Legislator Case Law & Legislation
III Ko 150/20 AI generated

III Ko 150/20 · Sąd powszechny

Case Number III Ko 150/20
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Decision Date
Outcome SENTENCE

Legislator summary

AI generated

Sygn. akt III Ko 150/20 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 września 2020 roku Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim w III Wydziale Karnym w składzie: Przewodniczący sędzia SO Tomasz Olszewski Protokolant starszy sekretarz sądowy Magdalena Mazurkiewicz w obecności prokuratora Jacka Kujawskiego po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 września 2020r. sprawy z wniosku pełnomocnika Z. R. w przedmiocie zadośćuczynienia za doznaną krzywdę przez Z. R. wynikłą z pełnienia czynnej służby wojskowej, do której odbycia został powołany za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego orzeka 1. na podstawie art.8a ust. 1 ustawy o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu państwa polskiego z dnia 23 lutego 1991r. (t.j. z 25 października 2018 r. Dz. U. z 2018 r. poz. 2099) zasądza od Skarbu Państwa – kasy Sądu Okręgowego w Piotrkowie Trybunalskim na rzecz Z. R. kwotę 30.000 (trzydzieści tysięcy) złotych tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę, wynikłą z pełnienia czynnej służby wojskowej, do której odbycia został powołany za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego w okresie od dnia 8 listopada 1982r. do dnia 3 lutego 1983r., wraz z ustawowymi odsetkami licząc od dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 2. oddala wniosek w pozostałej części; 3. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawcy Z. R. kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100, w tym 55,20 zł tytułem VAT) zł tytułem zwrotu kosztów związanych z ustanowieniem pełnomocnika z wyboru; 4. ustala, że koszty sądowe postępowania ponosi Skarb Państwa. UZASADNIENIE Formularz (...) Sygnatura akt (...) WNIOSKODAWCA Z. R. ZWIĘZŁE PRZEDSTAWIENIE ZGŁOSZONEGO ŻĄDANIA 1. Odszkodowanie (kwota główna) Odsetki 1. ----------------------- ---------------------------------- 2. Zadośćuczynienie (kwota główna) Odsetki 1. 559.795,87 zł Odsetki ustawowe od dnia uprawomocnienia się wyroku 3. Inne 1. -------------------------------------------------------------------- Ustalenie faktów Fakty uznane za udowodnione Lp. Fakt Dowód Numer karty 3.1.1. - wnioskodawca przed powołaniem na trzymiesięczne szkolenia wojskowe w związku z wykonaniem zarządzenia S. Generalnego Wojska Polskiego nr (...) z dnia 26 października 1982r. w okresie poprzedzającym wprowadzenie stanu wojennego oraz w późniejszym czasie był członkiem (...) i w ramach jej struktur prowadził działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego. - w związku z tą działalnością został powołany do odbycia trzymiesięcznego szkolenia wojskowego rezerwy w Jednostce Wojskowej nr (...) w C.. Termin stawienia się Z. R. w jednostce wyznaczono na dzień 8 listopada (...). - w związku z odbywaniem tych szkoleń Z. R. przebywał we wspomnianej jednostce łącznie 87 dni tj. od dnia 8 listopada 1982r. do dnia 3 lutego 1982r. - celem powołania żołnierzy rezerwy do odbycia szkoleń wojskowych była potrzeba izolowania „elementów reakcyjnych”, w szczególności członków ówczesnej opozycji na czas spodziewanych przez komunistyczne władze protestów związanych z pierwszą rocznicą wprowadzenia stanu wojennego. - Z. R. wraz z pozostałymi uczestnikami szkoleń został skoszarowany w drewnianym baraku przeznaczonym dla kilkunastu osób. Spano na drewnianych lub metalowych pryczach piętrowych. Barak był ogrzewany przy pomocy metalowego piecyka na węgiel, a w związku z tym, że szkolenia miały miejsce w okresie jesienno – zimowym, miejsce to pozostawało permanentnie niedograne. Po tygodniu skończył się zapas węgla, co powodowało, że żołnierze na własną rękę pozyskiwali opał z pobliskiego lasu. - członkowie oddziału, w którym przebywał Z. R. korzystali z łaźni oddalonej od miejsca zakwaterowania o 100 m, która wyposażona była wyłącznie w zimną wodę. - Z. R. w okresie pobytu w C. nie miał możliwości kontaktu z rodziną, ani w formie