VIII U 63/21 · Sąd powszechny

Sygn. akt VIII U 63/21

UZASADNIENIE

Decyzją z 25.11.2020 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T., po rozpoznaniu wniosku z 12.11.2020 r., na podstawie art. 68 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, odmówił P. C. (2) prawa do przedłużenia wypłaty renty rodzinnej. W uzasadnieniu organ rentowy wskazał, iż wobec ukończenia 25 lat na przedostatnim roku studiów (czyli nie będąc na ostatnim roku studiów), brak jest podstaw do przedłużenia wypłaty renty rodzinnej. / decyzja k. 107 akt ZUS/. Od powyższej decyzji, w dniu 9.12.2020 r. odwołała się P. C. (2) reprezentowana przez pełnomocnika, wnosząc o jej zmianę poprzez przyznanie renty rodzinnej od 1.10.2020 r.

Nadto wniosła o zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Wskazała, że promocję na ostatni rok studiów 2020/2021 otrzymała przed ukończeniem 25 roku życia. / odwołanie k. 3-5/. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wnosił o jego oddalenie argumentując jak w uzasadnieniu skarżonej decyzji . /odpowiedź na odwołanie k. 10/. Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych ustalił następujący stan faktyczny : P. C. (2), urodzona (...), rentę rodzinną po zmarłej matce, decyzją ZUS z dnia 17.09.2018 r., otrzymała na okres od 19.08.2018 r. do 30.09.2018 r.

Decyzjami z 14.01.2019 r. (zmienionej wyrokiem Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 15.05.2019 r.), 26.06.2019 r., 5.02.2019 r., 4.04.2019 r. , wypłatę świadczenia, ZUS przeliczył od 1.10.2018 r. do 30.09.2020 r. /decyzje k. 29-30v, k. 45, k. 78-79, k. 91-92v, k. 95-96v, k. 101-102v akt ZUS, wyrok SO k. 85 akt ZUS, odpis skrócony aktu urodzenia k. 20 akt ZUS/. We wniosku, złożonym w dniu 12.11.2020 r., wnioskodawczyni wniosła o przedłużenie wypłaty renty rodzinnej, w oparciu o przedstawione zaświadczenie z Politechniki (...), z 9.10.2020 r. /wniosek k. 103 akt ZUS, zaświadczenie z 9.10.2020 r. k. 104 akt ZUS oraz k. 7/.

Studia licencjackie wnioskodawczyni ukończyła w 2019 r. /bezsporne, uzasadnienie wyroku SO k. 87 akt ZUS/. W dniu 1.10.2019 r. wnioskodawczyni rozpoczęła studia drugiego stopnia na Politechnice (...) w O., Wydziale Ekonomii i (...) na kierunku zarządzanie. Studia są dwuletnie, obejmują cztery semestry i planowo winny być ukończone 10.07.2021 r. W roku akademickim 2019/2020 w semestrze drugim (letnim) wnioskodawczyni uzyskała wszystkie zaliczenia i zdała wszystkie egzaminy z semestru drugiego przed 14.07.2020 r. Na semestr trzeci drugiego roku studiów wnioskodawczyni została wpisana (zarejestrowana) w dniu 14.07.2020 r.

Od tego dnia posiadała status studenta ostatniego roku studiów, nabywając w ten sposób prawa i obowiązki związane z uczestnictwem w zajęciach na II roku studiów (...) stopnia, których realizacja odbywa się zgodnie z zarządzeniem rektora uczelni o organizacji roku akademickiego. / zaświadczenie z 7.10.2019 r. k. 99 akt ZUS, zaświadczenie z 9.10.2020 r. k. 104 akt ZUS oraz k. 7, zaświadczenie z 3.12.2020 r. k. 8, zaświadczenie z 3.02.2021 r. k. 31, zaświadczenie z 6.04.2021 r. k. 48, karta okresowych osiągnięć studenta k. 32, pismo Prodziekana ds. dydaktyki k. 52-52v/.

Zgodnie z, obowiązującym od 30.04.2020 r., Regulaminem studiów w Politechnice (...) w O. rok akademicki rozpoczyna się 1 października, a kończy 30 września i obejmuje dwa semestry – zimowy i letni /§ 10 ust. 1/. Zgodnie z § 22 ust. 1 rejestracji studenta na kolejny semestr dokonuje dziekan po zakończeniu sesji na podstawie stanu zaliczeń zawartych w kartach okresowych osiągnięć studenta, w postaci wydruków danych elektronicznych. / Regulamin studiów k. 19-30/. Moment rejestracji na kolejny semestr studiów wskazuje, że student wywiązał się ze wszystkich obowiązków przewidzianych w zaliczonym semestrze oraz nabywa prawo i obowiązek uczęszczania na zajęcia przypisane do tego semestru z dniem ich rozpoczęcia / pismo Prodziekana ds. dydaktyki k. 52-52v/.

Zaskarżoną decyzją z 25.11.2020 r. ZUS odmówił wnioskodawczyni prawa do przedłużenia wypłaty renty rodzinnej. / decyzja k. 107 akt ZUS/. Powyższy stan faktyczny Sąd Okręgowy ustalił w oparciu o całokształt materiału dowodowego zebranego w sprawie, a mianowicie o powołane wyżej dokumenty znajdujące się w aktach sprawy oraz w załączonych aktach organu rentowego. Przedmiotowe dokumenty nie były kwestionowane w toku postępowania przez żadną ze stron i pozwalają, zdaniem Sądu Okręgowego, na wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia.

