II Co 329/21 · Sąd powszechny

POSTANOWIENIE Dnia 21 maja 2021 roku Referendarz sądowy E. J. w Sądzie Rejonowym Poznań - Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu, Wydział II Cywilny po rozpoznaniu w dniu 21 maja 2021 roku w Poznaniu na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku wierzyciela: M. P. przeciwko dłużnikom: M. B. (1) i M. B. (2) o nadanie klauzuli wykonalności aktowi notarialnemu postanawia: oddalić wniosek. Referendarz sądowy E. J.

UZASADNIENIE

Wnioskodawca M. P., reprezentowana przez radcę prawnego, wniosła o nadanie klauzuli wykonalności na § 2 pkt 1 aktu notarialnego z dnia 26 marca 2020 r., sporządzonego przez notariusza P. T. z Kancelarii Notarialnej P. T., (...) spółka partnerska nr Repertorium (...), a nadto o zasądzenie od dłużnika na rzecz wierzyciela kosztów postępowania klauzulowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek nie mógł zostać uwzględniony. Zgodnie z treścią art. 777 § 1 pkt 5 k.p.c., tytułem egzekucyjnym jest akt notarialny w którym dłużnik poddał się egzekucji i który obejmuje obowiązek zapłaty sumy pieniężnej do wysokości w akcie wprost określonej albo oznaczonej za pomocą klauzuli waloryzacyjnej, gdy w akcie wskazano zdarzenie, od którego uzależnione jest wykonanie obowiązku, jak również termin, do którego wierzyciel może wystąpić o nadanie temu aktowi klauzuli wykonalności.

Oświadczenie o poddaniu się egzekucji powinno zawierać określoną w ustawie treść. Treść ta obejmuje elementy konieczne, które musi zawierać każde oświadczenie o poddaniu się egzekucji. Elementami koniecznymi, które pozostają wspólne dla wszystkich sposobów poddania się egzekucji są: wyrażenie woli poddania się egzekucji (tzw. klauzula lub formuła poddania się egzekucji), oznaczenie dłużnika i wierzyciela, określenie obowiązku świadczenia, określenie podstawy obowiązku świadczenia oraz uzależnienie wykonania tytułu egzekucyjnego od pewnego zdarzenia.

Poza tym treść oświadczenia o poddaniu się egzekucji może obejmować elementy dodatkowe, które nie muszą się w nim znaleźć. W § 2 pkt 1 aktu notarialnego z dnia 26 marca 2020 r. M. B. (1) i M. B. (2) oświadczyli, że co do określonego wyżej zobowiązania do zapłaty wynajmującemu czynszu najmu, w terminach określonych w umowie najmu, poddają się solidarnie, wprost z niniejszego aktu notarialnego, egzekucji w myśl art. 777 § 1 pkt 5 k.p.c., na rzecz wynajmującego. W § 2 pkt 2 wskazano, że zdarzeniem, od którego uzależnione jest wykonanie wskazanego obowiązku, będzie złożenie przez wynajmującego w formie pisemnej z podpisem urzędowo poświadczonym oświadczenia stwierdzającego, że wynajmujący wzywa najemcę do zapłaty należności wynikających z umowy najmu oraz wysłanie powołanego wyżej oświadczenia przez wynajmującego listem poleconym na adres:

S. (62-020) ulica (...), co udowodnione zostanie potwierdzeniem nadania przesyłki rejestrowanej wydanym przez placówkę pocztową operatora wyznaczonego. W punkcie 3 wskazano, że wynajmujący może wystąpić do sądu o nadanie niniejszemu aktowi klauzuli wykonalności w terminie do dnia 26 marca 2024 r. Termin powyższy został zachowany. Do wniosku wnioskodawca załączył jedynie kserokopie dokumentów mających wykazać zdarzenie, od którego uzależnione jest wykonanie obowiązku - kserokopie wezwania do zapłaty z kserokopią poświadczenia podpisu i potwierdzenia nadania pism.

Już z uwagi na powyższe wniosek musiał zostać oddalony. Po wtóre, nadanie klauzuli wykonalności aktowi notarialnemu z dnia 26 marca 2020 r. zgodnie z żądaniem wniosku nie było możliwe, albowiem wnioskodawca żądał nadania klauzuli wykonalności na § 2 pkt 1 aktu notarialnego – w którym M. B. (1) i M. B. (2) poddali się solidarnie egzekucji do kwoty maksymalnej (...),0 zł. We wniosku o nadanie klauzuli wykonalności konieczne jest sprecyzowanie zakresu zobowiązania przez wskazanie konkretnej kwoty, co do której nadana ma być klauzula wykonalności, a wniosek o nadanie klauzuli wykonalności co do kwoty roszczenia pieniężnego do kwoty podlega oddaleniu.

Klauzula wykonalności nadawana jest bowiem w granicach wniosku wierzyciela (art. 321 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.), a wysokość świadczenia musi jednoznacznie wynikać z treści tytułu wykonawczego. Nie może powstać w postępowaniu klauzulowym tytuł wykonawczy, w którym oznaczona będzie jedynie maksymalna wysokość egzekwowanego świadczenia. Zgodnie z art. 783 § 1 k.p.c., postanowienie o nadaniu klauzuli wykonalności wymienia m.in. tytuł egzekucyjny, a w razie potrzeby oznacza świadczenie podlegające egzekucji i zakres egzekucji.