bezpośredniej, ani listownej, bądź telefonicznej. Pierwszy list wnioskodawca otrzymał po Bożym Narodzeniu. Nie miał możliwości opuszczenia miejsca zakwaterowania. - wnioskodawca wraz z pozostałymi rezerwistami odizolowany był od innych żołnierzy stacjonujących w tej samej jednostce. - Z. R. w ramach „szkoleń” miał obowiązek kopania transzei, rowów, które następnie trzeba było zakopywać, uczestniczenia w biegach nocnych. - w trakcie szkoleń dwa razy w tygodniu przeprowadzane były pogadanki polityczne, które służyły próbie indoktrynacji politycznej rezerwistów. Z. R. był dwukrotnie przesłuchiwany przez funkcjonariuszy SB. - w czasie odbywania szkoleń wojskowych Z. R. miał (...) lata, był zdrowym i sprawnym mężczyzną, był żonatym ojcem (...) dziecka. W trakcie pobytu w C. nie przechodził żadnej choroby. - po powrocie do domu wnioskodawcy zdarzało się lunatykować, w związku z czym zgłosił się do psychologa. Zeznania wnioskodawcy Zeznania wnioskodawcy dokument Oględziny książeczki wojskowej Oględziny książeczki wojskowej Zeznania wnioskodawcy fakt znany z urzędu Zeznania wnioskodawcy Publikacja: „Wojskowe obozy internowania w Polsce w latach 1982 – 1983”, M. D. Zeznania Z. R. k. 102 - 103 k. 102 – 103 15 - 16 k. 101 k. 101 k. 102 – 103 k. 102 - 103 k. 102 - 103 Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Fakt Dowód Numer karty 3.2.1. ---------------------------------------------------------------------------- ------------- --------------- ło ich doskonalenie ocena DOWODów Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 3.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu Zeznania wnioskodawcy, Dowody z dokumentów przedstawionych przez pełnomocnika wnioskodawcy Wszystkie dowody przeprowadzone na rozprawie, a wnioskowane przez pełnomocnika Z. R. sąd uznał za wiarygodne. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 3.1 albo 3.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu -------------- ----------------------------------------------------------------------------------- PODSTAWA PRAWNA Odszkodowanie 1. Kwota główna Odsetki 1. ------------------- ------------------------- Zwięźle o powodach podstawy prawnej -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Zadośćuczynienie 2. Kwota główna Odsetki 1. Art.8a ust. 1 ustawy z dnia 23 lutego 1991r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego (Dz. U. Nr 34, poz. 149 ze zmianami) Zwięźle o powodach podstawy prawnej Inne 3. --------------------- Zwięźle o powodach podstawy prawnej --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU W PRZEDMIOCIE ŻĄDANIA Zwięźle o powodach rozstrzygnięcia Odszkodowanie 1. Kwota główna Odsetki 1. -------------------------------------------- ---------------------------------------- Zadośćuczynienie 2. Kwota główna 30.000 zł Odsetki Ustawowe, od dnia uprawomocnienia się wyroku. 1. Zadośćuczynienie przyznane wnioskodawcy odpowiada stopniowi cierpień i krzywd, jakie doświadczył on w związku z pobytem w jednostce wojskowej w C.. Poza kwestią jest, że wnioskodawca, oraz kilkudziesięciu jego towarzyszy niedoli doświadczyli formy bezwzględnej represji ze strony ówczesnego aparatu władzy. Celem ich zgrupowania w ramach trzymiesięcznych szkoleń nie było doskonalenie zdolności bojowych, lecz programowa izolacja połączona z mniej lub bardziej wyrafinowanymi formami szykan wynikających z ich działalności antysystemowej. W związku z tym sąd dostrzega, że źródłem krzywdy, jaką doświadczył Z. R. były z jednej strony – celowe i konsekwentnie realizowane przez dowództwo jednostki działania zmierzające do złamania patriotycznego ducha rezerwistów (izolowanie od innych żołnierzy, wyczerpujące i pozbawione jakiegokolwiek sensu zadania i prace, przesłuchania prowadzone przez funkcjonariuszy bezpieki, werbalne szykany, fatalne warunki sanitarno-bytowe, w jakich wnioskodawca przebywał, brak możliwości kontaktu z rodziną, obawa, której źródłem była niepewność co do czasu zakończenia szkoleń), z drugiej jednak - miarkując wysokość zadośćuczynienia, sąd miał obowiązek uwzględnić wszystkie okoliczności, które miały wpływ na rozmiar i rodzaj cierpień, jakie przypadły w