Legislator Case Law & Legislation
II AKa 167/21 AI generated

II AKa 167/21 · Sąd powszechny

Case Number II AKa 167/21
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Decision Date
Outcome SENTENCE

Legislator summary

AI generated

Formularz UK 2 Sygnatura akt II AKa 167 /21 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 (załącznik włączono do formularza uzasadnienia w punkcie 1.3) 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Okręgowego w Świdnicy z dnia 13 kwietnia 2021 r., sygn. akt III Ko 20/21 1.2. Podmioty wnoszące apelacje ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☐ obrońca oskarżonego ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☒ inny 1.3.

Legislator headnote

AI generated

art. 438 pkt 1 k.p.k, art. 438 pkt 2 k.p.k, art. 438 pkt 3 k.p.k, art. 438 pkt 4 k.p.k, art. 439 k.p.k, art. 247 § 1 k.k; II AKa 167/21 · Sąd powszechny: W. (1) k. 9-11, 291-292 informacja k. 31 protokół przesłuchania E. W. (1) z 25 września 1952r. k. 154 1. E. W. (1) W dniu 17 listopada 1952r. Prokurator (...)w D. wydał postanowienie o zastosowaniu względem E. W. (1) tymczasowego aresztowania, które następnie było przedłużane i trwało co najmniej do 17 lutego 1953r., kiedy to wnioskodawca został prawdopodobnie zwolniony z aresztu, bez wydania merytorycznej decyzji co do dalszego przebiegu postepowania przygotowawczego. Jako podstawę stosowania tymczasowego aresztowania powołano przepis art. 14 § 1 dekretu z 13 czerwca 1946 roku o przestępstwach szczególnie niebezpiecznych w okresie odbudowy Państwa (udział w związku przestępczym).

Keywords

AI generated
previous political persecution political prisoner concentration camp criminal case files prisoner of war criminal prosecution

Cited Legislation

AI generated
art. 438 pkt 1 k.p.k
Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k.
art. 438 pkt 2 k.p.k
438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k.
art. 438 pkt 3 k.p.k
– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k.
art. 438 pkt 4 k.p.k
– błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k.
art. 439 k.p.k
– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k.
art. 247 § 1 k.k
o przestępstwo z art. 247 § 1 k.k.
art. 322 § 1 k.p.k
zm.) – wobec niewykrycia sprawców przestępstwa (art. 322 § 1 k.p.k.);
art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k
(1) (art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k.), a w sprawie fizycznego znęcania się nad pozbawionym wolności E.

