Legislator Case Law & Legislation
II Ka 372/21 AI generated

II Ka 372/21 · Sąd powszechny

Case Number II Ka 372/21
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Decision Date
Outcome SENTENCE

Legislator summary

AI generated

Sygn. akt II Ka 372/21 sprostowano postanowieniem z dn. 12.07.2021r. WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 1 lipca 2021r. Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSO Dariusz Półtorak (spr.) Sędziowie: SSO Agnieszka Karłowicz SSO Jerzy Kozaczuk Protokolant: st. sekr. sąd. Agnieszka Walerczak przy udziale Prokuratora Patrycji Klimiuk – Romaniuk po rozpoznaniu w dniu 1 lipca 2021 r. sprawy M. L. (1) oskarżonego z art. 13 § 1 kk w zw. z art. 280 § 1 kk w zb. z art. 157 § 2 kk w zw. z art. 57a § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk w zw. z art. 64 § 2 kk, art. 209 § 1a kk w zw z art. 11 § 1 kk na skutek apelacji, wniesionych przez prokuratora i oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 17 marca 2021 r. sygn. akt II K 1474/20 I. wyrok utrzymuje w mocy; II. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz Kancelarii Adwokackiej adw. A. M. 516,60 zł (w tym 96,60 zł podatku VAT) tytułem wynagrodzenia za obronę wykonywaną z urzędu w postępowaniu odwoławczym; III. zwalnia oskarżonego od opłaty za II instancję oraz wydatków postępowania odwoławczego, które przejmuje na rachunek Skarbu Państwa. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II Ka 372/21 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 17 marca 2021 roku wydany w sprawie o sygnaturze akt II K 1474/20. 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☒ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☒ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ---- ---------------------- -------------------------------------------------------------- -------------- -------------- 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty --------- ---------------------- -------------------------------------------------------------- -------------- -------------- 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu ------------------ ------------------------------------- --------------------------------------------------------------------------- 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu ------------------ ------------------------------------- --------------------------------------------------------------------------- 3. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 1. 2. Zarzuty wywiedzione przez obrońcę oskarżonego w zakresie czynu z pkt I zaskarżonego wyroku: Obraza przepisów postępowania, mająca wpływ na treść wyroku, tj. art. 410 kpk, poprzez pominięcie istotnych okoliczności mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy wynikających z dowodu z oględzin materiału zdjęciowego, obrazującego miejsce zdarzenia, podczas gdy ze zdjęć znajdujących się w aktach (k. 20) wynika, iż czyn został popełniony bez świadków w zaułku ulicy miejskiej; Błąd w ustaleniach faktycznych, będący wynikiem mającej wpływ na treść orzeczenia obrazy w/w przepisów postępowania, polegający na bezpodstawnym uznaniu, że oskarżony popełnił czyn publicznie oraz okazał swoim zachowaniem rażące lekceważenie porządku prawnego, podczas gdy oskarżony nie działał publicznie, gdyż do zdarzenia doszło w zaułku ulicy miejskiej, samego zdarzenia nie widziała żadna osoba postronna, ponadto wyrazem rażącego lekceważenia podstawowych zasad porządku prawnego są zwłaszcza działania drastycznie nieprzyzwoite, działania polegające na znęcaniu się, ocenianie jako wyraz brutalności, czy nawet bestialstwa, a zachowaniu oskarżonego nie sposób przypisać takich cech;` ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zarzuty wywiedzione przez obrońcę i oskarżonego okazały się pozbawione zasadności. Ustosunkowując się do zarzutów apelacji obrońcy: Na wstępie zauważyć należy, iż autor apelacji nie dość trafnie sformułował i zakwalifikował stawiany przez siebie zarzut, pozornie wskazując jakoby pewne okoliczności – i to rzekomo znamienne dla rozstrzygnięcia sprawy - zostały przez Sąd merytoryczny pominięte (co de facto nie miało miejsca), a w istocie wyrażając obiekcje co do przyjętej w pierwszoinstancyjnym orzeczeniu kwalifikacji prawnej czynu zarzucanego jego klientowi w punkcie pierwszym aktu oskarżenia. Wszak, nie budzi wątpliwości, iż Sąd Rejonowy wszystkie ujawnione w toku procesu dowody w sposób dogłębny ocenił i przeanalizował – co tyczy się także przywołanego przez skarżącego protokołu oględzin miejsca zdarzenia, w skład którego wchodziły fotografie z tegoż zajścia – a w konsekwencji wyprowadził słuszne wnioski na podstawie których obiektywnie odtworzył konwencję zdarzeń z dnia 27 października 2020 roku, czego wyraz dał w pisemnych motywach do zaskarżonego orzeczenia. Co więcej – na żadnym etapie wspomnianego uzasadnienia wyroku Sąd Rejonowy nie wskazał, jakoby w oparciu o przywołaną dokumentację fotograficzną ustalił, iż inkryminowany incydent miał miejsce w obecności świadków, wobec czego na próżno szukać logiki w hipotezie apelującego jakoby Sąd Rejonowy przy tworzeniu ustaleń faktycznych tę okoliczność pominął. Wręcz przeciwnie - okoliczność tę Sąd merytoryczny uwzględnił i wskazał w części dotyczącej przyjętej przezeń kwalifikacji prawnej, lecz nie nadał jej takiego znaczenia jak życzyłby sobie tego autor apelacji. Niemniej jednak zaistniała sytuacja nie mogła zostać poczytywana jako pominięcie pewnych okoliczności w rozumieniu art. 410 kpk. Nawiasem mówiąc, ów fakt, iż zdarzeniu stanowiącemu przedmiot niniejszego procesu nie towarzyszyli postronni świadkowie, nie może niejako automatycznie wykluczać, że jego sprawca nie dopuścił się występku o charakterze chuligańskim – lecz o tym szerzej w akapitach poniżej. Tym samym, nawiązując do rzeczywistego zarzutu skarżącego na wstępie należy zgodzić się z jego przekonaniami, iż dla uznania, że dane przestępstwo stanowi występek o charakterze chuligańskim niezbędne jest ziszczenie się szeregu przesłanek płynących z treści art. 115 §21 kk. Zaistnienia większości z nich na gruncie niniejszej sprawy skarżący nie zakwestionował, zatem niecelowe byłoby pogłębianie tej materii, zwłaszcza iż stanowiska Sądu Rejonowego i Instancji Odwoławczej w tym zakresie są tożsame. Wprawdzie, i ta kwestia stała się już przedmiotem rozważań Sądu pierwszej instancji, niemniej, na tym etapie rozważań dążąc do rozwiania wszelkich wątpliwości skarżącego wskazać należy, iż istotnie niegdyś pewne kontrowersje wywoływało znamię publicznego charakteru działania sprawcy występku o charakterze chuligańskim. Dylemat ów sprowadzał się – ujmując go z pewnym uproszczeniem – do odpowiedzi na pytanie, czy o realizacji tego znamienia decyduje przede wszystkim miejsce działania, czy też możliwość jego spostrzeżenia przez bliżej nieokreśloną grupę osób. Aktualnie w doktrynie i orzecznictwie dominuje pogląd, że działanie jest podjęte publicznie, jeżeli następuje w takich warunkach (dotyczących zwłaszcza czasu, miejsca i okoliczności), że jest lub może być ono spostrzeżone przez niedającą się określić liczbę bliżej niezidentyfikowanych osób. Jednocześnie podkreśla się, że działanie w miejscu publicznym to nie to samo co działanie publiczne, gdyż – nawet jeśli w większości przypadków oba te pojęcia będą łącznie charakteryzować zachowanie sprawcy – nie da się wykluczyć możliwości krzyżowania się ich zakresów. Jak zauważył Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 20 września 1973 roku działanie publicznie [...] zachodzi wówczas, gdy bądź ze względu na miejsce działania, bądź ze względu na okoliczności i sposób działania sprawcy jego zachowanie się jest lub może być dostępne (dostrzegalne) dla nieokreślonej liczby osób, przy czym sprawca mając świadomość tej możliwości co najmniej na to się godzi (tak też Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 9 września 2013 roku, wydanym w sprawie o sygn. akt SDI 21/13). Z kolei miejsce jest publiczne, jeżeli jest dostępne bez specjalnego zezwolenia bliżej nieokreślonemu kręgowi osób. Znamię publicznie wskazuje zatem nie tyle na miejsce, ile na sytuację, której jednak nie należy traktować in abstracto, lecz każdorazowo in concreto. Innymi słowy, okoliczność, iż czynu dokonano w miejscu publicznym, sama przez się nie rozstrzyga jeszcze o tym, że czyn taki został popełniony publicznie. Wszakże, publicznie można również działać w miejscu niepublicznym, jeżeli działanie takie dotrze do indywidualnie nieoznaczonych osób. Przenosząc te uwagi o charakterze ogólnym na grunt przedmiotowej sprawy w pierwszej kolejności raz jeszcze podkreślić należy, iż fakt, że incydent inkryminowany zainicjowany przez oskarżonego nie objawił się szerszej publiczności, nie może być z góry poczytywany jako niedziałanie sprawcy w warunkach publicznych. Tak wyprowadzone przez organ procesowy wnioski byłyby zdecydowanie przedwczesne i powierzchowne. Oczywiście, działanie napastnika na oczach niezidentyfikowanych osób trzecich w nieokreślonej liczbie byłoby bez wątpienia działaniem publicznym w rozumieniu kodeksowej definicji występku o charakterze chuligańskim. Jednakże, nie należy tracić z pola widzenia, iż obecność publiczności nie stanowi jedynego kryterium kwalifikującego czyn przestępny jako publiczny. Z tego tytułu, ferujący zaskarżone rozstrzygnięcie Sąd był zobligowany do dokładnego zbadania czy pozostałe okoliczności przedmiotowego zdarzenia wskazywały na publiczny charakter działania M. L. (1) czy też nie, czy jego zachowanie potencjalnie mogło objawić się osobom postronnym w ilości trudnej do przewidzenia oraz czy obejmował on taką możliwość swoim zamiarem, choćby ewentualnym. Wszak, to również wyartykułowane w zdaniu poprzedzającym okoliczności, i to w równym stopniu co sama obecność świadków, przesądzają o działaniu sprawcy w warunkach publicznych. I tak, Sąd Rejonowy analizując wskazane powyżej przesłanki przez pryzmat okoliczności niniejszej sprawy wyprowadził prawidłowe wnioski uznając, że oskarżony M. L. (1) działał w warunkach występku o charakterze chuligańskim, a jego zachowanie miało charakter publiczny. Pomimo, iż to nie objawiło się szerszej publiczności to ewentualność taka występowała, a jej ziszczenie się było w wysokim stopniu prawdopodobne, przy czym sprawca obejmował ją swoim zamiarem. Wszak, jako nad wyraz realnym jawiło się, że postępowanie oskarżonego dostrzeże któryś z potencjalnych przechodniów lub osób zamieszkujących w okolicy, w sytuacji gdy do incydentu doszło na drodze miejskiej w dość bliskim sąsiedztwie zabudowań mieszkalnych. W tej sytuacji, tak naprawdę tylko zbieg okoliczności, którego M. L. (1) nie mógł przewidzieć, zadecydował, iż zajścia tego nikt nie zauważył. Puentując tę część rozważań uzupełniająco dodać należy, iż poprzez publiczne działanie z oczywiście błahego powodu, w sposób przyjęty w zaskarżonym orzeczeniu, oskarżony bez wątpienia zlekceważył porządek prawny. Wszak, trudno w sposób odmienny zakwalifikować irracjonalne działanie sprawcy, który na drodze miejskiej z niezrozumiałych pobudek zaczepia starszego mężczyznę, tylko po to, by następnie użyć wobec niego przemocy. Jednocześnie, w oczach Instancji Odwoławczej, była to okoliczność na tyle oczywista i jednoznaczna, że nie wymagała szerszego omówienia w pisemnych motywach pierwszoinstancyjnego orzeczenia. Stąd, zarzut skarżącego jakoby Sąd meriti niedostatecznie pochylił się nad tą kwestią uznać należy za oczywiście bezpodstawny. Rzecz jasna, wskazane przez apelującego w treści zarzutu działania ewentualnego sprawcy stanowiłyby przejawy rażącego lekceważenia porządku prawnego, jednakże są to tylko nieliczne i dokładnie dobrane przez obronę przykłady, a przecież katalog tego typu działań nie jest zamknięty i mieszczą się w nim zachowania różnego typu, w tym także te prezentowane przez M. L. (1) w dniu 27 października 2020 roku. Bacząc na treść wywodów zawartych we wcześniejszych fragmentach niniejszego uzasadnienia, stwierdzić zatem winno się, iż zarzut apelującego, jakoby przebieg zdarzeń w niniejszej sprawie był odmienny od tego ustalonego przez Sąd pierwszej instancji w żadnym zakresie nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd Okręgowy w pełni zaaprobował stanowisko Sądu niższej instancji, iż oskarżony M. L. (1) swoim zachowaniem wyczerpał znamiona przypisanego mu czynu. Wniosek Wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez wyeliminowanie z: 1. Opisu czynu, iż oskarżony działał publicznie i z oczywiście błahego powodu, okazując rażące lekceważenie dla porządku prawnego; 2. Kwalifikacji prawnej czynu oraz z jego podstawy prawnej orzeczenia o karze art. 57a §1 kk; W konsekwencji czego: 3. Obniżenie wymierzonej oskarżonemu kary jednostkowej za zarzucany mu czyn do roku pozbawienia wolności. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Wobec bezzasadności wywiedzionych zarzutów na uwzględnienie nie zasłużył żaden z wniosków apelacyjnych. Lp. Zarzut 3. Zarzut wywiedziony przez obrońcę oskarżonego w zakresie czynu z pkt I zaskarżonego wyroku: Rażąca niewspółmierność kary w wymiarze 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności, która to kara nie uwzględnia występujących w sprawie okoliczności łagodzących takich jak złożenie przez oskarżonego wyjaśnień, chęć naprawienia szkody oraz przeproszenie pokrzywdzonego. Uwzględnienie tych okoliczności przez Sąd winno spowodować orzeczenie oskarżonemu znacznie łagodniejszej kary pozbawienia wolności. Zarzut wywiedziony przez obrońcę oskarżonego w zakresie czynu z pkt II zaskarżonego wyroku: Rażąca niewspółmierność kary w wymiarze 8 miesięcy pozbawienia wolności, która to kara nie uwzględnia występujących w sprawie okoliczności łagodzących takich jak złożenie przez oskarżonego wyjaśnień, przyznanie się do winy, stosunkowo krótkiego czasu braku zapłaty świadczeń alimentacyjnych oraz obiektywnie znacznych trudności w znalezieniu pracy przez osobę wielokrotnie karaną i uzależnioną od szeregu środków psychoaktywnych; W osobistej apelacji oskarżony również kwestionował wymiar kar orzeczonych za oba przestępstwa. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Wobec faktu, iż przedstawione powyżej zarzuty pozostają w zasadzie niemalże tożsame, Sąd Okręgowy chcąc zachować przejrzystość i przystępność niniejszych pisemnych motywów wyroków, uznał za celowe, by ustosunkować się do nich w sposób łączny. Żaden w wywiedzionych przez obrońcę zarzutów nie okazał się zasadny. Tytułem wstępu do tej części niniejszych rozważań wskazać należy, iż przesłanka rażącej niewspółmierności kary jest spełniona tylko wówczas, jeżeli z punktu widzenia nie tylko zainteresowanej strony procesowej, ale i ogółu społeczeństwa, orzeczona kara jawi się jako niesprawiedliwa, zbyt drastyczna, przynosząca nadmierną dolegliwość. Nie chodzi przy tym o każdą ewentualną różnicę w ocenach co do wymiaru kary, ale o różnicę ocen tak zasadniczej natury, iż karę dotychczas wymierzoną nazwać można byłoby - również w potocznym znaczeniu tego słowa – rażąco niewspółmierną, czyli niewspółmierną w stopniu niedającym się wręcz zaakceptować. Pojęcie niewspółmierności rażącej oznacza zatem znaczną dysproporcję między karą wymierzoną, a karą sprawiedliwą, zasłużoną, która powinna zostać wymierzona w wyniku prawidłowego zastosowania dyrektyw sądowego wymiaru kary oraz zasad ukształtowanych przez orzecznictwo. Odnosząc powyższe do realiów przedmiotowej sprawy w pierwszej kolejności nadmienić należy, iż w ocenie Sądu Odwoławczego nie sposób podzielić przekonań obrony i oskarżonego, jakoby jednostkowe kary zasądzone wobec M. L. (1) cechowała rażąca niewspółmierność. Wszak, wymierzając je oskarżonemu Sąd pierwszej instancji uwzględnił wszystkie dyrektywy, płynące z treści art. 53 kk, bacząc jednocześnie na wszelkie okoliczności dotyczące osoby sprawcy, a także właściwie zważył stopień jego winy oraz społecznej szkodliwości przypisanych mu czynów. Zasądzone kary są jednocześnie odpowiednie do tego, by podziałać na oskarżonego powstrzymująco i uświadomić mu nieuchronność poniesienia odpowiedzialności karnej za kolejne naruszenie porządku prawnego. Nadto, są to kary sprawiedliwe, które zachowują właściwe proporcje pomiędzy funkcją represyjną i wychowawczą, a w szczególności winny przyczynić się do uświadomienia oskarżonemu naganności prezentowanych przezeń dotychczas zachowań oraz uczynić zadość społecznemu poczuciu sprawiedliwości dowodząc braku bezkarności dla tego typu incydentów. Słusznego stanowiska Sądu pierwszej instancji w tym zakresie nie zdołały podważyć dość lakoniczne twierdzenia zawarte w apelacji, jakoby za złagodzeniem zastosowanej sankcji karnej przemawiać winny okoliczności takie jak złożenie przez oskarżonego wyjaśnień, przyznanie się do winy, czy przeproszenie pokrzywdzonego. Wprawdzie przesłanki wskazywane przez obronę można byłoby ewentualnie rozpatrywać na korzyść oskarżonego (choć nie nadając im takiej rangi jak życzyłby sobie tego skarżący), jednakże w odmiennej sytuacji procesowej, np. gdyby sprawca po raz pierwszy wszedł w konflikt z prawem, a co za tym idzie nie zaistniały przesłanki obligujące Sąd do obostrzenia wymierzonej sankcji karnej a prognoza kryminologiczna względem jego osoby była pozytywna. Tymczasem, oskarżony wielokrotnie łamał obowiązujący porządek prawny, popełniając przestępstwa różnego rodzaju, częstokroć z dość niskich pobudek. Co więcej - pierwszy z czynów stanowiących przedmiot niniejszego postępowania został popełniony w warunkach recydywy i to jednocześnie stanowiąc występek o charakterze chuligańskim charakteryzujący się znacznym stopniem społecznej szkodliwości – co niewątpliwie musiało znaleźć odbicie w rodzaju i wymiarze kary orzeczonej na gruncie przedmiotowej sprawy. Wszak, ze względu na przepisy zaostrzające jej wymiar wobec oskarżonego, organ procesowy został pozbawiony możliwości wymierzenia mu kary innej niż izolacyjna. Ponadto, analizując postawę oskarżonego, trudno uznać, aby proces resocjalizacyjny związany z orzeczonymi względem niego uprzednio karami był zakończony i skuteczny. Wobec tak sformułowanych wniosków, tok dedukcji obrońcy, który konsekwentnie wskazywał, iż pomimo, że kary już orzeczone a nawet wykonane w odrębnych postępowaniach nie przyniosły oczekiwanych rezultatów i nie podziałały na osobę oskarżonego na tyle, by ustrzec go przed kolejnym wejściem w konflikt z prawem, to nie należy wymierzać mu kary zbliżonej do górnej granicy ustawowego zagrożenia. W istocie jednak wymierzenie M. L. (1) kary pozbawienia wolności w niższym wymiarze bez wątpienia okazałoby się niewystarczające by spełnić swe ustawowe cele. Stąd, uznać należy, iż wyrażone w treści wniosków rozstrzygnięcie powodowałoby stan rażącej łagodności sankcji karnej, nie stanowiłoby dla oskarżonego realnej dolegliwości, a w zamian umocniłoby jedynie przekonanie, iż w zasadzie pozostaje bezkarny, gdyż dla rozstrzygnięcia w zakresie kary bez znaczenia pozostaje chociażby jego dotychczasowa nieodpowiednia postawa. W odniesieniu stricte do kary wymierzonej oskarżonemu za czyn przypisany mu w punkcie drugim zaskarżonego orzeczenia dodać wypada, iż Sąd Okręgowy również nie podzielił obiekcji obrony co do słuszności zapadłego rozstrzygnięcia. Za argumenty przemawiające za złagodzeniem orzeczonej względem M. L. (1) kary nie mogą zostać uznane przekonania skarżącego, jakoby czasookres, w jakim ten dopuścił się przestępstwa niealimentacji był stosunkowo krótki, a nieczynienie zadość prawomocnie orzeczonemu obowiązkowi alimentacyjnemu wynikało z trudu znalezienia pracy przez oskarżonego, który jest osobą wielokrotnie karaną i uzależnioną od szeregu substancji psychoaktywnych. Przede wszystkim, skarżący w żaden sposób nie dowiódł, ażeby rzeczywiście oskarżony podjął próby podjęcia zatrudnienia, które jednakże – ze względu na wskazane okoliczności – pozostawałyby daremne, poprzestając na gołosłownych hasłach natury ogólnej. W rzeczywistości bowiem być może część pracodawców podchodzi do osób karanych z pewną ostrożnością, lecz z całą pewnością nie są one pozbawione możliwości podjęcia pracy. Na rynku funkcjonują bowiem podmioty zatrudniające niemalże tylko tego typu osoby. Co więcej – fakt, iż oskarżony jest osobą wielokrotnie karaną nie może być przez Sąd poczytywany na jego korzyść. Ścieżka, którą podążał dotychczas M. L. (1) jest jego dobrowolnym wyborem, którego winien on ponosić konsekwencje. W sposób analogiczny należy ustosunkować się do problemów oskarżonego wynikających z uzależnienia od substancji psychoaktywnych, zwłaszcza, iż zarówno on sam i jak i jego obrońca w żaden sposób nie wykazali, ażeby M. L. (1) dążył do zwalczenia nałogu, chociażby poprzez podjęcie stosownej terapii. Wniosek Wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku, poprzez przyjęcie, iż aktualnie wymierzone przez Sąd pierwszej instancji jednostkowe kary w realiach niniejszej sprawy są karami rażąco niewspółmiernie surowymi i tym samym zachodzi potrzeba ich złagodzenia. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Wobec bezzasadności wywiedzionych zarzutów na uwzględnienie nie zasłużył żaden z wniosków apelacyjnych. Lp. Zarzut 4. 