Sąd nie uwzględnił wniosku pełnomocnika wnioskodawczyni o wyznaczenie rozprawy na odległość, przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie ich na odległość na podstawie art. 15zzs 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem (...)19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U.2020.1842). Sąd uznał, że w przedmiotowej sprawie przeprowadzenie rozprawy bez użycia powyższych urządzeń nie wywoła nadmiernego zagrożenia dla zdrowia osób w nim uczestniczących.

Ponadto, wobec dostatecznego wyjaśnienia wszystkich, istotnych, spornych, okoliczności sprawy, na podstawie, dotychczas zebranego w sprawie, materiału dowodowego, brak było podstaw do dopuszczania jako dowodu jedynie uzupełniającego dowodu z przesłuchania wnioskodawczyni. Sąd Okręgowy -

Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych zważył, co następuje:

Odwołanie jest zasadne i skutkuje zmianą zaskarżonej decyzji. Na podstawie art. 68 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity Dz. U z 2020 r. poz. 53 ze zm.) renta rodzinna przysługuje dzieciom do ukończenia 16 roku życia (pkt. 1), a dzieciom uczącym się do ukończenia nauki w szkole, jeżeli przekroczyły 16 lat życia, nie dłużej jednak niż do osiągnięcia 25 lat życia (pkt. 2). W myśl ust. 2 art. 68, jeżeli dziecko osiągnęło 25 lat życia, będąc na ostatnim roku studiów w szkole wyższej, prawo do renty rodzinnej przedłuża się do zakończenia tego roku studiów.

Treść omawianego przepisu wskazuje, iż ustawodawca przyjął zasadę, iż wraz z ukończeniem 25 lat prawo do renty rodzinnej ustaje bez względu na okres, jaki pozostał do zakończenia nauki w szkole, jeżeli jest ona odbywana w szkole nie będącej szkołą wyższą. Wyjątek - w odniesieniu do odbywania studiów w szkole wyższej – został ustanowiony w sytuacji gdy dziecko ukończy 25 rok życia, będąc na ostatnim roku studiów w szkole wyższej, w takim wypadku prawo do renty rodzinnej przedłuża się do zakończenia tego roku studiów.

W orzecznictwie Sądu Najwyższego, panuje zgoda, co do tego, iż regulacja zawarta w ust. 2 art. 68, stanowi szczególną regulację normatywną, nie poddającą się wykładni rozszerzającej i oznacza prawo do przedłużonej ochrony ubezpieczeniowej, której termin końcowy wyznacza data zakończenia tego konkretnego (ostatniego) roku akademickiego studiów w szkole wyższej, na którym uprawniony ukończył 25 lat życia. W orzecznictwie Sądu Najwyższego w kwestii wykładni i stosowania przepisu art. 68 ust. 2 utrwalił się pogląd, iż określenie ostatniego roku studiów wyższych następuje na podstawie postanowień regulaminu studiów obowiązującego w konkretnej szkole wyższej.

Przy czym ustalenie daty, w której dziecko pobierające rentę rodzinną było na ostatnim roku studiów, następuje, na podstawie wpisu na ostatni rok studiów, dokonanego na podstawie regulaminu obowiązującego daną uczelnię /por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 28 października 2003 r. sygn. II UK 138/03, opubl. OSNP 2004/15/271, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 kwietnia 2006 r., sygn. I UK 265/05, opubl. Pr.Pracy 2006/7-8/53, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 sierpnia 2007 r., II UK 15/07, opubl. OSNP 2008/19-20/295, uchwała Sądu Najwyższego z dnia 23 lutego 1989 r., III UZP 3/89, LEX nr 13587).

Stan faktyczny rozpoznawanej sprawy nie był sporny. Z poczynionych ustaleń wynika, że wnioskodawczyni , urodzona (...), w dniu 1.10.2019 r., rozpoczęła 2-letnie studia, drugiego stopnia, na Politechnice (...) w O., Wydziale Ekonomii i (...), które planowo winna ukończyć 10.07.2021 r. W roku akademickim 2019/2020 w semestrze drugim (letnim) wnioskodawczyni uzyskała wszystkie zaliczenia i zdała wszystkie egzaminy z semestru drugiego przed 14.07.2020 r. Wpis (rejestracja) zaliczenia semestru drugiego oraz wpis na semestr trzeci drugiego roku studiów, w roku akademickim 2019/2020, został dokonany w dniu 14.07.2020 r.

W dniu swoich 25-tych urodzin (to jest 6.09.2020 r.) wnioskodawczyni była, wobec tego, studentem ostatniego drugiego rok studiów, skoro wpis na ten rok, został dokonany w dniu 14.07.2020 r., a wnioskodawczyni miała na ten dzień, uzyskane, zdane wszystkie wymagane zaliczenia/egzaminy. W konsekwencji, z mocy art. 68 ust. 2 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, wnioskodawczyni nadal jest uprawniona do renty rodzinnej od 1.10.2020 r., to jest od daty, w której ZUS zaprzestał wypłaty renty. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 477 14 § 2 kpc, Sąd Okręgowy orzekł jak w punkcie 1 wyroku.

O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 98 § 1 i § 3 k.p.c. jak w punkcie 2 wyroku. Sąd Okręgowy zasądził od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w T. na rzecz P. C. (2) kwotę 180,00 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego – stosownie do treści § 9 ust. 2 w zw. z § 15 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 265). K.W. ZARZĄDZENIE odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikowi ZUS , wypożyczyć ZUS, akta ubezpieczeniowe wnioskodawczyni