III C 111/21 · Sąd powszechny

III C 111/21

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 10 czerwca 2021 r. Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie Wydział III Cywilny w składzie: Przewodniczący: Sędzia Rafał Jasiński po rozpoznaniu w Warszawie 10 czerwca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa K. G. przeciwko (...) SA w W. o zapłatę 1. oddala powództwo, 2. zasądza od K. G. na rzecz (...) SA w W. kwotę 5417 (pięć tysięcy czterysta siedemnaście) złotych tytułem kosztów zastępstwa procesowego, w tym kwotę 5400 (pięć tysięcy czterysta) złotych tytułem kosztów procesu III C 111/21

UZASADNIENIE

K. G. wniosła pozew przeciwko (...) SA. w W.. Powódka wskazała adres pozwanej ul. (...), (...)-(...) W. oraz jej numer wpisu do rejestru przedsiębiorców: (...). Domagała się zasądzenia na jej rzecz kwoty 80000 zł w związku z obniżeniem ceny lokalu przy ul. (...), (...)-(...) W.. Jako podstawę żądania strona powodowa wskazała roszczenie wynikające z rękojmi za wady sprzedanej rzeczy. Wniosła również o zasądzenie od pozwanej kwoty 5000 zł tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę w postaci nie usunięcia wady, tj. nieprawidłowej akustyki w mieszkaniu, stanowiącym lokal mieszkalny przy ul. (...) w W. (k. 2-8).

Pozew został podpisany przez pełnomocnika powódki będącego adwokatem. W odpowiedzi na pozew z 16 marca 2021 r. (...) S.A. w W. wniosła o: oddalenie powództwa w całości wobec oczywistego braku legitymacji biernej strony pozwanej; zasądzenie na rzecz spółki od powódki kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu strona pozwana wskazała, że K. G. domaga się od spółki zapłaty kwoty 80000 zł tytułem obniżenia ceny lokalu przy ul. (...) w W. oraz 5000 zł tytułem zadośćuczynienia w związku z rzekomą wadą ww. lokalu powołując się na przepisy o rękojmi przy sprzedaży.

Powyższe roszczenie K. G. wywodzi z umowy deweloperskiej z dnia 4 czerwca 2018 r. zawartej z (...) Park spółką z o.o. w W., wpisaną do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS: (...). Niniejsze powództwo zostało wadliwie skierowane przeciwko (...) S.A. w W. wpisanej do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS: (...) (k. 208-208v). 8 marca 2021 r. do Sądu wpłynął wniosek o sprostowanie omyłki pisarskiej, która pojawiła się w pozwie o zapłatę z 18 stycznia 2021 r. złożonym w tutejszym Sądzie, w ten sposób, że jako pozwaną określiła (...) Park sp. z o.o., ul. (...), (...)-(...) W., nr KRS: (...).

Uzasadniła to tym, że w pozwie o zapłatę błędnie zostały wskazane: nazwa, adres oraz numer KRS spółki tj. (...) S.A. (k. 119-123). K. G. w odpowiedzi na pismo wniosła o oddalenie wniosków (...) S.A. w W.. W uzasadnieniu podniosła, iż w pozwie omyłkowo zostały wskazane dane pozwanego, jako (...) S.A. W rzeczywistości pozwaną spółką jest (...) Park Sp. z o.o. Spółki te są ze sobą powiązane. Omyłka ta została sprostowana pismem powódki. Z uwagi na niezwłoczne sprostowanie omyłki po jej wykryciu, powódka wnosi, jak na wstępie (k. 221-221v). (...) S.A. w W. podtrzymała dotychczasowe stanowisko w sprawie wraz z wnioskiem o zasądzenie od K.

