XII 1Co 724/20 · Sąd powszechny

Sygn. akt: XII 1 Co 724/20 POSTANOWIENIE Dnia 21 stycznia 2021r. Sąd Rejonowy Gdańsk – Południe w Gdańsku Wydział XII Cywilny Sekcja do Spraw Egzekucyjnych w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia SR Joanna Krata po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2021r. w Gdańsku na posiedzeniu niejawnym sprawy egzekucyjnej z wniosku wierzyciela (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. przeciwko dłużnikowi (...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. ze skargi wierzyciela (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. na postanowienie Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym (...) M. T. z dnia 5 marca 2020 r. w sprawie egzekucyjnej GKm (...) postanawia:

1. zmienić postanowienie Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym (...) M. T. z dnia 5 marca 2020 r. w sprawie GKm (...), w ten sposób, że:

a) w punkcie 1) sentencji oddalić wniosek wierzyciela – reprezentowanego przez członka zarządu K. L. – o umorzenie postępowania egzekucyjnego b) uchylić punkt 2) sentencji;

2. zasądzić od dłużnika (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. na rzecz wierzyciela (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. kwotę 130,00 (sto trzydzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, w tym kwotę 80,00 (osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego;

3. w trybie przepisu art. 759 § 2 k.p.c., zobowiązać Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym (...) M. T. w sprawie egzekucyjnej GKm (...):

a) do uwzględnienia faktu, iż pełnomocnictwo znajdujące się na k. 48 akt GKm (...) zostało udzielone w imieniu wierzyciela i nie stanowi - podobnie jak pełnomocnictwo substytucyjne znajdujące się na k. 78 akt GKm(...) – podstawy do reprezentowania dłużnika (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. przez zawodowego pełnomocnika;

b) do prawidłowego dokonywania doręczeń dłużnikowi;

c) prawidłowego stosowania §23.2. Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie określenia szczegółowych zasad prowadzenia biurowości, rachunkowości i ewidencji operacji finansowych kancelarii komorniczych z dnia 18 grudnia 2018 r. (Dz.U. z 2018 r. poz. 2517).

UZASADNIENIE

punktów 1 i 2 postanowienia (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P., reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika, w dniu 25 marca 2020 r. złożył skargę na postanowienie Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym (...) M. T. z dnia 5 marca 2020 r. w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego w sprawie egzekucyjnej GKm (...). Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia Komornika oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania skargowego, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.

Skarżący zarzucił Komornikowi nieprawidłowe uznanie, że wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego został sformułowany przez wierzyciela, podczas gdy wniosek ten został złożony przez K. L., działającego w interesie Spółki (...) Sp. z o.o. w G., a zarazem na szkodę wierzyciela. K. L. jest członkiem zarządu wierzyciela, a także prezesem zarządu dłużnika oraz posiadaczem większości udziałów w Spółce (...) Sp. z o.o. W związku z powyższym, wierzyciel wskazał, że K. L. ma faktyczną możliwość działania na niekorzyść (...) Sp. z o.o.

Sprawując jednocześnie funkcje kierownicze w zarządzie współpracujących ze sobą spółek (...) Sp. z o.o. i (...) Sp. z o.o., K. L. kieruje się, zdaniem skarżącego, jedynie interesem Spółki (...). Skarżący wniósł o uchylenie postanowienia Komornika i kontynuowanie czynności egzekucyjnych w sprawie GKm (...) zgodnie z treścią wniosku o wszczęcie egzekucji. Skarżący złożył wniosek o przyznanie na swoją rzecz od dłużnika zwrotu kosztów postępowania skargowego, w tym kosztów zastępstwa prawnego. Komornik przekazał uzasadnienie dokonania zaskarżonej czynności wraz z aktami egzekucyjnymi GKM (...), wnosząc o oddalenie skargi wierzyciela w całości jako bezzasadnej.

Komornik poinformował, że w toku czynności terenowych w miejscu siedziby dłużnika J. L. – działając w imieniu wierzyciela złożył wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Przed rozpoznaniem wniosku Komornik wysłuchał strony w trybie art. 760 § 2 k.p.c. J. L., jako członek zarządu wierzyciela podtrzymał wniosek o umorzenie postępowania. Sąd ustalił, co następuje: Postępowanie egzekucyjne GKm (...) zostało wszczęte na wniosek wierzyciela (...) Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P., reprezentowaną przez zawodowego pełnomocnika adw.