udziale Z. R., w szczególności zaś to, że: - wnioskodawca był w tym czasie osobą młodą, w pełni sił, zdrową i gotową do ponoszenia nawet znacznych obciążeń fizycznych, - szkolenia wojskowe, pomimo ekstremalnych warunków, w jakich się odbywały, nie wywołały u wnioskodawcy żadnych skutków w sferze jego zdrowia, - obiektywny fakt, że służbę wojskową przyszło mu odbywać w okresie stanu wojennego połączonego z głęboką recesją gospodarczą, skutkującą deficytem wszelkich dóbr (może poza octem i musztardą), co sprawiało, że odbywanie służby wojskowej w tamtym czasie połączone było z ponadprzeciętnymi niedogodnościami w sferze socjalnym, żywieniowym i bytowym o ogólnym, powszechnym charakterze. Inne 3. ----------------------- Inne ROZSTRZYGNIĘCIA Zawarte w WYROKU Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności ----------------------------------------------------------------------------------------------------------- KOszty procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności Zgodnie z art.13 ustawy postepowanie w przedmiocie zadośćuczynienia jest wolne od kosztów sądowych. Na wniosek pełnomocnika wnioskodawcy sąd przyznał Z. R. kwotę 295,20 zł tytułem zwrotu kosztów związanych z ustanoweniem pełnomocnika z wyboru. Podstawą prawną rozstrzygnięcia był 11 punkt 6 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018r., poz. 265). Sąd nie uwzględnił w tym zakresie wniosku pełnomocnika o zasądzenie kosztów związanych z ustanowieniem pełnomocnika w wysokości sześciokrotności stawki minimalnej, bowiem nie podzielił stanowiska, by niniejszą sprawę cechowały wysoki stopień szczegółowości i zawiłości. Przeciwnie. Zarówno ustalenia faktyczne, jaki podstawa prawna żądania nie nastręczały jakichkolwiek trudności, czego potwierdzeniem jest fakt, że sprawa zakończyła się na pierwszym terminie rozprawy, materiał dowodowy ograniczony został do dowodów z dokumentów zeznań jednego świadka był od początku bezsporny i niekwestionowany przez żadną ze stron. PODPIS

Legislator headnote

AI generated

III Ko 150/20 · Sąd powszechny: Sygn. akt III Ko 150/20 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 września 2020 roku Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim w III Wydziale Karnym w składzie: Przewodniczący sędzia SO Tomasz Olszewski Protokolant starszy sekretarz sądowy Magdalena Mazurkiewicz w obecności prokuratora Jacka Kujawskiego po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 września 2020r. sprawy z wniosku pełnomocnika Z. R. w przedmiocie zadośćuczynienia za doznaną krzywdę przez Z. R. wynikłą z pełnienia czynnej służby wojskowej, do której odbycia został powołany za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego orzeka 1. na podstawie art.8a ust. 1 ustawy o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu państwa polskiego z dnia 23 lutego 1991r. (t.j. z 25 października 2018 r. Dz. U. z 2018 r. poz. 2099) zasądza od Skarbu Państwa – kasy Sądu Okręgowego w Piotrkowie Trybunalskim na rzecz Z. R. kwotę 30.000 (trzydzieści tysięcy) złotych tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę, wynikłą z pełnienia czynnej służby wojskowej, do której odbycia został powołany za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego w okresie od dnia 8 listopada 1982r. do dnia 3 lutego 1983r., wraz z ustawowymi odsetkami licząc od dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 2. oddala wniosek w pozostałej części; 3. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawcy Z. R. kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100, w tym 55,20 zł tytułem VAT) zł tytułem zwrotu kosztów związanych z ustanowieniem pełnomocnika z wyboru; 4. ustala, że koszty sądowe postępowania ponosi Skarb Państwa. UZASADNIENIE Formularz (...) Sygnatura akt (...) WNIOSKODAWCA Z. R. ZWIĘZŁE PRZEDSTAWIENIE ZGŁOSZONEGO ŻĄDANIA 1. Odszkodowanie (kwota główna) Odsetki 1. ----------------------- ---------------------------------- 2. Zadośćuczynienie (kwota główna) Odsetki 1. 