II K 410/20 · Sąd powszechny

Sygn. akt II Ka 348/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 1 września 2022r. Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSO Grażyna Jaszczuk Protokolant: st. sekr. sąd. Agnieszka Walerczak przy udziale Prokuratora Artura Trębickiego po rozpoznaniu w dniach 26 lipca 2022 r. i 1 września 2022 r. sprawy M. Z. oskarżonego z art. 224 § 2 kk w zb. z art. 226 § 1 kk w zb. z art. 239 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk na skutek apelacji, wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 16 marca 2022 r. sygn. akt II K 184/21 I. zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy; II. zasądza od oskarżonego M. Z. na rzecz oskarżyciela posiłkowego A. Ż. 1008 złotych tytułem zastępstwa prawnego w instancji odwoławczej; III. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. J. U. 815,15 złotych (w tym 105,77 zł podatku VAT); IV. zwalnia oskarżonego M. Z. od ponoszenia kosztów sądowych za II instancję stwierdzając, że wydatki tego postępowania ponosi Skarb Państwa. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II Ka 348/22 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 16 marca 2022 r., sygn. II K 184/21 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ---- ---------------------- -------------------------------------------------------------- -------------- -------------- 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty --------- ---------------------- -------------------------------------------------------------- -------------- -------------- 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu ------------------ ------------------------------------- --------------------------------------------------------------------------- 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu ----------------- 1.postanowienie SO w Siedlcach z dnia 6 kwietnia 2022 r., sygn. V Ca 105/22; 2. postanowienie prokuratora PR o umorzeniu śledztwa z dnia 31 maja 2022 r., sygn. 4181-4Ds.525.2022; 3. dokumentacja KRUS Dowody te miały służyć poparciu podniesionych zarzutów, a zatem omówiono je w miejscu odpierającym zarzuty, w kontekście wykorzystanej przez skarżącego argumentacji. Dowód 1 i 2 w rubryce 3.1. Dowód 3 w rubryce 3.5. 3. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 1. Obraza przepisów postępowania, mogąca mieć wpływ na treść orzeczenia, a mianowicie: 1. art. 7 i 410 kpk, poprzez: - bezpodstawne odmówienie wiarygodności treści wyjaśnień oskarżonego nieprzyznającego się do winy i zeznaniom świadków F. Z., R. B., M. M. oraz R. Z. (z których wynikało, iż to funkcjonariusze Policji podczas wjazdu na posesję potrącili oskarżonego, który w następstwie tego leżał na ziemii); - bezpodstawne obdarzenie wiarygodnością i uznanie za bezstronne zeznań pokrzywdzonych A. Ż. i R. R., co w konsekwencji doprowadziło do bezkrytycznego oparcia wyroku na treści w/w dowodów, w sytuacji gdy zeznania te były niejasne i wzajemnie sprzeczne, zaś pokrzywdzeni mieli interes w obciążaniu oskarżonego z uwagi na grożące im ewentualne konsekwencje zawodowe w przypadku przyjęcia przez Sąd wersji zdarzeń przedstawionej przez oskarżonego i potwierdzonej w relacjach świadków F. Z., R. B., M. M. oraz R. Z.; - pominięcie w zakresie ustalania stanu faktycznego sprawy dowodu w postaci karty informacyjnej z leczenia szpitalnego z dnia 4 marca 2020 r. (data popełnienia czynu), z której wynika, iż oskarżony zgłosił się tego dnia do szpitala z widocznymi potłuczeniami, co potwierdza wersję zdarzeń wskazywaną przez oskarżonego; - pominięcie w zakresie ustalania stanu faktycznego sprawy dowodu w postaci zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa składania fałszywych zeznań przez pokrzywdzonego R. R. z dnia 2 grudnia 2021 r. (k. 365), które skutkowało wszczęciem śledztwa przez organy ściągania w dniu 29 marca 2022 r.; ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Na wstępie, poprzedzając zasadniczą część rozważań, podkreślić należy, iż niezgodne z wymogami art. 424 kpk sporządzenie uzasadnienia wyroku mimo, że nie spowoduje uchylenia wyroku, a nawet jego zmiany, nie przekona przeciętnego obywatela do tego, że jego sprawa została sprawiedliwie rozpatrzona przez bezstronny, niezależny, niezawisły i właściwy sąd. Jak orzekł Sąd Apelacyjny w Katowicach w wyroku z dnia 17.09.2020 r., sygn. II AKa 165/20, podstawowym zadaniem pisemnego uzasadnienia wyroku jest wyjaśnienie - nade wszystko stronom - motywów, jakimi kierował się sąd meriti wydając orzeczenie określonej treści. Zadaniu temu ma służyć wskazany akt sprawozdawczy i tak było zarówno przed wejściem w życie wydanego na mocy art. 99a § 2 kpk rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 listopada 2019 r. w sprawie wzorów formularzy uzasadnień wyroków oraz sposobu ich wypełniania, jak i jest nadal po tej dacie (Biul.SAKa 2021, nr 1, poz. 14, LEX). W ocenie Sądu Okręgowego, uzasadnienie pozostawiało wiele do życzenia, nie spełniało ono bowiem wymogów art. 424 kpk i art. 99a kpk w aspekcie tego, co dokładnie powinno się w nim znaleźć, a nie jak nazwano poszczególne rubryki i jaka była ich liczba. Około 90 % ustaleń faktycznych, jakie poczynił Sąd Rejonowy zostało „wrzuconych do jednego worka”, tj. do faktu nr 1 (k. 385-386). Sąd Rejonowy nawet dla ustaleń faktycznych dotyczących wypełnienia przez oskarżonego znamion przypisanego mu czynu nie zrobił wyjątku i nie uczynił z nich odrębnego faktu. Próżno było szukać także źródeł ustaleń faktycznych w dalszej części uzasadnienia pierwszoinstancyjnego, gdzie niemal wszystkie omówione dowody Sąd Rejonowy przyporządkował do faktu nr 1 i to obojętnie czy były to dla tegoż Sądu dowody wiarygodne, czy niewiarygodne. Brak było analizy konfrontacyjnej dowodów. Ocena dowodów zaprezentowana przez Sąd Rejonowy właściwie ograniczyła się do typowych zwrotów, bez indywidualizacji rozważań i konkretyzacji wyciągniętych na jej podstawie wniosków. Ocena dowodów w postaci zeznań kluczowych świadków – funkcjonariuszy Policji A. Ż. i M. Z. została całkowicie zdublowana „słowo w słowo” (k. 386v) i właściwie trudno było Sądowi Odwoławczemu odczytać czemu to miało służyć - szablonowa budowa formularza ze stosownego w/w rozporządzenia wcale tego nie narzuca. Fakt 2 dotyczył stanu zdrowia psychicznego oskarżonego, zaś w ocenie Sądu Okręgowego faktu nr 3 mogłoby w tym miejscu w uzasadnieniu nie być w ogóle i to bez szkody dla meritum ustaleń faktycznych, jakie powinny być poczynione przez Sąd a quo. Fakt nr 3 były to bowiem jedynie dane osobo-poznawcze M. Z. z aktu oskarżenia. Właściwości i warunki osobiste i dotychczasowa karalność mają znaczenie w części dotyczącej rozstrzygnięcia o karze. W części początkowej uzasadnienia dotyczącej ustaleń faktycznych, które ważyły na wydaniu wyroku w określonym kierunku, oczywiście dane osobo-poznawcze mogły się znaleźć, aczkolwiek dopiero po szczegółowym i kompletnym wskazaniu przez Sąd Rejonowy poczynionych ustaleń faktycznych, bez tego, w tym dokładnie miejscu, owe dane stanowiły jedynie tzw. ozdobnik. Sąd Okręgowy zobligowany był respektować przepis art. 455a kpk, zgodnie z którym nie można uchylić wyroku z tego powodu, że jego uzasadnienie nie spełnia wymogów określonych w art. 424 kpk. Tego rodzaju wadliwość jedynie utrudniła, lecz nie uniemożliwiła Sądowi Okręgowemu przeprowadzenia kontroli instancyjnej zaskarżonego wyroku. Wszakże Sąd II instancji bada prawidłowość wyroku, a nie jego uzasadnienia, jako wtórnej czynności technicznej, dokonanej po wydaniu orzeczenia, które miało już określony kształt w dacie jego ogłoszenia. Przeprowadzona kontrola instancyjna nie polegała wyłącznie na analizie uzasadnienia zaskarżonego wyroku, ale na analizie czynności procesowych dokonywanych przez Sąd Rejonowy i treści przeprowadzonych dowodów w kontekście stawianych orzeczeniu zarzutów. Przechodząc do zasadniczej części rozważań, w ocenie