I C 398/20 · Sąd powszechny

Sygn. akt I C 398/20

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 kwietnia 2022 r. Sąd Rejonowy w Giżycku I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSR Janusz Supiński Protokolant: Katarzyna Kucharska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17.03.2022 r. sprawy z powództwa A. B. przeciwko Gminie Miejskiej G., Szkole Podstawowej nr (...) w G. o zapłatę I. Powództwo oddala. II. Zasądza od powódki A. B. na rzecz pozwanej Gminy Miejskiej G. kwotę 1.800,00 zł tytułem zwrotu kosztów procesu z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty. Sygn. akt. I C 398/20

UZASADNIENIE

Powódka A. B. wniosła o zasądzenie na jej rzecz od pozwanej Gminy Miejskiej G. kwoty 8.320,00 złotych wraz z odsetkami oraz kosztami procesu. W uzasadnieniu podniosła, że z pozwaną gminą łączyła ją umowa zlecenia z dnia 02.01.2020r., w ramach której pełniła funkcję Inspektora Ochrony Danych w Szkole Podstawowej nr (...) w G.. Umowa obejmowała okres od 01.01.2020r. do 31.12.2020r. W dniu 20.04.2020r. pozwana wypowiedziała w/w umowę ze skutkiem na 30.04.2020r. W ocenie powódki wypowiedzenie to nastąpiło bez ważnej przyczyny i wobec tego powódka domagała się odszkodowania w wysokości utraconego wynagrodzenia za czas do końca obowiązywania umowy.

Pozwana – Gmina Miejska G. – nie uznała roszczenia powoda i wniosła o jego oddalenie w całości na koszt powódki. W uzasadnieniu pozwana potwierdziła, że dokonała wypowiedzenia umowy zlecenia z 02.01.2020r., podnosząc jednak, że nastąpiło to z ważnej przyczyny. Pozwana wskazała bowiem, iż wskutek drastycznego spadku dochodów gmina została zmuszona do szukania oszczędności ekonomicznych, co doprowadziło do zastąpienia w siedmiu miejskich placówkach oświatowych samodzielnych inspektorów ochrony danych jednym podmiotem zewnętrznym obsługującym te placówki.

Ta operacja pozwoliła zmniejszyć w roku 2020 koszty obsługi w zakresie ochrony danych osobowych o 20.000 zł w skali globalnej i około 1.000 zł w skali (...). Sąd ustalił, co następuje: W dniu 02.01.2020r. strony – Gmina Miejska G. jako zleceniodawca oraz A. B. jako zleceniobiorca – zawarły umowę zlecenia, w ramach której powódka pełniła funkcję Inspektora Ochrony Danych w Szkole Podstawowej nr (...) w G.. Umowa obejmowała okres od 01.01.2020r. do 31.12.2020r. i była to kolejna taka umowa zlecenia. Umowa przewidywała wynagrodzenie powódki na poziomie kwoty brutto miesięcznie 1.040zł.

W dniu 20.04.2020r. pozwana Gmina Miejska G. wypowiedziała w/w umowę ze skutkiem na 30.04.2020r., wskazując jako przyczynę – trudną sytuację finansową szkoły oraz zapowiadane przez pozwaną zmniejszenie planu finansowego szkoły. W tymże dniu 20.04.2020r. pozwana Gmina Miejska G. zawarła z (...) Sp. z o.o. w Ł. umowę na świadczenie usługi kompleksowej obsługi w zakresie ochrony danych osobowych w tym pełnienie funkcji Inspektora Ochrony Danych oraz wykonanie audytu w placówkach oświatowych w G. w okresie od 01.05.2020r. do 31.12.2020r.

Strony przewidziały wynagrodzenie z tytułu tej umowy w wysokości 295,20 zł brutto miesięcznie za pełnienie funkcji Inspektora Ochrony Danych w każdej szkole podstawowej w G.. dowód: zeznania powódki k 94 zeznania świadka C. P. k 98 odpis k 8-23, 57-67

Sąd zważył, co następuje:

Bezspornym w sprawie jest ustalony wyżej stan faktyczny. Owa bezsporność wynika wprost z twierdzeń samych stron oraz zeznań świadka C. P., zatem zgromadzone w aktach sprawy dokumenty jedynie potwierdziły tezy, lansowane przez oponentów procesowych. Mając na uwadze korelację zeznań świadka C. P. z bezosobowym materiałem dowodowym sprawy należało, rzecz jasna, dać wiarę zeznaniom w/w świadka. Zagadnieniem ewidentnie spornym zatem pozostała ocena, czy do rozwiązania przedmiotowej umowy doszły z ważnej przyczyny czy też bez udziału owej ważnej przyczyny.

Kwestia ta ma pierwszoplanowe znaczenie, a to wobec treści żądań powódki w kontekście art. 746 § 1 zd. 2 kc. „Za ważne powody wypowiedzenia zlecenia w doktrynie wskazuje się takie sytuacje, jak: choroba strony wypowiadającej, zmiana sytuacji życiowej, zmiana miejsca zamieszkania, uargumentowana utrata zaufania, nieudolność lub brak kwalifikacji przyjmującego lub naruszenie obowiązku sumienności (zob. L. Ogiegło, w: Pietrzykowski, Komentarz KC, t. II, 2013, s. 609; Korzonek, Rosenblüth, Komentarz KZ, t. I, 1936, art. 512 KZ; wyr.