G. kosztów sądowych wraz z kosztami zastępstwa procesowego (k. 226-230). Sąd ustalił w sprawie następujący stan faktyczny: 4 czerwca 2018 r. K. G. (zwana dalej również jako Nabywająca) zawarła z (...) Park spółką z o.o. w W. umowę deweloperską (zwanej dalej również Deweloperem), na podstawie której Deweloper zobowiązał się wybudować wielorodzinny budynek mieszkalny oraz przenieść własność lokalu mieszkalnego (k.34-35). Wydanie Nabywającej miało nastąpić do 1 marca 2019 r. (k.41). Strony ustaliły, że Deweloper odpowiada wobec Nabywającej z tytułu rękojmi na zasadach określonych w art. 556 – 576 kodeksu cywilnego (k.42). 24 lutego 2020 r.

Nabywająca działając przez pełnomocnika adw. A. B. wystosowała w stosunku do (...) S.A. w W. wezwanie do usunięcia wady (k.49-52). 12 marca 2020 r. (...) S.A. w W. poinformował adw. A. B., że K. G. nie wiąże z (...) S.A. w W. żadna umowa (k.227, k.97-98). Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o wyżej wskazane dokumenty, których moc i wartość dowodowa nie była kwestionowana przez strony.

Sąd ustalił i zważył, co następuje:

Powództwo podlegało oddaleniu z uwagi na brak legitymacji procesowej po stronie pozwanej. Zgodnie z art. 126 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c. prawidłowe oznaczenie stron procesu jest obowiązkiem powoda, który w pozwie powinien wskazać ich imiona i nazwiska lub nazwy oraz oznaczyć miejsce zamieszkania bądź siedziby; ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników. W przypadku osób prawnych wymagania w powołanym art. 126 § 2 pkt 1 i 2 k.p.c. dotyczą numerów identyfikacyjnych PESEL lub NIP w odniesieniu do osób fizycznych, numeru w Krajowym Rejestrze Sądowym, w razie jego braku – numeru w innym właściwym rejestrze ewidencji lub NIP dla podmiotów niebędących osobami fizycznymi.

Posiadanie przez strony legitymacji czynnej i biernej w procesie jest przesłanką zasadniczą, od której istnienia uzależniona jest możliwość uwzględnienia powództwa, a jej brak, zarówno w postaci czynnej jak i biernej, prowadzi do wydania wyroku oddalającego powództwo. Stąd też, zarzut pozwanej w przedmiocie braku legitymacji biernej po jej stronie należało rozstrzygnąć w pierwszej kolejności. Dalej podkreślić należy, że legitymacja procesowa to uprawnienie do poszukiwania ochrony prawnej w konkretnej sprawie. Legitymacja czynna zawsze jest ściśle związana ze stroną powodową i oznacza jej uprawnienie do wszczęcia i prowadzenia procesu.

Natomiast legitymacja bierna uzasadnia występowanie w procesie w charakterze pozwanego. Legitymacja procesowa, to uprawnienie konkretnego podmiotu (legitymacja czynna) do występowania z konkretnym roszczeniem przeciwko innemu oznaczonemu podmiotowi (legitymacja bierna) wypływająca z prawa materialnego. Sąd Najwyższy (wskazał, że legitymacja materialna, a więc posiadanie prawa podmiotowego lub interesu prawnego do wytoczenia powództwa stanowi przesłankę materialną powództwa, a jej brak stoi na przeszkodzie udzieleniu ochrony prawnej.

Brak legitymacji materialnej (czynnej lub biernej) skutkuje, co do zasady oddaleniem powództwa uzasadnienie uchwały z 12 grudnia 2012 r., III CZP 83/12). Rolą Sądu w procesie jest dokonanie oceny istnienia legitymacji procesowej strony w chwili orzekania, co do istoty sprawy, a w wypadku stwierdzenia braku legitymacji procesowej (zarówno czynnej, jak i biernej), to na sądzie spoczywa wydania wyroku oddalającego powództwo. Takie procedowanie jest konsekwencją choćby wytoczenia powództwa przeciwko osobie nieuprawnionej. Należy wskazać, że brak legitymacji biernej był wystarczającą podstawą do oddalenia powództwa.