559.795,87 zł Odsetki ustawowe od dnia uprawomocnienia się wyroku 3. Inne 1. -------------------------------------------------------------------- Ustalenie faktów Fakty uznane za udowodnione Lp. Fakt Dowód Numer karty 3.1.1. - wnioskodawca przed powołaniem na trzymiesięczne szkolenia wojskowe w związku z wykonaniem zarządzenia S. Generalnego Wojska Polskiego nr (...) z dnia 26 października 1982r. w okresie poprzedzającym wprowadzenie stanu wojennego oraz w późniejszym czasie był członkiem (...) i w ramach jej struktur prowadził działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego. - w związku z tą działalnością został powołany do odbycia trzymiesięcznego szkolenia wojskowego rezerwy w Jednostce Wojskowej nr (...) w C.. Termin stawienia się Z. R. w jednostce wyznaczono na dzień 8 listopada (...). - w związku z odbywaniem tych szkoleń Z. R. przebywał we wspomnianej jednostce łącznie 87 dni tj. od dnia 8 listopada 1982r. do dnia 3 lutego 1982r. - celem powołania żołnierzy rezerwy do odbycia szkoleń wojskowych była potrzeba izolowania „elementów reakcyjnych”, w szczególności członków ówczesnej opozycji na czas spodziewanych przez komunistyczne władze protestów związanych z pierwszą rocznicą wprowadzenia stanu wojennego. - Z. R. wraz z pozostałymi uczestnikami szkoleń został skoszarowany w drewnianym baraku przeznaczonym dla kilkunastu osób. Spano na drewnianych lub metalowych pryczach piętrowych. Barak był ogrzewany przy pomocy metalowego piecyka na węgiel, a w związku z tym, że szkolenia miały miejsce w okresie jesienno – zimowym, miejsce to pozostawało permanentnie niedograne. Po tygodniu skończył się zapas węgla, co powodowało, że żołnierze na własną rękę pozyskiwali opał z pobliskiego lasu. - członkowie oddziału, w którym przebywał Z. R. korzystali z łaźni oddalonej od miejsca zakwaterowania o 100 m, która wyposażona była wyłącznie w zimną wodę. - Z. R. w okresie pobytu w C. nie miał możliwości kontaktu z rodziną, ani w formie bezpośredniej, ani listownej, bądź telefonicznej. Pierwszy list wnioskodawca otrzymał po Bożym Narodzeniu. Nie miał możliwości opuszczenia miejsca zakwaterowania. - wnioskodawca wraz z pozostałymi rezerwistami odizolowany był od innych żołnierzy stacjonujących w tej samej jednostce. - Z. R. w ramach „szkoleń” miał obowiązek kopania transzei, rowów, które następnie trzeba było zakopywać, uczestniczenia w biegach nocnych. - w trakcie szkoleń dwa razy w tygodniu przeprowadzane były pogadanki polityczne, które służyły próbie indoktrynacji politycznej rezerwistów. Z. R. był dwukrotnie przesłuchiwany przez funkcjonariuszy SB. - w czasie odbywania szkoleń wojskowych Z. R. miał (...) lata, był zdrowym i sprawnym mężczyzną, był żonatym ojcem (...) dziecka. W trakcie pobytu w C. nie przechodził żadnej choroby. - po powrocie do domu wnioskodawcy zdarzało się lunatykować, w związku z czym zgłosił się do psychologa. Zeznania wnioskodawcy Zeznania wnioskodawcy dokument Oględziny książeczki wojskowej Oględziny książeczki wojskowej Zeznania wnioskodawcy fakt znany z urzędu Zeznania wnioskodawcy Publikacja: „Wojskowe obozy internowania w Polsce w latach 1982 – 1983”, M. D. Zeznania Z. R. k. 102 - 103 k. 102 – 103 15 - 16 k. 101 k. 101 k. 102 – 103 k. 102 - 103 k. 102 - 103 Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Fakt Dowód Numer karty 3.2.1. ---------------------------------------------------------------------------- ------------- --------------- ło ich doskonalenie ocena DOWODów Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 3.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu Zeznania wnioskodawcy, Dowody z dokumentów przedstawionych przez pełnomocnika wnioskodawcy Wszystkie dowody przeprowadzone na rozprawie, a wnioskowane przez pełnomocnika Z. R. sąd uznał za wiarygodne. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 3.1 albo 3.