I Ns 232/17 · Sąd powszechny

Sygn. akt I Ns 232/17 POSTANOWIENIE Dnia 22 października 2020 roku Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie I Wydział Cywilny Przewodniczący: Sędzia Agnieszka Kuryłas Protokolant: st. sekretarz sądowy Marianna Wójcik po rozpoznaniu w dniu 22 października 2020 roku w Szczecinie na rozprawie sprawy z wniosku: D. C. z udziałem : Gminy (...) , mał. A. J. (1) , A. C. , I. J. , M. L. , mał. S. J. , A. S. i J. P. o stwierdzenie nabycia spadku po M. J. (1) 1. stwierdza, że spadek po M. J. (1) , zmarłym w dniu 18 maja 2016r w S., ostatnio stale zamieszkałym w S. na podstawie ustawy nabyła z dobrodziejstwem inwentarza : - Gmina (...) – w całości , 2. ustala, iż każdy z uczestników postępowania ponosi koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie. Sędzia Agnieszka Kuryłas Sygn. akt I Ns 232/17

UZASADNIENIE

Wnioskodawczyni D. C. wniosła o stwierdzenie nabycia spadku po M. J. (1) zmarłym w dniu 18 maja 2016 r w S. , ostatnio stale zamieszkałym w S. na rzecz Gminy (...) . W uzasadnieniu wniosku wskazała , iż spadkodawca był kawalerem , bezdzietnym , nie pozostawił po sobie żadnego testamentu . Jego rodzice nie dożyli otwarcia spadku , a pozostałe rodzeństwo spadek odrzuciło , również w imieniu swoich zstępnych . Stąd spadek winna nabyć Gmina (...) , jako gmina ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy . W odpowiedzi na wniosek , Gmina (...) nie zakwestionowała jego treści .

Wniosła jednakże o oddalenie wniosku wnioskodawczyni o zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania . Sąd ustalił następujący stan faktyczny : M. J. (1) zmarł w dniu 18.05.2016 r w S. i ostatnio stale zamieszkiwał w S. . Bezsporne , a nadto dowód : skrócony odpis aktu zgonu spadkodawcy k.12 Spadkodawca był kawalerem , bezdzietnym . Jego rodzice : R. J. i E. T. nie dożyli otwarcia spadku . Zmarły pozostawił rodzeństwo : siostrę D. C. oraz I. J. . D. C. skutecznie odrzuciła spadek po zmarłym bracie oświadczeniem złożonym przed notariuszem w dniu 11.10.2016 r .

Spadek odrzuciła również w imieniu swoich dwóch córek : A. C. i A. J. (1) , oświadczeniem złożonym w dniu 23.02.2017 r. I. J. odrzucił spadek po zmarłym bracie oświadczeniem złożonym przed notariuszem w dniu 03.06.2016 r . Posiada trzy córki , które również odrzuciły spadek po spadkodawcy , i tak : -M. L. odrzuciła spadek po M. J. (1) oświadczeniem z dnia 30.06.2016 r , a w dniu 30.11.2016 r odrzuciła spadek również w imieniu małoletniego syna S. J. , -J. P. odrzuciła spadek po M. J. (1) w dniu 07.10.2016 r , jest osobą bezdzietną , -A.

S. odrzuciła spadek po M. J. (1) w dniu 04.10.2016 r , jest osobą bezdzietną , Dowód : -oświadczenia spadkowe w aktach sprawy (...) , (...) , (...) , (...) , (...) , (...) , -akt notarialny – oświadczenie spadkowe M. J. (2) działającej w imieniu małoletniego S. J. z dnia 30.11.2016 r k. 83. -zeznania i zapewnienia spadkowe D. C. k.34 Spadkodawca nie pozostawił testamentu .Wcześniej nie toczyło się postępowanie spadkowe po zmarłym . Żaden z uczestników postępowania nie zrzekał się dziedziczenia . Nikt nie został uznany za niegodnego dziedziczenia .

Bezsporne , nadto dowód : -zeznania i zapewnienia spadkowe D. C. k.34.

Sąd zważył , co następuje :

Zgodnie z treścią art. 922 kodeksu cywilnego spadek jest to ogół praw i i obowiązków należących do spadkodawcy w chwili jego śmierci i przechodzących na jego następców prawnych. Spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy , a spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku ./ art. 924 i 925 k.c./. W myśl przepisu art. 926 k.c. powołanie do spadku wynika z ustawy albo z testamentu . Dziedziczenie ustawowe co do całości spadku następuje wtedy , gdy spadkodawca nie powołał spadkobiercy albo gdy żadna z osób , które powołał , nie chce lub nie może być spadkobiercą .

Z powyższych przepisów wynika , że ustawa daje pierwszeństwo porządkowi dziedziczenia określonemu przez spadkodawcę w testamencie . Dlatego dziedziczenie ustawowe co do całości spadku ma miejsce wtedy , gdy : -spadkodawca nie sporządził w ogóle testamentu , -spadkodawca sporządził testament, którego treść ogranicza się do innych rozrządzeń / nie zawiera powołania spadkobiercy / , -spadkodawca sporządził testament , który okazał się nieważny lub bezskuteczny . W niniejszej sprawie okolicznością bezsporną było , iż zmarły M.