5. Zarzuty wywiedzione przez obrońcę oskarżonego w zakresie czynu z pkt II zaskarżonego wyroku: Obraza przepisów postępowania, mająca wpływ na treść wyroku, tj. art. 7 kpk, poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę zeznań D. L. przez przyjęcie, iż zachowanie oskarżonego naraziło pokrzywdzonych na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb, podczas gdy pokrzywdzeni wraz z D. L. utrzymują się ze świadczeń, które w sumie wynoszą 5.600 złotych, D. L. nie pracuje, a dwoje pokrzywdzonych w osobie A. L. oraz M. L. (2) w inkryminowanym okresie przebywało w ośrodku wychowawczym; Błąd w ustaleniach faktycznych, będący wynikiem mającej wpływ na treść orzeczenia obrazy w/w przepisów postępowania, polegający na bezprawnym uznaniu, że oskarżony naraził pokrzywdzonych na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, podczas gdy zebrany materiał dowodowy nie pozwala na przyjęcie, iż doszło do konkretnego narażenia osób uprawnionych na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych; ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zarzut okazał się pozbawiony zasadności. W tym miejscu zauważyć wypada, iż ustanowiony obowiązek dokonania oceny wiarygodności materiału dowodowego w oparciu o wszechstronną, zgodną z zasadami logicznego rozumowania, wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego dotyczy nie tylko Sądu orzekającego, bowiem także odwołujący, podnoszący ów zarzut, nie może ograniczyć się do prostego, subiektywnego zanegowania oceny dowodów przeprowadzonej przez Sąd i arbitralnego stwierdzenia, że walorem wiarygodności nie powinny być obdarzone dowody niekorzystne dla oskarżonego. Ta metoda kwestionowania trafności zaskarżonego orzeczenia nie może być uznana za wystarczającą. Obowiązkiem skarżącego każdorazowo jest bowiem skuteczne wykazanie jakich konkretnych uchybień dopuścił się Sąd meriti w kontekście zasad wiedzy, w szczególności logicznego rozumowania oraz doświadczenia życiowego przy ocenie materiału dowodowego. Uwiarygodnienie zarzutu dowolnej oceny dowodów wymaga zatem wykazania, w oparciu o fakty i ich pogłębioną logiczną analizę, że rzeczywiście Sąd pominął dowody istotne (nie jakiekolwiek, lecz istotne) dla rozstrzygnięcia o sprawstwie i winie, że włączył do podstawy ustaleń dowody nieujawnione, że uchybił regułom prawidłowego logicznego rozumowania, że uchybił wskazaniom wiedzy lub życiowego doświadczenia (wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 19 kwietnia 2012 roku w sprawie o sygn. akt II AKa 67/12). Na względzie mieć bowiem wypada, iż sama tylko okoliczność, że oceniono poszczególne dowody, w aspekcie ich wiarygodności, nie w taki sposób, jak życzyłby sobie tego oskarżony czy jego obrońca, nie jest tożsama ze stwierdzeniem, że w procesie ich weryfikacji doszło do naruszenia reguły płynącej z treści art. 7 kpk. Rzecz jasna, odmienna ocena dowodów - korzystna dla oskarżonego – jest naturalnym prawem tak jego jak i jego obrońcy, jednakże nie wynika z niej samo przez się, by analiza dokonana w niniejszej sprawie charakteryzowała się dowolnością. Tymczasem, na kanwie przedmiotowej sprawy skarżący nie był w stanie skutecznie przekonać Instancji Odwoławczej o słuszności swoich przekonań wyrażonych w treści zarzutów, bowiem te nie zostały w logiczny i racjonalny sposób uargumentowane. Wprawdzie, kwestionując prawidłowość pierwszoinstancyjnego postępowania, apelujący wskazał jakich rzekomych uchybień w zakresie oceny dowodów tenże Sąd miałby się dopuścić, jednakże wywody te nie mogły znaleźć uznania w oczach Sądu Okręgowego. W uzasadnieniu do wywiedzionego środka zaskarżenia skarżący zaprezentował jedynie własną – tendencyjną ocenę dowodu z zeznań pokrzywdzonej, przedstawioną przy tym z pominięciem pewnych okoliczności wskazywanych przez D. L. a działających na niekorzyść oskarżonego i nastawioną na wyeksponowanie, w oderwaniu od tła sytuacyjnego zdarzenia, faktów mających wybrzmieć z korzyścią dla niego. Jednocześnie, skarżący podnosząc, iż niesłusznie Sąd pierwszej instancji bezwiednie zawierzył depozycjom D. L. w żaden sposób nie uprawdopodobnił, jakoby ta zeznawała niezgodnie z prawdą, poprzestając w zasadzie na przywołaniu tożsamych co świadek okoliczności, które, co więcej, Sąd Rejonowy dostrzegł i uwzględnił przy czynieniu ustaleń faktycznych. Wobec faktu, iż w pisemnych motywach zaskarżonego wyroku Sąd merytoryczny przywołał istotę przestępstwa z art. 209 §1a kk, a skarżący dokonanej przez ów organ procesowy wykładni przepisu nie podważył, Sąd Okręgowy nie chcąc mnożyć tożsamych treści, pominie czynienie wtórych wywodów w tym zakresie odnośnie do znamienia uporczywości, koncentrując się na okolicznościach wskazywanych przez skarżącego oraz ich randze i znaczeniu dla zapadłego rozstrzygnięcia. I tak, powracając do realiów przedmiotowej sprawy wskazać należy, iż Sąd Rejonowy uwzględnił okoliczności wskazywane przez skarżącego w treści wywiedzionego zarzutu, których jednakże nie należy utożsamiać z niewyczerpaniem przez oskarżonego ustawowych znamion przypisanego mu czynu. Rzecz jasna, prawdą jest, iż na zasadzie surowszej odpowiedzialności karnej nie może odpowiadać ojciec uchylający się od regulowania zasądzonych na rzecz dziecka świadczeń, jeśli jego działania nie będą pozostawały znamienne dla poziomu jego życia, który to poziom, choćby ze względu na sytuację materialną matki, będzie stosunkowo wysoki. W przedstawionej alternatywnie sytuacji nie byłoby bowiem mowy o ziszczeniu się przesłanki popadnięcia przez małoletniego w niedostatek. Jednakowoż, sytuacja finansowa D. L. i wspólnych dzieci stron pozostawała zgoła odmienna niż ta hipotetyczna, opisana powyżej. Wprawdzie, nie budziło wątpliwości, iż D. L. w czasookresie objętym zarzutem korzystała ze świadczeń socjalnych – co sama przyznała na kolejnych etapach przedmiotowego postępowania wskazując jednocześnie kwotę uzyskiwanych z tego tytułu dochodów, którą pierwotnie obliczyła w sposób błędny, by następnie dokonać poprawnych wyliczeń w tym zakresie i stosownej korekty. Finalnie zadeklarowana przez nią przed Sądem Rejonowym kwota uzyskiwanych świadczeń socjalnych pokryła się ze wskazaną następnie w treści zarzutu, przy czym, co obrońca zdawał się zignorować, D. L. wiarygodnie wykazała na co pieniądze te przeznaczała, wskazując iż były to podstawowe opłaty i koszty utrzymania siebie oraz dzieci. Poza sporem pozostawała też okoliczność, iż dwójka z dzieci stron w inkryminowanym okresie przebywała w publicznych ośrodkach opieki – co również pokrzywdzona szczerze przyznała. Tutaj jednakże nie należy pomijać, co najwyraźniej uczynił skarżący, iż pobyt w tego typu placówkach nie był bezpłatny. W istocie jego koszt wynosił blisko 500 złotych w stosunku miesięcznym w przeliczeniu na jedno dziecko, do czego dochodziły dodatkowe wydatki związane z ich utrzymaniem jak chociażby zakup kart telefonicznych umożliwiających kontaktowanie się dzieci z matką. Okoliczności pobytu dzieci we wspomnianych instytucjach nie należało zatem poczytywać w pewnym sensie jako zmniejszenia przeznaczanych przez matkę na ich utrzymanie funduszy. Wręcz przeciwnie – całościowy koszt związany z umieszczeniem dzieci w tych miejscach był zbliżony do tego, jaki poniosłaby D. L., gdyby dzieci na stałe pozostawały z nią. Wreszcie, faktem jest, iż pokrzywdzona nie pracowała zawodowo, co najpewniej wynika z faktu, iż na co dzień opiekowała się minimum czwórką dzieci (przy założeniu, że dwójka z nich ze względu na pobyt w ośrodkach publicznych bezpośredniej opieki matki nie wymagała), z których jedno miało niespełna dwa i pół roku wobec czego wymagało permanentnej obecności rodzica, zaś drugie potrzebowało specjalistycznej opieki zdrowotnej. Konieczność rehabilitacji dziewięcioletniego syna wiązała się przy tym z dodatkowymi kosztami, których świadczenie rehabilitacyjne na pewno w całości nie pokrywało. W ocenie Sądu Okręgowego, wskazane obowiązki rodzicielskie, w sposób obiektywny utrudniały, jeśli nawet nie uniemożliwiały pokrzywdzonej podjęcia pracy zawodowej, co jednakowoż skarżący zdawał się pomijać, podnosząc jakoby brak było podstaw, dla których D. L. nie podjęła stałego zatrudnienia. Poza tym, pokrzywdzona, wobec braku wystarczających do utrzymania środków finansowych, pomimo konieczności sprawowania opieki nad małoletnimi dziećmi, zadeklarowała chęć podjęcia pracy w przyszłości. Mając na względzie powyższe wywody stwierdzić należy, iż Sąd Rejonowy w sposób prawidłowy ocenił wiarygodność deklaracji złożonych przez D. L., nie dostrzegając w jej relacji niekonsekwencji, niespójności oraz nierzetelności. Wręcz przeciwnie – zauważyć należy, iż pokrzywdzona przedstawiła fakty takimi jakie były, nie zatajając ani nie marginalizując żadnych okoliczności, nawet tych które obrona mogłaby próbować (i próbowała) interpretować na jej niekorzyść. W ocenie Sądu Okręgowego, relacja D. L. była na tyle szczera i przekonująca, iż nie zdołały jej podważyć tezy zaprezentowane w apelacji, które w żaden sposób nie dowiodły, ażeby ta na którymkolwiek etapie postępowania zeznawała niezgodnie z prawdą. W istocie bowiem skarżący próbował nie tyle wskazać na nieścisłości i sprzeczności płynące z depozycji świadka co dokonać tendencyjnej i intencjonalnej interpretacji szczerze wskazanych przez nią okoliczności, tak by te wybrzmiały z korzyścią dla jego klienta. Nie mniej jednak, próba ta okazała się daremna, bowiem w świetle całości tak jednoznacznego w swojej wymowie materiału dowodowego nie budzi wątpliwości, iż oskarżony swoim zachowaniem wyczerpał znamiona czynu z art. 209 §1a kk. Wniosek Wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez wyeliminowanie z: 1. Opisu czynu, iż oskarżony naraził pokrzywdzonych na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych; 2. Kwalifikacji prawnej czynu oraz z jego podstawy prawnej orzeczenia o karze art. 209§1a kk; W konsekwencji czego: 3. Zmianę wymierzonej oskarżonemu kary jednostkowej i wymierzenie kary ograniczenia wolności. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Wobec bezzasadności wywiedzionych zarzutów na uwzględnienie nie zasłużył żaden z wniosków apelacyjnych. Lp. Zarzut Zarzut wywiedziony przez oskarżyciela publicznego: Obraza przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 13 § 1 kk w zw. z art. 280 § 1 kk wyrażająca się w niedokonaniu właściwej subsumpcji wskazanego wyżej przepisu do stanu faktycznego ustalonego w oparciu o całokształt zebranego w sprawie materiału dowodowego, poprzez niezasadne wyeliminowanie z opisu czynu zarzuconego w pkt I aktu oskarżenia, iż N. L. nie usiłował dokonać kradzieży z użyciem przemocy i w konsekwencji wadliwe przyjęcie, że oskarżony dopuścił się czynu wyczerpującego znamiona z art. 157 § 2 kk w zw. z art. 57a §1 kk w zw. z art. 64 § 2 kk, w sytuacji, gdy z prawidłowo poczynionych przez Sąd ustaleń faktycznych wynika, iż oskarżony wyczerpał znamiona czynu z art. 13 § 1 kk w zw. z art. 280 § 1 kk w zb. z art. 157 § 2 kk w zw. z art. 57a §1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk w zw. 64 § 2 kk; ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zarzut wywiedziony przez oskarżyciela publicznego okazał się niezasadny. Przede wszystkim zwrócić należy uwagę na nieprawidłowość postawionego zarzutu zawartego w petitum apelacji, albowiem w sytuacji, gdy podnoszony jest zarzut obrazy prawa materialnego założeniem jest niekwestionowanie samych ustaleń faktycznych. Tymczasem w przedmiotowej sprawie sąd meriti ustalił, że zamiarem oskarżonego nie było usiłowanie dokonania zaboru mienia pokrzywdzonego, co doprowadziło do odrzucenia proponowanej w akcie oskarżenia przez oskarżyciela publicznego kwalifikacji prawnej. Nie może bowiem być wątpliwości, że w kategorii ustaleń faktycznych mieszczą się również ustalenia w zakresie strony podmiotowej (zamiaru) jaki towarzyszył działaniom sprawcy, w tej konkretnej sprawie chodziło o usiłowanie dokonania kradzieży z użyciem przemocy. Dlatego prawidłowo sformułowany zarzut powinien kwestionować ustalenia faktyczne w zakresie braku przyjęcia przez Sąd I instancji usiłowania zaboru mienia z użyciem przemocy. Niemniej tego uchybienia w postaci błędnego sformułowania zarzutu w petitum apelacji musi on być rozważany w połączeniu z uzasadnieniem środka odwoławczego, z którego w oczywisty sposób wynika, że prokurator uznaje za nieprawidłowe ustalenia sądu, który nie dopatrzył się w działaniu oskarżonego usiłowania dokonania kradzieży mienia należącego do M. D.. Na wstępie tej części rozważań nadmienić należy, iż Sąd nie jest związany kwalifikacją prawną czynu przedstawioną przez oskarżyciela, gdyż nie wychodząc poza granice oskarżenia, może czyn zakwalifikować według innego przepisu. W wypadku stwierdzenia, że kwalifikacja wskazana w akcie oskarżenia jest błędna, Sąd ma obowiązek dokonać jej zmiany w wyroku przez przyjęcie prawidłowej kwalifikacji prawnej czynu, zaakceptowanie bowiem błędnej kwalifikacji prawnej oznaczałoby wydanie wadliwego wyroku z powodu naruszenia przepisów prawa materialnego. Określenie kwalifikacja prawna czynu oznacza przyporządkowanie danego czynu przepisowi ustawy karnej określającemu przestępstwo. Natomiast zmiana kwalifikacji prawnej jest stwierdzeniem nieadekwatności kwalifikacji dotychczasowej w porównaniu z rzeczywistym stanem rzeczy. W tym miejscu jasno dopowiedzieć należy, iż to nie sama kwalifikacja prawna jest dla Sądu wiążąca, a dokładny opis czynu, który jest przedmiotem rozpoznania. Konkludując stwierdzić należy, że nie wykraczając poza granice oskarżenia Sąd może zmienić kwalifikację prawną czynu przypisaną oskarżonemu, wszak ramy zakreślone w treści zarzutu i jego uzasadnieniu, zawarte w akcie oskarżenia, wyznaczają zakres tzw. zdarzenia historycznego, które w zależności od konkretnej sytuacji faktycznej, może być podciągnięte pod właściwy przepis prawa karnego. I tak, w toku niniejszego postępowania ustalono, iż czyn przypisany oskarżonemu w pkt I zaskarżonego orzeczenia nie nosił znamion usiłowania kradzieży z użyciem przemocy, co zobligowało Sąd Rejonowy do dokonania korekty w przyjętej przez oskarżenie kwalifikacji prawnej czynu poprzez wyeliminowanie z niej art. 13 § 1 kk w zw. z art. 280 § 1 kk oraz art. 11 § 2 kk. Swoje stanowisko w tym zakresie Sąd merytoryczny dosadnie uargumentował w stosownej części tabelarycznego uzasadnienia wyroku, gdzie przywołał istotę przestępstwa rozboju oraz różnice pomiędzy nim a występkiem przypisanym oskarżonemu, przy czym argumenty te Instancja Odwoławcza w zupełności podzieliła. Wszak, ustalenia faktyczne w tym zakresie oparte zostały w zdecydowanej mierze na relacji pokrzywdzonego, który przyznał wprost iż M. L. (1) nie żądał od niego pierwotnie pieniędzy ani papierosów, koncentrując się na irracjonalnym ataku na osobę pokrzywdzonego. W istocie, interakcję między stronami zainicjowało pytanie oskarżonego skierowane do swojej ofiary czy ta znajduje się w posiadaniu wyrobów tytoniowych, jednakże – jak wskazał sam oskarżyciel – napaść na M. D. nastąpiła dopiero, gdy ten udzielił odpowiedzi przeczącej. Wobec powyższego nie sposób konkludować, ażeby sprawca posłużył się przemocą (o groźbie jej użycia oraz doprowadzeniu do stanu nieprzytomności lub bezbronności nie było w ogóle mowy) motywowany chęcią dokonania kradzieży, co stanowi podstawową przesłankę rozboju. Wręcz przeciwnie – ta stanowiła niejako reakcję na niesatysfakcjonującą go odpowiedź ze strony pokrzywdzonego, gdyż najpewniej M. L. (1) wyimaginował sobie, że ten go okłamuje. Zupełną rację ma zatem Sąd merytoryczny kształtujący przekonanie, iż rzeczona agresja ze strony M. L. (1) nie była środkiem do osiągnięcia celu w postaci zaboru mienia, lecz bardziej wynikała z chęci zaczepki czy wyładowania agresji na przypadkowo napotkanej osobie, która nie dość że nie spełnił żądania oskarżonego, to na dodatek w jego odczuciu przekazała mu nieprawdę. Jednocześnie, przyjęcie motywacji wskazywanej przez oskarżyciela publicznego byłoby niedorzeczne. Wszak M. L. (1) doskonale wiedział, iż jego ofiara nie dysponuje przedmiotami leżącymi w kręgu jego ówczesnego zainteresowania. Nie należy nadto tracić z pola widzenia, iż jak wynika z przywołanych przez oskarżenie pierwotnych depozycji świadka pomiędzy żądaniem wydania papierosów a bezpośrednim atakiem na osobę pokrzywdzonego, napastnik przez chwilę przyglądał się rowerowi, którym podróżował S. D., co jego rzeczywiste nastawienie do potencjalnego zaboru mienia, które nie stanowiło dlań priorytetu. Argumentem przemawiającym za brakiem u oskarżonego zamiaru dokonania kradzieży jest również jego zachowanie już po pobiciu pokrzywdzonego. Jak wynika z zeznań M. D. w wyniku otrzymanych uderzeń prawie utracił przytomność i nie był w stanie odpierać dalszych ataków ze strony napastnika. Gdyby zamiarem oskarżonego faktycznie było dokonanie kradzieży mienia (a w szczególności papierosów), to nic nie stało na przeszkodzie aby po doprowadzeniu pokrzywdzonego praktycznie do stanu bezbronności sprawca kontynuował swoje działania zmierzające do zaboru mienia, poprzez na przykład obszukanie leżącego pokrzywdzonego. Tymczasem M. L. (1) bezpośrednio po pobiciu pokrzywdzonego oddalił się z miejsca zdarzenia, co świadczy o całkowitej irracjonalności jego działania polegającego na zaatakowaniu obcego mu człowieka bez żadnej ku temu przyczyny. Analiza wszystkich tych okoliczności towarzyszących zdarzeniu skutkować musiała przyjęciem, iż zamiarem oskarżonego nie było usiłowanie rozboju, co z kolei zobligowało Sąd Rejonowy do zmiany zaproponowanej przez oskarżenie kwalifikacji prawnej w taki sposób, by ta odpowiadała ustalonemu stanowi faktycznemu. Co więcej - wobec powyższego uznać należy, iż wyrażony w treści apelacji pogląd oskarżyciela publicznego na przedmiotową sprawę w tym zakresie stanowił nic innego jak tylko daleko idące i niepoparte żadnymi obiektywnymi dowodami insynuacje co do domniemanego zamiaru sprawcy, któremu w sposób jednoznaczny przeczy prawidłowo ustalona przez Sąd pierwszej instancji konwencja zdarzeń. Wobec powyższego, z oczywistych względów, dywagacje skarżącego nie mogły okazać się wystarczające, by móc skutecznie podważyć przyjętą przez Sąd Rejonowy kwalifikację prawną czynu przypisanego oskarżonemu w pkt I zaskarżonego orzeczenia i spowodować zmiany pierwszoisntancyjnego orzeczenia. Niezależnie od braku podstaw do zakwestionowania poczynionych przez sąd rejonowy ustaleń faktycznych zaznaczyć należy, iż wnioskowana w akcie oskarżenia kwalifikacja prawna w zakresie czynu z pkt I-ego nie była możliwa z uwagi na niemożność przyjęcia chuligańskiego charakteru przestępstwa rozboju. Wprawdzie taką możliwość widział Sąd Najwyższy w orzeczeniu z dnia 20.08.2009r. WK 13/09 (OSNKW 2009/1/1732, jednakże pogląd ten słusznie został zakwestionowany przez komentatorów (T.Bojarski, Komentarz do art. 57a kk, Komentarz do kk pod redakcją K.Buchały) jak i w późniejszym orzecznictwie Sądu Najwyższego. I tak w wyroku z dnia 11 lipca 2019r. IV KK 302/18 (OSNKW 2019/9/56) uznano, że przepis art. 115§21 kk zawiera zamknięty katalog występków, które mogą być uznane za mające charakter chuligański, zaś w katalogu tym jako występki przeciwko mieniu wymieniono jedynie umyślne niszczenie, uszkodzenie lub czynienie niezdatnej do użytku cudzej rzeczy, tj. występek z art. 288§1 kk, zatem art. 57a§1 kk nie ma zastosowania do innych występków przeciwko mieniu. Zgodnie z art. 115§1 kk te okoliczności popełnienia takiego występku, jak też motywacja sprawcy, które można potraktować jako określone w art. 115§ 21 kk (działanie publicznie i bez powodu albo oczywiście błahego powodu, okazanie rażącego lekceważenia porządku prawnego), powinny rzutować na ocenę społecznej szkodliwości czynu, a tym samym na wysokość wymierzonej sprawcy kary. Wniosek Wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku w zakresie pkt I, poprzez przyjęcie, że oskarżony M. L. (1) usiłował dokonać kradzieży z użyciem przemocy i w konsekwencji zakwalifikowanie czynu z pkt I aktu oskarżenia jako przestępstwa wyczerpującego dyspozycję art. 13 § 1 kk w zw. z art. 280 § 1 kk w zb. z art. 157 § 2 kk w zw. z art. 57a §1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk w zw. 64 § 2 kk i wymierzenie mu za ten czyn kary w wymiarze 6 lat pozbawienia wolności, grzywny w rozmiarze 150 stawek po 10 złotych każda oraz kary łącznej w pkt III wyroku w rozmiarze 6 lat i 6 miesięcy. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Wobec bezzasadności wywiedzionego zarzutu na uwzględnienie nie zasłużył sformułowany przez prokuratora wniosek apelacyjny. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 1. ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot utrzymania w mocy Wyrok Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 17 marca 2021 roku wydany w sprawie o sygnaturze akt II K 1474/20. Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Wobec bezzasadności wywiedzionego zarzutu i przy jednoczesnym braku przesłanek z art. 440 kpk, Sąd Okręgowy nie znalazł podstaw, by podjąć ingerencję w treść zaskarżonego orzeczenia. 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot i zakres zmiany ----------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach zmiany ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. ----------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia 4.1. ----------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności ---------------------- --------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 6. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności II III Sąd Odwoławczy na podstawie art. 29 ust. 2 Prawo o adwokaturze i § 17 ust. 2 pkt 4 w zw. z § 4 ust. 1 i 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. 2019, poz. 18) zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adw. A. M. kwotę 516,60 zł (w tym 96,60 zł VAT) za obronę oskarżonego sprawowaną z urzędu w postępowaniu odwoławczym; Bacząc na sytuację materialną oskarżonego, na którym ciąży obowiązek alimentacyjny względem kilkorga dzieci, a który w perspektywie ma odbycie kary pozbawienia wolności, na podstawie przepisów art. 624 kpk w zw. z art. 634 kpk w zw. z art. 636 § 1 kpk zwolniono go od zapłaty kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze określając, że wchodzące w ich skład wydatki ponosi Skarb Państwa. 7. PODPIS