M. G., przeciwko dłużnikowi (...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. w oparciu o tytuł wykonawczy w postaci prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w (...) z dnia 9 marca 2018 r. wydanego w sprawie o sygn. akt IX GC (...), zaopatrzonego w klauzulę wykonalności z dnia 20 listopada 2019 r. W dniu 26 listopada 2019 r. Komornik przeprowadził czynności terenowe pod adresem siedziby dłużnika (k. 43 – 45 akt GKm). Obecny w toku czynności K. L., działając jako członek zarządu wierzyciela, wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego.

Pismem z dnia 27 listopada 2019 r. (data wpływu do Komornika: 28 listopada 2019 r.) J. L. działając w imieniu wierzyciela, podtrzymał złożony w dniu 26 listopada 2019 r. wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego (k. 46 akt GKm). K. L. –działając jako członek zarządu (...) Sp. z o.o. udzielił pełnomocnictwa do reprezentowania wierzyciela r.pr. K. T. (k. 48 akt GKm). Pismem z dnia 28 listopada 2019 r. Komornik zdecydował o przeprowadzeniu czynności wysłuchania wierzyciela i dłużnika przed rozpoznaniem wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego (k. 53 akt GKm).

Wierzyciel, reprezentowany przez adw. M. G., wniósł o kontynuowanie postępowania egzekucyjnego (k. 61 – 63 akt GKm). K. L., działając w imieniu wierzyciela, podtrzymał swój wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego (k. 81 akt GKm). Komornik nie zrealizował wysłuchania dłużnika. Postanowieniem z dnia 5 marca 2020 r. Komornik umorzył postępowanie egzekucyjne na podstawie art. 825 pkt 1 k.p.c. i ustalił jego koszty (k. 82 akt GKm). Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy GKm (...)

Sąd zważył, co następuje:

Skarga wierzyciela zasługiwała na uwzględnienie. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Komornik wskazał, iż wierzyciel złożył wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego, zaś przed rozpoznaniem tego wniosku przeprowadził wysłuchanie stron. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż Komornik nie wysłuchał stron przed umorzeniem postępowania egzekucyjnego. Komornik dokonał jedynie wysłuchania wierzyciela, kierując korespondencję do dwóch zawodowych pełnomocników ustanowionych do reprezentacji wierzyciela i składających pisma w jego imieniu, tj. do adw.

M. G. (działającego w oparciu o pełnomocnictwo udzielone przez prezesa zarządu wierzyciela E. F. - k. 4 akt GKm) oraz do r.pr. K. T. (pełnomocnictwo udzielone przez członka zarządu wierzyciela K. L., k. 48 akt GKm). Komornik – wbrew swoim twierdzeniom - nie zrealizował wysłuchania dłużnika. Na marginesie wskazać należy, iż w aktach sprawy brak dokumentu pełnomocnictwa udzielonego przez dłużnika do reprezentowania go w sprawie przez zawodowego pełnomocnika. Po drugie, stwierdzenie Komornika, iż wierzyciel złożył wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego, stanowi w okolicznościach sprawy niniejszej nadmierne uproszczenie.

W istocie Komornik w toku postępowania egzekucyjnego uzyskał dwa sprzeczne oświadczenia osób wchodzących w skład zarządu wierzyciela i uprawnionych do jednoosobowej reprezentacji, tj. wniosek członka zarządu K. L. z dnia 26 listopada 2019 r. o umorzenie postępowania egzekucyjnego (k. 47 akt Km) oraz wniosek prezesa zarządu wierzyciela E. F. z dnia 2 stycznia 2020 r. o kontynuowanie tegoż postępowania zgodnie ze złożonym pierwotnie wnioskiem egzekucyjnym (k. 63 akt GKm). Jednocześnie każdy z członków zarządu wierzyciela ustanowił zawodowego pełnomocnika do reprezentowania wierzyciela w postępowaniu egzekucyjnym.

Oświadczenia ustanowionych w ten sposób zawodowych pełnomocników wierzyciela również pozostawały ze sobą w sprzeczności. J. L. uprawniony jest do reprezentowania zarówno wierzyciela - (...) Spółki z o.o. (jako członek zarządu uprawniony do jednoosobowej reprezentacji) jak i dłużnika (...) Spółki z o.o. (jako prezes zarządu uprawniony do jednoosobowej reprezentacji). Każda spółka kapitałowa działa przez swoje organy. W okolicznościach sprawy zachodzi niewątpliwie konflikt interesów, którego uzewnętrznieniem są czynności podejmowane w sprawie przez K.

