XXIII Ga 2136/19 · Sąd powszechny

Sygn. akt XXIII Ga 2136/19 POSTANOWIENIE Dnia 30 grudnia 2019 r. Sąd Okręgowy w Warszawie, XXIII Wydział Gospodarczy Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Anna Gałas Sędziowie: SO Renata Puchalska (spr.) Protokolant: SO Andrzej Kubica po rozpoznaniu w dniu 30 grudnia 2019 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Wydawnictwa (...) sp. z o.o. w W. o zmianę wpisu w Rejestrze na skutek apelacji wnioskodawcy od postanowienia Sądu Rejonowego dla m.st. Warszawy w Warszawie z dnia 7 października 2019 r., sygn. akt Wa XIII Ns-Rej KRS (...) postanawia: oddalić apelację. Andrzej Kubica Renata Puchalska Anna Gałas Sygn. akt XXIII Ga 2136/19

UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 7 października 2019 r. Sad Rejonowy dla m. st. Warszawy w Warszawie w pkt 1 oddalił wniosek Wydawnictwa (...) sp. z o.o. w W.; w pkt 2 ustalił, iż koszty postepowania ponosi wnioskodawca; w pkt 3 zwrócił wnioskodawcy kwotę 100 zł uiszczoną tytułem opłaty za ogłoszenie w monitorze Sądowym i Gospodarczym. W uzasadnieniu Sąd rejonowy wskazał, że wnioskiem złożonym w dniu 11 marca 2019 r. Wydawnictwo (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. domagała się wpisania zmiany danych podmiotu w rejestrze przedsiębiorców KRS poprzez wpisanie informacji o zmianie umowy spółki z dnia 7 marca 2019 r. (zmiana §13 ust. 1 i §16 ust. 1, dodanie §16 ust. 7 i §16a).

Jako podstawę do wpisu dołączono do wniosku akt notarialny z dnia 7 marca 2019 r. sporządzony przez notariusza A. S., Kancelaria Notarialna w W. (...), który obejmował protokół Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników wnioskodawcy, na którym podjęto m.in. uchwały o przedmiotowych zmianach umowy spółki. Wprowadzone zmiany umowy dotyczyły określenia składu liczbowego zarządu (§ 13 ust.1), wymaganej większości oraz kworum przy podejmowaniu uchwał na zgromadzeniu wspólników (16 ust. 1 i ust. 7), wprowadzały dodatkowo do umowy możliwość przymusowego oraz automatycznego umorzenia udziałów (§16a).

Referendarz Sądowy postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2019 roku zawiesił postępowanie w niniejszej sprawie zgodnie z art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c., do czasu prawomocnego zakończenia sprawy toczącej się przeciwko Spółce wnioskodawcy z powództwa jej wspólnika R. K. o stwierdzenie nieważności uchwał Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników z dnia 7 marca 2019 roku o zmianie umowy spółki. W złożonym pozwie powód kwestionował, m.in. prawidłowość zwołania przedmiotowego zgromadzenia wspólników. Na powyższe postanowienie o zawieszeniu postępowania skargę złożył wnioskodawca.

W uzasadnieniu Sąd wyjaśnił, że zgodnie z art. 23 ustawy o KRS Sąd Rejestrowy bada, czy dołączone do wniosku dokumenty są zgodne pod względem formy i treści z przepisami prawa (ust.1) a także czy dane wskazane we wniosku o wpis do Rejestru w zakresie określonym w art. 35 pkt.1 i 2 oraz art. 38 pkt 1 lit h. są prawdziwe, w pozostałym zakresie sąd bada, czy zgłoszone dane są zgodne z rzeczywistym stanem, jeżeli ma w tym zakresie uzasadnione wątpliwości (ust.

2) Sąd mając na uwadze orzeczenia Sądu Najwyższej odnośnie kognicji sądu rejestrowego a także zarzuty przedstawione przez wspólnika R. K. odnośnie prawidłowości zawiadomienia go o zwołaniu Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników w dniu 7 marca 2019 roku w szczególności mają na względzie dochowanie terminu określonego w art. 238 § 1 k.s.h. oraz określenia proponowanych zmian statutu zgodnie z art. 238 § 2 k.s.h. w zw. z art. 239 § 1 k.s.h. wezwał w dniu 5 września 2019 roku wnioskodawcę do złożenia oryginału, ewentualnie poświadczonego notarialnie odpisu, dowodu nadania wspólnikowi R.