Legislator headnote

AI generated

art. 438 pkt 1 k.p.k, art. 438 pkt 2 k.p.k, art. 438 pkt 3 k.p.k, art. 438 pkt 4 k.p.k, art. 439 k.p.k, art. 437 § 2 k.p.k; II Ka 372/21 · Sąd powszechny: Sygn. akt II Ka 372/21 sprostowano postanowieniem z dn. 12.07.2021r. WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 1 lipca 2021r. Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSO Dariusz Półtorak (spr.) Sędziowie: SSO Agnieszka Karłowicz SSO Jerzy Kozaczuk Protokolant: st. sekr. sąd. Agnieszka Walerczak przy udziale Prokuratora Patrycji Klimiuk – Romaniuk po rozpoznaniu w dniu 1 lipca 2021 r. sprawy M. L. (1) oskarżonego z art. 13 § 1 kk w zw. z art. 280 § 1 kk w zb. z art. 157 § 2 kk w zw. z art. 57a § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk w zw. z art. 64 § 2 kk, art. 209 § 1a kk w zw z art. 11 § 1 kk na skutek apelacji, wniesionych przez prokuratora i oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 17 marca 2021 r. sygn. akt II K 1474/20 I. wyrok utrzymuje w mocy; II. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz Kancelarii Adwokackiej adw. A. M. 516,60 zł (w tym 96,60 zł podatku VAT) tytułem wynagrodzenia za obronę wykonywaną z urzędu w postępowaniu odwoławczym; III. zwalnia oskarżonego od opłaty za II instancję oraz wydatków postępowania odwoławczego, które przejmuje na rachunek Skarbu Państwa. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II Ka 372/21 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 17 marca 2021 roku wydany w sprawie o sygnaturze akt II K 1474/20. 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☒ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☒ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ---- ---------------------- -------------------------------------------------------------- -------------- -------------- 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty --------- ---------------------- -------------------------------------------------------------- -------------- -------------- 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu ------------------ ------------------------------------- --------------------------------------------------------------------------- 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu ------------------ ------------------------------------- --------------------------------------------------------------------------- 3. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 1. 2. Zarzuty wywiedzione przez obrońcę oskarżonego w zakresie czynu z pkt I zaskarżonego wyroku: Obraza przepisów postępowania, mająca wpływ na treść wyroku, tj. art. 410 kpk, poprzez pominięcie istotnych okoliczności mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy wynikających z dowodu z oględzin materiału zdjęciowego, obrazującego miejsce zdarzenia, podczas gdy ze zdjęć znajdujących się w aktach (k. 20) wynika, iż czyn został popełniony bez świadków w zaułku ulicy miejskiej; Błąd w ustaleniach faktycznych, będący wynikiem mającej wpływ na treść orzeczenia obrazy w/w przepisów postępowania, polegający na bezpodstawnym uznaniu, że oskarżony popełnił czyn publicznie oraz okazał swoim zachowaniem rażące lekceważenie porządku prawnego, podczas gdy oskarżony nie działał publicznie, gdyż do zdarzenia doszło w zaułku ulicy miejskiej, samego zdarzenia nie widziała żadna osoba postronna, ponadto wyrazem rażącego lekceważenia podstawowych zasad porządku prawnego są zwłaszcza działania drastycznie nieprzyzwoite, działania polegające na znęcaniu się, ocenianie jako wyraz brutalności, czy nawet bestialstwa, a zachowaniu oskarżonego nie sposób przypisać takich cech;` ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zarzuty wywiedzione przez obrońcę i oskarżonego okazały się pozbawione zasadności. Ustosunkowując się do zarzutów apelacji obrońcy: Na wstępie zauważyć należy, iż autor apelacji nie dość trafnie sformułował i zakwalifikował stawiany przez siebie zarzut, pozornie wskazując jakoby pewne okoliczności – i to rzekomo znamienne dla rozstrzygnięcia sprawy - zostały przez Sąd merytoryczny pominięte (co de facto nie miało miejsca), a w istocie wyrażając obiekcje co do przyjętej w pierwszoinstancyjnym orzeczeniu kwalifikacji prawnej czynu zarzucanego jego klientowi w punkcie pierwszym aktu oskarżenia. Wszak, nie budzi wątpliwości, iż Sąd Rejonowy wszystkie ujawnione w toku procesu dowody w sposób dogłębny ocenił i przeanalizował – co tyczy się także przywołanego przez skarżącego protokołu oględzin miejsca zdarzenia, w skład którego wchodziły fotografie z tegoż zajścia – a w konsekwencji wyprowadził słuszne wnioski na podstawie których obiektywnie odtworzył konwencję zdarzeń z dnia 27 października 2020 roku, czego wyraz dał w pisemnych motywach do zaskarżonego orzeczenia. Co więcej – na żadnym etapie wspomnianego uzasadnienia wyroku Sąd Rejonowy nie wskazał, jakoby w oparciu o przywołaną dokumentację fotograficzną ustalił, iż inkryminowany incydent miał miejsce w obecności świadków, wobec czego na próżno szukać logiki w hipotezie apelującego jakoby Sąd Rejonowy przy tworzeniu ustaleń faktycznych tę okoliczność pominął. Wręcz przeciwnie - okoliczność tę Sąd merytoryczny uwzględnił i wskazał w części dotyczącej przyjętej przezeń kwalifikacji prawnej, lecz nie nadał jej takiego znaczenia jak życzyłby sobie tego autor apelacji. Niemniej jednak zaistniała sytuacja nie mogła zostać poczytywana jako pominięcie pewnych okoliczności w rozumieniu art. 410 kpk. Nawiasem mówiąc, ów fakt, iż zdarzeniu stanowiącemu przedmiot niniejszego procesu nie towarzyszyli postronni świadkowie, nie może niejako automatycznie wykluczać, że jego sprawca nie dopuścił się występku o charakterze chuligańskim – lecz o tym szerzej w akapitach poniżej. Tym samym, nawiązując do rzeczywistego zarzutu skarżącego na wstępie należy zgodzić się z jego przekonaniami, iż dla uznania, że dane przestępstwo stanowi występek o charakterze chuligańskim niezbędne jest ziszczenie się szeregu przesłanek płynących z treści art. 115 §21 kk. Zaistnienia większości z nich na gruncie niniejszej sprawy skarżący nie zakwestionował, zatem niecelowe byłoby pogłębianie tej materii, zwłaszcza iż stanowiska Sądu Rejonowego i Instancji Odwoławczej w tym zakresie są tożsame. Wprawdzie, i ta kwestia stała się już przedmiotem rozważań Sądu pierwszej instancji, niemniej, na tym etapie rozważań dążąc do rozwiania wszelkich wątpliwości skarżącego wskazać należy, iż istotnie niegdyś pewne kontrowersje wywoływało znamię publicznego charakteru działania sprawcy występku o charakterze chuligańskim. Dylemat ów sprowadzał się – ujmując go z pewnym uproszczeniem – do odpowiedzi na pytanie, czy o realizacji tego znamienia decyduje przede wszystkim miejsce działania, czy też możliwość jego spostrzeżenia przez bliżej nieokreśloną grupę osób. Aktualnie w doktrynie i orzecznictwie dominuje pogląd, że działanie jest podjęte publicznie, jeżeli następuje w takich warunkach (dotyczących zwłaszcza czasu, miejsca i okoliczności), że jest lub może być ono spostrzeżone przez niedającą się określić liczbę bliżej niezidentyfikowanych osób. Jednocześnie podkreśla się, że działanie w miejscu publicznym to nie to samo co działanie publiczne, gdyż – nawet jeśli w większości przypadków oba te pojęcia będą łącznie charakteryzować zachowanie sprawcy – nie da się wykluczyć możliwości krzyżowania się ich zakresów. Jak zauważył Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 20 września 1973 roku działanie publicznie [...] zachodzi wówczas, gdy bądź ze względu na miejsce działania, bądź ze względu na okoliczności i sposób działania sprawcy jego zachowanie się jest lub może być dostępne (dostrzegalne) dla nieokreślonej liczby osób, przy czym sprawca mając świadomość tej możliwości co najmniej na to się godzi (tak też Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 9 września 2013 roku, wydanym w sprawie o sygn. akt SDI 21/13). Z kolei miejsce jest publiczne, jeżeli jest dostępne bez specjalnego zezwolenia bliżej nieokreślonemu kręgowi osób. Znamię publicznie wskazuje zatem nie tyle na miejsce, ile na sytuację, której jednak nie należy traktować in abstracto, lecz każdorazowo in concreto. Innymi słowy, okoliczność, iż czynu dokonano w miejscu publicznym, sama przez się nie rozstrzyga jeszcze o tym, że czyn taki został popełniony publicznie. Wszakże, publicznie można również działać w miejscu niepublicznym, jeżeli działanie takie dotrze do indywidualnie nieoznaczonych osób. Przenosząc te uwagi o charakterze ogólnym na grunt przedmiotowej sprawy w pierwszej kolejności raz jeszcze podkreślić należy, iż fakt, że incydent inkryminowany zainicjowany przez oskarżonego nie objawił się szerszej publiczności, nie może być z góry poczytywany jako niedziałanie sprawcy w warunkach publicznych. Tak wyprowadzone przez organ procesowy wnioski byłyby zdecydowanie przedwczesne i powierzchowne. Oczywiście, działanie napastnika na oczach niezidentyfikowanych osób trzecich w nieokreślonej liczbie byłoby bez wątpienia działaniem publicznym w rozumieniu kodeksowej definicji występku o charakterze chuligańskim. Jednakże, nie należy tracić z pola widzenia, iż obecność publiczności nie stanowi jedynego kryterium kwalifikującego czyn przestępny jako publiczny. Z tego tytułu, ferujący zaskarżone rozstrzygnięcie Sąd był zobligowany do dokładnego zbadania czy pozostałe okoliczności przedmiotowego zdarzenia wskazywały na publiczny charakter działania M. L. (1) czy też nie, czy jego zachowanie potencjalnie mogło objawić się osobom postronnym w ilości trudnej do przewidzenia oraz czy obejmował on taką możliwość swoim zamiarem, choćby ewentualnym. Wszak, to również wyartykułowane w zdaniu poprzedzającym okoliczności, i to w równym stopniu co sama obecność świadków, przesądzają o działaniu sprawcy w warunkach publicznych. I tak, Sąd Rejonowy analizując wskazane powyżej przesłanki przez pryzmat okoliczności niniejszej sprawy wyprowadził prawidłowe wnioski uznając, że oskarżony M. L. (1) działał w warunkach występku o charakterze chuligańskim, a jego zachowanie miało charakter publiczny. Pomimo, iż to nie objawiło się szerszej publiczności to ewentualność taka występowała, a jej ziszczenie się było w wysokim stopniu prawdopodobne, przy czym sprawca obejmował ją swoim zamiarem. Wszak, jako nad wyraz realnym jawiło się, że postępowanie oskarżonego dostrzeże któryś z potencjalnych przechodniów lub osób zamieszkujących w okolicy, w sytuacji gdy do incydentu doszło na drodze miejskiej w dość bliskim sąsiedztwie zabudowań mieszkalnych. W tej sytuacji, tak naprawdę tylko zbieg okoliczności, którego M. L. (1) nie mógł przewidzieć, zadecydował, iż zajścia tego nikt nie zauważył. Puentując tę część rozważań uzupełniająco dodać należy, iż poprzez publiczne działanie z oczywiście błahego powodu, w sposób przyjęty w zaskarżonym orzeczeniu, oskarżony bez wątpienia zlekceważył porządek prawny. Wszak, trudno w sposób odmienny zakwalifikować irracjonalne działanie sprawcy, który na drodze miejskiej z niezrozumiałych pobudek zaczepia starszego mężczyznę, tylko po to, by następnie użyć wobec niego przemocy. Jednocześnie, w oczach Instancji Odwoławczej, była to okoliczność na tyle oczywista i jednoznaczna, że nie wymagała szerszego omówienia w pisemnych motywach pierwszoinstancyjnego orzeczenia. Stąd, zarzut skarżącego jakoby Sąd meriti niedostatecznie pochylił się nad tą kwestią uznać należy za oczywiście bezpodstawny. Rzecz jasna, wskazane przez apelującego w treści zarzutu działania ewentualnego sprawcy stanowiłyby przejawy rażącego lekceważenia porządku prawnego, jednakże są to tylko nieliczne i dokładnie dobrane przez obronę przykłady, a przecież katalog tego typu działań nie jest zamknięty i mieszczą się w nim zachowania różnego typu, w tym także te prezentowane przez M. L. (1) w dniu 27 października 2020 roku. Bacząc na treść wywodów zawartych we wcześniejszych fragmentach niniejszego uzasadnienia, stwierdzić zatem winno się, iż zarzut apelującego, jakoby przebieg zdarzeń w niniejszej sprawie był odmienny od tego ustalonego przez Sąd pierwszej instancji w żadnym zakresie nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd Okręgowy w pełni zaaprobował stanowisko Sądu niższej instancji, iż oskarżony M. L. (1) swoim zachowaniem wyczerpał znamiona przypisanego mu czynu. Wniosek Wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez wyeliminowanie z: 1. Opisu czynu, iż oskarżony działał publicznie i z oczywiście błahego powodu, okazując rażące lekceważenie dla porządku prawnego; 2. Kwalifikacji prawnej czynu oraz z jego podstawy prawnej orzeczenia o karze art. 57a §1 kk; W konsekwencji czego: 3. Obniżenie wymierzonej oskarżonemu kary jednostkowej za zarzucany mu czyn do roku pozbawienia wolności. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Wobec bezzasadności wywiedzionych zarzutów na uwzględnienie nie zasłużył żaden z wniosków apelacyjnych. Lp. Zarzut 3. Zarzut wywiedziony przez obrońcę oskarżonego w zakresie czynu z pkt I zaskarżonego wyroku: Rażąca niewspółmierność kary w wymiarze 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności, która to kara nie uwzględnia występujących w sprawie okoliczności łagodzących takich jak złożenie przez oskarżonego wyjaśnień, chęć naprawienia szkody oraz przeproszenie pokrzywdzonego. Uwzględnienie tych okoliczności przez Sąd winno spowodować orzeczenie oskarżonemu znacznie łagodniejszej kary pozbawienia wolności. Zarzut wywiedziony przez obrońcę oskarżonego w zakresie czynu z pkt II zaskarżonego wyroku: Rażąca niewspółmierność kary w wymiarze 8 miesięcy pozbawienia wolności, która to kara nie uwzględnia występujących w sprawie okoliczności łagodzących takich jak złożenie przez oskarżonego wyjaśnień, przyznanie się do winy, stosunkowo krótkiego czasu braku zapłaty świadczeń alimentacyjnych oraz obiektywnie znacznych trudności w znalezieniu pracy przez osobę wielokrotnie karaną i uzależnioną od szeregu środków psychoaktywnych; W osobistej apelacji oskarżony również kwestionował wymiar kar orzeczonych za oba przestępstwa. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Wobec faktu, iż przedstawione powyżej zarzuty pozostają w zasadzie niemalże tożsame, Sąd Okręgowy chcąc zachować przejrzystość i przystępność niniejszych pisemnych motywów wyroków, uznał za celowe, by ustosunkować się do nich w sposób łączny. Żaden w wywiedzionych przez obrońcę zarzutów nie okazał się zasadny. Tytułem wstępu do tej części niniejszych rozważań wskazać należy, iż przesłanka rażącej niewspółmierności kary jest spełniona tylko wówczas, jeżeli z punktu widzenia nie tylko zainteresowanej strony procesowej, ale i ogółu społeczeństwa, orzeczona kara jawi się jako niesprawiedliwa, zbyt drastyczna, przynosząca nadmierną dolegliwość. Nie chodzi przy tym o każdą ewentualną różnicę w ocenach co do wymiaru kary, ale o różnicę ocen tak zasadniczej natury, iż karę dotychczas wymierzoną nazwać można byłoby - również w potocznym znaczeniu tego słowa – rażąco niewspółmierną, czyli niewspółmierną w stopniu niedającym się wręcz zaakceptować. Pojęcie niewspółmierności rażącej oznacza zatem znaczną dysproporcję między karą wymierzoną, a karą sprawiedliwą, zasłużoną, która powinna zostać wymierzona w wyniku prawidłowego zastosowania dyrektyw sądowego wymiaru kary oraz zasad ukształtowanych przez orzecznictwo. Odnosząc powyższe do realiów przedmiotowej sprawy w pierwszej kolejności nadmienić należy, iż w ocenie Sądu Odwoławczego nie sposób podzielić przekonań obrony i oskarżonego, jakoby jednostkowe kary zasądzone wobec M. L. (1) cechowała rażąca niewspółmierność. Wszak, wymierzając je oskarżonemu Sąd pierwszej instancji uwzględnił wszystkie dyrektywy, płynące z treści art. 53 kk, bacząc jednocześnie na wszelkie okoliczności dotyczące osoby sprawcy, a także właściwie zważył stopień jego winy oraz społecznej szkodliwości przypisanych mu czynów. Zasądzone kary są jednocześnie odpowiednie do tego, by podziałać na oskarżonego powstrzymująco i uświadomić mu nieuchronność poniesienia odpowiedzialności karnej za kolejne naruszenie porządku prawnego. Nadto, są to kary sprawiedliwe, które zachowują właściwe proporcje pomiędzy funkcją represyjną i wychowawczą, a w szczególności winny przyczynić się do uświadomienia oskarżonemu naganności prezentowanych przezeń dotychczas zachowań oraz uczynić zadość społecznemu poczuciu sprawiedliwości dowodząc braku bezkarności dla tego typu incydentów. Słusznego stanowiska Sądu pierwszej instancji w tym zakresie nie zdołały podważyć dość lakoniczne twierdzenia zawarte w apelacji, jakoby za złagodzeniem zastosowanej sankcji karnej przemawiać winny okoliczności takie jak złożenie przez oskarżonego wyjaśnień, przyznanie się do winy, czy przeproszenie pokrzywdzonego. Wprawdzie przesłanki wskazywane przez obronę można byłoby ewentualnie rozpatrywać na korzyść oskarżonego (choć nie nadając im takiej rangi jak życzyłby sobie tego skarżący), jednakże w odmiennej sytuacji procesowej, np. gdyby sprawca po raz pierwszy wszedł w konflikt z prawem, a co za tym idzie nie zaistniały przesłanki obligujące Sąd do obostrzenia wymierzonej sankcji karnej a prognoza kryminologiczna względem jego osoby była pozytywna. Tymczasem, oskarżony wielokrotnie łamał obowiązujący porządek prawny, popełniając przestępstwa różnego rodzaju, częstokroć z dość niskich pobudek. Co więcej - pierwszy z czynów stanowiących przedmiot niniejszego postępowania został popełniony w warunkach recydywy i to jednocześnie stanowiąc występek o charakterze chuligańskim charakteryzujący się znacznym stopniem społecznej szkodliwości – co niewątpliwie musiało znaleźć odbicie w rodzaju i wymiarze kary orzeczonej na gruncie przedmiotowej sprawy. Wszak, ze względu na przepisy zaostrzające jej wymiar wobec oskarżonego, organ procesowy został pozbawiony możliwości wymierzenia mu kary innej niż izolacyjna. Ponadto, analizując postawę oskarżonego, trudno uznać, aby proces resocjalizacyjny związany z orzeczonymi względem niego uprzednio karami był zakończony i skuteczny. Wobec tak sformułowanych wniosków, tok dedukcji obrońcy, który konsekwentnie wskazywał, iż pomimo, że kary już orzeczone a nawet wykonane w odrębnych postępowaniach nie przyniosły oczekiwanych rezultatów i nie podziałały na osobę oskarżonego na tyle, by ustrzec go przed kolejnym wejściem w konflikt z prawem, to nie należy wymierzać mu kary zbliżonej do górnej granicy ustawowego zagrożenia. W istocie jednak wymierzenie M. L. (1) kary pozbawienia wolności w niższym wymiarze bez wątpienia okazałoby się niewystarczające by spełnić swe ustawowe cele. Stąd, uznać należy, iż wyrażone w treści wniosków rozstrzygnięcie powodowałoby stan rażącej łagodności sankcji karnej, nie stanowiłoby dla oskarżonego realnej dolegliwości, a w zamian umocniłoby jedynie przekonanie, iż w zasadzie pozostaje bezkarny, gdyż dla rozstrzygnięcia w zakresie kary bez znaczenia pozostaje chociażby jego dotychczasowa nieodpowiednia postawa. W odniesieniu stricte do kary wymierzonej oskarżonemu za czyn przypisany mu w punkcie drugim zaskarżonego orzeczenia dodać wypada, iż Sąd Okręgowy również nie podzielił obiekcji obrony co do słuszności zapadłego rozstrzygnięcia. Za argumenty przemawiające za złagodzeniem orzeczonej względem M. L. (1) kary nie mogą zostać uznane przekonania skarżącego, jakoby czasookres, w jakim ten dopuścił się przestępstwa niealimentacji był stosunkowo krótki, a nieczynienie zadość prawomocnie orzeczonemu obowiązkowi alimentacyjnemu wynikało z trudu znalezienia pracy przez oskarżonego, który jest osobą wielokrotnie karaną i uzależnioną od szeregu substancji psychoaktywnych. Przede wszystkim, skarżący w żaden sposób nie dowiódł, ażeby rzeczywiście oskarżony podjął próby podjęcia zatrudnienia, które jednakże – ze względu na wskazane okoliczności – pozostawałyby daremne, poprzestając na gołosłownych hasłach natury ogólnej. W rzeczywistości bowiem być może część pracodawców podchodzi do osób karanych z pewną ostrożnością, lecz z całą pewnością nie są one pozbawione możliwości podjęcia pracy. Na rynku funkcjonują bowiem podmioty zatrudniające niemalże tylko tego typu osoby. Co więcej – fakt, iż oskarżony jest osobą wielokrotnie karaną nie może być przez Sąd poczytywany na jego korzyść. Ścieżka, którą podążał dotychczas M. L. (1) jest jego dobrowolnym wyborem, którego winien on ponosić konsekwencje. W sposób analogiczny należy ustosunkować się do problemów oskarżonego wynikających z uzależnienia od substancji psychoaktywnych, zwłaszcza, iż zarówno on sam i jak i jego obrońca w żaden sposób nie wykazali, ażeby M. L. (1) dążył do zwalczenia nałogu, chociażby poprzez podjęcie stosownej terapii. Wniosek Wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku, poprzez przyjęcie, iż aktualnie wymierzone przez Sąd pierwszej instancji jednostkowe kary w realiach niniejszej sprawy są karami rażąco niewspółmiernie surowymi i tym samym zachodzi potrzeba ich złagodzenia. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Wobec bezzasadności wywiedzionych zarzutów na uwzględnienie nie zasłużył żaden z wniosków apelacyjnych. Lp. Zarzut 4. 