Cited Case Law

AI generated
AI generated
II Ko 339/23
Formularz UWO Sygnatura akt II Ko 339/23 WNIOSKODAWCA M.
VIII K 588/13
Na podstawie materiału dowodowego ujawnionego na rozprawie głównej Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Organizacja (...), została założona wiosną 1950 roku na terenie T.
XII Ko 45/24
Sygn. akt XII Ko 45/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 października 2024 r. Sąd Okręgowy w Warszawie w XII Wydziale Karnym w składzie: Przewodniczący: Sędzia SO Beata Najjar Protokolant: st. sekr. sąd. Mirosław Grzęda w obecności Prokuratora Roberta Skawińskiego po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 08 października 2024 r. sprawy z wniosku T. S. i M. H. przeciwko Skarbowi Państwa w przedmiocie zadośćuczynienia za doznaną krzywdę oraz odszkodowania za doznaną szkodę, wynikłych z wykonania decyzji Komendanta Wojewódzkiego (...)nr (...) z dnia 13 grudnia 1981 r. A. H. na podstawie art. 8 ust. 1 i art. 13 ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego (Dz.U.nr.34 poz.149, późn.zm.) orzeka 1. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz T. S. oraz M. H. kwoty po 30.000 (trzydzieści tysięcy) złotych tytułem zadośćuczynienia wraz z ustawowymi odsetkami od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty; 2. w pozostałej części wniosek oddala; 3. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz T. S. oraz M. H. kwoty po 288 (dwieście osiemdziesiąt osiem) złotych tytułem zwrotu kosztów ustanowienia jednego pełnomocnika; 4. kosztami postępowania obciąża Skarb Państwa. UZASADNIENIE Formularz UWO Sygnatura akt XII Ko 45/23 1. WNIOSKODAWCA T. S. M. H. 2. ZWIĘZŁE PRZEDSTAWIENIE ZGŁOSZONEGO ŻĄDANIA 1. Odszkodowanie (kwota główna) Odsetki 50.000 złotych na osobę, tytułem odszkodowania na szkodę wynikłą z internowania w okresie od 13 grudnia 1981 r. do 17 czerwca 1982 r. A. H. na mocy wykonania decyzji Komendanta Wojewódzkiego (...) nr (...) z dnia 13 grudnia 1981 r. w związku z działalnością na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego. Odsetki ustawowe za opóźnienie od uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty. 2. Zadośćuczynienie (kwota główna) Odsetki 200.000 złotych na osobę, tytułem zadośćuczynienia za krzywdę wynikłą z internowania w okresie od 13 grudnia 1981 r. do 17 czerwca 1982 r. A. H. na mocy wykonania decyzji Komendanta Wojewódzkiego (...) nr (...) z dnia 13 grudnia 1981 r. w związku z działalnością na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego. Odsetki ustawowe za opóźnienie od uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty. 3. Inne Zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawcy zwrotu poniesionych przez wnioskodawcę wydatków związanych z ustanowieniem pełnomocnika według norm przypisanych. 3. Ustalenie faktów 3.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Fakt Dowód Numer karty 1. A. H. przed internowaniem angażował się w ruchy anty-PRLowskie, utrzymywał kontakty z byłymi wyższymi oficerami AK. Bezpośrednio przed internowaniem został przewodniczącym Niezależnego Związku (...). informacje z IPN 18v-19, 22v, 135, 166-175 2. Za swoją działalność w dniu 13 grudnia 1981 r. A. H. został zatrzymany na podstawie decyzji nr (...) o internowaniu wydanej w dniu 13 grudnia 1981 r. przez Komendanta Wojewódzkiego Milicji Obywatelskiej Komendy (...) Milicji Obywatelskiej. Jako przyczynę internowania A. H. została wskazana okoliczność, że prowadzi działalność polityczno-propagandową przeciwko ustrojowi i naczelnym organom władzy PRL. Został przewieziony do Ośrodka Odosobnienia w W.-(...). Chociaż sam A. H., nie mógł złożyć zeznań, co do warunków panujących w Ośrodku Odosobnienia W. to niewątpliwie warunki panujące w tym ośrodku były trudne oraz niehumanitarne. Internowany utrzymywał kontakt z rodziną w formie widzeń. A. H. został zwolniony z internowania w dniu 17 czerwca 1982 r. z uwagi na swój stan zdrowia (w trakcie internowania A. H. miał 65 lat). decyzja nr (...) o internowaniu 20 lista osób internowanych 23v, 218, 159, 184 informacja operacyjna 142-143, 146-149 decyzja nr (...) o uchyleniu internowania wraz z wnioskiem 28, 29, 128, 129 zeznania T. S. 328v-329 3. A. H. zmarł 14 lutego 2008 r. w P.. W tym czasie jego małżonką była I. H. z domu L.. A. H. miał dwójkę dzieci z pierwszego małżeństwa – T. S. oraz M. H. z domu H.. odpis skrócony aktu zgonu A. H. 17 Wydruk z (...) dot. I. H. 82-85 odpisy skrócony aktu urodzenia oraz aktu małżeństwa T. S. 13-14 odpis skrócony oraz zupełny aktu małżeństwa M. H. 15-16 3.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Fakt Dowód Numer karty 1. Negatywny wpływ internowania A. H. w okresie od 13 grudnia 1981 r. do dnia 17 czerwca 1982 r. na stan prowadzonej przez niego szklarni oraz związane z jego odosobnieniem straty w prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. zeznania T. S. 328v-329 4. ocena DOWODów 4.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 3.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 3.1.1. 3.1.2. 3.1.3. informacje z IPN, akta archiwalne – decyzja o internowaniu oraz lista internowanych decyzja o uchyleniu internowania, informacje operacyjne Sąd uznał za rzetelne informacje zawarte w aktach, gdyż autentyczność przedłożonych dokumentów nie była kwestionowana przez strony i nie budziła wątpliwości Sądu. Na podstawie wskazanych dokumentów Sąd ustalił podstawę internowania wnioskodawcy, okres jego stosowania oraz miejsce osadzenia. zeznania T. S. Sąd uznał zeznania wnioskodawczyni za wiarygodne, gdyż są jasne, logiczne, konsekwentne, ponadto korespondują z zebranym materiałem dowodowym w postaci decyzji organów procesowych oraz ujawnionych dokumentów archiwalnych. Świadek w swoich zeznaniach opisała przede wszystkim jaki był wpływ internowania A. H. na prowadzoną przez niego działalność. Z zeznań świadka wynika, że dzięki postawie rodziny internowanego, jego internowanie nie wpłynęło na tyle na prowadzoną działalność gospodarczą, aby wykazać jakąkolwiek szkodę. Ponadto opuszczenie przez A. H. miejsca odosobnienia w czerwcu 1982 r. pozwoliło mu na samodzielne znalezienie zbytu na wyhodowane ze szklarni pomidory. 4.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 3.1 albo 3.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu --- --------- ----------------------------- 5. PODSTAWA PRAWNA Odszkodowanie 1. Kwota główna Odsetki ----------------------------- ----------------------------- Zwięźle o powodach podstawy prawnej ----------------------------- Zadośćuczynienie 2. Kwota główna Odsetki po 30.000 złotych na osobę Odsetki ustawowe od uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty. Zwięźle o powodach podstawy prawnej Zgodnie z treścią art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego, osobie, wobec której stwierdzono nieważność orzeczenia albo wydano decyzję o internowaniu w związku z wprowadzeniem w dniu 13 grudnia 1981 r. w Polsce stanu wojennego, przysługuje od Skarbu Państwa odszkodowanie za poniesioną szkodę i zadośćuczynienie za doznaną krzywdę wynikłe z wydania lub wykonania orzeczenia albo decyzji. W razie śmierci tej osoby uprawnienie to przechodzi na małżonka, dzieci i rodziców. Roszczenia o odszkodowanie i zadośćuczynienie nie przedawniają się. Niewątpliwie przedstawiony stan faktyczny potwierdza, że A. H. na mocy decyzji nr (...) wydanej przez Komendanta Wojewódzkiej MO został internowany na okres od 13 grudnia 1981 r. do 17 czerwca 1982 r. w związku ze swoją działalnością na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego. W związku z powyższym A. H. miał prawo domagać się zadośćuczynienia za doznane krzywdy. Z uwagi na jego śmierć uprawnienie o domaganie się zadośćuczynienia za doznane krzywdy przeszły na T. S., M. H. (dzieci uprawnionego) oraz I. H. (małżonka uprawnionego). Inne 3. W myśl § 11 ust. 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radcowskie stawka minimalna za prowadzenie spraw o odszkodowanie za niesłuszne skazanie lub ukaranie, aresztowanie lub zatrzymanie, w tym spraw wynikających z przepisów o uznanie za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego wynosi 240 zł. Z uwagi to, że pełnomocnik był obecny na dwóch terminach rozprawy, powyższą kwotę należało podwyższyć o 20% - zgodnie z § 17 pkt 1 ww. rozporządzenia, co daje łączną kwotę 288 zł na każdego wnioskodawcę, gdyż zgodnie z § 17 pkt 2 za reprezentowanie w tym samym postępowaniu kilku osób pobiera się opłatę od każdej z tych osób. Zwięźle o powodach podstawy prawnej Na podstawie art. 13 ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego koszty postępowania w sprawach objętych tą ustawą, w tym z tytułu ustanowienia pełnomocnika, ponosi Skarb Państwa. 6. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU W PRZEDMIOCIE ŻĄDANIA Zwięźle o powodach rozstrzygnięcia Odszkodowanie 1. Kwota główna Odsetki Sąd oddalił żądanie wnioskodawczyń, uznając, że roszczenie o zasądzenie odszkodowania w kwocie po 50.000 zł na osobę (za szkodę w łącznej wysokości 150.000 zł) na rzecz wnioskodawczyń jest niezasadne. Wskazać należy, że w sprawach rozpoznawanych w oparciu o ustawę lutową ciężar udowodnienia okoliczności, z których strona wywodzi skutki prawne spoczywa na tej stronie. W tego rodzaju sprawach nie ma również zastosowania zasada unormowana w art. 5 § 2 k.p.k. W związku z tym jeżeli pokrzywdzony niesłusznym pozbawieniem wolności (bądź jego następca) żąda od Skarbu Państwa odszkodowanie, to tę szkodę określa się, różnicując stan rzeczywisty, jaki istniał w określonym momencie czynionych ustaleń ze stanem, jaki istniałby gdyby nie zdarzenie będące podstawą uzasadniającą roszczenie o odszkodowanie. Niezbędne zatem jest ustalenie, w jakiej wysokości należności przysługiwałyby teraz wnioskodawczyniom, gdyby zmarły uprawniony nie został internowany. Wnioskodawczynie w żaden sposób nie udowodniły, że internowanie A. H. miało bezpośredni wpływ na powstanie szkody (zarówno damnum emergens jak i lucrum cessans) w związku z zaprzestaniem jego pracy na gospodarstwie rolnym (szklarni), albowiem w trakcie internowania A. H., szklarnią oraz królikami, które hodował A. H., zajmowały się wnioskodawczynie, sąsiad – S. oraz dorywczo bliżej nieustalona kobieta. Wszelkie potrzebne informacje na temat prowadzenia szklarni rodzina A. H. uzyskiwała od niego na widzeniach. Ponadto przesłuchana w sprawie wnioskodawczyni T. S. nie była w stanie określić jakie straty zostały poniesione w gospodarstwie należącym do A. H. w związku z jego internowaniem. Reasumując, wobec nieudowodnienia w sposób miarodajny i oczywisty zasadności roszczenia o odszkodowanie, Sąd rozstrzygnął o oddaleniu wniosku w tym zakresie. ----------------- Zadośćuczynienie 2. Kwota główna Odsetki Ustalając wysokość zasądzonego zadośćuczynienia, Sąd miał na uwadze, że winno być one „odpowiednie” do poniesionej krzywdy. Ma ono odzwierciedlać rzeczywiście doznaną przez osobę represjonowaną krzywdę i służyć skompensowaniu doznanych cierpień. Zadośćuczynienie powinno być odczuwalne dla wnioskodawcy, jednakże nie może być źródłem nieuzasadnionego przysporzenia majątkowego. Przy szacowaniu wysokości zadośćuczynienia Sąd miał na względzie rodzaj krzywdy doznanej przez A. H. w przypadku pozbawienia go wolności na mocy decyzji o internowaniu. Sąd uwzględniając roszczenie wnioskodawczyń wziął pod uwagę czas trwania internowania, czyli 6 miesięcy, warunki pobytu internowanego w miejscu odosobnienia na (...) (...), niewątpliwe obciążenie psychiczne, a także stres związany z pozbawieniem wolności. Rekompensując doznaną krzywdę wynikłą z internowania A. H., Sąd uznał za zasadne przyznanie zadośćuczynienia w zasądzonej wysokości. Sąd przyjął, że kwota ta jest adekwatna w stosunku do doznanej krzywdy przez A. H., która zostałaby mu zrekompensowana, gdyby dożył on rozstrzygnięcia Sądu. Z uwagi na śmierć A. H., Sąd ustalił, że uprawnionymi do uzyskania zadośćuczynienia po A. H. są T. S., M. H. oraz I. H., jednakże z uwagi na fakt, że I. H. (pomimo wiedzy o postepowaniu, o czym świadczy przesłane przez nią pismo – k. 187) nie wstąpiła do postępowania, Sąd przyznał wnioskodawczyniom (T. S. oraz M. H.) po 30.000 zł tytułem zadośćuczynienia. Odsetki ustawowe od uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty. Inne --- ------------------------- 7. Inne ROZSTRZYGNIĘCIA Zawarte w WYROKU Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 2. Sąd oddalił żądanie wnioskodawczyń dotyczące zadośćuczynienia w pozostałej części, uznając, że roszczenie o zasądzenie zadośćuczynienia w pełnej kwocie 600.000 (po 200.000 na osobę) zł na rzecz wnioskodawczyń jest niewspółmierne do doznanej krzywdy, a wyliczenia tej kwoty przez pełnomocnika wnioskodawczyń w żaden sposób nie adekwatne do krzywdy doznanej przez A. H.. 8. KOszty procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 4. Zgodnie z art. 13 ustawy z 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego sprawy objęte tą ustawą są wolne od kosztów sądowych, zatem ponosi je Skarb Państwa. 9. PODPIS Sędzia SO Beata Najjar