Stąd też nie było konieczne, ani też zasadne wskazywanie, czy w przypadku pozwania właściwego podmiotu roszczenie powódki zostałoby uwzględnione. K. G. w pozwie o zapłatę wskazała: nazwę spółki, adres oraz numer KRS. Wszystkie te dane były związane z (...) SA w W., natomiast swoje roszczenie wywodzi z umowy deweloperskiej zawartej z (...) Park spółką z o.o. w W.. Pozwana Spółka ma inną nazwę, adres oraz numer w rejestrze przedsiębiorców niż spółka z którą zawarła umowę sprzedaży i w stosunku do której powinna wystosować swoje roszczenia.

Powództwo zostało wadliwie skierowane przeciwko (...) S.A. w W., wpisanej do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS: (...). Obie spółki należą do jednej grupy kapitałowej, ale stanowią dwa odrębne pod względem zdolności prawnej i zdolności sądowej podmioty. Pozwana Spółka w realiach niniejszej sprawy nie ponosi odpowiedzialności za zobowiązania (...) Park spółki z o.o., która jest stroną umowy deweloperskiej. Odpowiedzialność taka nie stanowiła również podstawy faktycznej żądania. Firma osoby prawnej identyfikuję ją w obrocie prawnym.

Numer KRS jest również przypisany do konkretnej osoby prawnej, jest on niepowtarzalny i nie ulega zmianie w trakcie jej bytu. W niniejszej sprawie powódka jako stronę pozwaną oznaczyła (...) S.A, z którą nie wiązał ją stosunek prawny, z którego wywodzi swoje roszczenie. W ocenie Sądu korespondencja przedsądowa wskazuje w stosunku do kogo zamierzała wystosować powództwo i że to powództwo skierowała nie do tego podmiotu (k. 49-52, 97-98). Błędnego oznaczenia strony pozwanej nie można potraktować jako omyłki pisarskiej. Pomimo zbieżności pierwszych dwóch członów nazwy obydwu Spółek różnice w oznaczeniu tych obydwu osób prawnych jest znaczące, na co wskazują siedziby, które znajdują się pod innym adresem i numery KRS.

Różnica ta była dostrzegalna po analizie umowy deweloperskiej, która winna być poddana analizie przez pełnomocnika będącego adwokatem przed wniesieniem pozwu. W treści pozwu strona powodowa powołuje się na dokument, którego postanowienia wskazują na inny podmiot niż wskazany w pozwie. Z tych też względów brak jest podstaw do uznania, że Z powyższych względów, z uwagi na brak legitymacji biernej pozwanego do występowania w niniejszej sprawie, powództwo podlegało oddaleniu jako oczywiście bezzasadne. O kosztach procesu Sąd postanowił na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w związku z art. 99 k.p.c. zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik postępowania.

W tym wypadku mają zastosowanie ogólne zasady o kosztach procesu i każda z osób wygrywających proces ma prawo żądać zwrotu kosztów niezbędnych do celowej obrony (orz. Sądu Najwyższego z 19 grudnia 1950 r., C 181/50, NP 1951, Nr 11, s. 46). Wysokość wynagrodzenia pełnomocnika pozwanego będącego radcą prawnym Sąd ustalił w oparciu o § 2 pkt 6 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych. Sąd nie znalazł podstaw by odstąpić od nakładania na powódkę obowiązku zwrotu kosztów procesu na podstawie art. 102 k.p.c. Podstawą oddalenia powództwa nie były okoliczności powstałe po wniesieniu pozwu, co mogłoby uzasadniać przekonanie powódki o słuszności swoich racji dochodzonych przed Sądem.

Już na etapie rozpoznawania reklamacji przed wniesieniem pozwu pozwana wskazywała, że nie jest osobą prawną, z którą łączyła ją umowa deweloperska. Oczywistość bezzasadności powództwa wynikała z treści aktu notarialnego. Twierdzenia zawarte w pozwie odnosiły się do innej osoby prawnej niż z którą powódka wiązała umowa deweloperska. Z powyższych względów Sąd orzekł jak w sentencji wyroku uznając powództwo za oczywiście bezzasadne. ZARZĄDZENIE (...)