5. Zarzuty wywiedzione przez obrońcę oskarżonego w zakresie czynu z pkt II zaskarżonego wyroku: Obraza przepisów postępowania, mająca wpływ na treść wyroku, tj. art. 7 kpk, poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę zeznań D. L. przez przyjęcie, iż zachowanie oskarżonego naraziło pokrzywdzonych na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb, podczas gdy pokrzywdzeni wraz z D. L. utrzymują się ze świadczeń, które w sumie wynoszą 5.600 złotych, D. L. nie pracuje, a dwoje pokrzywdzonych w osobie A. L. oraz M. L. (2) w inkryminowanym okresie przebywało w ośrodku wychowawczym; Błąd w ustaleniach faktycznych, będący wynikiem mającej wpływ na treść orzeczenia obrazy w/w przepisów postępowania, polegający na bezprawnym uznaniu, że oskarżony naraził pokrzywdzonych na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, podczas gdy zebrany materiał dowodowy nie pozwala na przyjęcie, iż doszło do konkretnego narażenia osób uprawnionych na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych; ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zarzut okazał się pozbawiony zasadności. W tym miejscu zauważyć wypada, iż ustanowiony obowiązek dokonania oceny wiarygodności materiału dowodowego w oparciu o wszechstronną, zgodną z zasadami logicznego rozumowania, wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego dotyczy nie tylko Sądu orzekającego, bowiem także odwołujący, podnoszący ów zarzut, nie może ograniczyć się do prostego, subiektywnego zanegowania oceny dowodów przeprowadzonej przez Sąd i arbitralnego stwierdzenia, że walorem wiarygodności nie powinny być obdarzone dowody niekorzystne dla oskarżonego. Ta metoda kwestionowania trafności zaskarżonego orzeczenia nie może być uznana za wystarczającą. Obowiązkiem skarżącego każdorazowo jest bowiem skuteczne wykazanie jakich konkretnych uchybień dopuścił się Sąd meriti w kontekście zasad wiedzy, w szczególności logicznego rozumowania oraz doświadczenia życiowego przy ocenie materiału dowodowego. Uwiarygodnienie zarzutu dowolnej oceny dowodów wymaga zatem wykazania, w oparciu o fakty i ich pogłębioną logiczną analizę, że rzeczywiście Sąd pominął dowody istotne (nie jakiekolwiek, lecz istotne) dla rozstrzygnięcia o sprawstwie i winie, że włączył do podstawy ustaleń dowody nieujawnione, że uchybił regułom prawidłowego logicznego rozumowania, że uchybił wskazaniom wiedzy lub życiowego doświadczenia (wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 19 kwietnia 2012 roku w sprawie o sygn. akt II AKa 67/12). Na względzie mieć bowiem wypada, iż sama tylko okoliczność, że oceniono poszczególne dowody, w aspekcie ich wiarygodności, nie w taki sposób, jak życzyłby sobie tego oskarżony czy jego obrońca, nie jest tożsama ze stwierdzeniem, że w procesie ich weryfikacji doszło do naruszenia reguły płynącej z treści art. 7 kpk. Rzecz jasna, odmienna ocena dowodów - korzystna dla oskarżonego – jest naturalnym prawem tak jego jak i jego obrońcy, jednakże nie wynika z niej samo przez się, by analiza dokonana w niniejszej sprawie charakteryzowała się dowolnością. Tymczasem, na kanwie przedmiotowej sprawy skarżący nie był w stanie skutecznie przekonać Instancji Odwoławczej o słuszności swoich przekonań wyrażonych w treści zarzutów, bowiem te nie zostały w logiczny i racjonalny sposób uargumentowane. Wprawdzie, kwestionując prawidłowość pierwszoinstancyjnego postępowania, apelujący wskazał jakich rzekomych uchybień w zakresie oceny dowodów tenże Sąd miałby się dopuścić, jednakże wywody te nie mogły znaleźć uznania w oczach Sądu Okręgowego. W uzasadnieniu do wywiedzionego środka zaskarżenia skarżący zaprezentował jedynie własną – tendencyjną ocenę dowodu z zeznań pokrzywdzonej, przedstawioną przy tym z pominięciem pewnych okoliczności wskazywanych przez D. L. a działających na niekorzyść oskarżonego i nastawioną na wyeksponowanie, w oderwaniu od tła sytuacyjnego zdarzenia, faktów mających wybrzmieć z korzyścią dla niego. Jednocześnie, skarżący podnosząc, iż niesłusznie Sąd pierwszej instancji bezwiednie zawierzył depozycjom D. L. w żaden sposób nie uprawdopodobnił, jakoby ta zeznawała niezgodnie z prawdą, poprzestając w zasadzie na przywołaniu tożsamych co świadek okoliczności, które, co więcej, Sąd Rejonowy dostrzegł i uwzględnił przy czynieniu ustaleń faktycznych. Wobec faktu, iż w pisemnych motywach zaskarżonego wyroku Sąd merytoryczny przywołał istotę przestępstwa z art. 209 §1a kk, a skarżący dokonanej przez ów organ procesowy wykładni przepisu nie podważył, Sąd Okręgowy nie chcąc mnożyć tożsamych treści, pominie czynienie wtórych wywodów w tym zakresie odnośnie do znamienia uporczywości, koncentrując się na okolicznościach wskazywanych przez skarżącego oraz ich randze i znaczeniu dla zapadłego rozstrzygnięcia. I tak, powracając do realiów przedmiotowej sprawy wskazać należy, iż Sąd Rejonowy uwzględnił okoliczności wskazywane przez skarżącego w treści wywiedzionego zarzutu, których jednakże nie należy utożsamiać z niewyczerpaniem przez oskarżonego ustawowych znamion przypisanego mu czynu. Rzecz jasna, prawdą jest, iż na zasadzie surowszej odpowiedzialności karnej nie może odpowiadać ojciec uchylający się od regulowania zasądzonych na rzecz dziecka świadczeń, jeśli jego działania nie będą pozostawały znamienne dla poziomu jego życia, który to poziom, choćby ze względu na sytuację materialną matki, będzie stosunkowo wysoki. W przedstawionej alternatywnie sytuacji nie byłoby bowiem mowy o ziszczeniu się przesłanki popadnięcia przez małoletniego w niedostatek. Jednakowoż, sytuacja finansowa D. L. i wspólnych dzieci stron pozostawała zgoła odmienna niż ta hipotetyczna, opisana powyżej. Wprawdzie, nie budziło wątpliwości, iż D. L. w czasookresie objętym zarzutem korzystała ze świadczeń socjalnych – co sama przyznała na kolejnych etapach przedmiotowego postępowania wskazując jednocześnie kwotę uzyskiwanych z tego tytułu dochodów, którą pierwotnie obliczyła w sposób błędny, by następnie dokonać poprawnych wyliczeń w tym zakresie i stosownej korekty. Finalnie zadeklarowana przez nią przed Sądem Rejonowym kwota uzyskiwanych świadczeń socjalnych pokryła się ze wskazaną następnie w treści zarzutu, przy czym, co obrońca zdawał się zignorować, D. L. wiarygodnie wykazała na co pieniądze te przeznaczała, wskazując iż były to podstawowe opłaty i koszty utrzymania siebie oraz dzieci. Poza sporem pozostawała też okoliczność, iż dwójka z dzieci stron w inkryminowanym okresie przebywała w publicznych ośrodkach opieki – co również pokrzywdzona szczerze przyznała. Tutaj jednakże nie należy pomijać, co najwyraźniej uczynił skarżący, iż pobyt w tego typu placówkach nie był bezpłatny. W istocie jego koszt wynosił blisko 500 złotych w stosunku miesięcznym w przeliczeniu na jedno dziecko, do czego dochodziły dodatkowe wydatki związane z ich utrzymaniem jak chociażby zakup kart telefonicznych umożliwiających kontaktowanie się dzieci z matką. Okoliczności pobytu dzieci we wspomnianych instytucjach nie należało zatem poczytywać w pewnym sensie jako zmniejszenia przeznaczanych przez matkę na ich utrzymanie funduszy. Wręcz przeciwnie – całościowy koszt związany z umieszczeniem dzieci w tych miejscach był zbliżony do tego, jaki poniosłaby D. L., gdyby dzieci na stałe pozostawały z nią. Wreszcie, faktem jest, iż pokrzywdzona nie pracowała zawodowo, co najpewniej wynika z faktu, iż na co dzień opiekowała się minimum czwórką dzieci (przy założeniu, że dwójka z nich ze względu na pobyt w ośrodkach publicznych bezpośredniej opieki matki nie wymagała), z których jedno miało niespełna dwa i pół roku wobec czego wymagało permanentnej obecności rodzica, zaś drugie potrzebowało specjalistycznej opieki zdrowotnej. Konieczność rehabilitacji dziewięcioletniego syna wiązała się przy tym z dodatkowymi kosztami, których świadczenie rehabilitacyjne na pewno w całości nie pokrywało. W ocenie Sądu Okręgowego, wskazane obowiązki rodzicielskie, w sposób obiektywny utrudniały, jeśli nawet nie uniemożliwiały pokrzywdzonej podjęcia pracy zawodowej, co jednakowoż skarżący zdawał się pomijać, podnosząc jakoby brak było podstaw, dla których D. L. nie podjęła stałego zatrudnienia. Poza tym, pokrzywdzona, wobec braku wystarczających do utrzymania środków finansowych, pomimo konieczności sprawowania opieki nad małoletnimi dziećmi, zadeklarowała chęć podjęcia pracy w przyszłości. Mając na względzie powyższe wywody stwierdzić należy, iż Sąd Rejonowy w sposób prawidłowy ocenił wiarygodność deklaracji złożonych przez D. L., nie dostrzegając w jej relacji niekonsekwencji, niespójności oraz nierzetelności. Wręcz przeciwnie – zauważyć należy, iż pokrzywdzona przedstawiła fakty takimi jakie były, nie zatajając ani nie marginalizując żadnych okoliczności, nawet tych które obrona mogłaby próbować (i próbowała) interpretować na jej niekorzyść. W ocenie Sądu Okręgowego, relacja D. L. była na tyle szczera i przekonująca, iż nie zdołały jej podważyć tezy zaprezentowane w apelacji, które w żaden sposób nie dowiodły, ażeby ta na którymkolwiek etapie postępowania zeznawała niezgodnie z prawdą. W istocie bowiem skarżący próbował nie tyle wskazać na nieścisłości i sprzeczności płynące z depozycji świadka co dokonać tendencyjnej i intencjonalnej interpretacji szczerze wskazanych przez nią okoliczności, tak by te wybrzmiały z korzyścią dla jego klienta. Nie mniej jednak, próba ta okazała się daremna, bowiem w świetle całości tak jednoznacznego w swojej wymowie materiału dowodowego nie budzi wątpliwości, iż oskarżony swoim zachowaniem wyczerpał znamiona czynu z art. 209 §1a kk. Wniosek Wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez wyeliminowanie z: 1. Opisu czynu, iż oskarżony naraził pokrzywdzonych na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych; 2. Kwalifikacji prawnej czynu oraz z jego podstawy prawnej orzeczenia o karze art. 209§1a kk; W konsekwencji czego: 3. Zmianę wymierzonej oskarżonemu kary jednostkowej i wymierzenie kary ograniczenia wolności. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Wobec bezzasadności wywiedzionych zarzutów na uwzględnienie nie zasłużył żaden z wniosków apelacyjnych. Lp. Zarzut Zarzut wywiedziony przez oskarżyciela publicznego: Obraza przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 13 § 1 kk w zw. z art. 280 § 1 kk wyrażająca się w niedokonaniu właściwej subsumpcji wskazanego wyżej przepisu do stanu faktycznego ustalonego w oparciu o całokształt zebranego w sprawie materiału dowodowego, poprzez niezasadne wyeliminowanie z opisu czynu zarzuconego w pkt I aktu oskarżenia, iż N. L. nie usiłował dokonać kradzieży z użyciem przemocy i w konsekwencji wadliwe przyjęcie, że oskarżony dopuścił się czynu wyczerpującego znamiona z art. 157 § 2 kk w zw. z art. 57a §1 kk w zw. z art. 64 § 2 kk, w sytuacji, gdy z prawidłowo poczynionych przez Sąd ustaleń faktycznych wynika, iż oskarżony wyczerpał znamiona czynu z art. 13 § 1 kk w zw. z art. 280 § 1 kk w zb. z art. 157 § 2 kk w zw. z art. 57a §1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk w zw. 64 § 2 kk; ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zarzut wywiedziony przez oskarżyciela publicznego okazał się niezasadny. Przede wszystkim zwrócić należy uwagę na nieprawidłowość postawionego zarzutu zawartego w petitum apelacji, albowiem w sytuacji, gdy podnoszony jest zarzut obrazy prawa materialnego założeniem jest niekwestionowanie samych ustaleń faktycznych. Tymczasem w przedmiotowej sprawie sąd meriti ustalił, że zamiarem oskarżonego nie było usiłowanie dokonania zaboru mienia pokrzywdzonego, co doprowadziło do odrzucenia proponowanej w akcie oskarżenia przez oskarżyciela publicznego kwalifikacji prawnej. Nie może bowiem być wątpliwości, że w kategorii ustaleń faktycznych mieszczą się również ustalenia w zakresie strony podmiotowej (zamiaru) jaki towarzyszył działaniom sprawcy, w tej konkretnej sprawie chodziło o usiłowanie dokonania kradzieży z użyciem przemocy. Dlatego prawidłowo sformułowany zarzut powinien kwestionować ustalenia faktyczne w zakresie braku przyjęcia przez Sąd I instancji usiłowania zaboru mienia z użyciem przemocy. Niemniej tego uchybienia w postaci błędnego sformułowania zarzutu w petitum apelacji musi on być rozważany w połączeniu z uzasadnieniem środka odwoławczego, z którego w oczywisty sposób wynika, że prokurator uznaje za nieprawidłowe ustalenia sądu, który nie dopatrzył się w działaniu oskarżonego usiłowania dokonania kradzieży mienia należącego do M. D.. Na wstępie tej części rozważań nadmienić należy, iż Sąd nie jest związany kwalifikacją prawną czynu przedstawioną przez oskarżyciela, gdyż nie wychodząc poza granice oskarżenia, może czyn zakwalifikować według innego przepisu. W wypadku stwierdzenia, że kwalifikacja wskazana w akcie oskarżenia jest błędna, Sąd ma obowiązek dokonać jej zmiany w wyroku przez przyjęcie prawidłowej kwalifikacji prawnej czynu, zaakceptowanie bowiem błędnej kwalifikacji prawnej oznaczałoby wydanie wadliwego wyroku z powodu naruszenia przepisów prawa materialnego. Określenie kwalifikacja prawna czynu oznacza przyporządkowanie danego czynu przepisowi ustawy karnej określającemu przestępstwo. Natomiast zmiana kwalifikacji prawnej jest stwierdzeniem nieadekwatności kwalifikacji dotychczasowej w porównaniu z rzeczywistym stanem rzeczy. W tym miejscu jasno dopowiedzieć należy, iż to nie sama kwalifikacja prawna jest dla Sądu wiążąca, a dokładny opis czynu, który jest przedmiotem rozpoznania. Konkludując stwierdzić należy, że nie wykraczając poza granice oskarżenia Sąd może zmienić kwalifikację prawną czynu przypisaną oskarżonemu, wszak ramy zakreślone w treści zarzutu i jego uzasadnieniu, zawarte w akcie oskarżenia, wyznaczają zakres tzw. zdarzenia historycznego, które w zależności od konkretnej sytuacji faktycznej, może być podciągnięte pod właściwy przepis prawa karnego. I tak, w toku niniejszego postępowania ustalono, iż czyn przypisany oskarżonemu w pkt I zaskarżonego orzeczenia nie nosił znamion usiłowania kradzieży z użyciem przemocy, co zobligowało Sąd Rejonowy do dokonania korekty w przyjętej przez oskarżenie kwalifikacji prawnej czynu poprzez wyeliminowanie z niej art. 13 § 1 kk w zw. z art. 280 § 1 kk oraz art. 11 § 2 kk. Swoje stanowisko w tym zakresie Sąd merytoryczny dosadnie uargumentował w stosownej części tabelarycznego uzasadnienia wyroku, gdzie przywołał istotę przestępstwa rozboju oraz różnice pomiędzy nim a występkiem przypisanym oskarżonemu, przy czym argumenty te Instancja Odwoławcza w zupełności podzieliła. Wszak, ustalenia faktyczne w tym zakresie oparte zostały w zdecydowanej mierze na relacji pokrzywdzonego, który przyznał wprost iż M. L. (1) nie żądał od niego pierwotnie pieniędzy ani papierosów, koncentrując się na irracjonalnym ataku na osobę pokrzywdzonego. W istocie, interakcję między stronami zainicjowało pytanie oskarżonego skierowane do swojej ofiary czy ta znajduje się w posiadaniu wyrobów tytoniowych, jednakże – jak wskazał sam oskarżyciel – napaść na M. D. nastąpiła dopiero, gdy ten udzielił odpowiedzi przeczącej. Wobec powyższego nie sposób konkludować, ażeby sprawca posłużył się przemocą (o groźbie jej użycia oraz doprowadzeniu do stanu nieprzytomności lub bezbronności nie było w ogóle mowy) motywowany chęcią dokonania kradzieży, co stanowi podstawową przesłankę rozboju. Wręcz przeciwnie – ta stanowiła niejako reakcję na niesatysfakcjonującą go odpowiedź ze strony pokrzywdzonego, gdyż najpewniej M. L. (1) wyimaginował sobie, że ten go okłamuje. Zupełną rację ma zatem Sąd merytoryczny kształtujący przekonanie, iż rzeczona agresja ze strony M. L. (1) nie była środkiem do osiągnięcia celu w postaci zaboru mienia, lecz bardziej wynikała z chęci zaczepki czy wyładowania agresji na przypadkowo napotkanej osobie, która nie dość że nie spełnił żądania oskarżonego, to na dodatek w jego odczuciu przekazała mu nieprawdę. Jednocześnie, przyjęcie motywacji wskazywanej przez oskarżyciela publicznego byłoby niedorzeczne. Wszak M. L. (1) doskonale wiedział, iż jego ofiara nie dysponuje przedmiotami leżącymi w kręgu jego ówczesnego zainteresowania. Nie należy nadto tracić z pola widzenia, iż jak wynika z przywołanych przez oskarżenie pierwotnych depozycji świadka pomiędzy żądaniem wydania papierosów a bezpośrednim atakiem na osobę pokrzywdzonego, napastnik przez chwilę przyglądał się rowerowi, którym podróżował S. D., co jego rzeczywiste nastawienie do potencjalnego zaboru mienia, które nie stanowiło dlań priorytetu. Argumentem przemawiającym za brakiem u oskarżonego zamiaru dokonania kradzieży jest również jego zachowanie już po pobiciu pokrzywdzonego. Jak wynika z zeznań M. D. w wyniku otrzymanych uderzeń prawie utracił przytomność i nie był w stanie odpierać dalszych ataków ze strony napastnika. Gdyby zamiarem oskarżonego faktycznie było dokonanie kradzieży mienia (a w szczególności papierosów), to nic nie stało na przeszkodzie aby po doprowadzeniu pokrzywdzonego praktycznie do stanu bezbronności sprawca kontynuował swoje działania zmierzające do zaboru mienia, poprzez na przykład obszukanie leżącego pokrzywdzonego. Tymczasem M. L. (1) bezpośrednio po pobiciu pokrzywdzonego oddalił się z miejsca zdarzenia, co świadczy o całkowitej irracjonalności jego działania polegającego na zaatakowaniu obcego mu człowieka bez żadnej ku temu przyczyny. Analiza wszystkich tych okoliczności towarzyszących zdarzeniu skutkować musiała przyjęciem, iż zamiarem oskarżonego nie było usiłowanie rozboju, co z kolei zobligowało Sąd Rejonowy do zmiany zaproponowanej przez oskarżenie kwalifikacji prawnej w taki sposób, by ta odpowiadała ustalonemu stanowi faktycznemu. Co więcej - wobec powyższego uznać należy, iż wyrażony w treści apelacji pogląd oskarżyciela publicznego na przedmiotową sprawę w tym zakresie stanowił nic innego jak tylko daleko idące i niepoparte żadnymi obiektywnymi dowodami insynuacje co do domniemanego zamiaru sprawcy, któremu w sposób jednoznaczny przeczy prawidłowo ustalona przez Sąd pierwszej instancji konwencja zdarzeń. Wobec powyższego, z oczywistych względów, dywagacje skarżącego nie mogły okazać się wystarczające, by móc skutecznie podważyć przyjętą przez Sąd Rejonowy kwalifikację prawną czynu przypisanego oskarżonemu w pkt I zaskarżonego orzeczenia i spowodować zmiany pierwszoisntancyjnego orzeczenia. Niezależnie od braku podstaw do zakwestionowania poczynionych przez sąd rejonowy ustaleń faktycznych zaznaczyć należy, iż wnioskowana w akcie oskarżenia kwalifikacja prawna w zakresie czynu z pkt I-ego nie była możliwa z uwagi na niemożność przyjęcia chuligańskiego charakteru przestępstwa rozboju. Wprawdzie taką możliwość widział Sąd Najwyższy w orzeczeniu z dnia 20.08.2009r. WK 13/09 (OSNKW 2009/1/1732, jednakże pogląd ten słusznie został zakwestionowany przez komentatorów (T.Bojarski, Komentarz do art. 57a kk, Komentarz do kk pod redakcją K.Buchały) jak i w późniejszym orzecznictwie Sądu Najwyższego. I tak w wyroku z dnia 11 lipca 2019r. IV KK 302/18 (OSNKW 2019/9/56) uznano, że przepis art. 115§21 kk zawiera zamknięty katalog występków, które mogą być uznane za mające charakter chuligański, zaś w katalogu tym jako występki przeciwko mieniu wymieniono jedynie umyślne niszczenie, uszkodzenie lub czynienie niezdatnej do użytku cudzej rzeczy, tj. występek z art. 288§1 kk, zatem art. 57a§1 kk nie ma zastosowania do innych występków przeciwko mieniu. Zgodnie z art. 115§1 kk te okoliczności popełnienia takiego występku, jak też motywacja sprawcy, które można potraktować jako określone w art. 115§ 21 kk (działanie publicznie i bez powodu albo oczywiście błahego powodu, okazanie rażącego lekceważenia porządku prawnego), powinny rzutować na ocenę społecznej szkodliwości czynu, a tym samym na wysokość wymierzonej sprawcy kary. Wniosek Wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku w zakresie pkt I, poprzez przyjęcie, że oskarżony M. L. (1) usiłował dokonać kradzieży z użyciem przemocy i w konsekwencji zakwalifikowanie czynu z pkt I aktu oskarżenia jako przestępstwa wyczerpującego dyspozycję art. 13 § 1 kk w zw. z art. 280 § 1 kk w zb. z art. 157 § 2 kk w zw. z art. 57a §1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk w zw. 64 § 2 kk i wymierzenie mu za ten czyn kary w wymiarze 6 lat pozbawienia wolności, grzywny w rozmiarze 150 stawek po 10 złotych każda oraz kary łącznej w pkt III wyroku w rozmiarze 6 lat i 6 miesięcy. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Wobec bezzasadności wywiedzionego zarzutu na uwzględnienie nie zasłużył sformułowany przez prokuratora wniosek apelacyjny. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 1. ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot utrzymania w mocy Wyrok Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 17 marca 2021 roku wydany w sprawie o sygnaturze akt II K 1474/20. Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Wobec bezzasadności wywiedzionego zarzutu i przy jednoczesnym braku przesłanek z art. 440 kpk, Sąd Okręgowy nie znalazł podstaw, by podjąć ingerencję w treść zaskarżonego orzeczenia. 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot i zakres zmiany ----------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach zmiany ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. ----------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia 4.1. ----------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności ---------------------- --------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 6. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności II III Sąd Odwoławczy na podstawie art. 29 ust. 2 Prawo o adwokaturze i § 17 ust. 2 pkt 4 w zw. z § 4 ust. 1 i 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. 2019, poz. 18) zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adw. A. M. kwotę 516,60 zł (w tym 96,60 zł VAT) za obronę oskarżonego sprawowaną z urzędu w postępowaniu odwoławczym; Bacząc na sytuację materialną oskarżonego, na którym ciąży obowiązek alimentacyjny względem kilkorga dzieci, a który w perspektywie ma odbycie kary pozbawienia wolności, na podstawie przepisów art. 624 kpk w zw. z art. 634 kpk w zw. z art. 636 § 1 kpk zwolniono go od zapłaty kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze określając, że wchodzące w ich skład wydatki ponosi Skarb Państwa. 7. PODPIS