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu -------------- ----------------------------------------------------------------------------------- PODSTAWA PRAWNA Odszkodowanie 1. Kwota główna Odsetki 1. ------------------- ------------------------- Zwięźle o powodach podstawy prawnej -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Zadośćuczynienie 2. Kwota główna Odsetki 1. Art.8a ust. 1 ustawy z dnia 23 lutego 1991r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego (Dz. U. Nr 34, poz. 149 ze zmianami) Zwięźle o powodach podstawy prawnej Inne 3. --------------------- Zwięźle o powodach podstawy prawnej --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU W PRZEDMIOCIE ŻĄDANIA Zwięźle o powodach rozstrzygnięcia Odszkodowanie 1. Kwota główna Odsetki 1. -------------------------------------------- ---------------------------------------- Zadośćuczynienie 2. Kwota główna 30.000 zł Odsetki Ustawowe, od dnia uprawomocnienia się wyroku. 1. Zadośćuczynienie przyznane wnioskodawcy odpowiada stopniowi cierpień i krzywd, jakie doświadczył on w związku z pobytem w jednostce wojskowej w C.. Poza kwestią jest, że wnioskodawca, oraz kilkudziesięciu jego towarzyszy niedoli doświadczyli formy bezwzględnej represji ze strony ówczesnego aparatu władzy. Celem ich zgrupowania w ramach trzymiesięcznych szkoleń nie było doskonalenie zdolności bojowych, lecz programowa izolacja połączona z mniej lub bardziej wyrafinowanymi formami szykan wynikających z ich działalności antysystemowej. W związku z tym sąd dostrzega, że źródłem krzywdy, jaką doświadczył Z. R. były z jednej strony – celowe i konsekwentnie realizowane przez dowództwo jednostki działania zmierzające do złamania patriotycznego ducha rezerwistów (izolowanie od innych żołnierzy, wyczerpujące i pozbawione jakiegokolwiek sensu zadania i prace, przesłuchania prowadzone przez funkcjonariuszy bezpieki, werbalne szykany, fatalne warunki sanitarno-bytowe, w jakich wnioskodawca przebywał, brak możliwości kontaktu z rodziną, obawa, której źródłem była niepewność co do czasu zakończenia szkoleń), z drugiej jednak - miarkując wysokość zadośćuczynienia, sąd miał obowiązek uwzględnić wszystkie okoliczności, które miały wpływ na rozmiar i rodzaj cierpień, jakie przypadły w udziale Z. R., w szczególności zaś to, że: - wnioskodawca był w tym czasie osobą młodą, w pełni sił, zdrową i gotową do ponoszenia nawet znacznych obciążeń fizycznych, - szkolenia wojskowe, pomimo ekstremalnych warunków, w jakich się odbywały, nie wywołały u wnioskodawcy żadnych skutków w sferze jego zdrowia, - obiektywny fakt, że służbę wojskową przyszło mu odbywać w okresie stanu wojennego połączonego z głęboką recesją gospodarczą, skutkującą deficytem wszelkich dóbr (może poza octem i musztardą), co sprawiało, że odbywanie służby wojskowej w tamtym czasie połączone było z ponadprzeciętnymi niedogodnościami w sferze socjalnym, żywieniowym i bytowym o ogólnym, powszechnym charakterze. Inne 3. ----------------------- Inne ROZSTRZYGNIĘCIA Zawarte w WYROKU Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności ----------------------------------------------------------------------------------------------------------- KOszty procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności Zgodnie z art.13 ustawy postepowanie w przedmiocie zadośćuczynienia jest wolne od kosztów sądowych. Na wniosek pełnomocnika wnioskodawcy sąd przyznał Z. R. kwotę 295,20 zł tytułem zwrotu kosztów związanych z ustanoweniem pełnomocnika z wyboru. Podstawą prawną rozstrzygnięcia był 11 punkt 6 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018r., poz. 265). Sąd nie uwzględnił w tym zakresie wniosku pełnomocnika o zasądzenie kosztów związanych z ustanowieniem pełnomocnika w wysokości sześciokrotności stawki minimalnej, bowiem nie podzielił stanowiska, by niniejszą sprawę cechowały wysoki stopień szczegółowości i zawiłości. Przeciwnie. Zarówno ustalenia faktyczne, jaki podstawa prawna żądania nie nastręczały jakichkolwiek trudności, czego potwierdzeniem jest fakt, że sprawa zakończyła się na pierwszym terminie rozprawy, materiał dowodowy ograniczony został do dowodów z dokumentów zeznań jednego świadka był od początku bezsporny i niekwestionowany przez żadną ze stron. PODPIS

Keywords

AI generated
post-flight political activities leave for political activities prisoner of war political prisoner leave for military service previous political persecution
AI generated
IV Ko 6/23
ZWIĘZŁE PRZEDSTAWIENIE ZGŁOSZONEGO ŻĄDANIA 1.
IV Ko 52/22
UZASADNIENIE Formularz (...) Sygnatura akt IV Ko 52/22 1.