L. – działającego w charakterze członka zarządu wierzyciela. Zakres uprawnień do prowadzenia spraw i reprezentacji spółki przyznanych na podstawie art. 204 § 1 k.s.h. każdemu członkowi zarządu jest – co do zasady – pełny, tj. dotyczy wszystkich czynności sądowych i pozasądowych. Poprzez członków zarządu tworzących organ w rozumieniu art. 38 k.c. realizowana jest bowiem zdolność prawna, zdolność do czynności prawnych, zdolność sądowa i zdolność procesowa spółki jako osoby prawnej. W odniesieniu do prawa reprezentacji reguła wynikająca z art. 204 § 1 k.s.h. została dodatkowo wzmocniona zakazem ograniczania ze skutkiem prawnym wobec osób trzecich (art. 204 § 2 k.s.h.).

Ograniczenia możliwe są więc jedynie w sferze wewnętrznej (por. M. Dumkiewicz [w:] Kodeks spółek handlowych. Komentarz, Warszawa 2020, art. 204). Komornik nie wyjaśnił powodów, dla których przychylił się do wniosku złożonego przez jedną z osób uprawnionych do reprezentacji wierzyciela (członka zarządu), ignorując jednocześnie wniosek przeciwny złożony przez drugą osobę uprawnioną do jego reprezentacji (prezesa zarządu). W ocenie Sądu, w sprawie niniejszej zachodziła potrzeba rozważenia zastosowania przepisu art. 203 § 4 k.p.c., który na podstawie art. 13 §2 k.p.c. może być stosowany odpowiednio w postępowaniu egzekucyjnym.

Odmienność przyjętej przez ustawodawcę terminologii nie może mieć wpływu na dopuszczalność odpowiedniego zastosowania przepisu; żądanie umorzenia egzekucji (o którym mowa w art. 825 pkt 1 k.p.c.) zawiera w sobie oświadczenie o cofnięciu wniosku egzekucyjnego. Zgodnie z powołanym przepisu art. 203 § 4 k.p.c. sąd może uznać za niedopuszczalne cofnięcie pozwu, zrzeczenie się lub ograniczenie roszczenia tylko wtedy, gdy okoliczności sprawy wskazują, że wymienione czynności są sprzeczne z prawem lub zasadami współżycia społecznego albo zmierzają do obejścia prawa.

Zdaniem Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy, tj. wobec oczywistego konfliktu interesów wynikającego z faktu zasiadania przez K. L. w organach zarówno wierzyciela, jak i dłużnika, złożony przez niego wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego należało poddać ocenie w świetle przepisu art. 203 § 4 k.p.c. Wierzyciel – reprezentowany prawidłowo przez prezesa zarządu – złożył wniosek egzekucyjny i konsekwentnie domaga się realizacji tytułu wykonawczego wystawionego przeciwko dłużnikowi i uprawniającego do zastosowania środków przymusu, wobec braku dobrowolnego wykonania obowiązku przez dłużnika.

Wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego złożony w imieniu wierzyciela przez osobę, która jednocześnie uprawniona jest do reprezentowania dłużnika, zmierza w ocenie Sądu do obejścia prawa, tj. do uniemożliwienia wykonania pochodzącego od Sądu tytułu wykonawczego. Takie działanie w świetle przepisu art. 203 § 4 k.p.c. w zw. z art. 13 §2 k.p.c. jest w ocenie Sądu niedopuszczalne Mając na uwadze powyższe okoliczności, Sąd na podstawie art. 767 §1 k.p.c. w zw. z art. 203 § 4 k.p.c. w zw. z art. 13 §2 k.p.c. orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji postanowienia.

O kosztach postępowania wywołanego wniesieniem skargi, Sąd orzekł w punkcie drugim postanowienia, w oparciu o przepis art. 98 § 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. i § 8 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie – mając na uwadze wynik postępowania, tj. fakt uwzględnienia skargi. Zarządzenia: 1. (...) 2. (...) 3. (...) - (...) M. G. - (...) (...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością (...) (...) 4. (...) 5. (...) 6. (...)