Keywords

AI generated
failure to provide evidence non-contestation of the facts lack of prosecutorial standing failure to state reasons proof of negative facts implausible account of facts

Cited Legislation

AI generated
art. 438 pkt 1 k.p.k
art. 438 pkt 2 k.p.k
art. 438 pkt 3 k.p.k
art. 438 pkt 4 k.p.k
art. 439 k.p.k
art. 437 § 2 k.p.k
art. 454 § 1 k.p.k

Cited Case Law

AI generated
AI generated
II Ka 925/22
Sygn. akt II Ka 925/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 lutego 2023r. Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSO Grażyna Jaszczuk Sędziowie: SO Agnieszka Karłowicz (spr.) SO Dariusz Półtorak Protokolant: st. sekr. sąd. Paulina Jarczak przy udziale Prokuratora Luizy Bichty – Włoszak po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2023 r. sprawy K. G. oskarżonego z art. 178 a § 1 kk, art. 178 b kk, art. 229 § 3 kk na skutek apelacji, wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Mińsku Mazowieckim z dnia 17 października 2022 r. sygn. akt II K 437/22 I. wyrok w zaskarżonej części utrzymuje w mocy; II. zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa 650 złotych kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II Ka 925/22 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Mińsku Mazowieckim z dnia 17 października 2022 roku, wydany w sprawie o sygn. akt II K 437/22; 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☐ co do winy ☒ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ---- ---------------------- -------------------------------------------------------------- -------------- -------------- 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty --------- ---------------------- -------------------------------------------------------------- -------------- -------------- 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu ------------------ ------------------------------------- --------------------------------------------------------------------------- 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu ------------------ ------------------------------------- --------------------------------------------------------------------------- 3. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut wyrokowi zarzucono: a) co do czynu z art. 178a § 1 kk: - rażącą niewspółmierność orzeczonej wobec oskarżonego kary 100 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość stawki dziennej na kwotę na 30 złotych, wyrażającą się w niedostatecznym uwzględnieniu postawy i warunków osobistych oskarżonego, jego zachowania po popełnieniu przestępstwa, dyrektyw wymiaru kary okoliczności, iż oskarżony przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu składając szczere wyjaśnienia, w pełni zrozumiał naganność swojego postępowania, co w konsekwencji doprowadziło do wydania niewspółmierność surowej kary łącznej: - rażącą niewspółmierność orzeczonego wobec oskarżonego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 4 lat, wyrażającą się w niedostatecznym uwzględnieniu postawy i warunków osobistych oskarżonego, jego zachowania po popełnieniu przestępstwa, dyrektyw wymiaru kary okoliczności, iż oskarżony przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu składając szczere wyjaśnienia, w pełni zrozumiał naganność swojego postępowania co w konsekwencji doprowadziło do wydania niewspółmierność surowej kary łącznej; b) co do czynu z art. 178b kk: - rażącą niewspółmierność orzeczonej wobec oskarżonego kary 100 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość stawki dziennej na kwotę 30 złotych, wyrażającą się w niedostatecznym uwzględnieniu postawy i warunków osobistych oskarżonego, jego zachowania po popełnieniu przestępstwa, dyrektyw wymiaru kary okoliczności, iż oskarżony przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu składając szczere wyjaśnienia, w pełni zrozumiał naganność swojego postępowania co w konsekwencji doprowadziło do wydania niewspółmiernie surowej kary łącznej; - rażącą niewspółmierność orzeczonego wobec oskarżonego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 2 lat, wyrażającą się w niedostatecznym uwzględnieniu postawy i warunków osobistych oskarżonego, jego zachowania po popełnieniu przestępstwa, dyrektyw wymiaru kary okoliczności, iż oskarżony przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu składając szczere wyjaśnienia, w pełni zrozumiał naganność swojego postępowania co w konsekwencji doprowadziło do wydania niewspółmierność surowej kary łącznej; c) co do czynu z art. 229 §3 kk: - rażącą niewspółmierność orzeczonej wobec oskarżonego kary 1 roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem na okres próby wynoszący 2 lata, wyrażającą się w niedostatecznym uwzględnieniu postawy i warunków osobistych oskarżonego, jego zachowania po popełnieniu przestępstwa, dyrektyw wymiaru kary okoliczności, iż oskarżony przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu składając szczere wyjaśnienia, w pełni zrozumiał naganność swojego postępowania ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadne Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Wszystkie powyższe zarzuty okazały się pozbawione zasadności i nie zasługiwały na uznanie Sądu Okręgowego. W pierwszej kolejności odpierając zbiorczo tak sformułowane pokrewne zarzuty wskazać należy, iż zarówno orzeczone względem K. G. kary jednostkowe, kara łączna, jak i środki karne w żadnym razie nie nosiły cech rażącej niewspółmierności, a tylko tego rodzaju niewspółmierność mogłaby powodować, w myśl art. 438 pkt 4 kpk, wydanie orzeczenia reformatoryjnego. Przesłanka rażącej niewspółmierności kary (analogicznie – również kary łącznej, środków karnych i środków kompensacyjnych) jest spełniona tylko wówczas, jeżeli z punktu widzenia nie tylko oskarżonego czy jego obrońcy, ale i ogółu społeczeństwa, te jawią się jako niesprawiedliwe, zbyt drastyczne, przynoszące nadmierną dolegliwość. Nie chodzi przy tym o każdą ewentualną różnicę w ocenach co do wymiaru kary, ale o różnicę ocen tak zasadniczej natury, iż rozstrzygnięcie w przedmiocie kary i środków karnych dotychczas ukształtowane nazwać można byłoby - również w potocznym znaczeniu tego słowa – rażąco niewspółmiernym, czyli niewspółmiernym w stopniu niedającym się wręcz zaakceptować. Pojęcie niewspółmierności rażącej oznacza zatem znaczną dysproporcję między karą zastosowaną, a karą sprawiedliwą, zasłużoną, która powinna zostać wymierzona w wyniku prawidłowego zastosowania dyrektyw sądowego wymiaru kary oraz zasad ukształtowanych przez orzecznictwo. Tymczasem, ferując rozstrzygnięcie w zakresie kary Sąd pierwszej instancji uwzględnił wszystkie ustawowe dyrektywy płynące z treści stosownych przepisów karnomaterialnych, właściwie zważył stopień winy oskarżonego oraz społecznej szkodliwości przypisanych mu czynów, bacząc jednocześnie na wszelkie okoliczności dotyczące stricte osoby sprawcy oraz jego możliwości finansowych – co w sposób niezwykle detaliczny i przystępny wyartykułowano w stosownej części pisemnych motywów do zaskarżonego orzeczenia. Twierdzenia, że Sąd I instancji nie uwzględnił postawy i warunków osobistych oskarżonego, jego zachowania po popełnieniu przestępstwa, okoliczności, iż oskarżony przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu składając szczere wyjaśnienia nie były zasadne, gdyż w uzasadnieniu orzeczenia Sąd Rejonowy odniósł się do wszystkich wskazanych elementów. Należy wskazać, że skarżący wnioskując o obniżenie wysokości stawek dziennych kar grzywny nie wskazał okoliczności przemawiających za taką decyzją. To dochody sprawcy, jego stosunki majątkowe, możliwości zarobkowe, warunki osobiste i rodzinne determinują wysokość stawki dziennej, a te w odniesieniu do oskarżonego pozwalały na ustalenie stawki dziennej na kwotę 30 zł (oskarżony jest specjalistą w swojej dziedzinie zawodowej, nie ma nikogo na utrzymaniu, ma stały dochód, posiada majątek). Nawiązując wprost do postulatu skarżącego wyraźnie zaznaczyć należy, iż obowiązujące przepisy prawa nie wprowadzają automatyzmu w zakresie kształtowania kary łącznej i nie dają podstaw w każdej sytuacji do zastosowania zasady pełnej absorpcji (czy też per analogiam pełnej kumulacji), a zwłaszcza tylko dlatego, że takie rozstrzygnięcie jawiłoby się jako słuszne w oczach którejś z zainteresowanych stron procesowych. W ocenie Sądu Okręgowego, posłużenie się względem K. G. postulowaną przez skarżącego zasadą absorpcji, zgodnie z którą wobec oskarżonego orzeczona zostałaby kara grzywny w wymiarze 100 stawek dziennych i to po 20 złotych każda z nich wiązałoby się poniekąd z zupełnym, bezzasadnym quasi darowaniem skazanemu wykonania jednej jednostkowej kary podlegającej łączeniu, a tym samym implikowałoby bezkarność podsądnego za jedno z przestępstw, których się dopuścił. Celem kary łącznej nie jest zaś tak znaczące i jednocześnie bezwiedne nagradzanie każdego sprawcy wielokrotnie łamiącego porządek prawny, lecz zapewnienie racjonalnego stosowania kar poprzez likwidację w postępowaniu wykonawczym ich swoistej, wynikającej z kilkukrotnych skazań konkurencji. Oparcie przez Sąd ferujący wyrok wymiaru kary łącznej na omówionej zasadzie absorpcji, każdorazowo traktować należy zatem jako rozwiązanie zupełnie skrajne, stosowane jedynie wyjątkowo i wymagające szczególnego uzasadnienia. Ponadto z treści obowiązujących przepisów dotyczących kary łącznej wynika konieczność wymierzenia kary łącznej powyżej najwyższej z kar orzeczonych za poszczególne przestępstwa, co oznacza, że w takich przypadkach minimalna kara łączna musi być wyższa od najwyższej grzywny orzeczonej za przestępstwa pozostające w zbiegu, co wykluczało orzeczenie kary łącznej grzywny w rozmiarze 100 stawek. Sąd Okręgowy nie powziął zastrzeżeń co do wartości przyjętej przez Sąd niższego rzędu. Wszak, już na tzw. pierwszy rzut oka, kiedy uchwyci się w polu widzenia ustawowe ramy omawianej instytucji, trudno przyjąć ażeby ta - niemalże zrównana z możliwie najniższą jaką dopuszcza ustawa, charakteryzowała się rażącą niewspółmiernością. Rzecz jasna, nie budzi najmniejszych wątpliwości, że podsądny jest osobą dotychczas niekaraną, popełnione przez niego przestępstwa pozostawały w bardzo bliskim związku czasowym, zaś przed popełnieniem przestępstw prowadził uregulowany tryb życia. Orzeczenie przez Sąd Rejonowy kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania już samo w sobie stanowiło swoisty przejaw premiowania oskarżonego i uwzględnienia jego doczasowej niekaralności oraz wyrażonej postawy procesowej w postaci przyznania się do popełnienia zarzucanych mu czynów. O ile bowiem skrucha i autorefleksja, o ile są autentyczne, zasługują na pewnego rodzaju aprobatę, o tyle nie należy im nadawać nadmiernej rangi i kluczowego wręcz znaczenia. W przeciwnym bowiem razie niemalże każdy sprawca deklarowałby tożsame poczucie winy czy nawet chęć zmiany, upatrując w swojej postawie walory procesowe. W rzeczywistości oskarżony został niejako zmuszony do przyjęcia takiego, a nie innego stanowiska procesowego, będąc przyłapanym na gorącym uczynku. W tym miejscu przypomnieć wypada jaki poważny problem stanowią aktualnie na drogach nietrzeźwi kierowcy. W ostatnich latach tego typu patologiczne zachowania mnożyły się, doprowadzając do coraz to większej ilości, znamiennych w swych skutkach, wypadków. Oczywiście, tym razem do takiego zdarzenia nie doszło, ale najpewniej tylko dlatego, że zachowanie oskarżonego zostało dość szybko udaremnione przez funkcjonariuszy Policji. Z tego względu faktu, iż na gruncie przedmiotowej sprawy tak naprawdę nie wystąpiły negatywne skutki nieodpowiedzialnego zachowania K. G. absolutnie nie należało poczytywać jako zasługi samego zainteresowanego, a raczej rozpatrywać w kategoriach pomyślności losu. Tak czy inaczej, bez wątpienia osoba świadoma i dorosła winna zdawać sobie sprawę z niezwykle realnych możliwych konsekwencji jazdy pod wpływem alkoholu, zwłaszcza gdy problem ten w ostatnim czasie został nagłośniony na tak dużą skalę . Jednocześnie, w ocenie Sądu Okręgowego dla niemal każdego oczywistym winno się uwidocznić również i to, że zdolności do bezkolizyjnego, bezpiecznego prowadzenia pojazdu ulegają znacznej deformacji już wskutek spożycia niewielkiej ilości alkoholu, zaś wraz z wzrostem jego stężenia we krwi niemalże całkowicie zanikają. Z tych wszystkich względów zachowania tego rodzaju winny być piętnowane nie tylko w powszechnym odbiorze, ale także spotykać się z odpowiednią reakcją karną. Nietrzeźwy kierowca niewątpliwie stanowi zagrożenie dla innych uczestników ruchu drogowego, a zdrowie i życie człowieka są wartościami najwyższymi, które bezwzględnie należy chronić. Dlatego w ocenie Sądu Okręgowego pięcioletni zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych spełni swoje ustawowe cele, zwłaszcza w zakresie prewencji ogólnej. W zakresie czynu z punktu I nie można pominąć wysokiego stanu nietrzeźwości, okoliczności zatrzymania w miejscu gdzie odbywa się intensywny ruch drogowy. W zakresie czynu z puntu II uwzględniono, że oskarżony swoim zachowaniem chciał uniknąć odpowiedzialności karnej, bagatelizował sygnały nakazujące mu zatrzymanie się. Takie zachowanie oskarżonego jako kierowcy nakazywało wyeliminowanie go na okres 5 lat. Nie należy bowiem ignorować, iż istotą omawianej regulacji jest właśnie czasowe wyeliminowanie z obszaru dróg publicznych stwarzających realne i poważne niebezpieczeństwo (i to tak dla zdrowia i życia ludzkiego jak i napotkanego mienia) nietrzeźwych kierowców. Rzecz jasna, Sąd Okręgowy rozumie, iż orzeczenie zakazu kategorii pojazdów jedynie B byłby ułatwieniem w życiu oskarżonego, jednakże nie może to stanowić wystarczającej podstawy przemawiającej za przyjęciem postulowanego rozwiązania, bowiem interes oskarżonego nie może przewyższać szeroko pojmowanego dobra ogółu. Poza tym, naczelnym założeniem środka karnego jest sprawienie sprawcy dolegliwości na tyle odczuwalnej, że w przyszłości powstrzyma go to od podejmowania działań sprzecznych z prawem. Jednocześnie należy wskazać, że wyrok Sądu I instancji zawiera zaliczenie okresu zatrzymania prawa jazdy na poczet orzeczonego środka karnego. Zdaniem Sądu Okręgowego wyznaczony okres próby na 2 lata jest prawidłowy, przy uwzględnieniu popełnienia innych przestępstw i tylko taki okres należycie zweryfikuje trafność przyjętej pozytywnej prognozy na przyszłość. Wniosek wniosek obrońcy oskarżonego o zmianę zaskarżonego wyroku: co do czynu z art. 178a §1 k.k. poprzez: - orzeczenie wobec oskarżonego kary 100 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość stawki dziennej na kwotę 20 złotych, środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych kategorii B na okres 3 lat, zaliczając na jego poczet okres zatrzymania prawa jazdy co do czynu z art. 178b k.k. poprzez: - orzeczenie wobec oskarżonego kary 100 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość stawki dziennej na kwotę 20 złotych, środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych kategorii B na okres 1 roku, zaliczając na jego poczet okres zatrzymania prawa jazdy co do czynu z art. 229 §3 poprzez: - orzeczenie wobec oskarżonego kary 1 roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem na okres próby wynoszący 1 rok. Na podstawie art. 85 §1 k.k. i art. 86 §1 k.k., obrońca wnosił o orzeczenie kary łącznej, co do czynu z art.178a §1 k.k. i czynu z art. 178b k.k. w wysokości 100 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość stawki dziennej na kwotę 20 złotych. Na podstawie art. 90 §2 k.k. i art. 86 §1 k.k. wnosił o orzeczenie, co do czynu z art. 178a § 1 k.k. i czynu z art. 178b k.k., łącznego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych kategorii B na okres 4 lat, zaliczając na jego poczet okres zatrzymania prawa jazdy. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Wobec bezzasadności wywiedzionych zarzutów, na uwzględnienie nie zasłużył żaden z tak sformułowanych wniosków apelacyjnych. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 1. ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot utrzymania w mocy Wyrok Sądu Rejonowego w Mińsku Mazowieckim z dnia 17 października 2022 roku, wydany w sprawie o sygn. akt II K 437/22. Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Wobec bezzasadności wywiedzionych zarzutów i przy jednoczesnym braku przesłanek podlegających uwzględnieniu z urzędu, Sąd Okręgowy nie znalazł podstaw, ażeby podjąć ingerencję w treść zaskarżonego orzeczenia. 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot i zakres zmiany ----------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach zmiany ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. ----------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 4.1. ----------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności ---------------------- --------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 6. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności II. O kosztach procesu Sąd Okręgowy orzekł na podstawie art. 634 kpk w zw. z art. 636 § 1 kpk. Oskarżony osiąga stały dochód, posiada zawód oraz majątek ruchomy, ma więc możliwości uregulowania należności sądowych. 7. PODPIS 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację obrońca oskarżonego Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja wyroku Sądu Rejonowego w Mińsku Mazowieckim z dnia 17 października 2022r. sygn. akt II K 437/22 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☐ co do winy ☒ co do kary ☒ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana
II Ka 131/23
wyrok Sądu Rejonowego w Garwolinie z dnia 28 listopada 2022 r.
II Ka 609/24
