XXVII Ca 1448/20 · Sąd powszechny

Sygn. akt XXVII Ca 1448/20

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 grudnia 2020 r. Sąd Okręgowy w Warszawie XXVII Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: Sędzia ( del) Katarzyna Małysa po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2020 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa D. J. przeciwko (...) spółce akcyjnej z siedzibą w W. o zapłatę na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Rejonowego dla m. st. Warszawy w Warszawie z dnia 7 kwietnia 2020 r., sygn. akt I C 5154/19 uchyla zaskarżony wyrok w całości, znosi postępowanie w sprawie od dnia 7 kwietnia 2020 roku i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu dla m.st. Warszawy w Warszawie, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego. Katarzyna Małysa Sygn. akt: XXVII Ca 1448/20

UZASADNIENIE

Pozwem z dnia 30 września 2019 r. D. J. wniósł o zasądzenie od (...) spółka akcyjna z siedzibą w W. 250 euro wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 3 marca 2019 r. do dnia zapłaty oraz zasądzenie na swoją rzecz od pozwanego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W odpowiedzi na pozew pozwany wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie na swoją rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Wyrokiem z dnia 7 kwietnia 2020 r. Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie w W. w sprawie I C 5154/19 oddalił powództwo i orzekł o kosztach procesu. Powyższy wyrok zaskarżył w całości powód zarzucając naruszenie mu między innymi art. 368 § 1 pkt. 2 k.p.c. skutkujące nieważnością postępowania oraz naruszenie przepisów prawa procesowego.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja strony powodowej zasługiwała na uwzględnienie, ale z innej przyczyny niż podana w apelacji. Na wstępie Sąd Okręgowy wskazuje, że zgodnie z art. 378 § 1 k.p.c. sąd drugiej instancji rozpoznaje sprawę w granicach apelacji; w granicach zaskarżenia bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. Nieważność postępowania zachodzi zaś między innymi wtedy, gdy strona została pozbawiona możności obrony swych praw (art. 379 pkt 5 k.p.c.). Określając uchybienia procesowe, które sprawiają, że postępowanie jest dotknięte nieważnością, ustawodawca uwzględnił ich znaczny ciężar gatunkowy.

Sąd drugiej instancji tych szczególnych uchybień nie może pominąć. Pojawienie się któregokolwiek z nich musi doprowadzić do stwierdzenia, nawet z urzędu, nieważności postępowania przeprowadzonego przez sąd pierwszej instancji. Bez znaczenia jest zatem to, czy uchybienie procesowe skutkujące nieważnością postępowania objęte zostało zarzutem apelacyjnym oraz czy między zaistniałym uchybieniem a wynikiem sprawy zachodzi związek przyczynowy. ( tak wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 2011 r. wydany w sprawie I UK 133/11 ).

Jest to niezbędne z uwagi na konieczność uniknięcia ewentualnej skargi o wznowienie postępowania ( III CZP 88/13 ). Pierwszoplanowe znaczenie dla kierunku rozstrzygnięcia niniejszej sprawy posiadała ocena dopuszczalności wydania przez Sąd Rejonowy zaskarżonego wyroku na posiedzeniu niejawnym, w oparciu o dyspozycję art. 148 1 § 1 k.p.c. , stanowiącą wyjątek od zasady wyrażonej w art. 148 § 1 k.p.c. oraz w art. 316 § 1 k.p.c. , że wyrok zapada po przeprowadzeniu rozprawy. Zgodnie z art. 148 1 § 3 k.p.c. rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym jest niedopuszczalne, jeżeli strona w pierwszym piśmie procesowym złożyła wniosek o przeprowadzenie rozprawy, chyba że pozwany uznał powództwo.

W takim wypadku sąd rozpozna sprawę na ogólnych zasadach na rozprawie. Mimo takiego żądania sąd będzie mógł rozpoznać sprawę na posiedzeniu niejawnym, tylko jeżeli pozwany uznał powództwo. W niniejszej sprawie pozwany we wnioskach zawartych w pierwszym piśmie procesowym tj. w odpowiedzi na pozew z dnia 17 lutego 2020 r. w punkcie I wniósł rozpoznanie sprawy pod nieobecność pozwanych, zaś w punkcie V wniósł o rozpoznanie sprawy na rozprawie. Nie pozostawia więc jakiejkolwiek wątpliwości, że pozwany domagał się przeprowadzenia rozprawy.

Wydanie wyroku na posiedzeniu niejawnym, w sytuacji gdy strona wniosła o przeprowadzenie rozprawy, stanowi niewątpliwie pozbawienie jej możliwości działania i obrony swych praw w procesie. Jak wskazuje Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 13 grudnia 2018 r., V CZ 85/18 „ wydanie wyroku przez sąd pierwszej instancji z naruszeniem art. 148 1 § 3 k.p.c. skutkuje pozbawieniem strony możliwości obrony praw, a w konsekwencji powoduje nieważność postępowania w rozumieniu art. 379 pkt 5 k.p.c.” Na marginesie wskazać należy, iż nie ma przy tym znaczenia, że Sąd Rejonowy w niniejszej sprawie oddalił powództwo, bowiem z uwagi na powyższy wniosek Sąd był zobowiązany przeprowadzić rozprawę.

W konsekwencji Sąd Okręgowy uznał, że przedmiotowy wyrok wydany został w warunkach nieważności postępowania. Z tej też przyczyny konieczne stało się uchylenie zaskarżonego wyroku, zniesienie postępowania w zakresie objętym nieważnością i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu, w oparciu o przepis art. 386 § 2 k.p.c. Sędzia Katarzyna Małysa