II K 138/20
K., dnia 25 października 2021 r.
XII Ko 8/24
Sygn. akt XII Ko 8/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 kwietnia 2024 r. Sąd Okręgowy w Warszawie w XII Wydziale Karnym w składzie: Przewodniczący: Sędzia Stanisław Zdun Protokolant: Monika Raczyńska, Mirosław Grzęda w obecności Prokuratora: Jarosława Szklarczyka po rozpoznaniu dniu 05 kwietnia 2024 r. sprawy: z wniosku A. B. (1) przeciwko Skarbowi Państwa o zasądzenie zadośćuczynienia za krzywdę związaną z pozbawieniem wolności przez polskie organy ścigania bez przeprowadzenia zakończonego orzeczeniem postępowania 1. na podstawie art. 8 ust. 1 w zw. z art. 11 ust 1 ustawy z dnia 23.02.1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego zasądza od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawcy - A. B. (1), syna M. i M., urodz. (...) w W. kwotę 940.000 zł (Dziewięćset czterdzieści tysięcy) złotych z odsetkami ustawowymi od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty, tytułem zadośćuczynienia za krzywdę związaną z związaną tymczasowym aresztowaniem przez polskie organy ścigania od 12 sierpnia 1950 r. do 23 czerwca 1954 r. jego ojca M. B. ur.(...) w W. syna K. i W., co do których zachodzą przesłanki do stwierdzenia nieważności orzeczenia, gdy postanowieniem z dnia 13 stycznia 1956 r. postępowanie umorzono z powodów, o których mowa w art. 17 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania karnego, i nie zostało prawomocnie zasądzone odszkodowanie i zadośćuczynienie. 2. w pozostałym zakresie wniosek oddala; 3. na podstawie art. 13 ustawy z dnia 23.02.1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawcy A. B. (1) kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) tytułem wydatków w tym ustanowienia jednego pełnomocnika; 4. na podstawie art. 13 ustawy z dnia 23.02.1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego kosztami postępowania obciąża Skarb Państwa. UZASADNIENIE Formularz UWO Sygnatura akt XII Ko 8/24 WNIOSKODAWCA A. B. (2) ZWIĘZŁE PRZEDSTAWIENIE ZGŁOSZONEGO ŻĄDANIA 1. Odszkodowanie (kwota główna) Odsetki ------ ------- 2. Zadośćuczynienie (kwota główna) Odsetki 1.500.000 (słownie: milion pięćset tysięcy) złotych Wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty 3. Inne Zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawcy zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, wg norm przepisanych. 3. Ustalenie faktów 3.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Fakt Dowód Numer karty Ojciec wnioskodawcy M. B. urodził się w dniu (...) w W.. Posiadał wykształcenie wyższe – inżynier górniczy. Studiował w latach 1906 – 1912 na Wydziale Górniczym (...) w M. (Belgia). Służył w Armii Rosyjskiej (1914 – 1917), II Korpusie Wschodnim W.P. (1917 – 1918), Armii Polskiej we Francji (1918 – 1919) i w Wojsku Polskim w Polsce (1919 – 1926). W latach 1923 -1926 był Szefrm Zarządu (...) Sztabu Generalnego. Po zamachu majowym w 1926 r. został odwołany z tej funkcji i przeniesiony do rezerwy kadrowej a następne w stan spoczynku. Po 1926 Rozpoczął pracę w Górnictwie by w latach 30 XX wieku zarządzał w imieniu (...) spółki kilkoma kopalniami węgla kamiennego. Był pułkownikiem Wojska Polskiego w Stanie Spoczynku. Odznaczony Polonia Restituta V klasy (Order Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski) i Krzyżem Zasługi nadane za prace w Przemyśle po 1945 roku – V.M. V kl. I Krzyż Waleczny za okres 1917 – 1921. Posługiwał się biegle dwoma językami obcymi – rosyjskim i francuskim, słabo niemieckim. Żonaty. Na jego utrzymaniu pozostawało dwóch członków rodziny (niepracująca zawodowo małżonka i małoletni syn A.). W dniu 12 sierpnia 1950 roku został aresztowany pod zarzutem popełnienia przestępstwa z art. 1 pkt b Dekretu z dnia 22 stycznia 1946 roku o odpowiedzialności za klęskę wrześniową i faszyzację życia państwowego, gdyż od 1923 roku do przewrotu majowego w 1926 roku M. B. był Szefem (...) Oddziału Sztabu Generalnego (wywiadu wojskowego). W chwili zatrzymania był zatrudniony w Centrali (...). W toku prowadzonego śledztwa postawiono mu drugi zarzut polegający na tym, że przekazywał on wiadomości stanowiące tajemnicę państwową z dziedziny przemysłu węglowego przedstawicielom (...) ambasady. Areszt został uchylony postanowieniem Naczelnej Prokuratury Wojskowej z dnia 23 czerwca 1954 roku z uwagi na zły stan zdrowia M. B.. Wobec zatrzymanego zastosowano środek zapobiegawczy w postaci dozoru milicji. Początkowo przebywał w więzieniu w K., gdzie funkcjonariusze (...) w K. w okresie od sierpnia 1950 roku do nieustalonego dnia 1952 roku dopuszczali się względem niego znęcania się fizycznego i psychicznego, celem uzyskania określonych wyjaśnień, informacji i oświadczeń. Później został przewieziony do aresztu przy ul. (...) w W., gdzie przebywał aż do zwolnienia. Przez cały okres aresztowania M. B. był przesłuchiwany, stosowano względem niego niedozwolone metody śledcze, polegające m.in. na biciu go po całym ciele, wielokrotnie w tym nocne przesłuchania. M. B. był w szczególnym zainteresowaniu (...) w tym samego wiceministra tego resortu R. R. i J. R., którzy nie chcieli dopuścić do śmierci M. B.. Tym samym był on tymczasowo aresztowany w okresie od dnia 12 sierpnia 1950 roku do dnia 23 czerwca 1954 roku, zatem przez 1411 dni (3 lata, 10 miesięcy i 11 dni). Po uchyleniu aresztu i wyjściu M. B. z więzienia rodzina spotykała się z kolejnymi represjami. Z chwilą zatrzymania M. B. jego żona została sama z dzieckiem, bez środków do życia. Represje dotykały całą rodzinę M. B. – liczne przesłuchania i rewizje były na porządku dziennym. Rodzina została wyrzucona z zajmowanego mieszkania. Śledztwo przeciwko M. B. zostało umorzone postanowieniem z dnia 13 stycznia 1956 roku z powodu braku dostatecznych dowodów winy. Wnioskodawca A. B. (1) jest synem M. B. zmarłego w dniu 21 listopada 1962 roku. Śledztwo pod sygn. (...) w sprawie m.in.: ⚫ zbrodni komunistycznej, będącej zbrodnią przeciwko ludzkości popełnionej z motywów politycznych, stanowiącej represje polegające na przekroczeniu uprawnień przez funkcjonariuszy publicznych, w postaci bezprawnego pozbawienia wolności na czas przekraczający 7 dni w okresie od dnia 12 sierpnia 1950 roku do 25 czerwca 1954 roku w K., W. i innych miejscach, M. B., tj. o przestępstwo z art. 231 § 1 k.k. i art. 189 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 2 ust. 1 i art. 3 ustawy z dnia 18 grudnia 1998 roku o IPN ⚫ zbrodni komunistycznej, będącej zbrodnią przeciwko ludzkości popełnionej z motywów politycznych, stanowiącej represje w postaci fizycznego i psychicznego znęcania się przez funkcjonariuszy (...) w K. w okresie od sierpnia 1950 roku do nieustalonego dnia 1952 roku w K. nad M. B., poprzez bicie go po całym ciele i długotrwałe przesłuchiwanie, w cel uzyskania określonych wyjaśnień, informacji i oświadczeń, tj. o przestępstwo z art. 246 k.k. w zw. z art. 2 ust. 1 i art. 3 ustawy z dnia 18 grudnia 1998 roku o IPN zostało umorzone postanowieniem z dnia 27 maja 2019 roku wobec śmierci sprawców przestępstwa i niewykrycia sprawców. Zeznania A. B. (1) k. 52 – 53 Materiału IPN dot. M. B. (płyta CD) k. 41 Postanowienie o umorzeniu śledztwa z dnia 27 maja 2019 roku w sprawie o sygn. akt S 89.2017.Zk k. 10 – 18 Zawiadomienie o umorzeniu śledztwa przeciwko M. B. k. 19 Karta zwolnienie więźnia k. 20 Odpis skrócony aktu zgonu M. B. k. 9 Odpis skrócony aktu urodzenia A. B. (1) k. 8 3.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Fakt Dowód Numer karty --- ---------------------- ----- ------ 4. ocena DOWODów Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 3.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu Zeznania wnioskodawcy A. B. (1) Sąd dał wiarę zeznaniom wnioskodawcy, który swą wiedzę na temat zdarzeń objętych wnioskiem czerpał z relacji matki, której to o swoich odczuciach, ale i zachowaniach funkcjonariuszy, czy warunkach aresztu opowiadał mąż po zwolnieniu. Niewątpliwie wnioskodawca był wówczas młodym chłopcem (w chwili zatrzymania ojca miał 9 lat, zaś w chwili jego zwolnienia 13 lat), który nie rozumiał tego, co się dzieje i nie mógł należycie tego ocenić. Z pewnością jego ojcu również nie było łatwo opowiadać o tym, co go spotkało w trakcie aresztowania, tym bardziej rozmawiać na ten temat z małoletnim synem. Nadto, dopiero później wnioskodawca dowiedział się więcej na temat swojego ojca – jego uprzedniego zaangażowania, podejmowanych działań, jak i działań ówczesnego aparatu wymiaru sprawiedliwości PRL z akt IPN, a także relacji matki. Kopie dokumentów z akt sprawy IPN Dokumenty zostały sporządzone przez właściwe organy w przewidzianej przepisami formie, zaś żadna ze stron nie kwestionowała zarówno ich treści, jak i autentyczności. Ponadto, w ocenie Sądu, pozostałe niezakwestionowane dokumenty, zgromadzone zarówno w aktach sprawy głównej, jak i w dołączonych aktach przesłanych przez IPN przyczyniły się do ustalenia stanu faktycznego, jak również miały wpływ na ocenę zeznań wnioskodawcy. Dokumenty załączone do wniosku Nie budziły wątpliwości Sądu dokumenty zgromadzone w sprawie, albowiem nie były one kwestionowane przez strony, a ich treść i autentyczność nie nasuwają żadnych podejrzeń co do prawdziwości i rzetelności ich sporządzenia mimo, iż zostały przedstawione w formie fotokopii. 4.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 3.1 albo 3.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu --- ------ ------------------- PODSTAWA PRAWNA Odszkodowanie 1. Kwota główna Odsetki ---------- ------ Zwięźle o powodach podstawy prawnej Odszkodowanie przewidziane w art. 8 ust. 1 ustawy lutowej ma analogiczne jak w przypadku odszkodowania za m.in. niewątpliwie niesłuszne tymczasowe aresztowanie uregulowanego w treści przepisów rozdziału 58 Kodeksu postępowania karnego charakter cywilno-prawny. W związku z tym, na tle regulacji wyrażonej w art. 6 k.c. wnioskodawca winien udowodnić podstawę oraz wysokość zgłoszonego roszczenia. Zadośćuczynienie 2. Kwota główna Odsetki 940.000 złotych wraz z ustawowymi odsetkami od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty Sąd przyznał wnioskodawcy wskazaną kwoty z tytułu zadośćuczynienia wraz z odsetkami ustawowymi od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty. Odsetki od sumy pieniężnej stanowiącej zadośćuczynienie za niesłuszne skazanie są wynagrodzeniem za opóźnienie w zapłacie sumy pieniężnej, która jest już wymagalna, i dlatego należy uznać, że za czas do wydania przez sąd prawomocnego orzeczenia odszkodowawczego odsetki nie przysługują (zob. Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 29 kwietnia 1991 roku, sygn. akt V KRN 475/90). Zwięźle o powodach podstawy prawnej Zgodnie z treścią art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 23 lutego 1991 roku o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego (dalej: ustawa lutowa), pozwala na dochodzenie odszkodowania i zadośćuczynienia osobie, wobec której postępowanie umorzono z powodów, o których mowa w art. 17 § 1 pkt 1 i 2 k.p.k. lub uniewinniono ją, a osoba ta była zatrzymana lub tymczasowo aresztowana. Z kolei przepis art. 11 ust. 2 ustawy lutowej, pozwala na dochodzenie odszkodowania i zadośćuczynienia osobie, która była pozbawiona wolności, bez przeprowadzenia zakończonego orzeczeniem postępowania. Analiza akt sprawy, w tym dokumentacji przekazanej przez Oddziałowe Archiwum IPN w K., wskazuje, iż zatrzymanie M. B. było bezprawne i było aktem świadomej represji organów za jego działalność niepodległościową. Bezpośrednią przyczyną aresztowania M. B. była jego służba w wywiadzie wojskowym Rzeczypospolitej Polskiej w latach 1923-1926. Podkreślić należy, że ustawa lutowa wskazuje graniczną datę represji, natomiast nie określa czasowo działalności uprawnionego na rzecz niepodległego bytu państwa polskiego. W ocenie Sądu służba w wywiadzie Wojska Polskiego II Rzeczypospolitej Polskiej jest działalnością na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego. Tym samym zachodzą przesłanki do zasadzenia zadośćuczynienia M. B. aktywnie działał na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego i z tego powodu został pozbawiony wolności przez okres ponad 3 lat i 10 miesięcy. Ustalony w sprawie stan faktyczny nie pozostawia wątpliwości, iż wnioskodawcom przysługuje prawo do żądania odszkodowania i zadośćuczynienia na podstawie art. 8 ust. 1 w zw. z art. 11 ust. 1 w/w ustawy lutowej. Postępowanie w niniejszej sprawie zostało umorzone a uprawniony nie otrzymał zadośćuczynienia. W związku ze śmiercią ojca wnioskodawcy, w prawa M. B. wstąpił jego spadkobierca w osobach syna A. B. (1). Reasumując, w stosunku do wnioskodawcy spełnione zostały przesłanki formalne dające podstawy do wystąpienia o zadośćuczynienie (przepis art. 11 ust. 1 w zw. z art. 8 ust. 1 ustawy lutowej). Inne 3. ------- Zwięźle o powodach podstawy prawnej ------------- ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU W PRZEDMIOCIE ŻĄDANIA Zwięźle o powodach rozstrzygnięcia Odszkodowanie 1. Kwota główna Odsetki Na marginesie wskazać należy, iż wprawdzie pełnomocnik wnioskodawcy podczas rozprawy w dniu 5 kwietnia 2024 roku wniósł z ostrożności procesowej o zasądzenie uzupełniające odszkodowania (k. 53), jednakże nie wykazał co się miało na nie składać, zaś kwestia tego czy poniesiono szkodę i w jakiej wysokości obciąża wnioskującego. Przenosząc powyższe rozważania prawne na grunt rozpoznawanej sprawy, stwierdzić należy, że żądanie wnioskodawcy w zakresie dochodzenia odszkodowania nie zasługiwało na uwzględnienie. ------------ Zadośćuczynienie 2. Kwota główna Odsetki 940.000 (słownie: dziewięćset czterdzieści tysięcy) złotych Wniosek A. B. (1) o przyznanie zadośćuczynienia na rzecz jego zmarłego ojca M. B. za okres zatrzymania i aresztowania zasługuje na uwzględnienie co do zasady, natomiast dochodzoną kwotę Sąd uznał za uzasadnioną w części, z przyczyn podanych poniżej. Niewątpliwie w wyniku zatrzymania M. B. doznał szkody niematerialnej (krzywdy), co czyni zgłoszone przez niego roszczenie za usprawiedliwione co do zasady. M. B. jeszcze przed zatrzymaniem chorował na (...) (doniesienie z dnia 17.06.1950 roku – plik Ka_0_2_2087_1.pdf strona 80). W toku internacji jego stan zdrowia pogarszał się, o czym świadczy chociażby orzeczenie lekarskie ze Szpitala (...) w B. z dnia 11.09.1951 roku – stwierdzono u niego (...) (plik Ka_0_2_2087_1.pdf strona 105). Funkcjonariusze Wojewódzkiego (...) ((...).) w K. byli w pełni świadomi, że stan zdrowia M. B. pogarsza się i jego dalsze przesłuchanie, a także izolacja może skutkować jego zgonem. Przy czym mając tę wiedzę – akceptowali to i godzili się na to, jednocześnie szukając dla niego pomocy medycznej, jednak nie w celu, aby wyzdrowiał, lecz by przekazał im interesujące ich treści (zeznania o danej treści). Sąd miał także na względzie, iż oprócz przemocy fizycznej polegającej na biciu, funkcjonariusze aparatu PRL stosowali inne „wytrawne” metody oddziaływania psychicznego na zatrzymanego, o czym świadczy chociażby (...) datowany na dzień 30 grudnia 1950 roku, gdzie pośród metod wskazano m.in. „[…] wytworzenie w nim przekonania iż mamy zainteresowanie w tym kierunku i tym samym przygotować go do mającego nastąpić zatrzymania jego rodziny, /żony i syna/”, „[…] w toku przesłuchania wykorzystać list przesłany mu przez jego żonę w tym celu, by pobudzić w nim tęsknotę za rodziną”, „[…] spowodować wysiedlenie ich z K. do uprzednio przygotowanego w tym celu mieszkania”, „ W nowym miejscu zamieszkania rodzinę B. poddać systematycznemu rozpracowaniu operacyjnemu” (plik Ka_0_2_2087_1.pdf” strona 91). Stąd też informacje jakimi „raczyli” go funkcjonariusze musiały wyjątkowo negatywnie wpływać na jego stan psychiczny. Nie sposób omieszkać wskazania, że w chwili zatrzymania M. B. miał 66 lat, stąd funkcjonariusze (...) znęcając się nad nim zarówno fizycznie, jak i psychicznie musieli być świadomi, iż ich działania mogą mieć skutek znacznego pogorszenia się stanu jego zdrowia. Zatrzymany był wielokrotnie przesłuchiwany, w krótkich odstępach czasu, czasami codziennie. Z kolei objętość protokołów przesłuchań wskazuje, że były to przesłuchania wielogodzinne. Przesłuchania zatrzymanego były, pomimo jego stanu zdrowia, długie (zdecydowanie dłuższe niż zalecane – do 4 godzin dziennie z przerwami). Powala to przypuszczać, iż wobec zatrzymanego stosowano niedozwolone metody śledcze w tym m.in. konwejer (pozbawianie przesłuchiwanego snu, przesłuchując go ciągle przy zmieniających się osobach przesłuchujących). Wskazać przy tym należy, że zatrzymany był przesłuchiwany w K. niemal 120 razy, głównie przez funkcjonariusza (...) w K. A. H., który był głównym referentem sprawy przeciwko M. B.. Przy czym w aktach spraw nadesłanych przez IPN brak jest dowodów, aby prowadzone były inne czynności procesowe, zaś izolacja ojca wnioskodawcy była raz za razem przedłużana na kolejne okresy, co pozwala na przyjęcie, iż miała wyraz znęcania się nad zatrzymanym. Z relacji przekazanej wnioskodawcy przez matkę, której to M. B. opowiadał o tym, co przeżył w toku zatrzymania wynika, że stosowano wobec niego konwejer, bicie, sadzano go na stołku z odwróconą nogą, siedział w celi wypełnionej wodą. M. B. wrócił do żony i syna po ponad 3 latach i 10 miesiącach i 11 dniach nieobecności, jako człowiek schorowany i skryty. Z synem przez cały czas zatrzymania się nie widział. Kontakt z rodziną miał znikomy. Wykorzystywano jego bliskich, aby zmusić go do uzyskania określonych, obciążających jego i inne osoby wyjaśnień. Na temat izolacji i jej warunków rozmawiał wyłącznie z małżonką. W trakcie zatrzymania miały miejsce sytuacje, które źle wpływały zarówno na stan psychiczny, jak i fizyczny wnioskodawcy. Niewątpliwie wobec ojca wnioskodawcy stosowano niedozwolone metody przesłuchań i tortury. Kodeks postępowania karnego nie definiuje pojęcia „zadośćuczynienie” i dlatego miarodajne w tym względzie są przepisy prawa cywilnego materialnego, a zwłaszcza art. 445 § 1 k.c., z którego treści wynika że zadośćuczynienie winno być odpowiednie. „Odpowiednia suma” to wartość, która spełnia stawianą jej funkcję kompensacyjną, jest określana indywidualnie w oparciu o rodzaj, czas trwania cierpień fizycznych i psychicznych, ich natężenie, stopień dolegliwości z jaką wiązało się stosowanie tymczasowego aresztowania, a więc przykrości natury moralnej z tego wynikających w tym dobrego imienia, ostracyzm środowiskowy, konieczność poddania się rygorom związanym ze stosowaniem tego środka zapobiegawczego, nieprzychylne reakcje po zwolnieniu z aresztu (chociażby konieczność zwolnienia dotychczas zajmowanego mieszkania), stan zdrowia w czasie wykonywania środka oraz po zwolnieniu z aresztu (który się znacznie pogorszył). Ustalając wysokość żądanego zadośćuczynienia dodatkowego, należy kierować się oczywiście odpowiednio stosowanym poglądem, że określenie skali krzywdy doznanej pozbawieniem wolności zarówno w warunkach Zakładu Karnego w K., jak i Zakładu Karnego w W. przy ul. (...) (ówcześnie jednej z najsurowszych jednostek penitencjarnych dla więźniów, co Sądowi meriti jest wiadomo z urzędu) wymaga rzetelniejszego rozważenia całokształtu okoliczności dotyczących czasu trwania, rygorów tam panujących, sytuacji rodzinnej, stanu zdrowia wieku, skutków w sferze psychiki, utraty autorytetu w środowisku, trybu życia przed internowaniem i szeregu innych okoliczności na podstawie których możliwe było zakreślenie granic odczucia krzywdy przez ojca wnioskodawcy. Trzeba dodatkowo pamiętać, że utrwalony jest w orzecznictwie pogląd, iż w przypadku osób internowanych kwoty przyznawanych zadośćuczynień winny być wyższe od tych, jakie są przyznawane osobom dochodzącym roszczeń na podstawie art. 552 i następne k.p.k. Sytuacja internowanych była trudniejsza, aniżeli osób pozbawionych wolności w związku z postępowaniem karnym. O pozbawieniu wolności decydował organ administracyjny, zaś internowany nie miał żadnej możliwości zaskarżenia decyzji w przedmiocie pozbawienia wolności ani szans na jakąkolwiek ocenę jej zasadności, co wzbudzało dodatkowo frustrację, żal i poczucie niesprawiedliwości. Istotne było także i to, że nieprzewidywalny był także okres izolacji, zaś osoby internowane miały podstawy by – z uwagi na ówczesną sytuację społeczno-polityczną – odczuwać obawy o swój los (zob. np. wyrok SA w Katowicach z dnia 7 kwietnia 2009 roku, sygn. akt II AKa 68/09). Podkreślić należy, że tymczasowe aresztowanie M. B. było nie wynikiem omyłki sądowej, lecz przede wszystkim elementem represji politycznej z uwagi na zaangażowanie na rzecz wolności i niepodległości Państwa Polskiego, w tym pełnionymi funkcjami w okresie międzywojennych. Stosowanie aresztowania w wyniku represji politycznych wpłynęło bardzo negatywnie na sytuację finansową i bytową całej jego rodziny, o czym zeznał A. B. (1). Przez cały okres zatrzymania M. B. niewątpliwie cierpiał emocjonalnie z powodu obawy o sytuację życiową i materialną swojej rodziny, która pozostawała na jego utrzymaniu. Sąd uwzględnił okoliczność, że M. B. jako więzień polityczny przebywał w areszcie w okresie PRL. Powszechnie znane są niezwykle trudne warunki bytowe panujące w więzieniach w tamtym okresie, niehumanitarny sposób traktowania więźniów, zwłaszcza politycznych, co Sądowi jest znane z urzędu – z relacji osób osadzonych z innych spraw, czy też materiałów IPN. Kwota 940.000 złotych w przeliczeniu daje kwotę 666.19 złotych za dzień zatrzymania (około 20.000 zł za miesiąc) (940.000 złotych / 1411 dni), zatem jest to kwota zdecydowanie wyższa od przeciętnie orzekanej w tego typu sprawach w przypadku tymczasowego aresztowania (około 10.000 zł za miesiąc). Powyższa kwota wyraża odczuwalną wartość ekonomiczną, a jednocześnie nie sprawia wrażenia nadmiernie wygórowanej. Przyznanie osobie represjonowanej zadośćuczynienia, nie może być wygórowane i prowadzić do bezpodstawnego wzbogacenia, wysokość przyznanego zadośćuczynienia powinna być utrzymana w rozsądnych granicach odpowiadających aktualnym warunkom i przeciętnej stopie życiowej społeczeństwa (wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 21 listopada 2012 roku, sygn. akt II AKa 228/12). Zadośćuczynienie winno wyrównać doznane krzywdy ale też być „odpowiednie”, a ustalenie jaka kwota w konkretnych okolicznościach jest „odpowiednia”, należy do sfery swobodnego uznania sądu. W rozpoznawanej sprawie Sąd kierował się zasadą, aby przyznane zadośćuczynienie równoważyło krzywdę, nie stanowiąc zarazem źródła wzbogacenia. Takiego charakteru w żaden sposób nie miała żądana przez wnioskodawcę kwota 1.500.000 złotych, w ocenie Sądu, będąca kwotą skrajnie wygórowaną i całkowicie nieadekwatną, dlatego też w pozostałym zakresie Sąd oddalił wniosek A. B. (1) co do zadośćuczynienia. Reasumując, w ocenie Sądu, przyznana kwota zadośćuczynienia w łącznej wysokości 940.000 złotych jest uzasadniona powyższymi okolicznościami, które spotęgowały wyrządzoną M. B. krzywdę. Natomiast w pozostałej części wniosek został oddalony, jako wygórowany. wraz z odsetkami ustawowymi od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty Inne 3. ---------------------- Inne ROZSTRZYGNIĘCIA Zawarte w WYROKU Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 2. Przyznanie zadośćuczynienia w kwocie 940.000 złotych obligowało Sąd do oddalenia wniosku w pozostałej części. Powody przyznania kwoty 940.000 złotych tytułem zadośćuczynienia są jednocześnie powodami, dla których wniosek oddalono w pozostałej części. 3. Sąd zgodnie z art. 13 ustawy lutowej zasądził od Skarbu Państwa na rzecz A. B. (1) kwotę 240 złotych tytułem zwrotu wydatków związanych z ustanowieniem pełnomocnika, mając na uwadze przepisy § 11 ust. 6 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U.2023.1964 t.j.). KOszty procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 4. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 13 ustawy z dnia 23 lutego 1991 roku o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego zgodnie z którym to przepisem koszty postępowania w sprawach objętych ustawą ponosi Skarb Państwa. PODPIS