Sygn. akt II Ka 609/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 listopada 2024r. Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSO Agata Kowalska (spr.) Sędziowie: SO Agnieszka Karłowicz SO Marek Korczyński Protokolant: sekr. sąd. Beata Wilkowska przy udziale Prokuratora Leszka Soczewki po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2024 r. sprawy skazanego P. S. na skutek apelacji wniesionej przez skazanego od wyroku łącznego Sądu Rejonowego w Sokołowie Podlaskim z dnia 5 lipca 2024 r. sygn. akt II K 25/24 I. utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok; II. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. T. S. 295,20 złotych (w tym 55,20 złotych podatku VAT) za obronę z urzędu wykonywaną w imieniu skazanego w postępowaniu odwoławczym; III. zwalnia skazanego od wydatków za postępowanie odwoławcze ustalając, że ponosi je Skarb Państwa. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II Ka 609/24 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji wyrok łączny Sądu Rejonowego w Sokołowie Podlaskim z dnia 5 lipca 2024 r. w sprawie II K 25/24 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☐ obrońca ☒ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☒ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ---- ---------------------- -------------------------------------------------------------- -------------- -------------- 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty --------- ---------------------- -------------------------------------------------------------- -------------- -------------- 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu ----------------- ------------------------------------ -------------------------------------------------------------------------- 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu ----------------- ------------------------------------ -------------------------------------------------------------------------- . STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 1. Skazany nie sformułował zarzutów określonych w art. 439 § 1 kpk i art. 438 pkt 1-4 kpk, jednakże w świetle art. 427 § 2 a contrario kpk nie miał takiego obowiązku. W apelacji osobistej skazany podniósł, iż: - nie popełnił czynu, który mu przypisano wyrokiem Sądu Rejonowego w Sokołowie Podlaskim z dnia 22 listopada 2022 r. w sprawie II K 255/17, - Sąd Rejonowy prowadził przedmiotową sprawę, pomimo wniosku skazanego o odroczenie rozprawy, a następnie wydał wyrok łączny, mimo, że skazany chciał cofnąć wniosek o jego wydanie, - zachodzi rażąca niewspółmierność orzeczonej zaskarżonym wyrokiem kary łącznej, z uwagi na nieuwzględnienie w należytym stopniu jego sytuacji osobistej, finansowej, zdrowotnej oraz rodzinnej. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny W pierwszej kolejności wskazać trzeba, że przeprowadzone przez Sąd I instancji postępowanie w sprawie o wydanie wyroku łącznego było w pełni prawidłowe. Zgromadzony w sprawie, kompletny materiał dowodowy, został poddany rzetelnej i obiektywnej ocenie, zgodnej z dyrektywami określonymi w art. 7 kpk. Nadto nie budziło wątpliwości, w świetle pisemnego uzasadnienia zaskarżonego wyroku, że sytuacja P. S., w szerokim jej ujęciu, została uwzględniona, w myśl art. 85a kk, przy ferowaniu wymiaru kary łącznej. Zastrzeżeń Sądu odwoławczego nie budziły ustalenia Sądu I instancji co do zaistnienia w sprawie warunków do wydania wyroku łącznego i możliwości orzeczenia kary łącznej pozbawienia wolności przy spełnieniu przesłanek określonych w art. 85 § 1 kk, tj. zaistnienia realnego zbiegu przestępstw, za które orzeczono kary tego samego rodzaju. Należy w tym miejscu podnieść, że procedowanie Sądu Rejonowego w tej sprawie mimo złożenia przez skazanego oświadczenia o cofnięciu wniosku o wydanie wyroku łącznego, nie stanowiło uchybienia, bowiem w postępowaniu tego rodzaju nie obowiązuje zasada skargowości. Zgodnie z treścią art. 570 kpk, Sąd może procedować w tym przedmiocie zarówno na wniosek skazanego jak też z urzędu. W myśl obowiązującej w polskiej procedurze karnej zasady odwoływalności oświadczeń woli stron, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej albo nie wystąpiły okoliczności uniemożliwiające odwołanie czynności, czynności procesowe są odwoływalne, jeżeli same w sobie są fakultatywne. Niewątpliwie do tego rodzaju oświadczeń należy wniosek o wydanie wyroku łącznego. Wniosek o wydanie wyroku łącznego może zatem zostać cofnięty. Jednak oświadczenie o cofnięciu wniosku nie powoduje od razu skutku w postaci umorzenia postępowania, gdyż sąd wydaje również wyrok łączny z urzędu. Oznacza to, że nie jest związany cofnięciem wniosku, bowiem w razie stwierdzenia podstaw do orzeczenia kary łącznej zobowiązany jest wydać wyrok łączny. Przenosząc tę uwagę na grunt postępowania prowadzonego w niniejszej sprawie należy stwierdzić, że w sytuacji gdy skazany P. S. cofnął wniosek o wydanie wyroku łącznego, obowiązkiem sądu było dalsze procedowanie i wydanie decyzji procesowej kończącej postępowanie, co też Sąd uczynił prawidłowo. Na pełną akceptację Sądu II instancji zasługiwało również ustalenie, że konieczne było zastosowanie w tej sprawie przepisów prawa materialnego o karze łącznej, obowiązujących po wejściu w życie nowelizacji kodeksu karnego z dnia 24 czerwca 2020 r. W konsekwencji Sąd I instancji prawidłowo oznaczył granice wymiaru kary łącznej możliwej do orzeczenia w stosunku do skazanego, w oparciu o przepisy art. 86 § 1 kk oraz art. 89 § 1b kk, uwzględniając ponadto wszystkie okoliczności jakie miały wpływ na wymiar kary łącznej. Decyzja Sądu Rejonowego o wymierzeniu skazanemu kary łącznej bez warunkowego zawieszenia jej wykonania, nie stanowiła obrazy obowiązujących przepisów, gdyż zgodnie z treścią art. 89 § 1 kk w razie skazania za zbiegające się przestępstwa na kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem i bez warunkowego zawieszenia ich wykonania, sąd może warunkowo zawiesić wykonanie kary łącznej w wymiarze nieprzekraczającym roku, przy spełnieniu dodatkowych, wskazanych w tym przepisie warunków. Mając na uwadze, że wymiar kary łącznej, najniższej jaka mogła być orzeczona w myśl art. 86 § 1 kk wynosił ponad rok, nie było możliwości skorzystania z dobrodziejstwa warunkowego zawieszenia wykonania kary łącznej, na co słusznie zwrócił uwagę Sąd I instancji w pisemnym uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Nie sposób też przyjąć, aby wymierzona zaskarżonym wyrokiem kara łączna 1 roku i 4 miesięcy pozbawienia wolności, była niewspółmierna i to w stopniu rażącym. Należy zauważyć, że granice możliwej do wymierzenia kary łącznej wynosiły w myśl art. 86 § 1 kk od 1 roku i 4 miesięcy pozbawienia wolności (najwyższa z kar podlegających łączeniu – kara orzeczona w sprawie II K 255/17 powiększona o co najmniej jedną jednostkę jej wymiaru), do 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności (suma kar orzeczonych wyrokami Sądu Rejonowego w Sokołowie Podlaskim w sprawach II K 255/17 i II K 458/22,przy przyjęciu, że miesiąc kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania równa się 15 dniom kary pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania, a więc z uwzględnieniem treści art. 89 § 1b kk). Zatem, Sąd Rejonowy orzekł karę w najniższym możliwym wymiarze, czego zdaje się nie dostrzegać skazany. Sąd I instancji prawidłowo ocenił wszystkie okoliczności mające wpływ na wymiar kary łącznej orzeczonej wobec P. S., które określa art. 85a kk, w tym te wypracowane przez doktrynę i orzecznictwo, dotyczące właściwości i warunków osobistych skazanego, które w tej sprawie wynikały z treści wywiadu środowiskowego, bliski związek podmiotowo-przedmiotowy pomiędzy poszczególnymi przestępstwami (wynikający chociażby z tego, że były skierowane podobnym dobrom chronionym prawem), w kontekście dostosowania wymiaru kary łącznej do realizacji celów w zakresie prewencji indywidualnej. Ustalenia odnoszące się do okoliczności wynikających z treści wywiadu sporządzonego przez kuratora sądowego, na które wskazuje również skazany w środku odwoławczym, wobec dostrzeżenia jego prawidłowej postawy w środowisku lokalnym, a także w obliczu niewchodzenia przez niego na ścieżkę przestępczą od czasu popełnienia czynów, przypisanych mu w/w wyrokami, zdecydowały o wymiarze kary łącznej. Te ustalenia miał w polu widzenia Sąd orzekający, dokonując prawidłowej oceny postawy skazanego w procesie jego resocjalizacji, co wprost wskazuje w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia. W tym miejscu należy podkreślić, że Sąd a quo, w postępowaniu o wydanie wyroku łącznego nie był uprawniony do ponownego rozważania tych samych okoliczności, które legły u podstaw wymiaru kar jednostkowych podlegających łączeniu. W postępowaniu o wydanie wyroku łącznego Sąd nie bada kwestii sprawstwa i winy, gdyż zostało ono już stwierdzone prawomocnym orzeczeniem. W związku z tym kwestionowanie przez skarżącego na obecnym etapie postępowania faktu popełnienia czynu przypisanego mu wyrokiem Sądu Rejonowego w Sokołowie Podlaskim w sprawie II K 255/17 nie znajduje uzasadnienia i nie może mieć wpływu na ocenę prawidłowości wydanego orzeczenia. Sąd odwoławczy nie stwierdził również, aby w toku prowadzonego postępowania doszło do naruszenia prawa do obrony skazanego. Okoliczności, o których wspomina na łamach wywiedzionej przez niego apelacji, odnoszące się do jego sytuacji osobistej, materialnej, zdrowotnej, a także rodzinnej, stały się podstawą do przyznania mu obrońcy z urzędu (k. 88), który reprezentował go na wszystkich terminach rozprawy głównej (k. 113, 122-122v). Skazany został prawidłowo powiadomiony o terminie rozprawy, wyznaczonej w postanowieniu Sądu Rejonowego w Sokołowie Podlaskim z dnia 6 maja 2024 r. (k. 121). W sytuacji obecności obrońcy skazanego na tym terminie rozprawy głównej, przy jednoczesnym uznaniu przez Sąd Rejonowy stawiennictwa skazanego za nieobowiązkowe, dalsze procedowanie przez Sąd pod nieobecność skazanego było prawidłowe z uwagi na treść art. 117 § 3 a kpk, który umożliwia prowadzenie czynności procesowej niezależnie od przyczyny niestawiennictwa strony, gdy została należycie zawiadomiona o jej terminie, jeżeli stawił się jej obrońca, chyba, że udział strony w tej czynności jest obowiązkowy, co w przedmiotowej sprawie nie miało miejsca. Wniosek Z uwagi na treść apelacji należało przyjąć, że skazany wnosi o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez orzeczenie wobec niego kary łącznej 1 roku i 3 miesięcy pozbawienia wolności, ewentualnie kary łącznej z warunkowym zawieszeniem jej wykonania. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Wniosek nie był zasadny ze względów wskazanych w rubryce 3.1. i nie zasługiwał na uwzględnienie. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 1. ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot utrzymania w mocy wyrok łączny Sądu Rejonowego w Sokołowie Podlaskim z dnia 5 lipca 2024 r. w sprawie II K 25/24 – w całości Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Bezzasadność apelacji oraz brak okoliczności podlegających uwzględnieniu z urzędu. 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot i zakres zmiany ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ Zwięźle o powodach zmiany ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. ----------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 4.1. ----------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności ---------------------- --------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 6. Koszty Procesu P unkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności II, III. Sąd Odwoławczy na podstawie § 17 ust. 5 w zw. z § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 763) zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adw. T. S. kwotę 295,20 złotych (w tym 55,20 zł podatku VAT) za obronę z urzędu wykonywaną w imieniu skazanego w postępowaniu odwoławczym. Wprawdzie apelacja skazanego okazała się w całości niezasadna i na podstawie art. 636 § 1 kpk winien on ponieść w całości wydatki za postępowanie odwoławcze, jednakże w oparciu o art. 624 § 1 kpk z uwagi na sytuację materialną skazanego, Sąd Okręgowy zwolnił go od obowiązku ich uiszczenia, ustalając, że ponosi je Skarb Państwa. 7. PODPIS 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację skazany Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja cały wyrok 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☒ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana
II Ka 552/22
Sygn. akt II Ka 552/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 października 2022 r. Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSO Agnieszka Karłowicz Protokolant: st. sekr. sądowy Agnieszka Walerczak przy udziale Prokuratora Sylwii Kiersnowskiej po rozpoznaniu w dniu 29 września 2022 r. sprawy A. I. oskarżonego z art. 178 a §1kk na skutek apelacji, wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 2 czerwca 2022 r. sygn. akt II K 487/21 I. zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy; II. zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa 520 złotych kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II Ka 552/22 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 2 czerwca 2021 r., sygn. II K 487/121 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ---- --------------------- -------------------------------------------------------------- ------------- -------------- 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ------- --------------------- ------------------------------------------------------------- -------------- -------------- 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu ---------------- ------------------------------------- ------------------------------------------------------------------------- 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu ------------------ ------------------------------------- --------------------------------------------------------------------------- 3. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Zarzut apelacji obrońcy oskarżonego 1. I. mogącą mieć wpływ na treść orzeczenia obrazę przepisów postępowania, a mianowicie art. 2 § 2, 4, 7, 410 k.p.k. poprzez: 1. bezpodstawne odmówienie wiarygodności wyjaśnieniom oskarżonego A. I. (z których wynika, iż w dniu 29 lipca 2018 roku po wyjściu z lokalu P. V. w S. zajął miejsce na tylnej kanapie samochodu marki A. (...) nr rej. (...) stanowiącym własność J. I. (1) i podróżował w nim jako pasażer aż do dojechania tego pojazdu do Z., gdzie dopiero po zatrzymaniu się pojazdu na parkingu przy sklepie (...) na ul. (...) i zgaszeniu silnika przesiadł się na fotel kierowcy, na którym następnie zastali go śpiącego interweniujący policjanci) - w sytuacji gdy w sprawie niniejszej brak jest dowodu o treści zaprzeczającej wyjaśnieniom oskarżonego; uchybienie powyższe miało wpływ na treść zaskarżonego wyroku z uwagi na fakt, iż Sąd I instancji nie uwzględnił treści wskazanych powyżej wyjaśnień oskarżonego przy ustalaniu stanu faktycznego sprawy, co z kolei skutkowało bezpodstawnym wydaniem wyroku skazującego; 2. nienależyte rozważenie treści zeznań świadków P. K. oraz E. R. - co w konsekwencji doprowadziło do poczynienia przez Sąd I instancji dowolnej i błędnej oceny, że: - zeznania w/w świadków wskazują, iż podczas postoju samochodu A. (...) na parkingu w Z. nie widzieli oni, aby ktokolwiek z tego samochodu wysiadał, aby ktoś oddalał się od niego, aby osoby znajdujące się w tym pojeździe podczas postoju na parkingu zamieniały się miejscami, a nadto że w/w świadkowie nie zaobserwowali żadnego ruchu w tym pojeździe, nie słyszeli też dźwięku otwierania i zamykania drzwi w tym samochodzie oraz że z zeznań tych świadków jednoznacznie wynika, iż do momentu przyjazdu na parking funkcjonariuszy Policji nikt samochodu A. (...) nie opuszczał, nic w tym pojeździe się nie działo ani nie było widać w nim żadnego ruchu (str. 5 i 14 uzasadnienia wyroku); - z zeznań w/w świadków nie wynika, aby oskarżony i świadek J. I. (1) podczas postoju na parkingu przy sklepie (...) w Z. zamieniali się miejscami, aby z tego pojazdu któryś z nich wysiadł, czy też aby pojazd ten opuszczała jeszcze jedna osoba, która mogłaby być jego kierowcą (str. 7 i 14 uzasadnienia wyroku); - z zeznań w/w świadków wynika, iż nie widzieli oni, aby w pojeździe marki A. (...) - poza oskarżonym i świadkiem J. I. (1) - znajdowała się jeszcze jedna osoba (str. 14 uzasadnienia wyroku) - które to uchybienie mogło mieć wpływ na treść zaskarżonego wyroku z uwagi na fakt, iż Sąd I instancji uznał, iż zeznania świadków P. K. i E. R. są dowodami stojącymi w sprzeczności z wyjaśnieniami oskarżonego oraz nie pozwalają na przyjęcie za wiarygodną wersji wydarzeń, zgodnie z którą wskazanym powyżej pojazdem kierowała inna osoba trzecia, która przed przyjazdem funkcjonariuszy Policji oddaliła się z parkingu i poszła zorganizować nieuszkodzoną oponę w celu jej wymiany z uszkodzoną oponą w lewym przednim kole samochodu A. (...); 3. zaniechanie ustosunkowania się do dowodu na k. 22 akt sprawy w postaci protokołu badania stanu trzeźwości świadka P. K. wykonanego w dniu 29 lipca 2018 roku o godzinie 10:24 (po upływie 6 godzin od zdarzenia opisanego w zarzucie aktu oskarżenia) w zestawieniu z datą przesłuchania w/w świadka widniejącą w treści protokołu (k. 29) oraz w zestawieniu z treścią zeznań w/w świadka złożonych na rozprawie w dniu 4 marca 2020 roku (o treści: „Byłem wypity jak mówiłem, nie miałem przy sobie alkomatu, ale była to na pewno duża ilość alkoholu”) w kontekście oceny zdolności świadka P. K. do należytego obserwowania pojazdu marki A. (...) podczas jego postoju na parkingu w Z., obserwowania osób znajdujących się w tym pojeździe, obserwowania osoby (bądź osób) wychodzącej z pojazdu oraz zdolności świadka do usłyszenia odgłosu zamykanych drzwi samochodu marki A. (...) stojącego w odległości około 100-150 metrów od świadka - które to uchybienie miało wpływ na treść zaskarżonego wyroku z uwagi na fakt, iż staranna analiza treści powyższych dowodów (oceniona zgodnie z zasadami wiedzy, logiki, doświadczenia życiowego i zawodowego) winna prowadzić do wniosku, iż ilość alkoholu znajdująca się w organizmie świadka P. K. podczas jego pobytu na drugim parkingu znajdującym się w odległości 100-150 metrów od parkingu, na którym zatrzymał się samochód marki A. (...) nr rej. (...) z uszkodzoną lewą przednią oponą (skutkująca tym, iż badanie w/w świadka elektronicznym urządzeniem pomiarowym na zawartość alkoholu przeprowadzone w dniu 29.07.2018 r. o godzinie 10.24 - czyli po upływie 6 godzin od zdarzenia opisanego w zarzucie aktu oskarżenia - wykazało obecność 0,22 mg/1 alkoholu w wydychanym powietrzu, zaś stan psychofizyczny świadka pozwalał na jego przesłuchanie dopiero w dniu 29.07.2018 r. o godz. 16.20) nie pozwalał świadkowi na poczynienie jakichkolwiek wiarygodnych ustaleń faktycznych w zakresie obserwacji samochodu A. (...), osoby (bądź osób) wychodzących z tego samochodu podczas jego postoju na parkingu, jak również w zakresie możności lub niemożności otwierania drzwi tego samochodu na podstawie zdolności usłyszenia przez świadka dźwięku zamykanych drzwi tego samochodu; 4. nienależyte rozważenie treści zeznań świadków (funkcjonariuszy