K. zawiadomienia o wymienionym powyżej zgromadzeniu oraz wykazania treści tegoż zawiadomienia o zwołaniu przedmiotowego zgromadzenia wspólników – w terminie tygodniowym pod rygorem oddalenia. Wezwanie powyższe zostało doręczone wnioskodawcy w dniu 10 września 2019 roku. Wyznaczony termin upłynął bezskutecznie. W zakreślonym terminie pełnomocnik wnioskodawcy złożył jedynie pismo, w którym zakwestionował zasadność żądania przez Sąd wskazanych w wezwaniu dokumentów. Zgodnie z powyższym zdaniem Sądu Rejonowego wnioskodawca nie wykazał stosownie do art. 6 k.c. czy zgromadzenie wspólników z dnia 7 marca 2019 roku, na którym podjęto uchwały o zmianie umowy spółki, mające stanowić podstawę do wpisu w tejże sprawie, został zwołane prawidłowo.

Sąd wskazał, że nie wykazano też zachowania co najmniej dwutygodniowego terminu zawiadamiającego o zgromadzeniu stosowanie do art. 238 § 1 k.s.h. Sąd unaocznił w tej sprawie kwestię budzącą istotną wątpliwości, odnoszącą się do daty 21.02.2019 r. widniejącej w treści tego zawiadomienia złożonego w kserokopii przez wspólnika R. K.. Sąd Rejonowy wskazał, że gdyby faktycznie dopiero tego dnia wysłano krytyczne zawiadomienie do wspólników, to oznaczałoby to, że został naruszony termin określony w art. 238 § 1 k.s.h. Sąd uściślił, iż w przypadku prawdziwości wypowiedzi przedstawionej przez wspólnika R.

K., w tym zwłaszcza odnośnie określenia istotnych elementów proponowanych zmian umowy („proponowana zmian umowy spółki dotyczy w szczególności zmian większości głosów przy głosowaniu nad niektórymi sprawami określonymi w umowie”), to przy uwzględnieniu, że uchwalone na zgromadzeniu zmiany dotyczyły m.in. wprowadzenia instytucji przymusowego i automatycznego umorzenia udziałów należących do wspólników, a ponadto w zgromadzeniu nie uczestniczyli wszyscy wspólnicy, to zostały naruszone przepisy art. 238 § 2 k.s.h. w zw. z art. 239 § 1 k.s.h.

Wnioskodawca złożył apelację od powyższego orzeczenia zaskarżając je w całości. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym dotyczących: - art. 23 ust.1 i 2 w zw. z art. 35 pkt 1 i 2 oraz 38 pkt. 1 lit h, poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, iż sąd rejestrowy jest władny w sprawie o wpis zmian w KRS badać prawidłowość zwołania zgromadzenia wspólników w spółce z o.o. w sytuacji gdyż zgodnie z tymi przepisami sąd bada jedynie formę i treść dokumentów i prawdziwość danych; - art. 19a ust 5-6 poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i domaganie się od wnioskodawcy dokumentów niewymienionych w tym przepisie, podczas gdy wnioskodawca złożył wszystkie dokumenty wymagane przez ten przepis oraz przepisy ustawy o KRS; - art. 23 ust. 1 i 2 w zw. z art. 35 pkt 1 i 2 oraz 38 pkt 1 lit h ustawy o KRS poprzez niewłaściwe zastosowanie i brak zbadania przez Sąd czy ewentualne naruszenie procedury zwołania zgromadzenia wspólników miało wpływ na treść uchwał podjętych w dniu 7 marca 2019 r.

Mając powyższe na uwadze wnioskodawca wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I Instancji a także zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja jako bezzasadna podlegała oddaleniu. Sąd Okręgowy podziela ustalenia faktyczne i ocenę prawną wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Zarzuty formułowane przez skarżącego okazały się niezasadne i nie podważyły prawidłowej oceny wniosku dokonanej przez Sąd Rejonowy. Ponadto Sąd II instancji wskazuje, że zarzuty apelacji koncentrowały się na błędnej wykładni art. 23 ustawy o KRS. Zgodnie z art. 23 ust. 1 sąd rejestrowy bada, czy dołączone do wniosku dokumenty są zgodne pod względem formy i treści z przepisami prawa.

Ocena dotyczy dokumentów, z których wynikają zdarzenia będące źródłem danych wpisywanych do Rejestru. Wnioskodawca powinien dołączyć stosowne dokumenty wykazujące słuszność jego wniosku a dokumenty te muszą być zgodne pod względem formy i treści z przepisami prawa. Obowiązkiem wnioskodawcy jest wykazanie, że zmiany miały miejsce i nastąpiły zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Innymi słowy wnioskodawca jest obowiązany dołączyć do wniosku dokumenty, z których wynikają zmiany, a które to dokumenty będą podstawą żądanych wpisów do KRS.