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Sygnatura akt II AKa 167/21

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 września 2021 r. Sąd Apelacyjny we Wrocławiu II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSA Bogusław Tocicki /spr./ Sędziowie: SA Edyta Gajgał SO del SA Andrzej Szliwa Protokolant: Joanna Rowińska przy udziale Marka Ratajczyka prokuratora Prokuratury (...) po rozpoznaniu w dniu 24 września 2021 r. sprawy E. W. (1) o zadośćuczynienie i odszkodowanie na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Okręgowego w Świdnicy z dnia 13 kwietnia 2021 r., sygn. akt III Ko 20/21 I. utrzymuje zaskarżony wyrok w mocy; II. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawcy E. W. (1) 240 złotych tytułem poniesionych kosztów ustanowienia pełnomocnika w postępowaniu odwoławczym; III. kosztami postępowania odwoławczego obciąża Skarb Państwa.

UZASADNIENIE

Formularz UK 2 Sygnatura akt II AKa 167 /21 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 (załącznik włączono do formularza uzasadnienia w punkcie 1.3) 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Okręgowego w Świdnicy z dnia 13 kwietnia 2021 r., sygn. akt III Ko 20/21 1.2. Podmioty wnoszące apelacje ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☐ obrońca oskarżonego ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☒ inny 1.3.

Granice zaskarżenia – apelacja Prokuratora (...)w Ś. 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść wnioskodawcy ☐ w całości ☒ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☒ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k.

– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana ZAŁĄCZNIK Nr 1 1.3. Granice zaskarżenia – apelacja Prokuratora (...)w Ś.

Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Prokurator (...)w Ś. Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja W części dotyczącej orzeczenia z punktu I części rozstrzygającej w zakresie, w jakim zasądzono od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawcy E. W. (1) zadośćuczynienie w wysokości 50.000 złotych wraz z ustawowymi odsetkami tytułem zadośćuczynienia za doznane krzywdy związane z zatrzymaniem oraz tymczasowym aresztowaniem w okresie od dnia 24 września 1952r. do dnia 17 lutego 1953r. 1.3.1.

Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść wnioskodawcy ☐ w całości ☒ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☒ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k.

– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1.

Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Wnioskodawca Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 1. E. W. (1) Wnioskodawca E. W. (1) w 1951r. na terenie B. zorganizował nielegalną organizację młodzieżową (...). Werbował do niej członków zalecając rozpowszechnianie wiadomości sprzecznych z oficjalną propagandą państwa komunistycznego, wskazując zwłaszcza na trudności w zaopatrzeniu w żywność, omawiał plany ucieczki za granicę, kontestował panujący ustrój komunistyczny, w tym kolektywizację polskiej wsi, a także występując przeciwko terrorowi władz wobec społeczeństwa.

W skład organizacji wchodzili młodzi ludzie o negatywnym nastawieniu do przemian ustrojowych i społecznych w Polsce, którzy – nakłonieni przez E. W. (1) – wystąpili z komunistycznego Związku (...). Organizacja (...) była formą samoorganizacji społeczeństwa w oporze do ustroju państwa totalitarnego i do ZSRR, co wobec stawianych celów, było równoznaczne z działalnością na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego. Funkcjonariusze organów bezpieczeństwa państwa uznali organizację młodzieży za bardzo niebezpieczną i poddali ją inwigilacji, poprzez sieć informatorów, a także postanowili rozbić jej działalność poprzez wykorzystanie powołań do odbywania zasadniczej służby wojskowej młodych mężczyzn, w tym E. W. (2).

Funkcjonariusze organów bezpieczeństwa państwa podejrzewali członków organizacji (...), w tym E. W. (1) o posiadanie broni palnej i organizowanie napadów rabunkowych w celu zdobycia środków finansowych. Podejrzewali także, że E. W. (1) był odpowiedzialny za rozprowadzenie na terenie B. ulotek o treści wrogiej dla państwa totalitarnego. W kwietniu 1951r. do (...) w D. została skierowana ulotka sporządzona pismem maszynowym w imieniu Armii Krajowej o treści: „ Oszczezenie. Armia Krajowa Oszczega, zebyscie nie katowali wiezniow w tamtejszym wiezieniu bo jezeli będziemy mieli jeszcze raz podobne zażalenie na Was to jestesmy gotowi do ataku na Wasza siedzibę.

Oszczegamy ze nie zostani ani jeden z Was przy zyciu. Ponadto wypuścimy wszystkich wiezniow z tamtejszego wiezienia. Powyzsze oszczezenie dotyczy również tamtejszych tajniakow, tych Waszych pieskow a raczej Stalinowskich pacholkow którzy szpiegoja na rzecz Stalinowskiego jarzma. Już nie dlugo będziecie tak zapelniac wiezienia biednymi niewinnymi ludzmi bo nie macie dużo czasu. Bo jak jeszcze raz otrzymamy podobne zażalenie na Was to dluzej nie będziemy milczec, bo już za bardzo narod jeczy w waszym jarzmie to my na to nie mozemy patrzeć. (sekretarz)” ( pisownia oryginalna).

Funkcjonariusze (...) potraktowali poważnie pojawienie się ulotek na terenie B. i D., po czym poddali padaniom przez biegłego z zakresu pisma ręcznego własnoręczne podanie E. W. (1) o przyjęcie do pracy z 5.03.1951r. celem ustalenia czy nie jest on autorem ulotek. zeznania św. E. W. (1) k. 9-11, 291-292 informacja k. 31 notatka służbowa k. 71 plany realizacji agenturalnego rozpracowania nielegalnej organizacji młodzieżowej (...) oraz analizy k. 89v-91, 144-145, 147-151, 197v-204, 224v-227, 228-230 donosy informatorów dot. organizacji (...) k. 91v-92, 93, 94-94v, 100v-102, 103v-108v, 110v-115, 118-118v, 122v-131, 135-135v, 152v-153, 155-156v, 157v, 160-161, 180-180v, 183-184, 185v, 206-208v, 210-222, 234-235 postanowienie o założeniu teczek ewidencyjnej dot.

E. W. (3) i innych członków organizacji (...) k. 99, 194v-196 ulotka sporządzona pismem maszynowym w imieniu Armii Krajowej skierowana w kwietniu 1951r. do (...) w D. k. 121 podanie E. W. (1) o przyjęcie do pracy z 5.03.1951r. poddane badaniom z zakresu pisma ręcznego celem ustalenia autorstwa ulotek k. 121, 122 plany śledztwa k. 166v-171 akta sprawy agenturalnego rozpracowania E. W. (3) – akta IPN Wr 024/3028 k. 83-267 meldunek specjalny k. 208v notatka k. 230 charakterystyka Nr. 384 reakcyjnej organizacji młodzieżowej (...) działającej w latach 1951-1952 w pow.

D. k. 270-272 1. E. W. (1) W ramach działań operacyjnych funkcjonariuszy (...) zmierzających do ujawnienia działalności organizacji (...) i zatrzymania jej członków, w listopadzie 1951r. E. W. (1) został powołany do odbycia czynnej służby wojskowej. Nie później niż w dniu 24 września 1952r. wnioskodawca E. W. (1) otrzymał rozkaz wyjazdu na ćwiczenia w armijnym strzelaniu ze stacji kolejowej w W. został podstępnie dowieziony przez oficera politycznego do S., gdzie nieustalony kapitan Ludowego Wojska Polskiego oznajmił mu, że został aresztowany jako wróg PRL-u, po czym pobito go, a następnie przewieziono do jednostki wojskowej przy ulicy (...) we W.. zeznania św.

E. W. (1) k. 9-11, 291-292 informacja k. 31 protokół przesłuchania E. W. (1) z 25 września 1952r. k. 154 1. E. W. (1) W dniu 17 listopada 1952r. Prokurator (...)w D. wydał postanowienie o zastosowaniu względem E. W. (1) tymczasowego aresztowania, które następnie było przedłużane i trwało co najmniej do 17 lutego 1953r., kiedy to wnioskodawca został prawdopodobnie zwolniony z aresztu, bez wydania merytorycznej decyzji co do dalszego przebiegu postepowania przygotowawczego. Jako podstawę stosowania tymczasowego aresztowania powołano przepis art. 14 § 1 dekretu z 13 czerwca 1946 roku o przestępstwach szczególnie niebezpiecznych w okresie odbudowy Państwa (udział w związku przestępczym).

Podczas śledztwa, E. W. (1) był przesłuchiwany, m.in. w dniu 17 października 1952r. przez oficera śledczego od godz.23:00 do godziny 4:00 dnia następnego. Podczas przesłuchania przyznał, że planował z kolegami ucieczkę za granicę i mógł wrogo wypowiadać się o panującym ustroju, lecz niczego sobie nie przypomina na temat stworzenia nielegalnej organizacji oraz dodał, że bez względu na czas trwania przesłuchania nic nie powie , gdyż nic nie pamięta. Za „niewłaściwe zachowanie" podczas przesłuchania E. W. (1) został ukarany umieszczeniem w celi karnej.

Podczas śledztwa E. W. (1) był szykanowany i poddawany niedozwolonym metodom przesłuchania. postanowienia o tymczasowym aresztowaniu E. W. (1) k. 28-29 notatki służbowe k. 165-165v zeznania św. E. W. (1) k. 9-11, 291-292 protokół przyjęcia zawiadomienia o przestępstwie k. 7-11 postanowienie Prokuratora (...) we W. z dnia 16 października 2020r. sygn. akt S.51.2019.Zk o umorzeniu śledztwa k. 13-27 1. E. W. (1) W dniu 21 listopada 2019r. E. W. (1) złożył w (...) Komisji (...) we W. zawiadomienie o przestępstwach popełnionych na jego szkodę przez funkcjonariuszy aparatu bezpieczeństwa PRL.

Postanowieniem z dnia 16 października 2020r. sygn. akt (...) Prokurator (...) we W. umorzył śledztwo w ten sprawie z następujących powodów:

1) w sprawie zbrodni komunistycznej, będącej jednocześnie zbrodnią przeciwko ludzkości, polegającej na fizycznym i psychicznym znęcaniu się nad pozbawionym wolności E. W. (1) w okresie od 24 września 1952r. do dnia 30 stycznia 1953r. w S. oraz we W. przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego, poprzez uderzanie rękami w okolice żołądka, poddawanie wielodniowym przesłuchaniom, w tym w porze nocnej, w trakcie których pokrzywdzonego wielokrotnie bito pięściami w głowę, powodując utratę przytomności oraz uciskano rękami na szyję, szarpano za paznokieć palucha stopy prawej, umieszczano w karcerze wypełnionym zimną wodą, a nadto uniemożliwiano sen oraz wyzywano, a to w celu uzyskania określonych informacji, co stanowiło represje oraz poważne prześladowanie pokrzywdzonego, jako członka nielegalnej organizacji, a tym samym osoby pozostającej w opozycji do ówczesnego ustroju, tj. o przestępstwo z art. 247 § 1 k.k. w zw. z art. 2 ust. 1 i art. 3 ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (Dz.