Sądu Odwoławczego apelacja obrońcy oskarżonego M. Z. nie była zasadna. Ani wysunięte w niej zarzuty, ani przytoczona na ich poparcie argumentacja, nie dostarczyły podstaw do uznania kontestowanego wyroku za nietrafne. Sąd Rejonowy prawidłowo doszedł do przekonania, że oskarżony swoim zachowaniem wyczerpał znamiona przypisanego mu w wyroku przestępstwa. Sąd Okręgowy nie stwierdził również, aby w przyznaniu przymiotu wiarygodności określonym dowodom Sąd pierwszoinstancyjny się pomylił i należałoby zmienić kierunek rozstrzygnięcia co do winy podsądnego. W sprawie niniejszej istniały dwie grupy dowodów o charakterze osobowym całkowicie sprzeczne w swojej wymowie. Sąd ferując wyrok nie ocenia jednak dowodów ważąc arytmetyczną ich przewagę, co sugerował obrońca. Sąd merytoryczny w procesie karnym uprawniony jest do przyjęcia określonej wersji przebiegu zdarzeń i w takiej jak wyżej konfiguracji dowodów nie oznacza to obrazy art. 410 kpk. Naturalną i logiczną konsekwencją wyboru jednej z wykluczających się wersji jest odmówienie przyznania przymiotu wiarygodności depozycjom drugiej strony. Dwie pierwsze jednostki redakcyjne zarzutu – tirety (myślniki) mogły zostać ograniczone przez autora apelacji do jednego, a zarzut ów mógł zostać rozwinięty w uzasadnieniu nie zaś w tzw. petitum apelacji. Drugi z tiretów stanowił bowiem to samo zagadnienie, przedstawione a contario, tj. z drugiej strony. Taka rozbudowana redakcja wniesionego środka odwoławczego w miejscu, gdzie nie było to konieczne, nie wzbogacała zawartości merytorycznej apelacji. Sąd Okręgowy zgodził się z Sądem Rejonowym, że zeznania A. Ż. i R. R. zasługiwały na obdarzenie ich przymiotem wiarygodności i w tym względzie nie stwierdzono w II instancji obrazy art. 7 kpk. Zwrócić należało uwagę, iż radiowóz, którym poruszali się w/w funkcjonariusze ścigając syna oskarżonego i jego towarzyszy miał włączone sygnały świetle i dźwiękowe. Oskarżony wraz z rodziną mieszka na wsi. Teren miejscowości K., gm. P., nie jest gęsto zabudowany, brak jest podziału na ulice, drogi nie są ruchliwe, a wręcz przeciwnie – lokalne uwarunkowania, znane Sądowi Okręgowemu prowadzą do konstatacji, że natężenie ruchu w w/w miejscowości pozostaje nader ograniczone. Wcześniej na posesję M. Z. nagle i szybko wjechał autem B. jego syn F. Z., czemu oskarżony nie przeczył, że ów fakt odnotował, samochód małoletniego syna i widział i słyszał, a jednocześnie przeczył, że widział i słyszał podążający za nim radiowóz policyjny na sygnale, wysyłający sygnały świetlne, co wynikało wprost z esencji tego co wyjaśniał, a co przeczyło logice sytuacji i zdrowemu rozsądkowi. Ustalenie, iż M. Z. znalazł się na radiowozie, ponieważ próbował go zablokować jak zeznali funkcjonariusze, a nie że został przez ów radiowóz celowo potrącony, jak wyjaśniał on i zeznali świadkowie (nomen omen uciekający przez tymi samymi funkcjonariuszami, których tożsamość ustalono dopiero w późniejszym czasie), w przekonaniu Sądu Okręgowego było prawidłowe. Zgodnie z relacją funkcjonariuszy oskarżony M. Z. nie zdążył zamknąć całkowicie bramy za synem i próbował ich zablokować w powyższy sposób, a nie chodził wolno po podwórku, kiedy doszło do zdarzenia wskutek którego znalazł się na masce radiowozu. Małoletni syn oskarżonego F. Z. uciekł z miejsca zdarzenia, w domu pojawił się dopiero za kilka godzin i początkowo nie chciał podać danych osobowych swoich towarzyszy, czego dokonał dopiero później. Jego ojciec nie wyrażał w ogóle zdumienia, że małoletni porusza się do drogach publicznych jako kierowca, wręcz przeciwnie – sam przyznawał, że ów samochód B. kupił małoletniemu (k. 19, chociaż faktem było, że nie był przerejestrowany i posiadał przykręcone tablice z innego samochodu m-ki M.), czemu później zaprzeczył, zmieniając wespół z synem wersję wydarzeń, w której samochód należący do kolegi syna miał on jedynie naprawiać. Tego rodzaju pokrętne, wręcz kuglarskie przedstawianie elementów rzeczywistości po stronie oskarżonego i jego syna F. Z. nie mogło implikować przekonania o wiarygodności, spójności i szczerości ich depozycji. Wyłuszczenie z materiału dowodowego niespójności co do zasady należy do Sądu I instancji, w przedmiotowej sprawie ów Sąd jedynie stwierdził, że wyjaśnienia oskarżonego i zeznania świadków były niespójne i niewiarygodne, bez podania rzeczowych powodów tej konstatacji, co jak już wskazano Sąd Odwoławczy ocenił w sposób określony w art. 455a kpk, rozwijając wywód pierwszoinstancyjny. Użycie przez funkcjonariuszy broni w celu oddania ostrzegawczych wystrzałów oraz w celu uszkodzenia opon w ściganym pojeździe było koniecznością, byli do tego uprawnieni i ów argument, poprzez który obrońca próbował przeforsować ocenę dowodów korzystną dla oskarżonego, nie przekonał Sądu Okręgowego, jako podniesiony z przemilczeniem dlaczego do tego doszło i że u genezy tegoż faktu stało zachowanie Z. – ojca M. i syna F., wyrażających swój lekceważący stosunek do czynności funkcjonariuszy, podejmowanych zgodnie z zakresem obowiązków służbowych, które kolidowały z ich postępowaniem. W trzeciej jednostce redakcyjnej zarzutu obrońca zarzucał pominięcie w zakresie ustalania stanu faktycznego sprawy dowodu w postaci karty informacyjnej dotyczącej wizyty oskarżonego w placówce medycznej w dniu zdarzenia (k. 336-377). W ocenie Sądu Okręgowego, skarżący przypisywał mu nadmierne znaczenie i to pomimo tego, iż ów dowód ani nie potwierdzał, ani nie wykluczał sprawstwa oskarżonego odnośnie stawianego mu zarzutu. Oskarżony w dniu 4 marca 2020 r., po godz. 19 wcale nie zgłosił się do szpitala sam, lecz został tam dowieziony przez karetkę pogotowia. Nikt temu nie przeczył. Informacje zawarte w karcie (potłuczenie ogólne) stanowią jedynie dowód tego, co oskarżony deklarował lekarzom, że się stało i co lekarze stwierdzili, a nie co rzeczywiście miało miejsce i jak doszło do postania obrażeń jego ciała (co już w zeznaniach przesłuchiwanych w tej sprawie osób nie było jednolicie przedstawiane), których genezą mogły być także okoliczności podawane przez stronę przeciwną – funkcjonariuszy Policji. W czwartej jednostce redakcyjnej zarzutu autor apelacji wskazywał na pominięcie w zakresie ustalania stanu faktycznego sprawy dowodu w postaci zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa składania fałszywych zeznań przez pokrzywdzonego R. R. z dnia 2 grudnia 2021 r. (k. 365), które skutkowało wszczęciem śledztwa przez organy ściągania w dniu 29 marca 2022 r. Obecnie znany jest już efekt tegoż postępowania – postanowieniem z dnia 31 maja 2022 r. (k. 448-449) umorzono to śledztwo, wobec stwierdzenia, że czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego. W tej sytuacji trudno mówić w ogóle, aby był to dowód na korzyść oskarżonego. Formułowanie pod adresem funkcjonariuszy zarzutów popełnienia przestępstwa, a nawet ewentualne złożenie zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia przez nich przestępstwa, nie jest równoznaczne z wszczęciem postępowania karnego in personam i nie stanowi okoliczności uzasadniającej zaistnienie wobec nich przesłanek automatycznie wykluczających wiarygodność ich relacji co do procedowanych w tej sprawie kwestii i ustaleń ważących na wydaniu wobec M. Z. wyroku skazującego, a dokładnie w ten odgórny sposób sugerował owe dowody ocenić obrońca we wniesionym środku odwoławczym. Ponadto, pamiętać należało, że sąd karny samodzielnie rozstrzyga zagadnienia faktyczne i prawne oraz nie jest związany rozstrzygnięciem innego sądu lub organu (art. 8kpk). Tym samym dokonana ocena dowodów w innej sprawie cywilnej nie może mieć wprost przełożenia na ocenę dowodów w sprawie. Wskazane w rubryce 2.2.2 orzeczenia sygn. V Ca 105/22 i 4181-4Ds.525.2022 nie miały w przedmiotowej sprawie charakteru prejudykatów. Dlatego też Sąd Okręgowy redagując niniejsze uzasadnienie przyporządkował je do rubryki 2.2.2 – dowodów niemających znaczenia dla ustalenia faktów w II instancji. Wniosek Wniosek apelacyjny główny: - o zmianę zaskarżonego wyroku w całości poprzez uniewinnienie oskarżonego M. Z. od popełnienia zarzucanego mu czynu. Wnioski o uzupełnienie postępowania dowodowego: - o dopuszczenie dowodu z załączonego do apelacji zawiadomienia o wszczęciu śledztwa z dnia 29 marca 2022 r. na okoliczność bezpodstawnego obdarzenia przez Sąd I instancji wiarygodnością zeznań pokrzywdzonych A. Ż. i R. R.; - o dopuszczenie dowodu z załączonego do apelacji orzeczenia KRUS o przyznaniu oskarżonemu renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym na okoliczność złej sytuacji materialnej oskarżonego uniemożliwiającej mu poniesienie kosztów postępowania. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Bezzasadność zarzutu warunkowała bezzasadność wniosku apelacyjnego wiodącego. Wnioski dowodowe uwzględniono. Lp. Zarzut 2. Obraza przepisów postępowania, mająca wpływ na treść wyroku - art. 6 kpk w zw. z art. 41 § 1 kpk, poprzez nieuwzględnienie wniosków oskarżonego z dnia 16 maja 2021 r. oraz z dnia 4 lipca 2021 r. o wyłączenie sędziego rozpoznającego sprawę, w sytuacji gdy wskazywane przez oskarżonego okoliczności mogły wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w niniejszej sprawie; ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny W ocenie Sądu II instancji, brak było przesłanek racjonalizujących twierdzenie o kierunkowym nastawieniu sędziego SR w Siedlcach M. S. do rozpoznania przedmiotowej sprawy. Sąd Odwoławczy mógł ocenić trafność podjętych w I instancji decyzji procesowych, przy uwzględnieniu treści protokołów rozpraw i posiedzeń oraz uwag zgłaszanych przez strony. Tego rodzaju źródła wiedzy o przebiegu postępowania, poprzedzającego wydanie zaskarżonego wyroku oraz wszelkie rzeczowe i logiczne wnioski, jakie sformułować można było na podstawie ich analizy, stanowiły podstawę do oceny zarzutu obrońcy i oceny prawidłowości kontrolowanego wyroku wydanego w I instancji. Nieuwzględnienie wniosków oskarżonego i jego obrońcy nie można było potraktować, jak czyni to skarżący, jako brak bezstronności procedującego w tej sprawie sędziego. Twierdzenia o nacisku psychologicznym, tendencyjnym przesłuchaniu świadków, czy też stronniczej ocenie zeznań świadków, nie zostały poparte obiektywnymi okolicznościami wynikającymi z akt sprawy, a jedynie subiektywnym przekonaniem, że sędzia rozpoznający niniejszą sprawę był stronniczy a wyrok Sądu I instancji powinien być uniewinniający. Przeświadczenie strony, co do tego, że sędzia prowadzi proces wadliwie, zwłaszcza nieobiektywnie, nie jest przesłanką do żądania wyłączenia sędziego. Strona może zwalczać wadliwe orzeczenia wydawane przez sąd przy pomocy środków odwoławczych. Nie może natomiast, poprzez składanie nieuzasadnionego wniosku o wyłączenie sędziego, wpływać na skład sądu rozpoznającego sprawę. Wyłączenie sędziego od orzekania w sprawie nie służy do merytorycznej kontroli prawidłowości decyzji sądu, które nie podobają się wnioskodawcy, lecz zapewnieniu rzeczywistej bezstronności sądu oraz umacnianiu autorytetu wymiaru sprawiedliwości przez usuwanie choćby pozorów braku bezstronności (tak Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 20.01.2021 r., sygn. I NWW 97/20, LEX nr 3111719). W doktrynie słusznie się wskazuje, że nie stanowi przyczyny wyłączenia sędziego sama tylko podejrzliwość strony ani utrata wiary w bezstronność sędziego wynikająca z jej subiektywnego odczucia. Przyczyny takiej nie stanowi także niewłaściwe zachowanie się strony wobec sędziego, gdyż wówczas strona mogłaby wyłączyć każdego niewygodnego dlań sędziego [D. Świecki (w:) B. Augustyniak, K. Eichstaedt, M. Kurowski, D. Świecki, Kodeks postępowania karnego. Tom I. Komentarz aktualizowany do art. 41 kpk, LEX/el. 2022]. Obcowanie na sali rozpraw z podsądnymi wobec których zachodzą przesłanki z art. 31 § 2 kk, może wiązać się z sytuacją, w której zaburzenia psychotyczne zachowania i osobowości oskarżonego, zaburzenia urojeniowe, uzewnętrznianie zniesionego samokrytycyzmu znajdują swoje odzwierciedlenie w zachowaniu tej osoby w Sądzie, co w sprawie niniejszej także znalazło swój wyraz w protokołach rozpraw (chociażby w braku rzeczowej odpowiedzi na zadane pytania i zastępowaniu jej odpowiedzią bez ładu i składu, k. 244). Niejako na marginesie dodać można, iż lekceważenie porządku prawnego przez oskarżonego nie może być usprawiedliwiane problemami psychicznymi w sytuacji, w której skarżący nie kwestował wartości dowodowej opinii biegłych psychiatrów, której Sąd oparł swoje ustalenia faktyczne w kwestii jego poczytalności. Przepis art. 31 § 2 kk obejmuje okoliczność umniejszającą winę, a nie okoliczność wykluczającą winę całkowicie. Działanie w warunkach tego przepisu powinno być zestawione ze stopniem społecznej szkodliwości konkretnego czynu. Ten zaś, w ocenie Sądu Okręgowego, biorąc pod uwagę kwantyfikatory społecznej szkodliwości czynu z art. 115 § 2 kk, w odniesieniu do czynu M. Z., był dość wysoki. Celem prewencji ogólnej jest wymierzenie takich kar, które utwierdzają w świadomości społecznej przekonanie o konieczności respektowania prawa, dają gwarancję skutecznego zwalczania przestępczości, tworzą atmosferę zaufania ludzi do obowiązującego systemu prawnego i potępienia, a nie współczucia dla ludzi, którzy to prawo naruszają. Oskarżony pomimo ograniczonej poczytalności, jak każdy człowiek z takim mankamentem, dopuścił się przestępstwa o nieskomplikowanym charakterze, niewymagającym trudności w rozumieniu, że próbuje wywrzeć wpływ na czynności funkcjonariuszy podejmowane w graniach prawa i przyznanych im uprawnień. Co prawda, autor apelacji nie podniósł zarzutu z zakresu art. 438 pkt 4 kpk, aczkolwiek kontrolując zaskarżony wyrok również w tym względzie, Sąd Okręgowy stwierdził, iż całość wymierzonej mu w I instancji represji karnej pozostaje rozstrzygnięciem współmiernym i nie wymaga korekty. W orzecznictwie wprost wskazuje się, iż choroba psychiczna, która nie wyłącza poczytalności sprawcy nie może stanowić dla niego tarczy ochronnej, której mógłby on instrumentalnie używać dla minimalizowania odpowiedzialności karnej za popełniane przestępstwa (por. m.in. wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 20.10.2017 r., sygn. II AKa 306/17, LEX nr 2402456). Wniosek - o zmianę zaskarżonego wyroku w całości poprzez uniewinnienie oskarżonego M. Z. od popełnienia zarzucanego mu czynu; ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Bezzasadność zarzutu warunkowała bezzasadność wniosku głównego. Lp. Zarzut 3. Obraza przepisów postępowania, mająca wpływ na treść wyroku - art. 6 kpk w zw. z art. 358 kpk, poprzez nierozpoznanie wniosku oskarżonego z dnia 16 września 2021 r. (k. 309), co skutkowało brakiem możliwości nagrywania przez oskarżonego przebiegu rozprawy, w sytuacji gdy jej nieprawidłowy przebieg (i brak jego utrwalenia w sporządzonym protokole pisemnym) oskarżony wskazywał chociażby w treści pism z dnia 4 lipca 2021 r. (k. 252) i z dnia 28 lipca 2021 r. (k. 269), a także w złożonych wnioskach o wyłączenie sędziego; ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Taki wniosek rzeczywiście został zgłoszony w dniu 17 września 2021 r. (k. 309) i pozostawiony do decyzji na kolejnej rozprawie. Odniesiono się do niego na najbliższej rozprawie w dniu 27 października 2020 r. (k. 312 verte). Na pytanie Przewodniczącej czy w trybie art. 358 kpk oskarżony jest przygotowany do tego, aby nagrywać rozprawę, o co wnioskował, oskarżony oświadczył, że nie jest przygotowany do nagrywania rozprawy. Przewodnicząca pouczyła oskarżonego, że przebieg rozprawy jest protokołowany, zaś nagrywane są tylko sprawy o wykroczenia. Żeby mówić o zasadnej lub niezasadnej odmowie Sądu odnośnie nagrywania przez oskarżonego rozprawy, najpierw musiałoby do niej w ogóle dojść. Wniosek - o zmianę zaskarżonego wyroku w całości