J. (1) nie pozostawił po sobie żadnego testamentu . Do ustalenia kręgu spadkobierców miały więc zastosowanie przepisy kodeksu cywilnego dotyczące dziedziczenia ustawowego . Zgodnie z treścią art. 931 . § 1. kc W pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek; dziedziczą oni w częściach równych. Jednakże część przypadająca małżonkowi nie może być mniejsza niż jedna czwarta całości spadku. § 2. Jeżeli dziecko spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego dzieciom w częściach równych.

Przepis ten stosuje się odpowiednio do dalszych zstępnych. W myśl przepisu Art. 932. § 1.k.c. w braku zstępnych spadkodawcy powołani są do spadku z ustawy jego małżonek i rodzice. § 2. Udział spadkowy każdego z rodziców, które dziedziczy w zbiegu z małżonkiem spadkodawcy, wynosi jedną czwartą całości spadku. Jeżeli ojcostwo rodzica nie zostało ustalone, udział spadkowy matki spadkodawcy, dziedziczącej w zbiegu z jego małżonkiem, wynosi połowę spadku. § 3. W braku zstępnych i małżonka spadkodawcy cały spadek przypada jego rodzicom w częściach równych.

§ 4. Jeżeli jedno z rodziców spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada rodzeństwu spadkodawcy w częściach równych. § 5. Jeżeli którekolwiek z rodzeństwa spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku pozostawiając zstępnych, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego zstępnym. Podział tego udziału następuje według zasad, które dotyczą podziału między dalszych zstępnych spadkodawcy. § 6. Jeżeli jedno z rodziców nie dożyło otwarcia spadku i brak jest rodzeństwa spadkodawcy lub ich zstępnych, udział spadkowy rodzica dziedziczącego w zbiegu z małżonkiem spadkodawcy wynosi połowę spadku.

Zgodnie z treścią art. 934. § 1. K.c. w braku zstępnych, małżonka, rodziców, rodzeństwa i zstępnych rodzeństwa spadkodawcy cały spadek przypada dziadkom spadkodawcy; dziedziczą oni w częściach równych. § 2. Jeżeli któreś z dziadków spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego zstępnym. Podział tego udziału następuje według zasad, które dotyczą podziału spadku między zstępnych spadkodawcy. § 3. W braku zstępnych tego z dziadków, który nie dożył otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada pozostałym dziadkom w częściach równych.

I wreszcie przepis Art. 935 k.c. stanowi , że w braku małżonka spadkodawcy, jego krewnych i dzieci małżonka spadkodawcy, powołanych do dziedziczenia z ustawy, spadek przypada gminie ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy jako spadkobiercy ustawowemu. Jeżeli ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy w Rzeczypospolitej Polskiej nie da się ustalić albo ostatnie miejsce zamieszkania spadkodawcy znajdowało się za granicą, spadek przypada Skarbowi Państwa jako spadkobiercy ustawowemu. Z kolei przepis art. 1020 kc stanowi , że Spadkobierca, który spadek odrzucił , zostaje wyłączony od dziedziczenia, tak jakby nie dożył otwarcia spadku.

Natomiast w myśl przepisu art. 1023. § 1. k.c Skarb Państwa ani gmina nie mogą odrzucić spadku, który im przypadł z mocy ustawy. Paragraf 2. stanowi , iż Skarb Państwa ani gmina nie składają oświadczenia o przyjęciu spadku, a spadek uważa się za przyjęty z dobrodziejstwem inwentarza. Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika bezspornie , iż M. J. (1) zmarł jako kawaler , bezdzietny . W chwili jego śmierci , jego rodzice już nie żyli, a pozostałe po nim rodzeństwo w osobach D. C. i I. J. skutecznie odrzuciło spadek .

Z uwagi na treść przepisu art. 1020 kc spadek po spadkodawcy skutecznie odrzuciły również dzieci rodzeństwa , a także ich zstępni tj. A. C. , A. J. (1) , M. L. i jej małoletni syn S. J. , J. P. oraz A. J. (2). Mając na uwadze powyższe , wobec faktu , iż wszyscy krewni spadkodawcy odrzucili po nim spadek , na mocy przepisów art. 935 k.c i art. 1023 k.c spadek po zmarłym M. J. (1) przypada z dobrodziejstwem inwentarza w całości Gminie (...) , jako gminie ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy . Z przyczyn wskazanych powyżej orzeczono jak w punkcie 1. sentencji postanowienia .

Orzeczenie zawarte w punkcie 2. sentencji postanowienia znajduje swoją podstawę w treści przepisu art. 520 par. 1 kpc , który stanowi , iż każdy uczestnik ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie , a Sąd nie znalazł żadnych przyczyn uzasadniających odstąpienie od tej ogólnej zasady postępowania nieprocesowego . Z tych przyczyn orzeczono jak w sentencji postanowienia z dnia 22.10.2020 r . Sędzia Sądu Rejonowego Agnieszka Kuryłas