U. z 2019r. poz. 1 882 - tekst jednolity z późn. zm.) – wobec niewykrycia sprawców przestępstwa (art. 322 § 1 k.p.k.);

2) w sprawie zbrodni komunistycznej, będącej jednocześnie zbrodnią przeciwko ludzkości, polegającej na fizycznym znęcaniu się nad pozbawionym wolności E. W. (1) w okresie od 18 października 1952r. do 20 października 1952r. we W. przez E. G. (1) – funkcjonariusza (...)Zarządu (...)we W., a tym samym funkcjonariusza państwa komunistycznego, działającego wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami, poprzez umieszczenie pokrzywdzonego w karcerze wypełnionym zimną wodą, co stanowiło represje oraz poważne prześladowanie pokrzywdzonego, jako członka nielegalnej organizacji, a tym samym osoby pozostającej w opozycji do ówczesnego ustroju, tj. o przestępstwo z art. 247 § 1 k.k. w zw. z art. 2 ust. 1 i art. 3 ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (Dz.

U. z 2019r. poz. 1882 – tekst jednolity z późn. zm.) – wobec śmierci sprawcy E. G. (1) (art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k.), a w sprawie fizycznego znęcania się nad pozbawionym wolności E. W. (1) przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego działających wspólnie i w porozumieniu z E. G. (1), w sposób, czasie i miejscu jak wyżej - wobec niewykrycia sprawców (art. 322 § 1 k.p.k.);

3) w sprawie zbrodni komunistycznej, będącej jednocześnie zbrodnią przeciwko ludzkości, polegającej na niedopełnieniu obowiązków przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego, poprzez przetrzymywanie E. W. (1) bez podstawy prawnej w okresie od 24 września 1952r. do 16 listopada 1952r. w W., S. i we W., co stanowiło represje oraz poważne prześladowanie pokrzywdzonego, jako członka nielegalnej organizacji, a tym samym osoby pozostającej w opozycji do ówczesnego ustroju i władzy, tj. o przestępstwo z art. 231 § 1 k.k. i art. 189 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 2 ust. 1 i art. 3 ustawy z dnia 18 grudnia 1998 roku o Instytucie Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (Dz. U. z 2019r. poz. 1882 - tekst jednolity z późn. zm. ) - wobec braku danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie popełnienia zbrodni komunistycznej (art. 17 § 1 pkt 1 k.p.k.);

4) w sprawie zbrodni komunistycznej, będącej jednocześnie zbrodnią przeciwko ludzkości, polegającej na fizycznym i psychicznym znęcaniu się nad pozbawionym wolności E. W. (1) w okresie od 12 września 1952r. do dnia 11 listopada 1952r. w D. przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego, poprzez wielokrotne przesłuchiwanie, w tym w porze nocnej, oślepianie mocnym światłem, bicie po rękach i twarzy, a także zmuszanie do podpisywania dokumentów bez z zapoznania się ich treściami, co stanowiło represje oraz poważne prześladowanie pokrzywdzonego, jako członka nielegalnej organizacji, a tym samym osoby pozostającej w opozycji do ówczesnego ustroju, tj. o przestępstwo z art. 247 § 1 k.k. w zw. z art. 2 ust. 1 i art. 3 Ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (Dz.

U. z 2019r. poz. 1882 - tekst jednolity z późn. zm.) – wobec niewykrycia sprawców przestępstwa (art. 322 § 1 k.p.k.). protokół przyjęcia zawiadomienia o przestępstwie k. 7-11 postanowienie Prokuratora (...) we W. z dnia 16 października 2020r. sygn. akt S.51.2019.Zk o umorzeniu śledztwa k. 13-27 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 1. E. W. (1) Domaganie się przez prokuratora w apelacji uznania, że działalność wnioskodawcy E. W. (1) w organizacji (...) w B. w latach 1951-1952 była motywowana wyłącznie zamiarem ucieczki za granicę. zeznania św.

E. W. (1) k. 9-11, 291-292 pozostałe dowody wskazane we wcześniejszym fragmencie uzasadnienia wyroku 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu Należało w pełni zaakceptować rekonstrukcję stanu faktycznego przeprowadzoną przez Sąd Okręgowy w Świdnicy przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wraz z powołanymi tam dowodami pozwalającymi na rekonstrukcję tego stanu faktycznego, w tym także uzupełnioną w niniejszym uzasadnieniu wyroku przez Sąd Apelacyjny we Wrocławiu.

Należało w pełni zaakceptować ocenę wiarygodności i przydatności poszczególnych dowodów dla rekonstrukcji stanu faktycznego przeprowadzoną przez Sąd Okręgowy w Świdnicy przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, z uzupełnieniem przedstawionym w niniejszym uzasadnieniu wyroku przez Sąd Apelacyjny we Wrocławiu. 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu Jak wyżej.

Jak wyżej. . STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzuty apelacji Prokuratora (...)w Ś.

1. Zarzut błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia, mającego istotny wpływ na treść wyroku, a polegającego na dowolnym stwierdzeniu, że wnioskodawca E. W. (1) doznał represji z powodu działalności na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego, podczas gdy zgromadzone dowody wskazują, iż wnioskodawca nie podjął świadomych i faktycznych działań na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego, a jego zachowania polegające na utworzeniu nielegalnej organizacji pod nazwą (...), planowanie ucieczki z kraju do Szwecji, kontestowanie ówczesnego ustroju, prezentowanie negatywnego nastawienia do przemian ustrojowych i społecznych, nie były powodowane celami niepodległościowymi, skutkiem czego niezasadnie Sąd zasądził na rzecz wnioskodawcy, na podstawie art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 23 lutego 1991 roku o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego, zadośćuczynienie w kwocie 50.000 złotych.

☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny I. Odnosząc się do zarzutu apelacji Prokuratora (...)w Ś., kwestionującego prawidłowość ustaleń faktycznych przedstawionych przez Sąd Okręgowy w Świdnicy o motywach działalności wnioskodawcy E. W. (1), które rzekomo nie miały być powodowane celami niepodległościowymi, lecz wyłącznie planowaniem ucieczki z kraju do Szwecji, kontestowaniem ówczesnego ustroju, także prezentowaniem negatywnego nastawienia do przemian ustrojowych i społecznych, należy zdecydowanie zarzut ten odrzucić.

W apelacji prokuratora przedstawiono bowiem wersję wynikającą z takiej postawy E. W. (1) i innych członków nielegalnej organizacji (...) działającej w B. w latach 1951-1952, którą jej członkowie prezentowali podczas śledztwa organów (...), a która miała zmierzać do uniknięcia przez nich odpowiedzialności karnej. Było oczywiste, że najbardziej łagodny mógł być zarzut, że młodzi ludzie starali się nielegalnie uciec za granicę. Jednak taka forma obrony była podyktowana wyłącznie zamiarem uniknięcia lub złagodzenia odpowiedzialności karnej, gdyż na początku lat 50-tycy ubiegłego wieku aparat represji państwa komunistycznego najbardziej brutalnie traktował przestępstwa zmierzające do obalenia ówczesnego ustroju.

Tymczasem, przedstawione przez wnioskodawcę E. W. (1) oraz zebrane przez Sąd Okręgowy w Świdnicy i prawidłowo ocenione dowody jednoznacznie przekonały, że wnioskodawca E. W. (1) w 1951r. na terenie B. zorganizował nielegalną organizację młodzieżową (...). Werbował do niej członków zalecając rozpowszechnianie wiadomości sprzecznych z oficjalną propagandą państwa komunistycznego, wskazując zwłaszcza na trudności w zaopatrzeniu w żywność, omawiał plany ucieczki za granicę, kontestował panujący ustrój komunistyczny, w tym kolektywizację polskiej wsi, a także występując przeciwko terrorowi władz wobec społeczeństwa.

W skład organizacji wchodzili młodzi ludzie o negatywnym nastawieniu do przemian ustrojowych i społecznych w Polsce, którzy – nakłonieni przez E. W. (1) – wystąpili z komunistycznego Związku (...). Organizacja (...) była formą samoorganizacji społeczeństwa w oporze do ustroju państwa totalitarnego i do ZSRR, co wobec stawianych celów, było równoznaczne z działalnością na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego. Były to dowody nie tylko w postaci zeznań św. E. W. (1) (k. 9-11, 291-292), lecz także akta sprawy agenturalnego rozpracowania E. W. (3) – akta IPN Wr 024/3028 (k. 83-267), w tym przede wszystkim: plany realizacji agenturalnego rozpracowania nielegalnej organizacji młodzieżowej (...) oraz analizy (k. 89v-91, 144-145, 147-151, 197v-204, 224v-227, 228-230), donosy informatorów dot. organizacji (...) (k. 91v-92, 93, 94-94v, 100v-102, 103v-108v, 110v-115, 118-118v, 122v-131, 135-135v, 152v-153, 155-156v, 157v, 160-161, 180-180v, 183-184, 185v, 206-208v, 210-222, 234-235), postanowienie o założeniu teczek ewidencyjnej dot.

E. W. (3) i innych członków organizacji (...) (k. 99, 194v-196), ulotka sporządzona pismem maszynowym w imieniu Armii Krajowej skierowana w kwietniu 1951r. do (...) w D. (k. 121), podanie E. W. (1) o przyjęcie do pracy z 5.03.1951r. poddane badaniom z zakresu pisma ręcznego celem ustalenia autorstwa ulotek (k. 121, 122), plany śledztwa (k. 166v-171), jak r również inne dowody: meldunek specjalny (k. 208v), notatka (k. 230) i jedynie częściowo charakterystyka Nr. 384 reakcyjnej organizacji młodzieżowej (...) działającej w latach 1951-1952 w pow.

D. (k. 270-272). Funkcjonariusze organów bezpieczeństwa państwa uznali organizację młodzieży za bardzo niebezpieczną i poddali ją inwigilacji, poprzez sieć informatorów, a także postanowili rozbić jej działalność poprzez wykorzystanie powołań do odbywania zasadniczej służby wojskowej młodych mężczyzn, w tym E. W. (2). Funkcjonariusze organów bezpieczeństwa państwa podejrzewali członków organizacji (...), w tym E. W. (1) o posiadanie broni palnej i organizowanie napadów rabunkowych w celu zdobycia środków finansowych.