poprzez uniewinnienie oskarżonego M. Z. od popełnienia zarzucanego mu czynu; ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Bezzasadność zarzutu warunkowała bezzasadność wniosku głównego. Lp. Zarzut 4. Obraza przepisów postępowania, mająca wpływ na treść wyroku - art. 627 kpk w zw. z art. 620 kpk, poprzez zasądzenie od oskarżonego na rzecz oskarżyciela posiłkowego A. Ż. kwoty 4920 zł tytułem poniesionych przez niego kosztów zastępstwa adwokackiego, w sytuacji gdy nie zaistniały okoliczności uzasadniające zasądzenie kwoty wyższej niż stawka minimalna określona w odpowiednich przepisach, na co wskazuje zasądzenie na rzecz obrońcy z urzędu oskarżonego (którego nakład pracy był identyczny lub nawet większy niż pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego) jedynie kwoty 732,24 zł (w tym podatek VA w kwocie 135,24 zł); ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny A. Ż. reprezentował pełnomocnik z wyrobu. Zwrot oskarżycielowi posiłkowemu wyłożonych przez niego kosztów wynagrodzenia pełnomocnika ustanowionego z wyboru powinien być uwarunkowany obowiązkiem wykazania poniesienia rzeczywistych wydatków z tego tytułu. Zgodnie z ogólnymi regułami to na osobie dochodzącej określonych roszczeń spoczywa obowiązek udowodnienia, że zostały spełnione przesłanki pozwalające na realizację jej uprawnień wynikających z art. 627 kpk. Udokumentowanie jest możliwe przez złożenie umowy, ewentualnie faktury, rachunku lub innego dokumentu potwierdzającego, że określona należność została na rzecz adwokata uiszczona. W niniejszej sprawie przedstawiono stosowną fakturę i nie przekraczała ona 6-krotności stawki minimalnej. Adwokata działającego z wyboru, łączyła z klientem - oskarżycielem posiłkowym umowa określająca jego wynagrodzenie, w granicach dopuszczalnej autonomii i Sąd co do zasady nie powinien ponad miarę ingerować w sferę uprawnień stron takiej umowy. Brak jest w KPK uregulowań odwołujących się do sytuacji materialnej, czy rodzinnej oskarżonego w sytuacji rozstrzygania o kosztach należnych oskarżycielowi posiłkowemu od oskarżonego, ponieważ art. 624 § 1 kpk odnosi się jedynie do zwolnienia od uiszczenia kosztów należnych Skarbowi Państwa. Nawet zwolnienie oskarżonego przez sąd od ponoszenia kosztów sądowych nie uwalnia go jednocześnie od konieczności wyrównania oskarżycielowi posiłkowemu poniesionych przez niego wydatków w sprawie, związanych z realizacją przypadającej mu funkcji procesowej. Sąd dostrzega, iż wynagrodzenie obrońcy z urzędu (które wyłoży Skarb Państwa) jest niższe aniżeli pełnomocnika z wyboru (które z mocy art. 627 kpk w sytuacji wydania wyroku skazującego obciąży oskarżonego), aczkolwiek wysokość stawek należnych adwokatowi z urzędu została ściśle określona przez ustawodawcę w stosownym rozporządzeniu i jako postulaty odnośnie zmiany prawa należało uwagi adw. J. U. postrzegać. Wniosek Wnioski kosztowe: w przypadku uznania winy oskarżonego - o zasądzenie od oskarżonego na rzecz oskarżyciela posiłkowego kwoty odpowiadającej stawce minimalnej, określonej w Rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (w miejsce kwoty 4920 zł) tytułem poniesionych przez niego kosztów zastępstwa adwokackiego w postępowaniu przez Sądem I instancji, ewentualnie zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz apelującego obrońcy kwoty 4920 zł tytułem wynagrodzenia za obronę M. Z. w postępowaniu przed Sądem I instancji sprawowaną z urzędu; - zasądzenie na rzecz apelującego obrońcy kosztów obrony oskarżonego z urzędu w postępowaniu odwoławczym według norm przepisanych, bowiem koszty te nie zostały uiszczone w całości, ani w części. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Bezzasadność pierwszego z wniosków kosztowych wynikała z bezzasadności zarzutu. Drugi z wniosków uwzględniono – wysokość wynagrodzenia wynikała ze stosowanego rozporządzenia MS, oczywiście przy wzięciu pod rachubę liczby terminów rozpraw w postępowaniu w II instancji. Lp. Zarzut 5. Obraza przepisów postępowania, mająca wpływ na treść wyroku - art. 624 § 1 kpk, poprzez obciążenie oskarżonego w punkcie 4 wyroku kwotą 2000 złotych tytułem zwrotu wydatków za postępowanie karne, podczas gdy zła sytuacja materialna oskarżonego oraz obciążenie go w wyroku również kosztami zastępstwa procesowego (znacząco przekraczającymi stawki minimalne) oraz nawiązka przemawiały za całkowitym zwolnieniem go od ponoszenia kosztów postępowania; ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Stosownie do brzmienia art. 624 kpk, Sąd może zwolnić od zapłaty kosztów sądowych, a więc nie następuje to obligatoryjnie, lecz wyłącznie fakultatywnie. Zasadą jest, że koszty sądowe ponosi ten, kto je wywołał swoim przestępczym zachowaniem, jakie leżało u źródła prowadzonego wobec niego postępowania karnego. Przesłanką warunkującą zwolnienie oskarżonego z obowiązku poniesienia kosztów postępowania, o jakiej stanowi przepis art. 624 § 1 kpk, jest trudna sytuacja materialna oskarżonego, prowadząca do wnioskowania, iż oskarżony nie będzie w stanie uiścić kosztów postępowania. Oskarżony posiada stały dochód w postaci renty. Nie prowadzi samodzielnie gospodarstwa domowego, koszty utrzymania rozkładają się na kilka osób, wykonujących lub mogących wykonywać pracę zarobkową. M. Z. może podjąć chociażby dorywcze zatrudnienie, dostosowane do jego stanu zdrowia, celem uiszczenia kosztów postępowania. Toczące się wobec podsądnego postępowanie winno skłonić go do poczynienia oszczędności i przygotowaniu się na finansowe dolegliwości związane z ewentualnym skazaniem. Dla zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych nie jest wystarczające wykazanie, że realizacja tego obowiązku będzie dla oskarżonego uciążliwa, czy nawet dolegliwa, bo zobowiązania o charakterze finansowym, niezależnie od ich źródła, zawsze mają taki charakter (por. wyrok SA w Warszawie z 4.08.2020 r., II AKa 67/20, LEX nr 3102545). W przypadku oskarżonego nie sposób było uznać, by wysokość należności z tej sprawy powodowała, że ich uiszczenie będzie dla niego „zbyt” uciążliwe, a ich ewentualne rozłożenie na raty całkowicie nieefektywne, a egzekucja komornicza bezskuteczna. Wniosek Do tego zarzutu obrońca nie sformułował odpowiadającego mu wniosku, aczkolwiek konkretny postulat wprost wynikał w treści zarzutu. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Wobec bezzasadności zarzutu, Sąd nie zmienił zaskarżonego wyroku w skarżonym w tymże zarzucie kierunku. Lp. Zarzut 6. Błąd w ustaleniach faktycznych, mogący mieć wpływ na treść orzeczenia, poprzez dowolne, błędne, nieznajdujące oparcia w całokształcie zebranego w sprawie materiału dowodowego, a przy tym niezgodne z zasadami wiedzy, doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania przyjęcie, iż oskarżony stosował przemoc poprzez odpychanie funkcjonariusza Policji A. Ż. i groźbę bezprawną pobicia go w celu zmuszenia tegoż policjanta do zaniechania czynności zatrzymania samochodu B. prowadzonego przez F. Z. i poddania go kontroli drogowej, kierując jednocześnie wobec niego obraźliwe słowa podczas i w związku z czynnościami, których przeprowadzenie w zakresie gromadzenia dowodów czynu z art. 178b kk utrudniał, rzucając się na maskę jadącego radiowozu S. (...) nr rej. (...), a następnie blokował ciałem wejście do tegoż pojazdu A. Ż. uniemożliwiając mu kontynowanie pościgu za pojazdem B., w sytuacji gdy przyjęte przez Sąd ustalenia faktyczne winny skutkować uniewinnieniem oskarżonego od popełnienia zarzucanego mu czynu; - co w konsekwencji doprowadziło do uznania oskarżonego przez Sąd I instancji za winnego popełnienia czynów z art. 224 § 2 kk i inne, podczas gry prawidłowa analiza całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego nie pozwalała na poczynienie powyższych ustaleń i wydanie wyroku skazującego. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zarzut skutkowy i wtórny wobec zarzutów ewentualnej obrazy przepisów prawa procesowego, warunkującej poczynione przez Sąd ustalenia faktyczne. Zarzucanie Sądowi I instancji uchybienia w postaci dokonania błędu w ustaleniach faktycznych nie może polegać jedynie na prezentowaniu przez skarżącego poglądu, że te same dowody pozwalałyby na przyjęcie odmiennej wersji zdarzeń. Wadliwości dochodzenia do konkretnych wyników ocen po stronie Sądu Rejonowego nie stwierdzono. Podniesienie zarzutu opisanego w art. 438 pkt 3 kpk w zasadzie zastrzeżone jest do takich przypadków, kiedy materiał dowodowy został poprawnie skompletowany i oceniony, a pomimo tego poczynione ustalenia faktyczne nie odpowiadają wnioskom wynikającym z tychże dowodów (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9.09.2021 r., sygn. V KK 341/20, OSNK 2021, nr 10, poz. 40, LEX). Wniosek - o zmianę zaskarżonego wyroku w całości poprzez uniewinnienie oskarżonego M. Z. od popełnienia zarzucanego mu czynu; ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Bezzasadność zarzutu warunkowała bezzasadność wniosku. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 1. Sąd Okręgowy postanowił na podstawie art. 105 § 1 i 2 kk sprostować wyrok w części dotyczącej podstawy wymiaru kary na art. 239 § 1 kk w zw. z art. 11 § 3 kk w zw. z art. 31 § 2 kk i w zw. z art. 37a § 1 kk. Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności Istota oczywistej omyłki pisarskiej, jaka zmaterializowała się w zaskarżonym wyroku polegała na przybraniu w tymże określonej podstawy prawnej wymiaru kary wyłącznie na skutek błędu w zapisie. Zamiast § 3 z art. 11 kk, Sąd Rejonowy przyjął § 2, co było szkolnym błędem, albowiem to na podstawie § 3 w/w przepisu wymierzana jest kara sprawcy popełniającemu czyn, który wyczerpuje znamiona określone w dwóch lub więcej przepisach części szczególnej KK, a taka sytuacja miała miejsce w odniesieniu do M. Z.. Zaskarżony wyrok był prawidłowy co do meritum, czyli w części dotyczącej rozstrzygnięcia o winie i karze. Nie było zatem mowy o ingerencji w materialną część rozstrzygnięcia, a jedynie o korekcie niemającej dla skonkretyzowanej sytuacji oskarżonego większego znaczenia. W świetle art. 105 § 2 kpk sprostowania dokonuje organ, który popełnił omyłkę, aczkolwiek jeżeli postępowanie toczy się przed instancją odwoławczą, może ona sprostować z urzędu orzeczenie pierwszej instancji, co też uczyniono. 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot utrzymania w mocy W całości. Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Bezzasadność wniesionej apelacji i brak okoliczności podlegających uwzględnieniu z urzędu. 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot i zakres zmiany ------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach zmiany ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. --------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 4.1. ---------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności ---------------------- --------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 6. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności II. Na podstawie art. 634 kpk w zw. z art. 627 kpk Sąd Okręgowy zasądził od oskarżonego na rzecz oskarżyciela posiłkowego A. Ż. 1.008 zł tytułem zastępstwa prawnego w instancji odwoławczej, ustalając wysokość tych kosztów zgodnie z § 11 ust. 2 pkt 4 w zw. z ust. 7 i § 17 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800). III. Wysokość wynagrodzenia adw. J. U. uzasadniały przepisy § 4 ust. 2 pkt 1-4 i ust. 3, § 17 ust. 2 pkt 4 i § 20 Rozporządzenia MS z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U.2019.18 t.j. z dnia 2019.01.04). IV. Na podstawie art. 634 kpk w zw. z art. 624 § 1 kpk, Sąd Okręgowy zwolnił oskarżonego od zapłaty kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, określając, iż wchodzące w ich skład wydatki poniesie Skarb Państwa. Za rozstrzygnięciem tej treści przemawiała spersonalizowana sytuacja oskarżonego i suma finansowych dolegliwości, jakie poniesie on z tej sprawy i bez uwzględnienia kosztów za II instancję. 7. PODPIS 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Obrońca oskarżonego Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Cały wyrok 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana

Wyrok Sądu Rejonowego w Bełchatowie wydany w dniu 20 sierpnia 2021 roku wydany w sprawie o sygn.

Wyrok Sądu Rejonowego w Mińsku Mazowieckim z dnia 22 lutego 2021 r., sygn.

Formularz UK 2 Sygnatura akt VI Ka 426/21 Załącznik dołącza się w każdym przypadku.

Sygn. akt II Ka 504/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 lutego 2025r. Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSO Agata Kowalska Sędziowie: SSO Dariusz Półtorak SSR del. Paweł Mądry (spr.) Protokolant: stażysta Kinga Łempicka przy udziale prokuratora Anny Olech-Maciąg po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2025 r. sprawy M. R. i C. W. oskarżonych z art. 158 § 2 kk na skutek apelacji, wniesionych przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego i obrońców oskarżonych od wyroku Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 19 kwietnia 2024 r. sygn. akt II K 89/23 I. zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy; II. zasądza od oskarżonych na rzecz Skarbu Państwa po 186,66 złotych tytułem kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze; III. zasądza od oskarżyciela posiłkowego M. K. na rzecz Skarbu Państwa 106,66 złotych tytułem kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II Ka 504/24 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 2 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji wyrok Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 19 kwietnia 2024 r., sygn. akt II K 89/23 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ---- --------------------- -------------------------------------------------------------- ------------- ------------- 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty --------- --------------------- ------------------------------------------------------------- -------------- ------------- 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu ----------------- ----------------------------------- ------------------------------------------------------------------------- 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu ----------------- ----------------------------------- ------------------------------------------------------------------------- . STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 1) zarzut obrazy art. 7 kpk poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny zeznań świadków K. R. (1), w zakresie w jakim Sąd odmówił im wiary oraz zeznań świadków Ł. R., D. J., K. R. (2), G. K. (1), R. J. (1), R. J. (2), z których to zeznań jednoznacznie wynika, że pokrzywdzony w czasie pobytu w S. w nocy z 16/17 lipca 2021 r., będąc w stanie znacznego upojenia alkoholowego, spadł ze schodów prowadzących do wynajmowanych przez uczestników imprezy kawalersko-panieńskiej pokoi, a ponadto w czasie pobytu w ww. miejscu oraz w M. wielokrotnie, będąc w stanie znacznego upojenia alkoholowego przewracał się; (zarzut z pkt 1 apelacji adw. K. W. tożsamy z zarzutem pkt 1 apelacji adw. J. G.) 2) zarzut obrazy przepisów postępowania, tj. art. 7 kpk poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny zeznań złożonych przez pokrzywdzonego M. K., w zakresie w jakim Sąd uznał je za wiarygodne i na podstawie których uznał, że oskarżony M. R. dokonał pobicia pokrzywdzonego wspólnie z C. W. w dniu 16 lipca 2021r. oraz samodzielnie w dniu 17 lipca 2021r., podczas gdy w interesie pokrzywdzonego było wskazanie M. R. jako sprawcy pobicia - osoby pozostającej w złych relacjach z pokrzywdzonym - w sytuacji gdy z relacji uczestników imprezy kawalersko-panieńskiej wynika, że pokrzywdzony doznał obrażeń ciała w wyniku upadku ze schodów oraz w czasie wielokrotnych upadków, które