XII Ko 45/24
Sygn. akt XII Ko 45/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 października 2024 r. Sąd Okręgowy w Warszawie w XII Wydziale Karnym w składzie: Przewodniczący: Sędzia SO Beata Najjar Protokolant: st. sekr. sąd. Mirosław Grzęda w obecności Prokuratora Roberta Skawińskiego po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 08 października 2024 r. sprawy z wniosku T. S. i M. H. przeciwko Skarbowi Państwa w przedmiocie zadośćuczynienia za doznaną krzywdę oraz odszkodowania za doznaną szkodę, wynikłych z wykonania decyzji Komendanta Wojewódzkiego (...)nr (...) z dnia 13 grudnia 1981 r. A. H. na podstawie art. 8 ust. 1 i art. 13 ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego (Dz.U.nr.34 poz.149, późn.zm.) orzeka 1. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz T. S. oraz M. H. kwoty po 30.000 (trzydzieści tysięcy) złotych tytułem zadośćuczynienia wraz z ustawowymi odsetkami od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty; 2. w pozostałej części wniosek oddala; 3. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz T. S. oraz M. H. kwoty po 288 (dwieście osiemdziesiąt osiem) złotych tytułem zwrotu kosztów ustanowienia jednego pełnomocnika; 4. kosztami postępowania obciąża Skarb Państwa. UZASADNIENIE Formularz UWO Sygnatura akt XII Ko 45/23 1. WNIOSKODAWCA T. S. M. H. 2. ZWIĘZŁE PRZEDSTAWIENIE ZGŁOSZONEGO ŻĄDANIA 1. Odszkodowanie (kwota główna) Odsetki 50.000 złotych na osobę, tytułem odszkodowania na szkodę wynikłą z internowania w okresie od 13 grudnia 1981 r. do 17 czerwca 1982 r. A. H. na mocy wykonania decyzji Komendanta Wojewódzkiego (...) nr (...) z dnia 13 grudnia 1981 r. w związku z działalnością na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego. Odsetki ustawowe za opóźnienie od uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty. 2. Zadośćuczynienie (kwota główna) Odsetki 200.000 złotych na osobę, tytułem zadośćuczynienia za krzywdę wynikłą z internowania w okresie od 13 grudnia 1981 r. do 17 czerwca 1982 r. A. H. na mocy wykonania decyzji Komendanta Wojewódzkiego (...) nr (...) z dnia 13 grudnia 1981 r. w związku z działalnością na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego. Odsetki ustawowe za opóźnienie od uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty. 3. Inne Zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawcy zwrotu poniesionych przez wnioskodawcę wydatków związanych z ustanowieniem pełnomocnika według norm przypisanych. 3. Ustalenie faktów 3.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Fakt Dowód Numer karty 1. A. H. przed internowaniem angażował się w ruchy anty-PRLowskie, utrzymywał kontakty z byłymi wyższymi oficerami AK. Bezpośrednio przed internowaniem został przewodniczącym Niezależnego Związku (...). informacje z IPN 18v-19, 22v, 135, 166-175 2. Za swoją działalność w dniu 13 grudnia 1981 r. A. H. został zatrzymany na podstawie decyzji nr (...) o internowaniu wydanej w dniu 13 grudnia 1981 r. przez Komendanta Wojewódzkiego Milicji Obywatelskiej Komendy (...) Milicji Obywatelskiej. Jako przyczynę internowania A. H. została wskazana okoliczność, że prowadzi działalność polityczno-propagandową przeciwko ustrojowi i naczelnym organom władzy PRL. Został przewieziony do Ośrodka Odosobnienia w W.-(...). Chociaż sam A. H., nie mógł złożyć zeznań, co do warunków panujących w Ośrodku Odosobnienia W. to niewątpliwie warunki panujące w tym ośrodku były trudne oraz niehumanitarne. Internowany utrzymywał kontakt z rodziną w formie widzeń. A. H. został zwolniony z internowania w dniu 17 czerwca 1982 r. z uwagi na swój stan zdrowia (w trakcie internowania A. H. miał 65 lat). decyzja nr (...) o internowaniu 20 lista osób internowanych 23v, 218, 159, 184 informacja operacyjna 142-143, 146-149 decyzja nr (...) o uchyleniu internowania wraz z wnioskiem 28, 29, 128, 129 zeznania T. S. 328v-329 3. A. H. zmarł 14 lutego 2008 r. w P.. W tym czasie jego małżonką była I. H. z domu L.. A. H. miał dwójkę dzieci z pierwszego małżeństwa – T. S. oraz M. H. z domu H.. odpis skrócony aktu zgonu A. H. 17 Wydruk z (...) dot. I. H. 82-85 odpisy skrócony aktu urodzenia oraz aktu małżeństwa T. S. 13-14 odpis skrócony oraz zupełny aktu małżeństwa M. H. 15-16 3.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Fakt Dowód Numer karty 1. Negatywny wpływ internowania A. H. w okresie od 13 grudnia 1981 r. do dnia 17 czerwca 1982 r. na stan prowadzonej przez niego szklarni oraz związane z jego odosobnieniem straty w prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. zeznania T. S. 328v-329 4. ocena DOWODów 4.