Podejrzewali także, że E. W. (1) był odpowiedzialny za rozprowadzenie na terenie B. ulotek o treści wrogiej dla państwa totalitarnego. Treść jednej z takich ulotek jednoznacznie przekonywała o zamiarach niepodległościowych (k. 121). Funkcjonariusze (...) potraktowali poważnie pojawienie się ulotek na terenie B. i D., po czym poddali padaniom przez biegłego z zakresu pisma ręcznego własnoręczne podanie E. W. (1) o przyjęcie do pracy z 5.03.1951r. celem ustalenia czy nie jest on autorem ulotek (k. 121v-122). W ramach represyjnych działań operacyjnych funkcjonariuszy (...) zmierzających do ujawnienia działalności organizacji (...) i zatrzymania jej członków, w listopadzie 1951r.

E. W. (1) został powołany do odbycia czynnej służby wojskowej. Nie później niż w dniu 24 września 1952r. wnioskodawca E. W. (1) otrzymał rozkaz wyjazdu na ćwiczenia w armijnym strzelaniu ze stacji kolejowej w W. został podstępnie dowieziony przez oficera politycznego do S., gdzie nieustalony kapitan Ludowego Wojska Polskiego oznajmił mu, że został aresztowany jako wróg PRL-u, po czym pobito go, a następnie przewieziono do jednostki wojskowej przy ulicy (...) we W.. W dniu 17 listopada 1952r. Prokurator (...)w D. wydał postanowienie o zastosowaniu względem E. W. (1) tymczasowego aresztowania, które następnie było przedłużane i trwało co najmniej do 17 lutego 1953r., kiedy to wnioskodawca został prawdopodobnie zwolniony z aresztu, bez wydania merytorycznej decyzji co do dalszego przebiegu postepowania przygotowawczego.

Jako podstawę stosowania tymczasowego aresztowania powołano przepis art. 14 § 1 dekretu z 13 czerwca 1946 roku o przestępstwach szczególnie niebezpiecznych w okresie odbudowy Państwa (udział w związku przestępczym). Podczas śledztwa, E. W. (1) był przesłuchiwany, m.in. w dniu 17 października 1952r. przez oficera śledczego od godz.23:00 do godziny 4:00 dnia następnego. Podczas przesłuchania przyznał, że planował z kolegami ucieczkę za granicę i mógł wrogo wypowiadać się o panującym ustroju, lecz niczego sobie nie przypomina na temat stworzenia nielegalnej organizacji oraz dodał, że bez względu na czas trwania przesłuchania nic nie powie , gdyż nic nie pamięta.

Za „niewłaściwe zachowanie" podczas przesłuchania E. W. (1) został ukarany umieszczeniem w celi karnej. Podczas śledztwa E. W. (1) był szykanowany i poddawany niedozwolonym metodom przesłuchania. Okoliczności te potwierdził materiał dowodowy w postaci zeznań św. E. W. (1) (k. 9-11, 291-292), protokołu przesłuchania E. W. (1) z 25 września 1952r. (k. 154), postanowień o tymczasowym aresztowaniu E. W. (1) (k. 28, 29), notatki służbowe (k. 165-165v), protokół przyjęcia zawiadomienia o przestępstwie (k. 7-11), postanowienie Prokuratora (...) we W. z dnia 16 października 2020r. sygn. akt (...) o umorzeniu śledztwa (k. 13-27).

Co więcej, w wyniku zawiadomienia o przestępstwie, które w dniu 21 listopada 2019r. E. W. (1) złożył w (...)Komisji (...) we W., toczyło się śledztwo w sprawie przestępstw popełnionych na jego szkodę przez funkcjonariuszy aparatu bezpieczeństwa PRL. Postanowieniem z dnia 16 października 2020r. sygn. akt (...) Prokurator (...)we W. umorzył śledztwo w ten sprawie z następujących powodów:

1) w sprawie zbrodni komunistycznej, będącej jednocześnie zbrodnią przeciwko ludzkości, polegającej na fizycznym i psychicznym znęcaniu się nad pozbawionym wolności E. W. (1) w okresie od 24 września 1952r. do dnia 30 stycznia 1953r. w S. oraz we W. przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego, poprzez uderzanie rękami w okolice żołądka, poddawanie wielodniowym przesłuchaniom, w tym w porze nocnej, w trakcie których pokrzywdzonego wielokrotnie bito pięściami w głowę, powodując utratę przytomności oraz uciskano rękami na szyję, szarpano za paznokieć palucha stopy prawej, umieszczano w karcerze wypełnionym zimną wodą, a nadto uniemożliwiano sen oraz wyzywano, a to w celu uzyskania określonych informacji, co stanowiło represje oraz poważne prześladowanie pokrzywdzonego, jako członka nielegalnej organizacji, a tym samym osoby pozostającej w opozycji do ówczesnego ustroju, tj. o przestępstwo z art. 247 § 1 k.k. w zw. z art. 2 ust. 1 i art. 3 ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (Dz.

U. z 2019r. poz. 1 882 - tekst jednolity z późn. zm.) – wobec niewykrycia sprawców przestępstwa (art. 322 § 1 k.p.k.);

2) w sprawie zbrodni komunistycznej, będącej jednocześnie zbrodnią przeciwko ludzkości, polegającej na fizycznym znęcaniu się nad pozbawionym wolności E. W. (1) w okresie od 18 października 1952r. do 20 października 1952r. we W. przez E. G. (1) – funkcjonariusza Okręgowego Zarządu Informacji Nr 4 we W., a tym samym funkcjonariusza państwa komunistycznego, działającego wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami, poprzez umieszczenie pokrzywdzonego w karcerze wypełnionym zimną wodą, co stanowiło represje oraz poważne prześladowanie pokrzywdzonego, jako członka nielegalnej organizacji, a tym samym osoby pozostającej w opozycji do ówczesnego ustroju, tj. o przestępstwo z art. 247 § 1 k.k. w zw. z art. 2 ust. 1 i art. 3 ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (Dz.

U. z 2019r. poz. 1882 – tekst jednolity z późn. zm.) – wobec śmierci sprawcy E. G. (1) (art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k.), a w sprawie fizycznego znęcania się nad pozbawionym wolności E. W. (1) przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego działających wspólnie i w porozumieniu z E. G. (1), w sposób, czasie i miejscu jak wyżej - wobec niewykrycia sprawców (art. 322 § 1 k.p.k.);

3) w sprawie zbrodni komunistycznej, będącej jednocześnie zbrodnią przeciwko ludzkości, polegającej na niedopełnieniu obowiązków przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego, poprzez przetrzymywanie E. W. (1) bez podstawy prawnej w okresie od 24 września 1952r. do 16 listopada 1952r. w W., S. i we W., co stanowiło represje oraz poważne prześladowanie pokrzywdzonego, jako członka nielegalnej organizacji, a tym samym osoby pozostającej w opozycji do ówczesnego ustroju i władzy, tj. o przestępstwo z art. 231 § 1 k.k. i art. 189 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 2 ust. 1 i art. 3 ustawy z dnia 18 grudnia 1998 roku o Instytucie Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (Dz. U. z 2019r. poz. 1882 - tekst jednolity z późn. zm.) - wobec braku danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie popełnienia zbrodni komunistycznej (art. 17 § 1 pkt 1 k.p.k.);

4) w sprawie zbrodni komunistycznej, będącej jednocześnie zbrodnią przeciwko ludzkości, polegającej na fizycznym i psychicznym znęcaniu się nad pozbawionym wolności E. W. (1) w okresie od 12 września 1952r. do dnia 11 listopada 1952r. w D. przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego, poprzez wielokrotne przesłuchiwanie, w tym w porze nocnej, oślepianie mocnym światłem, bicie po rękach i twarzy, a także zmuszanie do podpisywania dokumentów bez z zapoznania się ich treściami, co stanowiło represje oraz poważne prześladowanie pokrzywdzonego, jako członka nielegalnej organizacji, a tym samym osoby pozostającej w opozycji do ówczesnego ustroju, tj. o przestępstwo z art. 247 § 1 k.k. w zw. z art. 2 ust. 1 i art. 3 Ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (Dz.

U. z 2019r. poz. 1882 - tekst jednolity z późn. zm.) – wobec niewykrycia sprawców przestępstwa (art. 322 § 1 k.p.k.). Okoliczności te w pełni potwierdzały ustalenia faktyczne Sądu Okręgowego we Wrocławiu, uzupełnione przez Sąd Apelacyjny we Wrocławiu, które jednoznacznie wskazywały na prawidłowość wniosków o działalności E. W. (1) na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego, oraz represji z tego powodu, jakie go spotkały. Rozmiar tych represji został prawidłwoo oceniony przez Sąd Okręgowy w Świdnicy, który słusznie uznał potrzebę przyznania zadośćuczynienia w wysokości 50.000 złotych.

W obliczu poczynionych przez Sąd Okręgowy w Świdnicy ustaleń faktycznych, przywołanych wyżej i znajdujących podstawę w przedstawionym materiale dowodowym, ustalenia faktyczne były prawidłowe i Sąd I instancji dokonał ich prawidłowej oceny prawnej, a apelacja Prokuratora (...)w Ś.była oczywiście bezzasadna. II. Jak podkreślano w doktrynie, błąd w ustaleniach faktycznych ( error facti) przyjętych za podstawę orzeczenia to błąd, który wynika bądź to z niepełności postępowania dowodowego (tzw. błąd "braku"), bądź też z przekroczenia granic swobodnej oceny dowodów (błąd "dowolności").

Może on więc być wynikiem nieznajomości określonych dowodów lub nieprzestrzegania dyrektyw obowiązujących przy ocenie dowodów (art. 7), np. błąd logiczny w rozumowaniu, zlekceważenie niektórych dowodów, danie wiary dowodom nieprzekonującym, bezpodstawne pominięcie określonych twierdzeń dowodowych, oparcie się na faktach w istocie nieudowodnionych itd. (T. Grzegorczyk – Kodeks postępowania karnego. Komentarz, wyd. III, Zakamycze 2003,– s. 1133-1134). Wielokrotnie podkreślano w orzecznictwie, że zarzut błędu w ustaleniach faktycznych nie może ograniczać się wyłącznie do polemiki z ocenami dokonanymi przez Sąd I instancji, bez wskazania jakich konkretnie uchybień w zakresie zasad logicznego rozumowania dopuścił się sąd w ocenie zebranego materiału dowodowego.

Możliwość przeciwstawienia ustaleniom sądu orzekającego odmiennego poglądu, nie może prowadzić do wniosku o dokonaniu przez sąd błędu w ustaleniach faktycznych. Wyraża to wyrok Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2005r. sygn. WA – 10/05: „ Zarzut błędu w ustaleniach faktycznych nie może sprowadzać się do samej polemiki z ustaleniami sądu a quo wyrażonymi w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia, lecz musi zmierzać do wykazania jakich konkretnie uchybień w zakresie logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego dopuścił się sąd w ocenie zebranego w sprawie materiału dowodowego.