miały miejsce podczas pobytu w S. i M.; (zarzut z pkt 2 apelacji adw. K. W.) 3) zarzut obrazy art. 7 kpk poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny zeznań świadków W. K. (1), U. K., G. K. (2) i P. B. przejawiające się w bezpodstawnym uznaniu, że z tych zeznań wynika, iż K. R. (1) złożyła zawiadomienie o popełnionym przestępstwie z uwagi na stan zdrowia pokrzywdzonego, podczas gdy prawidłowa analiza dowodów zgromadzonych w sprawie - w szczególności zeznań K. R. (1) złożonych na rozprawie - wynika, że działała pod presją rodziny pokrzywdzonego; (zarzut z pkt 3 apelacji adw. K. W. tożsamy z zarzutem pkt 2 apelacji adw. J. G.) 4) zarzut obrazy przepisów postępowania, tj. art. 7 kpk poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny zeznań świadków W. K. (2) i S. K., M. Z. (1) i M. Z. (2) przejawiające się w bezpodstawnym uznaniu, że z tych zeznań wynika, iż w nocy z 16/17 lipca 2021 r. doszło do pobicia pokrzywdzonego, w sytuacji gdy prawidłowa analiza i ocena tych dowodów prowadzi do wniosku odmiennego, tj. że oskarżeni oraz pozostali uczestnicy imprezy kawalersko-panieńskiej spożywali alkohol i zachowywali się bardzo głośno; (zarzut z pkt 4 apelacji adw. K. W. tożsamy z zarzutem pkt 3 apelacji J. G.) 5) zarzut obrazy art. 7 kpk, art. 5 § 2 kpk poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodu z opinii sądowo lekarskiej sporządzonej przez lekarza B. Z. i T. D. przejawiające się w bezpodstawnym uznaniu, że dowód ten wskazuje na fakt, iż ustalone u pokrzywdzonego obrażenia ciała powstały w wyniku uderzeń pięściami i kopnięć, podczas biegli stwierdzają jedynie prawdopodobieństwo powstania obrażeń ciała u pokrzywdzonego w mechanizmie czynnym, tj. w wyniku pobicia, tym samym wątpliwości te winny zostać rozstrzygnięte na korzyść oskarżonego; (zarzut z pkt 5 apelacji adw. K. W. tożsamy z zarzutem z pkt 4 apelacji adw. J. G.) 6) zarzut obrazy przepisów postępowania, tj. art. 7 kpk, art. 410 kpk oraz art. 2 § 2 kpk poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i dokonanie jej w sposób dowolny, w opozycji do zasad prawidłowego rozumowania, wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego oraz niedostrzeganie przez Sąd istotnych sprzeczności w dowodach uznanych za wiarygodne, a jednoznacznie wskazujących na niemożność przypisania oskarżonemu zachowania objętego zarzutem, jak również ocenianie dowodów przez pryzmat z góry przyjętej tezy i pomijanie szeregu dowodów nie przystających do tejże, z góry przyjętej tezy - pominięcie w ustaleniach faktycznych sprawy dokumentacji medycznej z pobytów pokrzywdzonego w (...) Szpitalu Wojewódzkim w S. w dniu 30 lipca 2021 r., gdzie pokrzywdzony był pod wpływem alkoholu oraz w dniu 12 września 2021 r., gdzie pokrzywdzony był w Steinie upojenia alkoholowego; (zarzut z pkt 6 apelacji adw. K. W. tożsamy z zarzutem z pkt 5 apelacji adw. J. G.) w konsekwencji obrazy ww. przepisów postępowania obrońcy oskarżonych zarzucili także: 7) błąd w ustaleniach faktycznych, mający wpływ na treść orzeczenia, polegający na uznaniu, iż zebrany oraz ujawniony w toku postępowania materiał dowodowy daje podstawy do uznania, że oskarżony M. R. dokonał pobicia pokrzywdzonego M. K. wspólnie z C. W. w dniu 16 lipca 2021 r. oraz samodzielnie w dniu 17 lipca 2021 r., a ponadto że obrażenia ciała zdiagnozowane u pokrzywdzonego powstały w wyniku pobicia, a nie w innych okolicznościach, co w konsekwencji doprowadziło do stwierdzenia winy oskarżonego, podczas gdy prawidłowa ocena materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie prowadzi do przeciwnej konstatacji. (zarzut z pkt 7 apelacji adw. K. W.) 8) błąd w ustaleniach faktycznych, mający wpływ na treść orzeczenia, polegający na uznaniu, iż zebrany oraz ujawniony w toku postępowania materiał dowodowy daje podstawy do uznania, że oskarżony C. W. dokonał pobicia pokrzywdzonego M. K. wspólnie z M. R. w dniu 16 lipca 2021 r. a ponadto że obrażenia ciała zdiagnozowane u pokrzywdzonego powstały w wyniku pobicia, a nie w innych okolicznościach, co w konsekwencji doprowadziło do stwierdzenia winy oskarżonego, podczas gdy prawidłowa ocena materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie prowadzi do przeciwnej konstatacji (zarzut z pkt 6 apelacji adw. J. G.) z ostrożności procesowej obrońcy oskarżonych zarzucili: 9) obrazę przepisu art. 25 § 2 kk poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy z ustalonego przez Sąd stanu faktycznego wynika, że zachowanie pokrzywdzonego M. K. wobec uczestników imprezy, w szczególności w postaci szarpania się z K. R. (1) oraz Ł. R. zdeterminowało oskarżonych do podjęcia działań obronnych wobec K. R. (1) i Ł. R.; (zarzut z pkt 8 apelacji adw. K. W. tożsamy z zarzutem pkt 7 apelacji adw. J. G.) 10) rażącą niewspółmierność orzeczonego środka kompensacyjnego, poprzez orzeczenie od oskarżonego na rzecz pokrzywdzonego nawiązki w kwocie 10.000 zł, podczas gdy kwota ta nie odzwierciedla faktycznego stopnia przyczynienia się pokrzywdzonego do powstałych obrażeń, które mogły powstać również w wyniku licznych upadków pokrzywdzonego, w czasie kiedy pozostawał w nadmiernym upojeniu alkoholowym, oraz faktu prowokacyjnego zachowania pokrzywdzonego wobec pozostałych uczestników imprezy, w czasie wspólnego wyjazdu; (zarzut z pkt 9 apelacji adw. K. W. tożsamy z zarzutem pkt 8 apelacji adw. J. G.) ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny - przed przystąpieniem do analizy zarzutów zawartych w apelacjach obrońców oskarżonych M. R. i C. W. wskazać należy, że większość z nich jest tożsama i w tym zakresie, aby nie powielać wywodów Sądu odwoławczego w kolejnych rubrykach tabelarycznego uzasadnienia, zostaną one omówione łącznie. - Sąd Okręgowy po zapoznaniu się z aktami sprawy doszedł do przekonania, że ocena dowodów dokonana przez Sąd Rejonowy jest prawidłowa, gdyż poprzedzona jest ujawnieniem w toku rozprawy głównej całokształtu okoliczności sprawy, stanowi wynik rozważenia okoliczności przemawiających zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść oskarżonych, jest logicznie i przekonywująco uzasadniona, przy czym uwzględnia zasady wiedzy i doświadczenia życiowego. Warto zwrócić uwagę na to, że Sąd I instancji w pisemnych motywach zaskarżonego rozstrzygnięcia wskazał wszystkie dowody, którym nadał przymiot wiarygodności, a także wyodrębnił te, które na przypisanie takiej cechy nie zasługiwały. Nie zabrakło też wskazania powodów, które wpłynęły na takie a nie inne ukształtowanie oceny zgromadzonych w sprawie dowodów. - ocena zeznań świadka K. R. (1), w zakresie w jakim Sąd odmówił im wiary oraz zeznań świadków Ł. R., D. J., K. R. (2), G. K. (1), R. J. (1) i R. R. zaprezentowana na łamach pisemnego uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia, nie budzi zastrzeżeń Sądu Okręgowego, który w całości ją aprobuje. Sam fakt, że oceniono te dowody w aspekcie ich wiarygodności nie w taki sposób jak życzyliby sobie tego obrońcy oskarżonych nie jest tożsamy ze stwierdzeniem, że w procesie ich weryfikacji doszło do naruszenia reguły płynącej z treści art. 7 kpk. Wskazać należy, że ustawa procesowa nie daje podstaw do preferowania lub dyskwalifikowania dowodów według kryterium, czy jest on korzystny, czy też obciążający dla oskarżonego. O wartości dowodu nie stanowi ocena z punktu widzenia interesów stron, lecz treść dowodu - tak w aspekcie jego wewnętrznej spójności, jak i w konfrontacji z treścią innych dowodów. Żaden bowiem dowód nie może być oceniany w oderwaniu od wymowy wszystkich pozostałych (wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 11 marca 2015 r., II AKa 47/15, LEX nr 1658992). - dokładna analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, iż świadek K. R. (1) w toku postępowania przygotowawczego wiernie i szczegółowo opisała przebieg zdarzenia z udziałem pokrzywdzonego i oskarżonych. Wtedy też świadek przyznała, że M. R. uderzył