za zainteresowaną spółkę (...) / Sąd na podstawie art.235(2)§1 pkt 5 k.p.c. pominął dowód z zeznań świadków A. N., G. P., R. M., A. J. i K. B. mając na względzie, że zebrany w sprawie materiał dowody jest wystarczający do rozstrzygnięcia sporu, gdy prowadzenie dalszego postępowania dowodowego zmierzałoby jedynie do przedłużenia postępowania.

Sąd zważył, co następuje:

odwołanie A. S. zasługuje na uwzględnienie . Zgodnie z art. 6 ust.1 pkt 1 ustawy z 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz. U. z 2021r., poz.423 ), zwanej ustawą, obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają, z zastrzeżeniem art. 8 i 9, osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są pracownikami, z wyłączeniem prokuratorów. Po myśli art. 11 ust. 1 ustawy obowiązkowo ubezpieczeniu chorobowemu podlegają osoby wymienione w art. 6 ust. 1 pkt 1, 3 i 12, zaś według art. 12 ust. 1 ustawy obowiązkowo ubezpieczeniu wypadkowemu podlegają, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3, osoby podlegające ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy, pracownicy podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu w okresie od dnia nawiązania stosunku pracy do dnia ustania tego stosunku. Za pracownika natomiast – w myśl art. 8 ust 1 ustawy - uważa się osobę pozostającą w stosunku pracy, z zastrzeżeniem, że jeżeli pracownik spełnia kryteria określone dla osób współpracujących, o których mowa w ust. 11 - dla celów ubezpieczeń społecznych jest traktowany jako osoba współpracująca. W orzecznictwie przyjmuje się, że pojęcia pracownik i zatrudnienie nie mogą być interpretowane na użytek ubezpieczeń społecznych inaczej niż interpretuje je akt prawny określający prawa i obowiązki pracowników i pracodawców - Kodeks pracy (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 30.05.2005r., sygn. akt III AUa 283/2005).

Według definicji zawartej w art. 22 Kodeksu pracy, przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę, a pracodawca - do zatrudniania pracownika za wynagrodzeniem. W rozpoznawanej sprawie kwestia sporna sprowadzała się do ustalenia czy odwołująca A. S. podlega obowiązkowym ubezpieczeniom jako pracownik u płatnika składek (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K. od 28 września 2021r.

Zdaniem Sądu przeprowadzone w sprawie postępowanie dowodowe nie pozostawia wątpliwości, że odwołująca A. S. zawarła z zainteresowaną spółką w dniu 27 września 2021r. ważną umowę o pracę i faktycznie wykonywała pracę na podstawie tej umowy, od 28 września 2021r. Odwołująca została zatrudniona na stanowisku Dyrektora Generalnego zainteresowanej spółki i rzeczywiście pracę taką świadczyła od początku zatrudnienia, co potwierdzają zeznania świadków J. J. i A. P. – współpracowników odwołującej, zeznania odwołującej i słuchanego za zainteresowaną spółkę (...).

Potwierdza to także zgromadzona w sprawie dokumentacja, w tym przedłożone faktury z podpisem odwołującej, informacje mailowe, projekty zawartych umów i sporządzonych ofert. Odwołująca została zatrudniona w firmie swojego ojca, gdy docelowo ma przejąć jej prowadzenie. Okoliczność, że odwołująca po zawarciu umowy o pracę skorzystała z opieki w związku z nagłym zachorowaniem jej dziecka, nie świadczy o tym, że umowa została zawarta dla pozoru, czy też w celu obejścia prawa dla uzyskania świadczeń z ubezpieczeń społecznych, w sytuacji gdy po zakończeniu opieki odwołująca powróciła do pracy i świadczy tę pracę do nadal.

W konsekwencji Sąd uznał, że odwołująca podlega od 28 września 2021r. obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu oraz wypadkowemu jako pracownik w zainteresowanej spółce i stąd z mocy art. 477 14§ 2 k.p.c. zmienił zaskarżoną decyzję jak w sentencji. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art.98 k.p.c. w związku z §9 ust.2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych. (-) sędzia Grzegorz Tyrka