Sama możliwość przeciwstawienia ustaleniom sądu orzekającego odmiennego poglądu w kwestii ustaleń faktycznych, opartego nie na innych dowodach od tych, na których oparł się sąd pierwszej instancji (…) nie może prowadzić do wniosku o popełnieniu przez ten sąd błędu w ustaleniach faktycznych. Istota zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych nie może opierać się na odmiennej ocenie materiału dowodowego, innymi słowy mówiąc na forsowaniu własnego poglądu strony na tę kwestię. Stawiając tego rodzaju zarzut należy wskazać, jakich uchybień w świetle zgodności (lub niezgodności) z treścią dowodu, zasad logiki (błędność rozumowania i wnioskowania) czy sprzeczności (bądź nie) z doświadczeniem życiowym lub wskazaniami wiedzy dopuścił się w dokonanej przez siebie ocenie dowodów sąd pierwszej instancji” (OSNwSK 2005, z. 1, poz. 949 oraz poz. 947; podobnie T.

Grzegorczyk – Kodeks postępowania karnego. Komentarz, , wyd. III, Zakamycze 2003 s. 1134 oraz P. Hoffmański, E. Sadzik, K. Zgryzek – Kodeks postępowania karnego. Komentarz, t. II, Warszawa 2007, s. 666-667). W realiach niniejszej sprawy, poza polemiką z ustaleniach faktycznymi, w swojej apelacji oskarżyciel publiczny nie postawił zaskarżonemu wyrokowi rzeczowych zarzutów dotyczących niewłaściwego odczytania treści dowodów, błędów logicznego rozumowania i wnioskowania, a także sprzeczności ustaleń Sądu I instancji ze wskazaniami wiedzy i zasadami doświadczenia życiowego.

Nie można w żadnym wypadku doszukiwać się także naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów w tym, że Sąd I instancji uznał za niewiarygodne wyjaśnienia oskarżonego, odrzucając szereg podanych przez niego okoliczności jako nieistotnych, niewiarygodnych i wynikające wyłącznie z obaw przed odpowiedzialnością karną. Jak wielokrotnie podkreślano w doktrynie i orzecznictwie, przekonanie Sądu o wiarygodności jednych dowodów i niewiarygodności innych pozostaje pod ochroną art. 7 k.p.k. wtedy, gdy: jest poprzedzone ujawnieniem w toku rozprawy głównej całokształtu okoliczności sprawy (art. 410 k.p.k.) i to w sposób podyktowany obowiązkiem dochodzenia prawdy (art. 2 § 2 k.p.k.), stanowi wyraz rozważenia wszystkich tych okoliczności przemawiających zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść wnioskodawcy (art. 4 k.p.k.), jest wyczerpujące i logiczne – z uwzględnieniem wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego – uargumentowane w uzasadnieniu wyroku (art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k.).

Akcentuje to szereg orzeczeń Sądu Najwyższego i sądów apelacyjnych (por. wyrok SN z 3.09.1998r. sygn. V KKN 104/98 – Prokuratura i Prawo 1999, nr 2, poz. 6; a także wyrok S.A. w Łodzi z 20.03.2002r. sygn. II AKa 49/02 – Prokuratura i Prawo 2004, nr 6, poz. 29). Wszystkim tym wymogom Sąd Okręgowy we Wrocławiu sprostał. W wyniku analizy dowodowej Sąd Okręgowy ocenił zeznania świadka E. W. (1), jako wnioskodawcy, na tle wszystkich przywołanych dowodów, w tym zebranej dokumentacji. Nie dopuścił się przy tym takich błędów w ustaleniach faktycznych lub obrazy przepisów procesowych (art. 7 k.p.k.), która dyskwalifikowałaby zasadnicze ustalenia faktyczne.

Z tych powodów uznano apelację Prokuratora (...)w Ś.za nieuzasadnioną, a postawiony w niej zarzut za sprzeczny z zebranym i ujawnionym materiałem dowodowym. Wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku zmianę wyroku w punkcie I części dyspozytywnej poprzez oddalenie w całości wniosku E. W. (1) o zasądzenie na jego rzecz zadośćuczynienia za krzywdy związane z zatrzymaniem oraz tymczasowym aresztowaniem w okresie od 24 września 1952r. do 17 lutego 1953r. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Wniosek apelacji Prokuratora (...)w Ś.w przedmiocie oddalenia w całości wniosku E. W. (1) o zasądzenie na jego rzecz zadośćuczynienia za krzywdy związane z zatrzymaniem oraz tymczasowym aresztowaniem w okresie od 24 września 1952r. do 17 lutego 1953r., był oczywiście bezzasadny, co wyczerpująco przedstawiono we wcześniejszym fragmencie niniejszego uzasadnienia wyroku. Powyższe okoliczności prowadziły do wniosku, że zadośćuczynienie orzeczone przez Sąd I instancji z tytułu krzywdy moralnej wynikającej z zatrzymania oraz tymczasowego aresztowania w okresie od 24 września 1952r. do 17 lutego 1953r., zostało zasądzone słusznie i zasadnie.

Jak wskazywano w doktrynie i orzecznictwie, zadośćuczynienie ma formę jednorazowego świadczenia pieniężnego, które pełni funkcję kompensacyjną. W art. 445 § 1 k.c. ustawodawca stanowi, że suma zadośćuczynienia powinna być odpowiednia, co oznacza, że powinna odzwierciedlać w pełni rozmiar doznanej krzywdy, tj. stopień cierpień fizycznych i psychicznych, ich intensywność, czas trwania, nieodwracalność następstw i inne okoliczności, których nie sposób wymienić wyczerpująco (por. m.in. wyroki SN: z 30.01.2004 r., I CK 131/03, OSNC 2005/2, poz. 40; z 27.02.2004 r., V CK 282/03, LEX nr 183777).

W orzecznictwie Sądu Najwyższego wskazuje się, że wysokość zadośćuczynienia powinna być z jednej strony odczuwalna dla poszkodowanego i przynosić mu równowagę emocjonalną, naruszoną przez doznane cierpienia psychiczne, ale z drugiej strony – utrzymana w rozsądnych granicach, odpowiadających aktualnym warunkom i przeciętnej stopie życiowej społeczeństwa (por. wyroki SN: z 14.02.2008 r., II CSK 536/07, LEX nr 461725, z glosą K. Ludwichowskiej, OSP 2010/5, poz. 47, s. 339; z 26.02.1962 r., IV CR 902/61, OSNCP 1963/5, poz. 107; z 24.06.1965 r., I PR 203/65, OSPiKA 1966/4, poz. 92; z 10.03.2006 r., IV CSK 80/05, OSNC 2006/10, poz. 175).

Przyznane zadośćuczynienie odpowiadają tym kryteriom. Mając powyższe na uwadze, nie uwzględniono apelacji Prokuratora (...)w Ś.i zaskarżony wyrok utrzymano w mocy. Wskazana wysokość zadośćuczynienia jest wyważona i adekwatna do cierpień wnioskodawcy i nie ma absolutnie charakteru symbolicznego. Na tle cierpień innych represjonowanych w okresie państwa totalitarnego (internowanych, więzionych, pozbawionych życia i majątku) jest sprawiedliwa i odpowiada społecznemu poczuciu sprawiedliwości. Postulat, aby przyznawane zadośćuczynienia były utrzymane „ w rozsądnych granicach" (por. wyrok SN z dnia 28 września 2001r., sygn.

III CKN 427/00, LEX nr 52766), nie może prowadzić do podważenia funkcji kompensacyjnej zadośćuczynienia, przyznana bowiem suma pieniężna ma stanowić przybliżony ekwiwalent poniesionej szkody niemajątkowej, jednocześnie jednak zadośćuczynienie nie może być źródłem nieuzasadnionego wzbogacenia (zob. wyrok SN z 30 stycznia 2004 r., sygn. I CK 131/2003, OSNC 2005, Nr 2, poz. 40). Wysokość zadośćuczynienia powinna być zatem jednej strony odczuwalna dla poszkodowanego i przynosić mu równowagę emocjonalną, naruszoną przez doznane cierpienia psychiczne, ale z drugiej strony - utrzymana w rozsądnych granicach, odpowiadających aktualnym warunkom i przeciętnej stopie życiowej społeczeństwa.

Takie kryteria przyznane zadośćuczynienie z pewnością spełnia, gdyż stanowi niewątpliwie odczuwalną rekompensatę i nie może być uznane za symboliczne.

4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 1. Nie stwierdzono występowania okoliczności podlegających uwzględnieniu z urzędu określonych w art. 439 k.p.k., 440 k.p.k. i art. 455 k.p.k. Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności Nie dotyczy.

5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot utrzymania w mocy Utrzymano w mocy zaskarżony wyrok wobec braku podstaw do zmiany zaskarżonego wyroku w punkcie I części dyspozytywnej poprzez oddalenie w całości wniosku E. W. (1) o zasądzenie na jego rzecz zadośćuczynienia za krzywdy związane z zatrzymaniem oraz tymczasowym aresztowaniem w okresie od 24 września 1952r. do 17 lutego 1953r. Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Należało w pełni zaakceptować rekonstrukcję stanu faktycznego przeprowadzoną przez Sąd Okręgowy w Świdnicy w uzasadnienia zaskarżonego wyroku wraz z powołanymi tam dowodami pozwalającymi na rekonstrukcję tego stanu faktycznego. 5.2.

Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji Przedmiot i zakres zmiany Nie było podstaw do uwzględnienia apelacji Prokuratora O.w Ś.i zmiany zaskarżonego wyroku. Zwięźle o powodach zmiany Nie dotyczy. 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia Nie zachodziły okoliczności z art. 439 k.p.k. 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia Nie zachodziły okoliczności z art. 437 § 2 k.p.k. nakazujące uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a także nie zachodziła konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości. 3.1.

Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia Nie zachodziły okoliczności z art. 437 § 2 k.p.k. nakazujące uchylenie zaskarżonego wyroku i umorzenie postępowania. 4.1. ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia Nie zachodziły okoliczności z art. 454 § 1 k.p.k. nakazujące uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania z powodu ograniczeń ne peius. 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania Nie zachodziły okoliczności z art. 437 § 2 k.p.k. nakazujące uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Dlatego nie formułowano zapatrywań prawnych i wskazań co do dalszego postępowania. 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności Nie dotyczy.

6. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności III. Zasądzono od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawcy E. W. (1) 240,- (dwieście czterdzieści) złotych tytułem poniesionych kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym, w oparciu o przepisy art. 636 § 1 k.p.k. w zw. z art. 616 § 1 pkt 2 k.p.k. oraz w zw. z art. 13 ustawy z dnia 23 lutego 1991r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego (obecnie tekst jednolity:

Dz.U. z 2020r. poz. 1820). wysokość wynagrodzenia ustalono w oparciu o przepis § 11 ust. 6 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jednolity: Dz.U. z 2018r. poz. 265). IV. W oparciu o przepis art. 13 cyt. ustawy z dnia 23 lutego 1991r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego (obecnie tekst jednolity: Dz.U. z 2020r. poz. 1820) kosztami postępowania odwoławczego obciąża Skarb Państwa.

7. PODPISY SĘDZIÓW Andrzej Szliwa Bogusław Tocicki Edyta Gajgał