SA w Krakowie z 12.2.2018 r., I AGa 13/18, Legalis), czy też zarówno zjawiska obiektywne (np. zmiany sytuacji gospodarczej, zmiany w prawie itp.), jak też zjawiska subiektywne (np. zmiana sytuacji życiowej czy ekonomicznej strony, nieporozumienia pomiędzy dającym a przyjmującym zlecenie; zob. P. Machnikowski, w: Gniewek, Machnikowski, Komentarz KC, 2014, s. 1390; K. Kopaczyńska-Pieczniak, w: Kidyba, Komentarz KC, t. III, cz. 1, 2010, s. 640). Orzecznictwo za ważną przyczynę w rozumieniu art. 746 § 1 KC uznaje także utratę bądź zawieszenie uprawnień zawodowych zleceniobiorcy (zob. wyr.

SA w Łodzi z 29.12.2017 r., I ACa 1254/17, L.), czy brak kwalifikacji, koncesji lub zezwoleń koniecznych do wykonania zlecenia (zob. wyr. SA w Lublinie z 24.9.2019 r., I ACa 558/18, L.)”.[tak: M. G. (red.), Kodeks cywilny. Tom III. Komentarz. Art. 627–1088. Wyd. 3, W. 2022]. Ujmując to prościej i w większym związku z realiami niniejszej sprawy trzeba jednoznacznie stwierdzić, że ważną przyczyną wypowiedzenia umowy zlecenia mogą być kwestie ekonomiczne, a ściślej – pogorszenie sytuacji ekonomicznej jednej ze stron. I takim właśnie przypadkiem są okoliczności niniejszej sprawy.

Nie trzeba sięgać po wiedzę specjalistów z zakresu ekonomii ani żadnych innych specjalistów, by móc stwierdzić, że wiosną 2020 roku wybuchła w Polsce epidemia (...) (...), w efekcie której doszło do paraliżu społeczno-gospodarczego kraju (nie tylko zresztą kraju nad W.). Nie trzeba też żadnej wiedzy specjalistycznej, by móc stwierdzić, że m.in. dochody gmin i innych samorządów spadły w sposób drastyczny. Oczywistością zatem jest, że na decydentów różnego szczebla samorządów spoczął obowiązek podjęcia wszelkich działań ukierunkowanych na zmniejszenie wydatków i utrzymanie w ten sposób równowagi budżetowej.

Skoro zatem pozwana gmina dostrzegła możliwość poczynienia oszczędności na wydatkach związanych z ochroną danych i to w zgodzie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami, to trudno obecnie czynić pozwanej zarzutów, że takie oszczędności poczyniła. Odwrotnie – gdyby pozwana gmina, widząc możliwość zaoszczędzenia wydatków, nie podjęła żadnych działań w tym kierunku, można by wręcz stawiać zarzuty niegospodarności. Wracając do sedna sprawy wskazać należy na twarde dowody oszczędności poczynionych przez pozwaną gminę, a związanych z wydatkami na ochronę danych w placówkach oświatowych.

Comiesięczne wynagrodzenie powódki jako Inspektora Ochrony Danych w Szkole Podstawowej nr (...) w G. wynosiło 1.040 zł brutto, a do tego pozwaną gminę obciążała jeszcze składka ZUS w wysokości 204,26 zł. Łączny koszt utrzymania zlecenia z powódką to miesięczna kwota 1.244,26 zł. Koszt globalny utrzymania Inspektora Ochrony Danych na podstawie umowy z (...) Sp. z o.o. w Ł. to 295,20 zł. Porównanie tych kwot prowadzi do jedynego logicznego wniosku – zmiana osoby Inspektora Ochrony Danych to znaczne oszczędności. Dodając do tego bezsporny fakt konieczności dokonania zmian planu finansowego miejskich placówek oświaty w roku 2020 (k 61-63), połączony z powszechnie znanym spadkiem dochodów budżetowych samorządów, epidemią (...) (...) oraz szeroko rozumianą reformą finansów Państwa, stwierdzić należy, że istniały ważne i uzasadnione powody wypowiedzenia przez pozwaną gminę umowy zlecenia z powódką.

Tym samym brak jest podstaw do zastosowania zdania drugiego art. 746 § 1 kc i zasądzenia odszkodowania na rzecz powódki. Powyższa konstatacja doprowadziła do sformułowania pkt I wyroku. O kosztach procesu orzeczono zgodnie z podstawową zasadą ponoszenia kosztów, określoną w art. 98 § 1 kpc. Koszty procesu po stronie pozwanego wyniosły w sprawie 1.800 zł i objęły jedynie koszty zastępstwa procesowego pozwanej Gminy. Skłoniło to Sąd orzekający do sformułowania pkt II wyroku.