Policji) M. K. (1), J. B., P. I., Ł. B. i D. M. we wzajemnym ich powiązaniu oraz w zestawieniu z zeznaniami świadka J. I. (1) i wyjaśnieniami oskarżonego A. I. - co w konsekwencji doprowadziło do dowolnej i błędnej oceny, iż zeznania w/w świadków są dowodami przemawiającymi za ustaleniem, iż osobą kierującą samochodem marki A. (...) nr rej. (...) w dniu 29 lipca 2018 roku był oskarżony; 5. nienależyte rozważenie treści pisemnej opinii z zakresu badań genetycznych w zestawieniu z treścią zeznań świadka J. I. (1) złożonych na rozprawie w dniu 4 marca 2020 roku (str. 9 protokołu rozprawy) oraz dowodami w postaci zeznań świadków E. R., P. K., zeznań przesłuchanych w sprawie funkcjonariuszy Policji oraz protokołów z odsłuchu rozmów telefonicznych pomiędzy E. R. i dyżurnym K. w S. oraz rozmów pomiędzy funkcjonariuszami Policji - co w konsekwencji doprowadziło do poczynienia przez Sąd I instancji na str. 10 uzasadnienia zaskarżonego wyroku dowolnych, błędnych i sprzecznych z treścią wskazanych powyżej dowodów ustaleń i ocen, zgodnie z którymi wyniki badań genetycznych w zestawieniu z konsekwentnymi zeznaniami J. I. (1) oraz zeznaniami przesłuchanych w sprawie funkcjonariuszy Policji, świadków E. R. i P. K. a także z treścią protokołów z odsłuchu rozmów potwierdzają sprawstwo oskarżonego A. I. w zakresie czynu objętego zarzutem aktu oskarżenia i wskazują, iż do naniesienia śladu biologicznego przez oskarżonego na kierownicę samochodu osobowego marki A. (...) o nr rej. (...) doszło w czasie kierowania przez niego tym pojazdem w dniu 29 lipca 2018 roku, zważywszy, że jak wynika z zeznań świadków pojazd ten nie był udostępniany wcześniej oskarżonemu, a także brak jest wiarygodnych dowodów, aby oskarżony go naprawiał i odbywał nim przed zdarzeniem jazdę próbną - które to uchybienie miało wpływ na treść wyroku z uwagi na fakt, iż należyte rozważenie treści pisemnej opinii z zakresu badań genetycznych w zestawieniu z treścią zeznań świadka J. I. (1) złożonych na rozprawie w dniu 4.03.2020 r. winno skutkować oceną, iż obecność profilu DNA oskarżonego w śladzie biologicznym ujawnionym na kole kierownicy samochodu A. (...) nr rej. (...) (zawierającym mieszaninę DNA pochodzącą od co najmniej 3 osób, w tym od osoby oskarżonego A. I. oraz świadka J. I. (1) i nieznanej, niespokrewnionej osoby) mogła wynikać z faktu, iż oskarżony pozostawił swój ślad biologiczny podczas sprawdzania przez niego w przeddzień zdarzenia opisanego w zarzucie aktu oskarżenia sprawności technicznej powyższego pojazdu m.in. poprzez wykonywanie rękami ruchów kierownicą tego pojazdu, mogła ponadto wynikać z faktu, iż ślad biologiczny na kierownicy tegoż pojazdu pozostawiony został przez trzecią (niespokrewnioną z oskarżonym i świadkiem J. I. (1)) osobę, która w chwili zaistnienia czynu zarzuconego oskarżonemu kierowała samochodem A. (...) nr rej. (...); 6. nienależyte rozważenie treści dowodu z pisemnej opinii z zakresu badań osmologicznych: - skutkujące poczynieniem przez Sąd I instancji na str. 15 uzasadnienia zaskarżonego wyroku dowolnych i błędnych ustaleń i ocen, zgodnie z którymi: - opinia powyższa nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy i nie jest dowodem jednoznacznym, zaś wyniki badań osmologicznych opisane w opinii są niezrozumiałe, - wynik badań osmologicznych w postaci braku zgodności śladów zapachowych pobranych z siedziska fotela kierowcy i z siedziska przedniego fotela pasażera samochodu osobowego marki A. (...) o nr rej. (...) z materiałem porównawczym pobranym od oskarżonego A. I. a także od J. I. (1) nie może przesądzać o tym, że oskarżony w dniu 29 lipca 2018 roku nie kierował wskazanym wyżej pojazdem, - uchybienie powyższe miało wpływ na treść wyroku z uwagi na fakt, iż należyte rozważenie i ocenienie treści opinii z badań osmologicznych winno prowadzić wniosku, iż negatywny wynik opinii w zakresie zgodności śladu zapachowego oskarżonego ze śladem zapachowym zabezpieczonym na siedzisku kierowcy w/w pojazdu przemawia przeciwko uznaniu, iż oskarżony był osobą kierującą przedmiotowym pojazdem. II. mogący mieć wpływ na treść orzeczenia błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę tego orzeczenia poprzez przez dowolne, błędne, nie znajdujące oparcia w całokształcie zebranego materiału dowodowego, a przy tym niezgodne z zasadami wiedzy, doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania przyjęcie, iż osobą kierującą samochodem osobowym marki A. (...), nr rej. (...) w dniu 29 łipca 2018 roku na drodze krajowej nr (...) na odcinku pomiędzy miejscowościami U., gm. S. i Z., gm. Z. był oskarżony A. I. (co w konsekwencji doprowadziło do uznania oskarżonego za winnego popełnienia czynu zarzuconego mu w akcie oskarżenia) - podczas gdy zebrany w sprawie materiał dowodowy nie pozwalał na poczynienie powyższych ustaleń i na wydanie wyroku skazującego. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadne Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Wniesiona w przedmiotowej sprawie apelacja przez obrońcę oskarżonego jako niezasadna, nie zasługiwała na uwzględnienie. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, iż w każdej sprawie, kiedy oskarżony nie przyznaje się do winy i podaje okoliczności mogące świadczyć o jego niewinności, obowiązkiem organów postępowania przygotowawczego, jak i Sądu rozpoznającego sprawę, jest dokładne sprawdzenie obrony oskarżonego i poddanie ocenie dopiero tak zebranego materiału dowodowego (wyrok SN z 20.07.1987r., II KR 167/87, Inf. Praw. 1-3/1988, poz. 16). Zdaniem Sądu Okręgowego wyjaśnienia oskarżonego A. I., że nie kierował on pojazdem nie mogły być przyjęte jako pewnik i podlegały weryfikacji, jak pozostałe dowody, w szczególności w świetle zasad doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania (pkt I.1). Oskarżony na miejscu zdarzenia, bezpośrednio po kontakcie z policjantami, nie wskazał kto rzekomo miał kierować tym pojazdem, a takie wskazanie wydaje się logiczne w tego typu sprawach. Oskarżony mówił, że nie kierował pojazdem, a jedynie w nim spał. Następnie nie podał żadnych okoliczności pozwalających na weryfikację wersji o kierowaniu pojazdem przez osobę trzecią i jej ewentualne potwierdzenie. Należy podkreślić, że przybyłym na miejsce funkcjonariuszom policji oskarżony i świadek J. I. (1) nie wskazywali na osobę trzecią, twierdzili, że nie kierowali pojazdem, a jedynie spali w nim (zeznania M. K. (1) i J. B. z postępowania przygotowawczego złożone w dniu 29 lipca 2018 roku oraz D. M. z dnia 20 września 2018 roku). Gdyby wskazali na osobę trzecią to ta informacja zostałaby zawarta w notatce urzędowej oraz następnie byłyby podjęte kroki celem ustalenia tej osoby. Na miejscu zdarzenia, tuż po kontakcie z policjantami nie miał oskarżony przesłanek do wskazywania takiej wersji, gdyż wtedy nie wiedział, że był obserwowany przez osoby postronne. W toku przesłuchania w dniu 8 marca 2019 roku oskarżony nie przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu, ale nie wskazał, aby pojazdem kierował inna osoba, a więc w swoim oficjalnym stanowisku procesowym nadal nie wskazywał istotnej okoliczności o kierowaniu pojazdem przez inną osobę. Nawet jeżeli oskarżony nie chciał podawać danych personalnych tej osoby to mógł wskazać okoliczności to uzasadniające np. obawę przed odpowiedzialność karną. Wydaje się, że w takiej sytuacji osoba powinna wskazać „rzeczywistego” kierowcę, jeżeli sama znajduje się w stanie nietrzeźwości. Jednocześnie trudno przyjąć, że zarówno oskarżony, ale i właściciel pojazdu powierzyli pojazd całkowicie obecnej osobie, która miała rzekomo prowadzić ten pojazd. Świadek J. I. (1) w postępowaniu przygotowawczym nigdy nie potwierdził istnienia trzeciej osoby, która miała kierować pojazdem, a w toku postępowania sądowego nie wskazał jednoznacznie, aby taką informację przekazywał policjantom, wskazując wprost, że nie pamięta. (k.407). Sąd Rejonowy w sposób zgodny z art. 7 kpk odrzucił wersję wydarzeń, w których oskarżonemu i jego towarzyszowi miał towarzyszyć trzeci mężczyzna. Bezspornym pozostawało, iż świadkowie E. K. i P. K. od zgłoszenia zdarzenia na numer alarmowy poruszali się za autem oskarżonych, po zaparkowaniu przez nich zatrzymali się niedaleko w obrębie tej samej miejscowości. Bezspornym było również to, iż przybyli na miejsce zdarzenia funkcjonariusze Policji na miejscu kierowcy zastali A. I.. Wobec powyższego należało przeanalizować zeznania świadków, którzy obserwowali to co działo się tuż przed podjęciem interwencji (I. 3,4). Z zeznań E. K. i P. K. wynikało, iż nie odnotowali oni żadnego ruchu obserwowanego pojazdu po jego zatrzymaniu się w miejscowości Z.. Wyżej wymienieni świadkowie po przejechaniu obok pojazdu A. (...) i zaobserwowaniu w nim sylwetek dwóch (a nie trzech) mężczyzn pojechali swoim pojazdem o oddalony o około 100 metrów sklep i tam zaparkowali, po czym P. K. wysiał z samochodu i wznowił obserwację pojazdu A. (...). Świadkowie podawali, że możliwy czas zaniechania przez nich obserwacji pojazdu A. (...) mógł wynosić około 4-5 minut, ale biorąc pod uwagę deklarowane w tym czasie czynności był to znacząco krótszy czas. Próba podważenia zeznań świadka P. K., który w chwili zderzania znajdował się pod wpływem alkoholu nie powiodła się. Świadek nie tylko zapamiętał tor jazdy samochodu marki A. (...), ale również niebezpieczną sytuację związaną z gwałtownym hamowaniem busa, świadek rozpoznał samochód jako należący do policjanta oraz skutecznie domagał się interwencji policji. Wszystkie te okoliczności świadczą, że spożyty alkohol nie zakłócał możliwości podejmowania logicznych i skutecznych działań, nie zakłócał też możliwości obserwacji zdarzeń, tym bardziej, że przekaz świadka P. K. zgodny jest z zeznaniami E. K., która nie znajdowała się pod wpływem alkoholu. Sąd I instancji zasadnie przyjął za wiarygodne zeznania tych świadków oraz zasadnie uznał że wyjaśnienia oskarżonego odnośnie istnienia innego kierowcy stanowiły jedynie nieudolną linię obrony, która nie mogła być uwzględniona w świetle innych wiarygodnych dowodów. Zasady doświadczenia życiowego wskazują, iż gdyby znajdujący się w aucie dwaj nietrzeźwi mężczyźni obawiali się kontroli Policji, to po zatrzymaniu się w Z. niezwłocznie oddaliliby się z miejsca, zostawiając zamknięty pojazd, aby odsunąć od siebie wszelkie podejrzenia. A. I. mógłby zając fotel kierowcy w razie zamiany miejsc tylko wówczas, gdyby w trakcie ewentualnej interwencji Policji, zamierzał wziąć na siebie winę za kierowanie pojazdem w stanie nietrzeźwości, czego nie zrobił. Nietrzeźwi mężczyźni po dojechaniu do Z. nie podjęli żadnych starań w celu naprawy uszkodzonego pojazdu i kontynuowania jazdy, nie wzywali pomocy drogowej, nie oglądali koła i rozmiaru uszkodzeń. Nie wiedzieli, że są obserwowani przez inne osoby, a więc zamknęli się od środka pozostając na miejscach – oskarżony kierowcy, a J. I. (1) pasażera i zasnęli. Ocena zeznań świadków M. K. (1), J. B. i D. M. została dokonana prawidłowo. Również z zeznań D. M., jak również wskazanych wyżej zeznań policjantów, złożonych po raz pierwszy, a przez to najmniej oddalonych od wydarzeń, wnika, że oskarżony i J. I. (1) nie przyznawali się do kierowania pojazdem, nie wiedzieli jak znaleźli się na parkingu, nie mówili kto kierował pojazdem. Podawane okoliczności przez Ł. B. i P. I., że na parkingu usłyszeli od oskarżonego, że pojazdem kierowała osoba trzecia wynikały z faktu, że powziął on już informację o obserwacji pojazdu przez świadków, a przedstawiona relacja miała odsunąć podejrzenie o kierowanie pojazdem (pkt I. 4). Nie wszystkie fakty ustalone przez Sąd I instancji muszą być oparte na dowodach bezpośrednich, w tym przyznaniu się oskarżonego do winy, ale mogą wynikać także z nieodpartej logiki sytuacji oraz jednoznacznego kontekstu ustalonej sekwencji faktów ubocznych, na podstawie których doświadczenie życiowe nasuwa jednoznaczny wniosek, że dana okoliczność faktyczna istotnie wystąpiła. Odnośnie badań materiału biologicznego z kierownicy pojazdu A. (...) nr rej. (...) i jego wyników, dowód ten nie przesądza o winie oskarżonego, aczkolwiek uzupełnia inne dowody (I. 5). Należy mieć na uwadze, że w toku postępowania przygotowawczego świadek J. I. (2) nie wskazał tak istotnej okoliczności, że dzień przed zdarzeniem oskarżony sprawdzał stan techniczny jego samochodu. Świadek jako funkcjonariusz policji doskonale zdawał sobie sprawę z wagi takiej wypowiedzi i miał pełną świadomość, jakie ślady będą pobierane w związku ze zdarzeniem i stanowiskiem, iż żaden ze znajdujących się w pojeździe mężczyzn nie przyznaje się do kierowania pojazdem. Ta okoliczność pojawia się dopiero po uzyskaniu wyników badań i miała zmierzać do potwierdzenia wersji o kontakcie z pojazdem w innym okresie. Wbrew twierdzeniom skarżącego nie można wysnuć wniosku, że ślad biologiczny na kierownicy postawiony przez osobę trzecią pozostawiony został przez osobę, która w chwili czynu zarzuconego oskarżonemu kierowała pojazdem A. (...). Z zeznań J. I. (1) i jego żony wynika, że samochód był pożyczany M. K. (2), ale również innym osobom podczas uroczystości ślubnej. Można więc wysnuć wniosek, że trzeci ślad biologiczny może pochodzić od wskazanych wyżej osób. Słusznie uznano, że wynik badań osmologicznych w postaci braku zgodności śladów zapachowych pobranych z siedziska fotela kierowcy i z siedziska przedniego fotela pasażera samochodu osobowego marki A. (...) o nr rej. (...) z materiałem porównawczym pobranym od oskarżonego A. I., a także od J. I. (1) nie może przesądzać o tym, że oskarżony w dniu 29 lipca 2018 roku nie kierował wskazanym wyżej pojazdem. Niepewność tego rodzaju dowodu wynika już z tego, że A. I. został znaleziony na fotelu kierowcy, a przebywał tam do chwili kontroli, pobranie śladów nastąpiło bezpośrednio po upuszczeniu fotela, a jednak śladów zapachowych oskarżonego nie ujawniono. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego błędu w ustaleniach faktycznych stwierdzić należy, iż w przypadku oparcia skargi na zarzutach mieszanych, to jest twierdzeniu odpowiadającym kilku podstawom odwoławczym, jako podstawę odwołania należy powoływać zarzut tzw. pierwotny, a nie wtórny, stanowiący pochodną usterki pierwotnej. Nieodpowiednie jest bowiem powoływanie kilku zarzutów, gdy jeden z nich jest konsekwencją innego, bądź gdy zarzuty te wzajemnie się wykluczają. Skoro apelacja w badanej sprawie zarzuca obrazę przepisów prawa procesowego, mającą wpływ na treść orzeczenia, to błąd ustaleń faktycznych jest pochodną owej usterki, bo jeden zarzut powoduje kolejne, aż po niesprawiedliwość wyroku. Często skutkiem nieprawidłowej oceny dowodów byłyby nie tylko błędne ustalenia faktyczne, ale również nieprawidłowa subsumcja oraz niewspółmierna kara. Przyjmowanie za podstawę apelacji wszystkich przyczyn odwoławczych jest zbędne, bo wystarcza przyjąć jedną z nich, a to pierwotną. Stwierdzenie jej spowoduje uwzględnienie apelacji i przeciwnie: oddalenie zarzutu pierwotnego spowoduje pominięcie rozważań odnośnie do zarzutów wtórnych (wyrok SA w Krakowie z dnia 03 grudnia 2014r., sygn. II AKa 192/14, KZS 2015/2/42, LEX nr 1602929). Uwzględniając powyższe zbędnym jest ponowne przytaczanie tej samej argumentacji warunkującej bezzasadność pierwszego zarzutu, którego pochodną jest zarzut dotyczący błędu w ustaleniach faktycznych. Biorąc pod uwagę kategorię zarzutów podniesionych w apelacji, przy braku przesłanek z art. 440 kpk, Sąd Okręgowy nie miał podstaw, by odnieść się szczegółowo do rodzaju i wymiaru kary orzeczonej wobec oskarżonego. W powyższym kontekście, w ocenie Sądu Okręgowego, wystarczającym będzie zatem stwierdzenie, iż nie sposób uznać, aby zaskarżony wyrok cechowała rażąca niesprawiedliwość z powodu wymierzenia oskarżonemu za czyn z art. 178a § 1 kk kary najłagodniejszej rodzajowo, o stosunkowo niewielkim wymiarze (250 stawek), przy wysokości stawki dziennej zbliżonej do najniższej (20 zł). Analogiczne uwagi dotyczą orzeczonych środków karnych w granicach zbliżonych do najniższych w ramach ustawowego zagrożenia. Wniosek - o zmianę skarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonego A. I. od popełnienia zarzucanego mu czyny; ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Niezasadność zarzutów warunkowała niezasadność wniosku. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 1. ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot utrzymania w mocy Wyrok Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 2 czerwca 2021 r., sygn. II K 487/121 Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Bezzasadność wniesionej apelacji i brak okoliczności podlegających uwzględnieniu z urzędu 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot i zakres zmiany ------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach zmiany ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. --------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 4.1. --------------------------------------------------------- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania -------------------------------------------------------------------------------------------- 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności -------------------- -------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 6. Koszty Procesu P unkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności II. Na podstawie art. 636 § 1 kpk w zw. z art. 634 kpk w zw. z art. 626 § 1 kpk i art. 8 w zw z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych (tekst jedn. Dz. U. z 1983 r., Nr 49, poz. 223 z późn. zm.) Sąd Okręgowy zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa 520 zł kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze. Za takim rozstrzygnięciem przemawia sytuacja materialna oskarżonego, bowiem osiąga stały dochód, posiada majątek i jest w stanie uregulować należności sądowe. 7. PODPIS 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację obrońca oskarżonego Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja wyrok Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 2 czerwca 2022r. sygn. akt II K 487/21 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana
VI Ka 457/21