Na potwierdzenie prawidłowości zaskarżonego orzeczenia warto przywołać też stanowisko Sądu Najwyższego zawarte w uchwale z dnia z dnia 20 stycznia 2010 r. (sygn. akt III CZP 122/09), który stwierdził, że: „Sąd rejestrowy, na podstawie art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym, jest uprawniony do badania wpływu naruszeń procedury podejmowania uchwał przez walne zgromadzenie akcjonariuszy spółki akcyjnej na ich treść.” W orzecznictwie wielokrotnie stwierdzono, że sąd rejestrowy nie pełni tylko roli technicznej, nie może więc wpisywać wszelkich zgłoszonych danych tylko dlatego, że są to dane przewidziane prawem.

Nie oznacza to wnikania w meritum podejmowanych czynności prawnych, ich trafności, zasadności ekonomicznej itp. Jeżeli więc z załączników do wniosku, w tym z protokołów walnego zgromadzenia wynika, albo że uprawnione osoby do wzięcia udziału w Nadzwyczajnym Zgromadzeniu Wspólników nie zostały prawidłowo zawiadomione zgodnie z przepisami k.s.h., to sąd rejestrowy nie może tego pominąć. Powinien załączone dokumenty zbadać i na użytek prowadzonego postępowania stwierdzić, że konkretna uchwała została podjęta w okolicznościach, zgodnych z prawem albo z prawem niezgodnych, powodującej jej nieważność ( por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 22 września 1993 r., III CZP 118/93, OSNC 1994, nr 5, poz. 99 oraz postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 5 maja 2005 r., IV CK 18/05, nie publ. i z dnia 2 października 2008 r., II CSK 186/08, nie publ.).

Orzeczenia te wskazują, że do uprawnień sądu rejestrowego należy zbadanie w toku rozpatrywania wniosku o wpis zmian do KRS, czy wniosek zawiera dane zgodne z dokumentami, z których te dane wynikają i czy dokumenty te powstały z zachowaniem ustawowych wymagań dla poszczególnych czynności, zmierzających do uzyskania wpisu w KRS, a zatem w okolicznościach zgodnych z prawem (art. 23 ust. 1 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym). Sąd Okręgowy rozpoznający niniejszą sprawę w całości te poglądy podziela. W razie naruszenia procedury podejmowania uchwał zgromadzenia wspólników w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością albo walnego zgromadzenia w spółce akcyjnej czy członków innej osoby prawnej, jak np. izba handlowa rola sądu rejestrowego powinna być aktywna; sąd powinien wykorzystywać szerokie uprawnienia, jakie przyznaje art. 23 ust. 1 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym, przez uwzględnienie nieważności uchwał podjętych z takim naruszeniem procedury, które miało wpływ na ich treść i ważność ( por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 10 marca 2005 r., II CK 477/04, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 lipca 2007 r., II CSK 163/07, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 28 listopada 2007 r., V CSK 285/07, nie publ., wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 kwietnia 2009 r.

I CSK 362/08). Wnioski z tych orzeczeń, które podziela Sąd Okręgowy są takie, że razie stwierdzenia nieważności uchwał, należy odmówić wpisania do rejestru danych na nich opartych. Tak też prawidłowo uczynił Sąd I instancji. Mając na uwadze powyższe, Sąd Rejonowy miał prawo w przypadku powzięcia wątpliwości o prawidłowym zwołaniu Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników do zobligowania wnioskodawcy do wykazania, że zawiadomienie o zgromadzeniu zostało zgodnie z art. 238 § 1 k.s.h. wysłane w terminie wskazanym w przepisie, zakreślając wnioskodawcy odpowiedni termin pod rygorem oddalenia wniosku.

Spółka odmówiła złożenia wymaganego dokumentu w zakreślonym terminie, wdając się w polemikę z prawidłowym postepowaniem sądu rejestrowego. Sąd Okręgowy wskazuje, że Sąd I instancji zbadał również czy ewentualne naruszenie procedury zwołania zgromadzenia wspólników miało wpływ na treść uchwał podjętych w dniu 7 marca 2019 r. dając temu wyraz w swoim uzasadnieniu i wskazując na wątpliwości przy zawiadomieniu uprawnionego R. K. oraz co do treści zmian podjętych w uchwale, Sąd Rejonowy zwracał uwagę na uchybienia przepisom art. 238 § 2 k.s.h. oraz art. 239 § 1 k.s.h.

Z powyższych względów, Sąd Okręgowy na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z 13 § 2 k.p.c. oddalił apelację wnioskodawcy, jako całkowicie bezzasadną. Andrzej Kubica Renata Puchalska Anna Gałas