Taka potrzeba zachodzi właśnie w przypadku tytułu egzekucyjnego niepochodzącego od sądu, jakim jest akt notarialny, w którym świadczenie dłużnika jest niedookreślone, ponieważ wskazana jest jedynie jego górna granica. Sprecyzowanie wysokości świadczenia obok powołania przez dłużnika w oświadczeniu o poddaniu się egzekucji podstawy obowiązku świadczenia pełni dwie istotne funkcje: umożliwia stwierdzenie, czy obowiązek ten podlega przymusowemu wykonaniu w trybie postępowania egzekucyjnego w sprawach cywilnych oraz daje dłużnikowi możliwość podjęcia obrony w razie sporu z wierzycielem co do istnienia lub zakresu tego obowiązku (por.

M. Walasik, Poddanie się egzekucji aktem notarialnym, s. 155 – 156). Postępowanie klauzulowe jako postępowanie stricte formalne, nie umożliwia weryfikacji kwestii materialnoprawnych, jak choćby istnienia zobowiązania. Na tę okoliczność dłużnikowi służą środki obrony w postaci odpowiednich powództw, jednakże podjęcie obrony za pomocą tych powództw nie byłoby możliwe, gdyby tytuł wykonawczy nie wskazywał jednoznacznie z jakiej podstawy wynika obowiązek świadczenia dłużnika i jaka jest skonkretyzowana wysokość tego obowiązku.

Tym samym wnioskodawca winien na etapie wniosku o nadanie klauzuli wykonalności na akt notarialny zawierający oświadczenie dłużnika złożone w trybie art. 777 § 1 pkt 5 k.p.c. podać konkretną kwotę, na którą żąda nadania klauzuli wykonalności, precyzując przy tym, z czego taka wysokość wynika. Roszczenie wierzyciela nie będzie w tym zakresie podlegało weryfikacji sądu lub referendarza sądowego, jednak z punktu widzenia pozycji dłużnika, który w postępowaniu klauzulowym nie ma możliwości udziału, takie doprecyzowanie świadczenia podlegającego egzekucji i zakresu egzekucji jest niezbędne.

W tym miejscu wskazać również należy, że w wezwaniu do zapłaty dłużnicy zostali wezwani do zapłaty kwoty 13339,01 zł. Postępowanie klauzulowe jest postępowaniem o charakterze ściśle formalnym, wszystkie dokumenty niezbędne do uwzględnienia wniosku składane są wraz z wnioskiem. To wnioskodawca odpowiada za takie przedstawienie dokumentów, które umożliwia zapoznanie się z ich treścią przed rozpoznaniem wniosku (por. postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 24 czerwca 2016 r., XV Cz 358/16) i ponosi konsekwencje zaniechania powołania twierdzeń i wniosków dowodowych bądź powołania takich, które okazały się nieprzydatne (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 czerwca 2001 r., IV CZ 64/01, OSN 2002/3/36).

Podkreślić jednak należy, iż oddalenie wniosku o nadanie klauzuli wykonalności nie pozbawia wnioskodawcy ochrony prawnej, bowiem wniosek może zostać ponowiony, gdyż oddalenie wniosku o nadanie klauzuli wykonalności aktowi notarialnemu nie stwarza powagi rzeczy osądzonej. Jeżeli nie jest zaś możliwe uzyskanie klauzuli wykonalności w postępowaniu klauzulowym, wierzyciel może także wszcząć postępowanie rozpoznawcze w celu uzyskania tytułu egzekucyjnego w postaci orzeczenia i skorzystać z pozostałych sposobów zabezpieczenia roszczenia.

Okoliczność bowiem, że powód dysponuje tytułem egzekucyjnym w postaci aktu notarialnego, nie stanowi przeszkody do wszczęcia tego postępowania i wydania orzeczenia co do istoty. Oświadczenie o poddaniu się egzekucji nie wywołuje żadnych skutków procesowych, z którymi ustawa wiązałaby konieczność odrzucenia pozwu złożonego w sprawie o roszczenie stwierdzone w akcie notarialnym. O niedopuszczalności wszczęcia postępowania cywilnego decydują bowiem wyłącznie okoliczności wyczerpująco określone w przepisach prawa procesowego (art. 199 § 1 k.p.c., art. 1099 k.p.c., 1124 § 3 k.p.c. i art. 1165 § 1 k.p.c. oraz art. 295 § 2 i art. 486 § 2 k.s.h.).

Wobec oddalenia wniosku wnioskodawca poniósł koszty związane z niniejszym postępowaniem we własnym zakresie. Mając powyższe na uwadze, na podstawie cytowanych przepisów, należało orzec jak w sentencji postanowienia. Referendarz sądowy E. J. ZARZĄDZENIE 1. Proszę odnotować i zakreślić w rep. Co.

2. Odpis postanowienia wraz uzasadnieniem (bez pouczenia) doręczyć pełnomocnikowi wnioskodawcy r. pr. B. F..

3. Akta przedłożyć z korespondencją lub za 10 dni od wpłynięcia z.p.o. P., dnia 21 maja 2021 r. Referendarz sądowy E. J.