M. K. w głowę, a następnie gdy pokrzywdzony leżał na ziemi, wspólnie z C. W. zaczęli kopać go i nie reagowali na krzyk świadka. Świadek ponadto wskazała, że następnego dnia po pobiciu u pokrzywdzonego widoczne były obrażenia, które szczegółowo opisała. Jak słusznie ocenił Sąd Rejonowy, o wiarygodności tych depozycji świadczy również fakt, iż świadek składając zawiadomienie dołączyła do protokołu nagranie, na którym słychać jak oskarżeni omawiają między sobą, jakich uszkodzeń ciała doznali bijąc pokrzywdzonego. Ocena zeznań tego świadka dokonana przez Sąd I instancji, zarówno w zakresie części zasługującej na wiarę jak i tej, której Sąd odmówił waloru wiarygodności jest przekonująca i zgodna z zasadami określony w art. 7 kpk, zaś obrońcy nie zdołali wykazać, aby była ona sprzeczna z zasadami logiki, doświadczenia życiowego bądź też była dowolna. - odnosząc się natomiast do zeznań świadków: Ł. R., D. J., K. R. (2), G. K. (1), R. J. (1) oraz R. J. (2) w zakresie, w jakim wskazywali oni, iż obrażenia pokrzywdzonego powstały w wyniku jego rzekomego upadku ze schodów oraz w wyniku częstej utraty równowagi ze względu na znaczne upojenie alkoholowe należy podkreślić, że jak słusznie ocenił Sąd I instancji, relacja ta stoi w ewidentnej sprzeczności nie tylko z pierwszymi zeznaniami K. R. (1), lecz także z zeznaniami pozostałych gości, którzy zajmowali pomieszczenia mieszkalne bezpośrednio pod tymi, które wynajmowali oskarżeni. Świadek Ł. R., D. J., K. R. (2) i G. K. (1) w postępowaniu przygotowawczym jednakowo zeznali, że usłyszeli huk przy schodach, który wskazywałby, że M. K. z nich spadł. Natomiast lokatorzy zajmujący pomieszczenia de facto pod schodami, nie słyszeli żadnych hałasów na to wskazujących. Świadek M. Z. (1) i M. Z. (2) wprost wskazali, że nie słyszeli, aby ktoś spadł ze schodów, podobnie jak świadek W. K. (2), który wykluczył aby coś czy ktoś spadł ze schodów, natomiast wskazał, że około godziny 02:00-03:00 w dniu 16 lipca 2021 r. słyszał kłótnię dochodzącą z dworu, w trakcie której usłyszał, jak chłopak uderzył dziewczynę, a następnie w odwecie kilka osób rzuciło się na niego przewracając ławkę. Również świadek S. K. słyszała odgłosy szarpaniny w trakcie której jedna z dziewczyn z bawiącego się towarzystwa krzyczały cyt.: „ zostaw go, nie bij go”. - w ocenie Sądu Okręgowego, Sąd meriti słusznie dał wiarę zeznaniom świadków, bowiem są to osoby obce dla stron, które nie mają żadnego interesu w ostatecznym rozstrzygnięciu sprawy, w przeciwieństwie do oskarżonych oraz świadków Ł. R., D. J., K. R. (2), G. K. (1), R. J. (1) oraz R. J. (2), którzy są wieloletnimi przyjaciółmi i w zeznaniach zarówno w postępowaniu przygotowawczym jak i sądowym dali upust swojemu silnemu odczuciu, że pokrzywdzony w trakcie całego wyjazdu zachowywał się niepoprawnie wobec nich. - również argumenty obrony dotyczące tego, że K. R. (1) składając zawiadomienie o przestępstwie działała pod presją rodziny pokrzywdzonego należało uznać za chybione. Jak wynika z uzasadnienia Sądu I instancji, Sąd ten szczegółowo wskazał, z jakich względów twierdzenia te nie zasługują na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy wskazać, że K. R. (1) składała zawiadomienie o przestępstwie samodzielnie, jedynie w obecności funkcjonariusza protokołującego, co gwarantowało jej swobodę wypowiedzi. Jak wynika z zeznań świadka P. B., tj. osoby, która zawiozła K. R. (1) na komendę, nie rozmawiał on z kobietą o przebiegu zdarzenia i nie uczestniczył w policyjnych czynnościach. O dobrowolności działań K. R. (1) świadczy ponadto fakt, iż do protokołu pierwszego przesłuchania dołączyła ona wspomniane wcześniej nagranie głosowe, wskazując jednocześnie czyje głosy można na nim usłyszeć. W tym miejscu podkreślenia wymaga, iż zgodnie z wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z 25 kwietnia 2018 r., II AKa 30/18, LEX nr 2531893, zasada swobodnej oceny dowodów nie wyklucza przyznania wiarygodności jedynie części depozycji danego osobowego źródła dowodowego oraz dyskwalifikacji pozostałego zakresu jego wypowiedzi, pod warunkiem, że wyprowadzone wnioskowanie, będzie uwzględniało treść dowodu, tak w aspekcie jego cech wewnętrznych, jak i w konfrontacji z treścią innych dowodów, a zarazem będzie logiczne, oparte na wiedzy i wskazaniach doświadczenia życiowego i w rezultacie zamykające pole dla ocen alternatywnych, co miało miejsce w przedmiotowej sprawie. - odnosząc się do zarzutu 2 z apelacji obrońcy oskarżonego M. R. należy wskazać, że, w ocenie Sądu Okręgowego, Sąd Rejonowy słusznie ocenił zeznania pokrzywdzonego jako wiarygodne w całości odnośnie przebiegu zdarzenia objętego zarzutem aktu oskarżenia. Nie ulega wątpliwości, iż przebieg zrelacjonowany przez pokrzywdzonego pokrywa się z przebiegiem wydarzeń wskazanym przez świadka K. R. (1) w pierwszych zeznaniach oraz z tym, co usłyszeli świadkowie W. K. (2), S. K., M. Z. (2) oraz M. Z. (1). Bezpośrednim dowodem wskazującym na to, iż pokrzywdzony został dotkliwie pobity przez oskarżonych jest także nagranie głosowe, w którym jak już wskazano wcześniej, oskarżeni omawiali jakich urazów doznali na dłoniach w wyniku uderzania pokrzywdzonego. Wobec powyższego nie ulega wątpliwości, iż ocena zeznań pokrzywdzonego dokonana przez Sąd meriti była zgodna z zasadami wyrażonymi w art. 7 kpk, bowiem pokrzywdzony pomimo stanu upojenia alkoholowego nie miał problemu z odtworzeniem przebiegu wydarzeń, w trakcie zdarzenia nie stracił przytomności i był świadomy, kto go atakuje. Relację pokrzywdzonego potwierdzają ponadto opinie biegłych, tj. lekarza B. Z. i lekarza T. D., - odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 7 kpk i art. 5 kpk poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodu z opinii sądowo lekarskiej sporządzonej przez w/w lekarzy należy na wstępie poczynić uwagę dotyczącą formułowania zarzutów. Wielokrotnie w orzecznictwie podkreśla się, że nie można równocześnie podnosić zarzutu obrazy art. 7 kpk i art. 5 § 2 kpk, w sytuacji gdy o naruszeniu art. 5 § 2 kpk można mówić dopiero wtedy, gdy mimo przeprowadzenia postępowania dowodowego w sposób wyczerpujący i poddania ocenie ujawnionych na rozprawie dowodów zgodnie z regułami art. 7 kpk, pozostaną nadal wątpliwości, które nie zostały rozstrzygnięte na korzyść oskarżonego. (postanowienie Sądu Najwyższego z 6 marca 2024 r., II KK 19/24, LEX nr 3692414) Ponadto, dla zasadności zarzutu obrazy art. 5 § 2 kpk nie wystarczy zaprezentowanie przez skarżącego własnych wątpliwości co do stanu dowodów, ale wykazanie, że orzekający w sprawie Sąd rzeczywiście miał wątpliwości o takim charakterze i nie rozstrzygnął ich na korzyść oskarżonego. W postępowaniu karnym rzeczą naturalną jest występowanie dowodów wskazujących na sprzeczne wersje wydarzeń, lecz to właśnie obowiązkiem sądu jest dokonanie rzetelnej oceny materiału dowodowego i wyeliminowanie mogących się prima facie pojawić wątpliwości. Dopiero, jeśli nie można ich rozwiać, zastosowanie znajdzie art. 5 § 2 kpk. Należy przy tym podkreślić, że: przepis ten dotyczy wątpliwości, które ma i nie jest w stanie rozstrzygnąć sąd rozpoznający sprawę, nie zaś wątpliwości którejś ze stron co do prawidłowości rozstrzygnięcia dokonanego przez ten sąd. Podkreślenia wymaga, że w przedmiotowej sprawie, zarówno Sąd meriti jak i Sąd odwoławczy badający sprawę nie powziął jakichkolwiek wątpliwości co do mechanizmu powstania obrażeń u pokrzywdzonego, bowiem mechanizm ich powstania wynika nie tylko z opinii biegłych, lecz także z częściowo wiarygodnych zeznań K. R. (1), pokrzywdzonego M. K. oraz nagrania głosowego. Właśnie ten wymieniony materiał dowodowy, oceniony zgodnie z zasadami wynikającymi z art. 7 kpk nie stworzył pola do powzięcia jakichkolwiek wątpliwości, tudzież wysunięcia alternatywnej wersji wydarzeń, wbrew twierdzeniom obrony. Odnosząc się konkretnie do opinii biegłych należy wskazać, że