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 3.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 3.1.1. 3.1.2. 3.1.3. informacje z IPN, akta archiwalne – decyzja o internowaniu oraz lista internowanych decyzja o uchyleniu internowania, informacje operacyjne Sąd uznał za rzetelne informacje zawarte w aktach, gdyż autentyczność przedłożonych dokumentów nie była kwestionowana przez strony i nie budziła wątpliwości Sądu. Na podstawie wskazanych dokumentów Sąd ustalił podstawę internowania wnioskodawcy, okres jego stosowania oraz miejsce osadzenia. zeznania T. S. Sąd uznał zeznania wnioskodawczyni za wiarygodne, gdyż są jasne, logiczne, konsekwentne, ponadto korespondują z zebranym materiałem dowodowym w postaci decyzji organów procesowych oraz ujawnionych dokumentów archiwalnych. Świadek w swoich zeznaniach opisała przede wszystkim jaki był wpływ internowania A. H. na prowadzoną przez niego działalność. Z zeznań świadka wynika, że dzięki postawie rodziny internowanego, jego internowanie nie wpłynęło na tyle na prowadzoną działalność gospodarczą, aby wykazać jakąkolwiek szkodę. Ponadto opuszczenie przez A. H. miejsca odosobnienia w czerwcu 1982 r. pozwoliło mu na samodzielne znalezienie zbytu na wyhodowane ze szklarni pomidory. 4.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 3.1 albo 3.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu --- --------- ----------------------------- 5. PODSTAWA PRAWNA Odszkodowanie 1. Kwota główna Odsetki ----------------------------- ----------------------------- Zwięźle o powodach podstawy prawnej ----------------------------- Zadośćuczynienie 2. Kwota główna Odsetki po 30.000 złotych na osobę Odsetki ustawowe od uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty. Zwięźle o powodach podstawy prawnej Zgodnie z treścią art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego, osobie, wobec której stwierdzono nieważność orzeczenia albo wydano decyzję o internowaniu w związku z wprowadzeniem w dniu 13 grudnia 1981 r. w Polsce stanu wojennego, przysługuje od Skarbu Państwa odszkodowanie za poniesioną szkodę i zadośćuczynienie za doznaną krzywdę wynikłe z wydania lub wykonania orzeczenia albo decyzji. W razie śmierci tej osoby uprawnienie to przechodzi na małżonka, dzieci i rodziców. Roszczenia o odszkodowanie i zadośćuczynienie nie przedawniają się. Niewątpliwie przedstawiony stan faktyczny potwierdza, że A. H. na mocy decyzji nr (...) wydanej przez Komendanta Wojewódzkiej MO został internowany na okres od 13 grudnia 1981 r. do 17 czerwca 1982 r. w związku ze swoją działalnością na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego. W związku z powyższym A. H. miał prawo domagać się zadośćuczynienia za doznane krzywdy. Z uwagi na jego śmierć uprawnienie o domaganie się zadośćuczynienia za doznane krzywdy przeszły na T. S., M. H. (dzieci uprawnionego) oraz I. H. (małżonka uprawnionego). Inne 3. W myśl § 11 ust. 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radcowskie stawka minimalna za prowadzenie spraw o odszkodowanie za niesłuszne skazanie lub ukaranie, aresztowanie lub zatrzymanie, w tym spraw wynikających z przepisów o uznanie za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego wynosi 240 zł. Z uwagi to, że pełnomocnik był obecny na dwóch terminach rozprawy, powyższą kwotę należało podwyższyć o 20% - zgodnie z § 17 pkt 1 ww. rozporządzenia, co daje łączną kwotę 288 zł na każdego wnioskodawcę, gdyż zgodnie z § 17 pkt 2 za reprezentowanie w tym samym postępowaniu kilku osób pobiera się opłatę od każdej z tych osób. Zwięźle o powodach podstawy prawnej Na podstawie art. 13 ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego koszty postępowania w sprawach objętych tą ustawą, w tym z tytułu ustanowienia pełnomocnika, ponosi Skarb Państwa. 6. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU W PRZEDMIOCIE ŻĄDANIA Zwięźle o powodach rozstrzygnięcia Odszkodowanie 1. Kwota główna Odsetki Sąd oddalił żądanie wnioskodawczyń, uznając, że roszczenie o zasądzenie odszkodowania w kwocie po 50.000 zł na osobę (za szkodę w łącznej wysokości 150.000 zł) na rzecz wnioskodawczyń jest niezasadne. Wskazać należy, że w sprawach rozpoznawanych w oparciu o ustawę lutową ciężar udowodnienia okoliczności, z których strona wywodzi skutki prawne spoczywa na tej stronie. W tego rodzaju sprawach nie ma również zastosowania zasada unormowana w art. 5 § 2 k.p.k. W związku z tym jeżeli pokrzywdzony niesłusznym pozbawieniem wolności (bądź jego następca) żąda od Skarbu Państwa odszkodowanie, to tę szkodę określa się, różnicując stan rzeczywisty, jaki istniał w określonym momencie czynionych ustaleń ze stanem, jaki istniałby gdyby nie zdarzenie będące podstawą uzasadniającą roszczenie o odszkodowanie. Niezbędne zatem jest ustalenie, w jakiej wysokości należności przysługiwałyby teraz wnioskodawczyniom, gdyby zmarły uprawniony nie został internowany. Wnioskodawczynie w żaden sposób nie udowodniły, że internowanie A. H. miało bezpośredni wpływ na powstanie szkody (zarówno damnum emergens jak i lucrum cessans) w związku z zaprzestaniem jego pracy na gospodarstwie rolnym (szklarni), albowiem w trakcie internowania A. H., szklarnią oraz królikami, które hodował A. H., zajmowały się wnioskodawczynie, sąsiad – S. oraz dorywczo bliżej nieustalona kobieta. Wszelkie potrzebne informacje na temat prowadzenia szklarni rodzina A. H. uzyskiwała od niego na widzeniach. Ponadto przesłuchana w sprawie wnioskodawczyni T. S. nie była w stanie określić jakie straty zostały poniesione w gospodarstwie należącym do A. H. w związku z jego internowaniem. Reasumując, wobec nieudowodnienia w sposób miarodajny i oczywisty zasadności roszczenia o odszkodowanie, Sąd rozstrzygnął o oddaleniu wniosku w tym zakresie. ----------------- Zadośćuczynienie 2. Kwota główna Odsetki Ustalając wysokość zasądzonego zadośćuczynienia, Sąd miał na uwadze, że winno być one „odpowiednie” do poniesionej krzywdy. Ma ono odzwierciedlać rzeczywiście doznaną przez osobę represjonowaną krzywdę i służyć skompensowaniu doznanych cierpień. Zadośćuczynienie powinno być odczuwalne dla wnioskodawcy, jednakże nie może być źródłem nieuzasadnionego przysporzenia majątkowego. Przy szacowaniu wysokości zadośćuczynienia Sąd miał na względzie rodzaj krzywdy doznanej przez A. H. w przypadku pozbawienia go wolności na mocy decyzji o internowaniu. Sąd uwzględniając roszczenie wnioskodawczyń wziął pod uwagę czas trwania internowania, czyli 6 miesięcy, warunki pobytu internowanego w miejscu odosobnienia na (...) (...), niewątpliwe obciążenie psychiczne, a także stres związany z pozbawieniem wolności. Rekompensując doznaną krzywdę wynikłą z internowania A. H., Sąd uznał za zasadne przyznanie zadośćuczynienia w zasądzonej wysokości. Sąd przyjął, że kwota ta jest adekwatna w stosunku do doznanej krzywdy przez A. H., która zostałaby mu zrekompensowana, gdyby dożył on rozstrzygnięcia Sądu. Z uwagi na śmierć A. H., Sąd ustalił, że uprawnionymi do uzyskania zadośćuczynienia po A. H. są T. S., M. H. oraz I. H., jednakże z uwagi na fakt, że I. H. (pomimo wiedzy o postepowaniu, o czym świadczy przesłane przez nią pismo – k. 187) nie wstąpiła do postępowania, Sąd przyznał wnioskodawczyniom (T. S. oraz M. H.) po 30.000 zł tytułem zadośćuczynienia. Odsetki ustawowe od uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty. Inne --- ------------------------- 7. Inne ROZSTRZYGNIĘCIA Zawarte w WYROKU Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 2. Sąd oddalił żądanie wnioskodawczyń dotyczące zadośćuczynienia w pozostałej części, uznając, że roszczenie o zasądzenie zadośćuczynienia w pełnej kwocie 600.000 (po 200.000 na osobę) zł na rzecz wnioskodawczyń jest niewspółmierne do doznanej krzywdy, a wyliczenia tej kwoty przez pełnomocnika wnioskodawczyń w żaden sposób nie adekwatne do krzywdy doznanej przez A. H.. 8. KOszty procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 4. Zgodnie z art. 13 ustawy z 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego sprawy objęte tą ustawą są wolne od kosztów sądowych, zatem ponosi je Skarb Państwa. 9. PODPIS Sędzia SO Beata Najjar
III Ko 306/24
Formularz UWO Sygnatura akt III Ko 306/24 WNIOSKODAWCA M.
XII Ko 41/18
S. w dniu 13 października 2008 r. zwrócił się z wnioskiem o zasądzenie od Skarbu Państwa odszkodowania i zadośćuczynienia w wysokości 25 000 złotych wraz z ustawowymi odsetkami od daty uprawomocnienia się wyroku za niesłuszne pozbawienie wolności w postaci internowania. Na rozprawie w dniu 04 czerwca 2009 r. wnioskodawca zmodyfikował swój wniosek, wnosząc o zasądzenie powyższej kwoty wyłącznie tytułem zadośćuczynienia.

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text