Sygn. akt VI Ka 457/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 4 października 2021 r. Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze w VI Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący – Sędzia Andrzej Tekieli Protokolant Sylwia Piliszewska przy udziale prokuratora Prokuratury Rejonowej w Zgorzelcu: Agnieszki Kwaśniak po rozpoznaniu w dniu 4 października 2021r. sprawy M. D. (1) ur. (...) w Z. s. M., R. z domu N. oskarżonego z art. 177 § 1 k.k. z powodu apelacji wniesionej przez prokuratora i pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego od wyroku Sądu Rejonowego w Zgorzelcu z dnia 10 maja 2021 r. sygn. akt II K 1121/19 I. utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok wobec M. D. (1); II. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz M. D. (1) kwotę 840 złotych tytułem udziału obrońcy z wybory w postępowaniu odwoławczym; III. stwierdza, że koszty sądowe za postępowanie odwoławcze w części dotyczącej apelacji prokuratora ponosi Skarb Państwa i zwalnia oskarżyciela posiłkowego P. R. od ponoszenia kosztów sądowych w części dotyczącej apelacji jego pełnomocnika, obciążając także w tej części kosztami sądowymi Skarb Państwa. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt VI Ka 457/21 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 2 CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Zgorzelcu z dnia 10 maja 2021 r., sygn. akt II K 1121/19 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☒ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☐ obrońca oskarżonego ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☒ uchylenie ☐ zmiana 1 Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty --- ------------------ --------------------------------------------------- ------------- ------------ 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ------- ------------------ --------------------------------------------------- ------------ ------------ 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu -------------- ------------------------------ -------------------------------------------------------------- 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu -------------- ------------------------------ -------------------------------------------------------------- ​ 3. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut /z apelacji prokuratora/ 1. Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, mający wpływ na jego treść, poprzez wysnucie z zebranego materiału dowodowego błędnego wniosku, iż dowody w postaci opinii biegłych z (...) w S. oraz wyjaśnienia oskarżonego i ustalone na ich postawie okoliczności faktyczne wskazują, iż główną i bezpośrednią przyczyną wypadku był nienależycie, w niedozwolonym miejscu, wykonywany przez P. R. manewr wyprzedzania z lewej strony skręcającego w lewo M. D. (1), jak też nie zachowanie przez P. R. należytej ostrożności, podczas gdy analiza zebranego materiału dowodowego w szczególności w postaci zakwestionowanej przez sąd opinii biegłego K. S. prowadzi do jednoznacznego wniosku, iż do przedmiotowego wypadku przyczynili się oskarżony z pokrzywdzonym w stopniu jednakowym. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny 2. Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, mający wpływ na jego treść poprzez uznanie opinii biegłego K. S. za niewiarygodną w zakresie, w jakim jest ona sprzeczna z opinią (...) ze S., podczas gdy analiza zebranego materiału dowodowego w pełni potwierdza wnioski wskazane w opinii K. S. i pozwala stwierdzić, iż do przedmiotowego wypadku przyczynił się w podobnym stopniu tak P. R., jak i M. D. (1). ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny /z apelacji oskarżyciela posiłkowego/ 3. Rażąca obraza przepisów postępowania karnego w postaci art. 7 k.p.k., art. 410 k.p.k., art. 424 k.p.k., która miała istotny wpływ na treść wyroku, a polegała na nieobiektywnym prowadzeniu postępowania dowodowego oraz oparciu orzeczenia jedynie na części materiału dowodowego, która była korzystna dla oskarżonego, a zbagatelizowaniu dowodów przemawiających za współprzyczynieniem się M. D. (1) do wypadku z dnia 19 czerwca 2019 r., a to na skutek: a) nie uznania przez Sąd twierdzenia biegłych z (...) z zakresu medycyny sądowej i ruchu drogowego, w którym: - na str. 27 opinii wskazują, iż „zachowanie kierującego samochodem B. było zachowaniem niezgodnym z przepisami ustawy Prawo o ruchu drogowym, a ponadto w sposób bezpośredni zagrażało bezpieczeństwu ruchu drogowego i utrudniało innym kierującym korzystanie drogi publicznej”; - na str. 28 opinii wskazują, iż „… nieprawidłowe zachowanie kierującego samochodem marki B. M. D. (1) było jedną z przyczyn zaistnienia przedmiotowego wypadku. W/w nie zastosował się do obowiązującego w miejscu zdarzenia oznakowania pionowego i poziomego i wykonując w sposób niezgodny z przepisami manewr skrętu w lewo, nie zachował szczególnej ostrożności podczas zmiany kierunku jazdy, nieprawidłowo obserwował przestrzeń wokół pojazdu, co w konsekwencji doprowadziło do zajechania drogi wyprzedzającemu go motocykliście i do zderzenia się pojazdów”, w sytuacji gdy w/w okoliczności wbrew twierdzeniom Sądu meriti wskazują na współprzyczynienie się oskarżonego do spowodowania wypadku, a nie uwalniają go od odpowiedzialności za zarzucany mu czyn; b) nie przyjęcia przez Sąd Rejonowy w Zgorzelcu wniosków zespołu biegłych z (...) dot. współprzyczynienia się oskarżonego do spowodowania wypadku, nawet wówczas gdy: - na str. 36 opinii biegli stwierdzają, że „… gdyby motocyklista w chwili powstania stanu zagrożenia, jechał z prędkością administracyjną, tj. 60 km/h i nie podejmował manewru hamowania, to do wypadku i tak by doszło”, co oznacza, iż przyjęcie przez Sąd meriti jako jednej z głównych przyczyn wypadku niedostosowania prędkości jazdy do panujących warunków drogowych P. R. nie zasługuje na uwzględnienie, zwłaszcza gdy zespół biegłych wprost wskazał, że nawet gdyby motocyklista poruszał się z prędkością administracyjną, to niezależnie od tego czy podjąłby od manewr obronny w postaci hamowania czy nie, to do uderzenia w samochód B. i tak by doszło. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny 4. Błąd w ustaleniach faktycznych, przyjętych za podstawę zaskarżonego wyroku, mający istotny wpływ na treść orzeczenia, a polegający na przyjęciu przez Sąd I instancji, iż oskarżony M. D. (1) swoim zachowaniem nie zrealizował znamion czynu z art. 177 § 1 k.k., podczas gdy z prawidłowo zebranego i ocenionego materiału dowodowego wynika, iż oskarżony wytworzył przedmiotowy wypadek skutkiem nie zachowania szczególnej ostrożności i naruszenia zasad ruchu drogowego, co w konsekwencji doprowadziło do zajechania drogi wyprzedzającemu go motocykliście i do zderzenia się pojazdów. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Ad. 3 Ponieważ pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego we wniosku o sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku nie wskazał, iż dotyczy on także zarzutów podniesionych przez prokuratora, Sąd Odwoławczy na podstawie art. 457 § 2 k.p.k. w zw. z art. 423 § 1a i § 2 k.p.k. stosowanym odpowiednio ograniczył sporządzenie uzasadnienia wydanego przez siebie wyroku do odniesienia do zarzutów podniesionych w wywiedzionej przez niego apelacji. Jako że jednak obie apelacje zostały wywiedzione w tym samym kierunku, przeciwko rozstrzygnięciu o uniewinnieniu oskarżonego M. D. (1) od popełnienia zarzucanego mu czynu, poniższe rozważania będą odnosiły się do obu z nich. Wbrew zarzutom apelacji, cytowane przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego fragmenty opinii biegłych (...) w S. w żaden sposób nie podważają prawidłowości poczynionych przez Sąd Rejonowy ustaleń faktycznych. Co prawda nieprawidłowe wykonywanie przez M. D. (1) manewru skrętu w lewo w miejscu do tego nie wyznaczonym i nie zastosowanie się do znaku C-3 – nakaz jazdy na wprost stanowiło zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego i utrudniało innym uczestnikom ruchu korzystanie z drogi publicznej, jednak nie było to bezpośrednią przyczyną zaistniałego wypadku. Wniosek, iż to niebezpieczny sposób jazdy P. R. z pogwałceniem szeregu zasad ruchu drogowego stanowił bezpośrednią przyczynę wypadku, wynika nie tylko z opinii biegłych z (...) w S., ale też z logicznej i podpartej zasadami doświadczenia życiowego analizy przebiegu tego zdarzenia. Należy zwrócić uwagę, iż już z zeznań świadka P. S., który sporządzał dokumentację z przedmiotowego wypadku jako technik kryminalistyki wynika, iż chociaż wykazywał on zdziwienie wyborem miejsca, w którym oskarżony rozpoczął manewr skrętu w lewo, to stwierdził on kategorycznie, iż P. R. wyprzedzał go nieprawidłowo, w niedozwolonym miejscu (k. 194). Z wniosków końcowych powołanej opinii biegłych z (...) w S. wynika w sposób jednoznaczny, iż skoro M. D. (1) prawidłowo przygotował się do wykonania manewru skrętu w lewo i sygnalizował zamiar jego wykonania poprzez włączenie kierunkowskazu (wynika to z wyjaśnień oskarżonego złożonych przed Sądem przed ujawnieniem treści opinii biegłych), to kierujący motocyklem miał możliwość wyprzedzić taki pojazd tylko i wyłącznie z jego prawej strony i to nieprawidłowe zachowanie motocyklisty było bezpośrednią przyczyną zaistniałego wypadku drogowego, zaś nieprawidłowe zachowanie kierującego B. należałoby uznać za przyczynę pośrednią (str. 40 opinii, k. 295). Nawet jeśliby przyjąć, iż zachowaniem M. D. (1) stanowiłoby współprzyczynienie się do wypadku, to nie jest to wystarczające dla przypisania mu sprawstwa w zakresie czynu z art. 177 § 1 k.k., o popełnienie którego został oskarżony. Nieuprawnione jest przy tym stwierdzenie, iż oparcie ustaleń faktycznych na opinii sporządzonej przez biegłych (...) w S. stanowiło przyjęcie opinii korzystnej dla oskarżonego, która nie deprecjonowała wagi naruszenia przez M. D. (1) przepisów ruchu drogowego, jednak w sposób pełniejszy odpowiadała na postawione przez Sąd pytania mające znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Także to, iż P. R. miał status pokrzywdzonego w sprawie, nie ogranicza możliwości oceny prawidłowości jego zachowania przez Sąd i wyciągnięcie odmiennych wniosków na temat przyczyn badanego wypadku, aniżeli wstępna ocena tego zdarzenia dokonana przez organ prowadzący postępowanie przygotowawcze. W kontekście wniosków powołanej opinii na prawidłowość wydanego orzeczenia nie wpływa stwierdzenie, że nawet gdyby motocyklista poruszał się z prędkością administracyjną, to do uderzenia w samochód B. i tak by doszło – bo poruszał się on nieprawidłowo w obrębie „martwej strefy” i nieprawidłowo wyprzedzał samochód prowadzony przez M. D. (1) z jego lewej strony. Nadmienić należy również, iż P. R. nie mając uprawnień do kierowania pojazdami nie powinien w ogóle być uczestnikiem ruchu drogowego, a znajdowanie się przez niego pod wpływem substancji odurzających również nie pozostawało bez wpływu na możliwość oceny sytuacji na drodze. Podsumowując stwierdzić należy, iż Sąd Rejonowy dokonał całościowej, wszechstronnej i wnikliwej oceny całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, czemu dał wyraz w pisemnych motywach wydanego orzeczenia i która jako odpowiadająca zasadom wiedzy, logiki i doświadczenia życiowego, czyniła zadość wymogom art. 7 k.p.k. Nie sposób również doszukać się naruszenia przez Sąd I instancji art. 410 k.p.k. i art. 424 k.p.k. Odmienne stanowisko pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego w tym przedmiocie stanowi nieuzasadnioną polemikę z prawidłowymi ustaleniami Sądu I instancji i wyraz subiektywnej, ale nie znajdującej potwierdzenia w zgromadzonym sprawie materiale dowodowym, opinii na temat przyczyn badanego zdarzenia drogowego. Ad. 4 Zgodzić się należy ze stanowiskiem Sądu I instancji, iż M. D. (1) swoim zachowaniem nie zrealizował znamion czynu z art. 177 § 1 k.k. Wbrew twierdzeniom skarżącego, niezachowanie przez oskarżonego szczególnej ostrożności i naruszenie przez niego zasad ruchu drogowego przy wykonywaniu manewru skrętu w lewo nie jest równoznaczne z wypełnieniem znamion zarzucanego mu przestępstwa. Słusznie Sąd Rejonowy zwrócił przy tym uwagę, iż postawiony M. D. (1) zarzut zawierał stwierdzenie, iż zajechał on drogę prawidłowo jadącemu motocykliście, czym doprowadził do zderzenia pojazdów. Bez wątpienia jednak zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie daje podstaw do poczynienia takich ustaleń. Jak już wspomniano, obaj uczestnicy przedmiotowego zdarzenia dopuścili się naruszenia zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym i okoliczność ta wynika z obu opinii biegłych sporządzonych w badanej sprawie. Słusznie przy tym Sąd I instancji za kluczowe uznał ustalenie, który z uczestników wypadku przyczynił się do jego zaistnienia w sposób bezpośredni, z czym związana jest kwestia odpowiedzialności karnej za spowodowanie tego zdarzenia. Podkreślenia w tym kontekście wymaga, że z konkluzji opinii biegłych z (...) w S. wynika, iż jeżeli manewr skrętu w lewo był sygnalizowany kierunkowskazem przez kierującego B. oskarżonego, to niewątpliwie zachowanie motocyklisty – pokrzywdzonego było bezpośrednia przyczyną zdarzenia. Na rozprawie w dniu 10.08.2021 r. oskarżony jednoznacznie wyjaśnił, że kierunkowskazem sygnalizował zamiar skrętu w lewo (k. 302) i brak jest dowodów przeciwnych, świadczących, że było inaczej. Sąd Odwoławczy podziela przy tym stanowisko Sądu Rejonowego, iż to jadący motocyklem P. R. dopuścił się większej liczby naruszeń norm ruchu drogowego i były to naruszenia poważniejszym charakterze, aniżeli nieprawidłowe wykonywanie manewru skrętu w lewo przez oskarżonego. Motocyklista nie tylko nie zastosował się do znaku B-25 o zakazie wyprzedzania na odcinku drogi, na którym doszło do wypadku, ale też niemal dwukrotnie przekroczył prędkość, która znakiem B-33 została ograniczona na tym odcinku do 60 km/h i poruszał się w obrębie tzw. „martwej strefy” wyłączonej z ruchu znakiem poziomym P-21. Ponadto prowadził on motocykl nie posiadając do tego uprawnień i będąc pod znacznym wpływem środka odurzającego w postaci marihuany. Zgodnie z cytowanymi wnioskami opinii biegłych z (...) w S., którą Sąd Rejonowy słusznie ocenił jako pełną, jasną i dającą wyczerpujące odpowiedzi na zadane w niej pytania, to nieprawidłowy sposób jazdy P. R. był główną przyczyną wypadku, a nieprawidłowe wykonywanie manewru skrętu w lewo przez M. D. (1) stanowiło przyczynę pośrednią tego zdarzenia. Oczywistym jest zatem, iż w takiej sytuacji oskarżonemu nie można przypisać realizacji znamion czynu z art. 177 § 1 k.k., gdyż zachowanie M. D. (1) nie stanowiło realizacji czynności sprawczej tego typu czynu zabronionego, bo chociaż naruszył w sposób nieumyślny zasady bezpieczeństwa w ruchu lądowym, to jednak spowodowanie wypadku, w którym P. R. odniósł obrażenia ciała określone w art. 157 § 1 k.k., przypisać należało właśnie motocykliście. Oceny tej nie zmienia także cytowane przez skarżącego orzecznictwo - w tym Sądu Najwyższego - które wydane zostało w odniesieniu do odmiennego stanu faktycznego, zaś wyrwane z kontekstu fragmenty orzeczeń nie mogą stanowić podstawy do kwestionowania prawidłowości wydanego orzeczenia, które Sąd Odwoławczy w pełni aprobuje. Wniosek Zarówno prokurator, jak i oskarżyciel posiłkowy w wywiedzionych apelacjach domagali się uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy Sądowi Rejonowemu w Zgorzelcu do ponownego rozpoznania. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Jak już wspomniano, Sąd Odwoławczy zaaprobował ustalenia faktyczne poczynione w badanej sprawie, które to stanowiły podstawę do uniewinnienia M. D. (1) od popełnienia zarzucanego mu czynu. Jednocześnie Sąd II instancji nie uwzględnił zarzutów podniesionych w apelacjach wywiedzionych przez prokuratora i oskarżyciela posiłkowego, nie znajdując również podstaw do uwzględnia zawartych w nich wniosków o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU --------------------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 1 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji Przedmiot utrzymania w mocy Sąd Odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżony wyrok wobec M. D. (1). Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Jak już wspomniano, Sąd Odwoławczy nie uwzględnił zarzutów podniesionych w apelacjach wywiedzionych przez prokuratora i pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego, w pełni aprobując ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd I instancji i leżącą u ich podstaw dokonaną w badanej sprawie ocenę materiału dowodowego, którą ocenić należało jako swobodną i czyniącą zadość wymogom zawartym w art. 7 k.p.k. Nie było również konieczności ingerowania w treść zaskarżonego wyroku z urzędu, dlatego też orzeczenie to, jako trafne i prawidłowe, podlegało utrzymaniu w mocy. 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji Przedmiot i zakres zmiany --------------------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach zmiany --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. ---------------------------------------------------------------- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 4.1. ---------------------------------------------------------------- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności -------------------------------------------------------------------------------------------- 6 Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności II III Sąd Odwoławczy na podstawie art. 636 § 1 k.p.k. oraz § 11 ust. 2 pkt 4 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie zasądził od Skarbu Państwa na rzecz M. D. (1) kwotę 840 złotych tytułem udziału obrońcy z wyboru w postępowaniu odwoławczym. Ponadto w oparciu o art. 632 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 634 k.p.k. Sąd Odwoławczy stwierdził, iż koszty sądowe za postępowanie odwoławcze w części dotyczącej apelacji prokuratora ponosi Skarb Państwa i na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. w zw. z art. 636 § 1 k.p.k. zwolnił oskarżyciela posiłkowego P. R. od ponoszenia kosztów sądowych w części dotyczącej apelacji jego pełnomocnika, obciążając także w tej części kosztami sądowymi Skarb Państwa. PODPIS 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację prokurator Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja uniewinnienie oskarżonego 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☒ uchylenie ☐ zmiana 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 2 Podmiot wnoszący apelację pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja uniewinnienie oskarżonego 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☒ uchylenie ☐ zmiana

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text