opinie te są jasne i pełne w rozumieniu art. 201 kpk. Biegły lekarz medycyny sądowej B. Z. w pisemnej opinii wskazał do jakich obrażeń – jego zdaniem – powinien doprowadzić niekontrolowany upadek ze schodów, a także że takowe u pokrzywdzonego nie wystąpiły, natomiast charakterystyka obrażeń M. K. wskazuje, że powstały one w wyniku uderzeń pięściami i kopnięć, tj. „ narzędziami” twardymi, tępymi, tępokrawędzistymi, dlatego nie doszło u pokrzywdzonego do obtarcia naskórka i doznania ran, które pojawiłyby się w przypadku upadku z wysokich schodów wyłożonych twardymi kafelkami. Mając powyższe na uwadze, próba zdyskredytowania opinii biegłych przez obronę nie mogła się udać. - obrońcy oskarżonych zarzucając naruszenie art. 7 kpk, art. 410 kpk oraz art. 2 § 2 kpk poprzez pominięcie przez Sąd dokumentacji medycznej z pobytów pokrzywdzonego w szpitalu w dniu 30 lipca 2021 r. oraz w dniu 12 września 2021 r., starają się wykazać, że pokrzywdzony cierpiał na tzw. zanik pamięci wywołany nadmierną ilością wypitego alkoholu. Twierdzenia te są oczywiście jedynie polemiką z prawidłowymi ustaleniami faktycznymi, bowiem z żadnego elementu materiału dowodowego nie wynika, aby pokrzywdzony miał jakiekolwiek problemy z pamięcią. Ponadto, jak już wielokrotnie wskazano w niniejszym uzasadnieniu, relacja pokrzywdzonego co do powstania urazów znajduje swoje potwierdzenie również w zeznaniach innych świadków oraz opinii biegłych. - niezasadne okazały się również zarzuty błędu w ustaleniach faktycznych, które mają charakter wtórny wobec zarzutów prawa procesowego. Tym samym niezasadność zarzutu związanych z oceną zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego implikuje niezasadność zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych. Sąd Okręgowy w Siedlcach dokonując kontroli instancyjnej uznał, iż ustalenia faktyczne dokonane w niniejszej sprawie przez Sąd I instancji są pozbawione jakiegokolwiek błędu, trafne, prawidłowe oraz mające pełne oraz logiczne oparcie w wiarygodnym materiale dowodowym, a zatem nie mogą być uznane za błędne. - odnosząc się do alternatywnego zarzutu naruszenia art. 25 § 2 kk należy wskazać, że w ocenie Sądu odwoławczego całokształt ujawnionych w sprawie okoliczności pozwala na przyjęcie, iż gwałtowne w swym przebiegu zajście, do którego doszło z udziałem oskarżonych i pokrzywdzonego miało charakter niebezpieczny, a obrażenia ciała których doznał M. K. stanowiły ciężki uszczerbek na zdrowiu w postaci choroby realnie zagrażającej życiu w rozumieniu art. 156 § 2 kk. Sąd meriti nie miał wątpliwości co do tego, że oskarżeni w okresie od dnia 16 lipca 2021 r. do dnia 18 lipca 2021 r. wspólnie wzięli udział w pobiciu M. K. w ten sposób, że M. R. uderzał pokrzywdzonego pięściami w głowę, a gdy pokrzywdzony upadł, oskarżeni kopali go razem po całym ciele, a dodatkowo M. R. w dniu 17 lipca 2021 r. kilkukrotnie uderzył pokrzywdzonego pięścią w twarz oraz tułów, a kiedy pokrzywdzony się przewrócił – kopał go tj. dopuścili się popełnienia czynu z art. 158 § 2 kk. Jest przy tym oczywiste, że na kanwie powyższych ustaleń nie może być mowy o działaniu oskarżonych w warunkach obrony koniecznej. Wprawdzie przekroczenie granic obrony koniecznej może przybrać postać ekscesu ekstensywnego, a więc dotyczyć sytuacji, gdy działanie obronne zostało przedłużone na czas, w którym napastnik zrezygnował już z kontynuowania zamachu, ale musi występować pewien związek pomiędzy podjętą akcją obronną a samym zamachem. Nie sposób bowiem racjonalnie mówić o przekroczeniu granic obrony w sytuacji, gdy podjęta akcja tak dalece oderwała się od sytuacji związanej z zamachem, że była faktycznie motywowana inną kwestią niż chęć obrony. W przedmiotowej sprawie, obrońcy oskarżonych starają się wywieść, iż zachowanie oskarżonych było reakcją na naganne zachowanie pokrzywdzonego, tj. ubliżanie ówczesnej narzeczonej K. R. (1) oraz szarpanie świadka Ł. R. za ubranie. Wobec prawidłowo ustalonego stanu faktycznego oczywistym jest, że akcja podjęta przez oskarżonych była dalece oderwana od zachowania pokrzywdzonego, że nie sposób uznać pobicia go za reakcję w celu obrony kobiet uczestniczących w wyjeździe. Mając powyższe na uwadze, zarzut dotyczący naruszenia art. 25 § 2 kk zarówno wobec oceny zachowania M. R. jak i C. W. należało uznać za chybiony. - Sąd Okręgowy ponadto nie zgadza się z twierdzeniem obrońców oskarżonych, jakoby Sąd Rejonowy orzekając w niniejszej sprawie orzekł od oskarżonych na rzecz pokrzywdzonego nawiązkę w wysokości rażąco niewspółmiernej. Nawiązka, o której mowa w art. 46 §2 k.k., jest rodzajem " zryczałtowanego naprawienia szkody", w tym przypadku szkody niemajątkowej, czyli krzywdy i z uwagi na kompensacyjny charakter nawiązki jej wysokość winna mieć realny, a nie symboliczny wymiar. Mając powyższe na uwadze, Sąd Okręgowy stoi na stanowisku, iż wysokość orzeczonej w przedmiotowej sprawie nawiązki uwzględnia rozmiar wyrządzonej krzywdy, ocenionej zwłaszcza przez pryzmat subiektywnych doznań ofiary przestępstwa, sposobu działania sprawców, jak również tego, jaki wpływ na stan psychiczny osoby pokrzywdzonej wywołało znalezienie się w sytuacji ofiary przestępstwa. Mając na uwadze chociażby charakter obrażeń doznanych przez pokrzywdzonego, trudno jest doszukać się choćby cienia racjonalnego rozumowania w stanowisku, że zasądzona kwota nawiązki 10.000 zł od każdego oskarżonego jest zbyt wysoka. Wniosek wnioski apelacji obrońcy oskarżonego M. R.: - wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonego od zarzucanego mu czynu. ewentualnie: - wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku i nadzwyczajne złagodzenie kary na podstawie art. 25 § 2 kk poprzez orzeczenie kary grzywny w wysokości 200 stawek po 20 zł jedna stawka oraz nawiązki na rzecz pokrzywdzonego w kwocie 1000 zł. wniosek apelacji obrońcy oskarżonego C. W.: - wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonego od zarzucanego mu czynu. ewentualnie: - wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku i nadzwyczajne złagodzenie kary na postawie art 25 § 2 kk poprzez orzeczenie kary grzywny w wysokości 50 stawek po 20 zł jedna stawka oraz nawiązki na rzecz pokrzywdzonego w kwocie 1000 zł ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. bezzasadność zarzutów obu apelacji skutkowała bezzasadnością ich wniosków. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 1. ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot utrzymania w mocy cały wyrok Zwięźle o powodach utrzymania w mocy bezzasadność wniesionych apelacji i brak okoliczności podlegających uwzględnieniu z urzędu 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot i zakres zmiany ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach zmiany ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. ----------------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 4.1. ------------------------------------------------------------------------------------------ ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności ----------------------- ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 6. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności II., III. Sąd Okręgowy na podstawie art. 636 § 1 kpk w zw. z art. 8 i art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych (tekst jedn. Dz. U. z 1983 r., Nr 49, poz. 223 z późn. zm.), obciążył oskarżonych kosztami sądowymi za II instancję (180 zł opłaty od kary i 6,66 zł ryczałtu za doręczenia pism w postępowaniu apelacyjnym). 7. PODPIS 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację obrońca oskarżonego M. R. Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja cały wyrok 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 2 Podmiot wnoszący apelację obrońca oskarżonego C. W. Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja cały wyrok 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana