Legislator Case Law & Legislation
DE FR IT EN
Analyze in Legislator
II AKa 302/19 AI generated

II AKa 302/19 · Sąd powszechny

Case Number II AKa 302/19
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Decision Date
Outcome SENTENCE
Open official source Machine-readable Markdown (.md)

Legislator summary

AI generated

UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II AKa 302/19 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 21 maja 2019r. w sprawie VIII K 238/17 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☒ prokurator ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☐ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2.

Legislator headnote

AI generated

art. 438 pkt 1 k.p.k, art. 438 pkt 2 k.p.k, art. 438 pkt 3 k.p.k, art. 438 pkt 4 k.p.k, art. 439 k.p.k, art. 437 § 2 k.p.k; II AKa 302/19 · Sąd powszechny: Aktywność świadków P. K. (1) i B. Z. w związku z wymogami procedury uzyskania dotacji, wobec treści przywołanych wyżej dowodów, sprowadzała się do kompletowania dokumentów potwierdzających prawidłowość wykorzystania pochodzących z niej środków, a zatem niezbędnych do rozliczenia dotacji. Niezależnie od tego, jak oceniać zasady przyznawania dotacji, w szczególności wielkości przekazywanych środków zanim ich beneficjent cokolwiek zrobił, to jednak z treści umów zawartych przez Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z fundacją (...), wynikają określone obostrzenia przy ich wykonaniu, tych zagadnień dotyczą w szczególności postanowienia zawarte w § od 10 do 15.

Keywords

AI generated
appealability of remand decision multi-stage procedure reconsideration grounds for cassation reopening of the file appealability of interlocutory decision

Cited Legislation

AI generated
art. 438 pkt 1 k.p.k
Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k.
art. 438 pkt 2 k.p.k
438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k.
art. 438 pkt 3 k.p.k
– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k.
art. 438 pkt 4 k.p.k
– błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k.
art. 439 k.p.k
– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k.
art. 437 § 2 k.p.k
Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☒ art. 437 § 2 k.p.k.
art. 454 § 1 k.p.k
AI generated
VIII AKa 184/23
art. 438 pkt 1) kpk – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu art. 438 pkt 1a) kpk – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 kpk, chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu
II AKa 184/21
Sygn. akt II A Ka 184/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 lutego 2022r. Sąd Apelacyjny w Warszawie w II Wydziale Karnym w składzie: Przewodniczący Sędzia Sądu Apelacyjnego Ewa Gregajtys (spr.) Sędziowie Sądu Apelacyjnego Adam Wrzosek Sądu Apelacyjnego Ewa Leszczyńska-Furtak Protokolant st. sekr. sąd. Anna Grajber przy udziale Prokuratora Jacka Pergałowskiego po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lutego 2022r. sprawy R. N. urodzonego (...) w W., syna B. i M. oskarżonego z art. 119 § 1 kk w zb. z art. 160 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk i z art. 263 § 2 kk na skutek apelacji obrońcy oskarżonego od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 19 stycznia 2021r. w sprawie XVIII K 8/20 1. zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że: - uchyla orzeczenie o karze łącznej pozbawienia wolności z punktu II i zaliczeniu na jej poczet okresu zatrzymania z punktu III, - z opisu czynu przypisanego oskarżonemu w pkt. I.1 eliminuje ustalenie o narażeniu pokrzywdzonego na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia lub zdrowia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu a z jego kwalifikacji prawnej art. 160 § 1 kk, - wymiar kary pozbawienia wolności orzeczonej w punkcie I.2 za czyn z art. 263 § 2 kk obniża do 6 (sześciu) miesięcy, 2. wyrok w pozostałej części utrzymuje w mocy, 3. na podstawie art. 85 § 1 i § 2 kk i art. 86 § 1 kk, przy zastosowaniu art. 4 § 1 kk, łączy kary pozbawienia wolności orzeczone wobec oskarżonego i wymierza karę łączną roku i 2 (dwóch) miesięcy pozbawienia wolności, 4. na podstawie art. 63 § 1 kk na poczet orzeczonej łącznej kary pozbawienia wolności zalicza oskarżonemu okres zatrzymania od 25 lipca 2017r. do 27 lipca 2017r, 2. zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe postępowania apelacyjnego w kwocie 320 (trzystu dwudziestu) zł, w tym 300 (trzysta) zł z tytułu opłaty za obie instancje. UZASADNIENIE UZASADNIENIE Sygnatura akt II AKa 184/21 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1. 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z 19 stycznia 2021r. w sprawie XVIII K 8/20. 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☒ co do winy ☒ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☒ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ Zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty Sąd Apelacyjny nie przeprowadzał postępowania dowodowego. 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty Jw. 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu ---------------- 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu ---------------- 3. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut I. Obraza prawa materialnego – art. 160 § 4 kk poprzez jego niezastosowanie i ustalenie, że oskarżony swoim zachowaniem wyczerpał dyspozycję art. 160 § 1 kk pomimo, że z zeznań pokrzywdzonego N. D. C. uznanych przez Sąd za wiarygodne wynikało, że oskarżony dobrowolnie odstąpił od przestępczego działania i uchylił grożące niebezpieczeństwo, co znosi karalność czynu. II. Obraza prawa procesowego – art. 7 kpk w zw. z art. 4 kpk w zw. z art. 92 kpk i art. 410 kpk polegająca na powierzchownej i niekompletnej ocenie zeznań pokrzywdzonego, z pominięciem wynikających z nich okoliczności korzystnych dla oskarżonego, a to takich, że oskarżony nie przeładował broni przed przystawieniem jej do skroni pokrzywdzonego oraz dobrowolnie odstąpił od przestępczego działania w rezultacie czego Sąd poczynił niepewne ustalenia faktyczne, które mogą okazać się błędnymi a skutkujące przyjęciem, że oskarżony w sposób umyślny naraził pokrzywdzonego na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu. III. Obraza art. 4 kpk i art. 410 kpk w zw. z art. 53 kk polegająca na pominięciu przy wymiarze kary za czyn z art. 263 § 2 kk okoliczności łagodzących w postaci: motywacji oskarżonego, który nabył broń z powodu poczucie zagrożenia ze strony osób korzystających z usług przewozu, które świadczył, pozytywnej prognozy kryminologicznej wynikającej z wywiadu środowiskowego, co skutkowało wymierzeniem rażąco niewspółmiernie surowej kary pozbawienia wolności. IV. Obraza art. 443 kpk polegająca na wydaniu wyroku surowszego niż uchylony wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie z dnia 22 maja 2019r, choć apelacja od wyrku została skierowana wyłącznie na korzyść oskarżonego a w sprawie nie zachodzi wyjątek od stosowania zasady reformationis in peius z art. 434 § 4 kpk w zw. z art. 443 kpk. ☐ zasadny ☒ częściowo zasadny ☐ niezasadny ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny ☐ zasadny ☒ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zarzuty I. i II. Sąd Apelacyjny podzielił stanowisko obrońcy w zakresie wadliwej prawno-karnej oceny zachowania oskarżonego wyrażającej się w przyjęciu art. 160 § 1 kk w kwalifikacji prawnej przypisanego mu przestępstwa. U podstaw takiej oceny legły jednak inne przyczyny, aniżeli te wskazane w apelacji. Uwzględniając całokształt okoliczności sprawy, zasadniczo wynikający z zeznań pokrzywdzonego, Sąd Okręgowy prawidłowo ustalił, że celem działania oskarżonego było zastraszenie i znieważenie pokrzywdzonego z powodu jego przynależności etnicznej i rasowej. Tożsame podłoże miało uderzenie pokrzywdzonego w głowę, a także groźba bezprawna wyrażona w przystawieniu do jego głowy pistoletu gazowego i wypowiedzianego w takich warunkach, w sposób wulgarny, żądania opuszczenia Polski. Groźba bezprawna należy przy tym do znamion przestępstwa dyskryminacji z art. 119 § 1 kk. W stanie faktycznym zrekonstruowanym przez Sąd Okręgowy, a przywołanym wyżej, nie zaistniały warunki do oceny zachowania oskarżonego także na gruncie art. 160 § 1 kk, a zatem jako narażenia pokrzywdzonego na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia, albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu. Narażenie, o jakim mowa w przywołanym przepisie, nie dotyczy każdego - jakiegokolwiek niebezpieczeństwa, ale tylko takiego, które ma charakter konkretny, wprost, czyli bezpośrednio zagrażający zdrowiu lub życiu pokrzywdzonego. Bezpośredniość w rozumieniu art. 160 § 1 kk to nieuchronne następstwo dalszego niebezpieczeństwa dla zdrowia lub życia pokrzywdzonego, nie wymagające jakichkolwiek innych działań tak ze strony sprawcy, jak i innych osób. Za niebezpieczeństwo bezpośrednie przyjmuje się stan, kiedy zachodzi sytuacja niewymagająca dla swojego dalszego rozwoju żadnego dodatkowego elementu. W konsekwencji, bezpośredniość nie zachodzi wówczas, gdy na skutek działania sprawcy niebezpieczeństwo zaistniało, ale jego realizacja zależy od dodatkowych czynników, niezależnie od tego, jakie jest ich źródło (tak Sąd Najwyższy m. in. w wyroku z 15.11.2017r. IV KK 293/17, Lex 2395394; w wyroku z 21.06.2017r. II KK 74/17, Lex 2342166; w wyroku z 26.01.2016r. V KK 342/16). Przenosząc te uwagi na stan faktyczny rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że oskarżony zwracając się do pokrzywdzonego słowem „żółty”, w sposób wulgarny zażądał, by ten opuścił Polskę, uderzył go „z główki”, po tym odszedł do kolegi, by po chwili wrócić do pokrzywdzonego. Oskarżony wyjął wówczas broń gazową i przystawiając ją do skroni pokrzywdzonego, w sposób wulgarny, ponownie zażądał, by ten wrócił do swojego kraju (cyt. spierdalaj do kraju, do siebie). Uwzględniając zachowanie oskarżonego, w tym słowa przywołane wyżej, nie ulega wątpliwości, że było ono motywowane zamiarem dyskryminowania pokrzywdzonego z powodu jego przynależności etnicznej i rasowej. Przemoc werbalna i fizyczna ze strony nietrzeźwego oskarżonego, w tym przystawienie do skroni pokrzywdzonego broni i wyartykułowanie w takich warunkach wulgarnych gróźb, wynikały z jego pogardy wobec pokrzywdzonego. Brak jest tym samym podstaw do uznania, by używając w przywołany sposób broni gazowej, oskarżony jednocześnie działał z zamiarem narażenia pokrzywdzonego na bezpośrednie niebezpieczeństwo nastąpienia skutku, o jakim stanowi art. 160 § 1 kk. Posłużenie się przez oskarżonego bronią stanowiło element groźby bezprawnej należącej do znamion przestępstwa dyskryminacji z art. 119 § 1 kk. Tak motywowane działania oskarżonego godziły w regulowany przepisami prawa międzynarodowego porządek publiczny, jak również wolność pokrzywdzonego, stwarzając dla niego nie tylko stan dyskomfortu, ale także zagrożenia, czy nawet niebezpieczeństwa, jednak nie ma podstaw do przyjęcia, by było to niebezpieczeństwo bezpośrednie z art. 160 § 1 kk. Stan zagrożenia wywołany przez oskarżonego godził w wolność pokrzywdzonego, w sposób bezpośredni nie narażał go jednak na niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu. Do takiego wniosku wprost także uprawnia to zachowanie oskarżonego, które miało miejsce w końcowej fazie zdarzenia, gdy, przy biernej postawie pokrzywdzonego, oskarżony – zgodnie z zeznaniami pokrzywdzonego - schował broń i wrócił do kolegi (k. 14). Wobec przywołanych okoliczności, Sąd Okręgowy wadliwie przyjął, że swoim zachowaniem R. N. naraził pokrzywdzonego na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia lub ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, a tym samym, z obrazą art. 160 § 1 kk, przepis ten zastosował do prawno-karnej oceny jego czynu. Powyższe skutkowało zmianą wyroku w tym zakresie poprzez wyeliminowanie z opisu przypisanego oskarżonemu czynu ustalenia o realizacji wskazanych znamion a z jego kwalifikacji art. 160 § 1 kk. W konsekwencji, Sąd Apelacyjny podzielił zarzut obrazy wskazanego przepisu choć z innych powodów, aniżeli wskazała autorka apelacji. Nie są natomiast słuszne zastrzeżenia obrońcy skierowane wobec dokonanej przez Sąd Okręgowy ocenie materiału dowodowego sprawy (art. 7 kpk), jak i kompletności podstawy dowodowej wyroku (art. 410 kpk), co skarżąca podnosi w uzasadnieniu apelacji. Analiza materiału dowodowego sprawy przeczy ocenie, by uznając za wiarygodne zeznania pokrzywdzonego Sąd uchybił wskazaniom wiedzy, logiki lub doświadczenia życiowego. Zeznania N. D. C. stanowią zasadniczy dowód w sprawie, nie sposób jednak uznać, by był to dowód osamotniony, nie podlegający żadnej weryfikacji. Sąd słusznie przyjął, że relacja pokrzywdzonego była spójna, logiczna i konsekwentna, a co istotne znajdowała częściowe wsparcie w zeznaniach obojga świadków i okolicznościach zatrzymania oskarżonego, w szczególności w wyniku czynności jego przeszukania, oględzin zatrzymanych przy nim rzeczy, udokumentowanego stanu nietrzeźwości, a w końcu - w zapisach notatników służbowych interweniujących wówczas policjantów. Te dowody, oceniane we wzajemnym powiązaniu słusznie doprowadziły Sąd do wniosku, że wina oskarżonego w zakresie przypisanych mu czynów nie budzi wątpliwości. Tym samym, Sąd Okręgowy nie uchybił także regulacji art. 410 kpk. Materiał dowodowy sprawy, oceniony w oparciu o kryteria art. 7 kpk, dawał podstawę do poczynienia pewnych, tym samym jednoznacznych ustaleń faktycznych. To, czy na wstępnym etapie postępowania przygotowawczego istniały realne warunki jego poszerzenia pozostaje bez znaczenia dla prawidłowości zaskarżonego rozstrzygnięcia, skoro w dacie orzekania przez Sąd Okręgowy nie było przesłanek do poszerzenia podstawy dowodowej orzekania a jednocześnie ta, na której Sąd się oparł, była wystarczająca dla prawidłowego rozstrzygania. Zarzuty III i IV. Zarzut obrazy art. 443 kpk jest częściowo zasadny. Wyrok poddany kontroli odwoławczej zapadł w wyniku ponownego rozpoznania sprawy. Pierwszy wyrok w sprawie wydany w dniu 22 maja 2019r. przez Sąd Rejonowy dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie, w następstwie uwzględnienia apelacji prokuratora wniesionej z powodu zaistnienia w sprawie bezwzględnej przesłanki odwoławczej, został uchylony wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 29 listopada 2019r. (k. 266-267, k. 361, t. II). Wbrew stanowisku obrońcy, prokurator zaskarżył wówczas wyrok na niekorzyść oskarżonego, co jednoznacznie wynika z apelacji (k. 326-328). Stanowisko w tym zakresie zajęte przez prokuratora na rozprawie apelacyjnej oceny tej nie zmienia (k. 359). Oskarżyciel publiczny, jako jedyny podmiot, uprawniony jest do działania zarówno na korzyść, jak i niekorzyść oskarżonego i z tego właśnie powodu, wobec treści art. 425 § 3 i 4 kpk, jest zobowiązany do wskazania w apelacji kierunku zaskarżenia, który to wymóg w sprawie rozpoznawanej został spełniony. Zarzucając zaistnienie bezwzględnej przesłanki odwoławczej oskarżyciel publiczny może, ale nie ma obowiązku wskazywania innych uchybień o charakterze względnych przyczyn odwoławczych. W konsekwencji, w przypadku uwzględniania apelacji prokuratora opartej na bezwzględnej przesłance odwoławczej i wniesionej na niekorzyść oskarżonego, sąd orzekający w ponownym postępowaniu nie jest ograniczony zakazem reformationis in peius. Taka sytuacja miała miejsce w sprawie rozpoznawanej, bowiem poprzednio wydany wyrok, w zakresie czynu z pkt. I aktu oskarżenia, został zaskarżony w całości, na niekorzyść oskarżonego, z powodu zaistnienia przesłanki z art. 439 § 1 pkt 4 kpk i w uwzględnieniu takiej apelacji – uchylony. W zaistniałym układzie procesowym, sąd orzekający w ponownym postępowaniu uprawniony był do wydania orzeczenia surowszego, niż uchylone. Wskazana zasada znajduje także zastosowania do rozstrzygania o kosztach postępowania. Skoro pierwszy wydany w sprawie wyrok został uchylony wskutek uwzględnienia apelacji wniesionej na niekorzyść oskarżonego, to Sąd Okręgowy, aktualnie orzekając, w tym zakresie nie był związany orzeczeniem co do kosztów zawartym w uchylonym wyroku. Sytuacja procesowa oskarżonego w zakresie zakazu z art. 443 kpk kształtuje się inaczej co do czynu z pkt. II aktu oskarżenia, czyli przestępstwa z art. 263 § 2 kk. Wskazać bowiem należy, że choć prokurator pierwszy wyrok zaskarżył w całości i na niekorzyść oskarżonego, to jednocześnie w apelacji zarzucił wyłącznie uchybienie w postaci bezwzględnej przesłanki odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 4 kpk wynikające z rozpoznania przez sąd rejonowy sprawy o występek z art. 119 § 1 kk, gdy zgodnie z art. 25 § 1 pkt 2 kpk sprawa taka należy do właściwości rzeczowej sądu okręgowego. Tym samym, zarzut apelacji dotyczył wyłącznie czynu z pkt. I aktu oskarżenia. Pośrednio dostrzegł to rozpoznający apelację Sąd Okręgowy, który wskazał, że w zaistniałej sytuacji należało rozważyć uchylenie wyroku Sądu Rejonowego w zakresie czynu przypisanego oskarżonemu R. N. w jego pkt I i przekazanie sprawy w tej części sądowi właściwemu. Sąd ten wskazał jednak, że to mogłoby skutkować, w przypadku skazania oskarżonego za czyn z pkt I aktu oskarżenia ewentualnym uruchomieniem odrębnej procedury w przedmiocie orzeczenia kary łącznej za czyny będące przedmiotem niniejszego postępowania. W efekcie, sąd odwoławczy uchylił wówczas wyrok w całości kierując się względami ekonomii procesowej (k. 364v). Wobec powyższego, stwierdzić należy, że choć zakres zaskarżenia wyroku w apelacji prokuratora został oznaczony jako całość, to jedyne uchybienie podniesione w ramach zarzutu apelacyjnego obejmowało bezwzględną przesłankę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 4 kpk, która choć zaistniała, to wyłącznie co do czynu z art. 119 § 1 kpk. Tym samym, zgodzić się należy z obrońcą, że wydając w ponownym postępowaniu orzeczenie surowsze niż uchylone także co do czynu z art. 263 § 2 kk, wobec którego bezwzględna przesłanka odwoławcza nie zaistniała, Sąd Okręgowy dopuścił się obrazy art. 443 kpk. W konsekwencji, to wobec omówionych uwarunkowań procesowych, a nie okoliczności podniesionych w pkt. 2) apelacji, Sąd Apelacyjny w tym zakresie uwzględnił zarzut obrazy przywołanego przepisu. Wniosek O zmianę wyroku przez: - uniewinnienie oskarżonego od czynu z pkt. I, ewentualnie modyfikację jego opisu i zmianę kwalifikacji prawnej na art. 119 § 1 kk, - wymierzenie za czyn z pkt. II kary o charakterze nie izolacyjnym - zwolnienie oskarżonego z obowiązku ponoszenia opłaty i kosztów postępowania, ewentualnie obciążenie kosztami w kwocie nieprzekraczającej 3695,44 zł. ☒ zasadny ☒ częściowo zasadne ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Sąd Apelacyjny, z przyczyn omówionych powyżej zmienił kwalifikację czynu przypisanego oskarżonemu w pkt. I.1 wyroku, jak też wymiar kary jednostkowej za czyn z pkt. I.2. Pozostałe wnioski apelacji są bezpodstawne. Obrońca nie wskazała nadto, jakie okoliczności faktyczne miałyby uzasadniać zwolnienie oskarżonego, choćby w części, z ponoszenia kosztów sądowych postępowania przed sądem I instancji. Zgodnie z art. 627 kpk od skazanego w sprawach z oskarżenia publicznego, sąd zasądza koszty sądowe na rzecz Skarbu Państwa oraz wydatki na rzecz oskarżyciela posiłkowego. Z art. 624 § 1 kpk wynika natomiast możliwość zwolnienia oskarżonego w całości lub w części od zapłaty kosztów sądowych jeżeli istnieją podstawy do uznania, że ich uiszczenie byłoby dla niego zbyt uciążliwe ze względu na sytuację rodzinną, majątkową i wysokość dochodów, jak również wtedy, gdy przemawiają za tym względy słusznościowe. Tym samym, co do zasady, oskarżony, wobec którego wydano wyrok skazujący zobowiązany jest do poniesienia kosztów postępowania a możliwość zwolnienia z tego obowiązku wymaga wykazania zaistnienia ujętych w przepisie warunków, czego skarżąca nie uczyniła. Podnieść należy, że oskarżony ma 45 lat, wykształcenie średnie techniczne, utrzymuje się z prac dorywczych osiągając z tego tytułu dochód w wysokości 2.000-3.000zł miesięcznie, przy czym ma na utrzymaniu dwoje dzieci (k. 483v). Tym samym, choć uiszczenie ustalonych przez Sąd kosztów dla oskarżonego będzie uciążliwe, to nie sposób przyjąć, by była ta uciążliwość nadmierna, zbytnia, a zatem, by przekraczało to jego możliwości zarobkowe. Wniosek ten jest tym bardziej zasadny, gdy uwzględnić, że oskarżony, w przypadku wykazania braku możliwości jednorazowego uiszczenia należności, może wystąpić rozłożenie jej spłaty na raty. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 1. ----------------------------------- Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności ----------------------------------- 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot utrzymania w mocy W całości co do winy, kary orzeczonej za przestępstwo z art. 119 § 1 kk w zb. z art. 257 kk w zw. z art. 11 § 2 kk, co do środka karnego i dowodów rzeczowych. Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Prawidłowość wyroku we wskazanej części. Sąd Apelacyjny, pomimo modyfikacji kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu w punkcie I.1 wyroku nie znalazł podstaw do złagodzenia kary pozbawienia wolności orzeczonej na podstawie art. 119 § 1 kk w zw. z art. 11 § 3 kk. W tym zakresie Sąd podzielił te argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, które dotyczą właściwej represji karnej wobec oskarżonego co do tego czynu, przy jego ostatecznej ocenie prawnej przyjętej w postępowaniu apelacyjnym. Zasadnicze znaczenie dla kształtowania kary za ten czyn miał - oceniony przez Sąd I instancji jako znaczny - stopień jego społecznej szkodliwości. Wyrażona w zachowaniu oskarżonego pogarda dla uniwersalnych wartości jakimi są szacunek dla innego człowieka nie podlegający różnicowaniu z powodu jego przynależności narodowej, czy etnicznej, świadczy o demoralizacji oskarżonego, który musi mieć świadomość bezwzględnego braku tolerowania przez wymiar sprawiedliwości wszelkich zachowań o podłożu dyskryminacyjnym. Nie ulega przy tym wątpliwości, że ładunek społecznej szkodliwości czynu oskarżonego zasadniczo oddaje jego ocena prawna wyrażona w tym przepisie, który stanowił podstawę kary, a zatem art. 119 § 1 kk. W tym zakresie modyfikacja wyroku w instancji odwoławczej nie spowodowała żadnej zmiany, a zatem także z tego powodu nie wymagała złagodzenia orzeczonej kary. Nie mogą przynieść oczekiwanego skutku argumenty obrońcy dotyczące społecznego funkcjonowania oskarżonego, skoro był on osobą karaną w dacie, gdy Sąd po praz pierwszy rozpoznawał sprawę, a aktualnie zakres jego skazań uległ istotnemu poszerzeniu (k. 521). Tym samym, w przypadku oskarżonego, sam znaczny upływ czasu od daty czynów nie stanowi przesłanki do formułowania pozytywnej prognozy kryminologicznej, co trafnie wskazał Sąd Okręgowy. 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji Przedmiot i zakres zmiany - uchylono orzeczenie o karze łącznej pozbawienia wolności z punktu II i zaliczeniu na jej poczet okresu zatrzymania z punktu III; - z opisu czynu przypisanego oskarżonemu w punkcie I.1 wyeliminowano ustalenie o narażeniu pokrzywdzonego na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia lub zdrowia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu a z jego kwalifikacji prawnej art. 160 § 1 kk; - wymiar kary pozbawienia wolności orzeczonej w punkcie I. 2 za czyn z art. 263 § 2 kk obniżono do 6 miesięcy; - na podstawie art. 85 § 1 i § 2 kk i art. 86 § 1 kk, przy zastosowaniu art. 4 § 1 kk w jego brzmieniu przyjętym przez Sąd Okręgowy, połączono kary pozbawienia wolności orzeczone wobec oskarżonego i wymierzono karę łączną roku i 2 miesięcy pozbawienia wolności; - na podstawie art. 63 § 1 kk na poczet kary łącznej zaliczono faktyczne zatrzymanie oskarżonego w sprawie w okresie od 25 do 27 lipca 2017r; Zwięźle o powodach zmiany Uchylenie orzeczenia o karze łącznej pozbawienia wolności wynikało z obowiązku zmiany wyroku w zakresie wymiaru tej kary orzeczonej za czyn z art. 263 § 2 kk. Zmiana kwalifikacji prawnej czynu przypisanego w punkcie I.1 wyroku wynikała z uwzględnienia zarzutu obrazy art. 160 § 1 kk. Obniżenie wymiaru kary pozbawienia wolności za czyn z art. 263 § 2 kk wynikało z uwzględniania zarzutu obrazy art. 443 kpk. Przy pierwszym rozpoznaniu sprawy, kara pozbawienia wolności za ten czyn została orzeczona w takim wymiarze (k. 266-267, t. II). Sąd Apelacyjny orzekając nową karę łączną miał na uwadze te wszystkie okoliczności, które mają znaczenie dla jej kształtowania. Uwzględnił w szczególności bliski związek czasowy pomiędzy przypisanymi oskarżonemu przestępstwami, ale nie stracił z pola widzenia tego, że godziły w różne dobra prawna. W takich warunkach ukształtowanie kary łącznej na zasadzie asperacji, nieznacznie przekraczającej minimum ustawowe a zatem zbliżonej do absorpcji, jest w pełni uzasadnione, spowodowało orzeczenie takiej kary, która spełni cele wychowawcze i zapobiegawcze wobec oskarżonego. Orzekając nową karę łączną, Sąd zaliczył na jej poczet okres zatrzymania oskarżonego w sprawie. 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. ------------------------------------------- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------------ 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------- 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia --------------------------------- 4.1. ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------- 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania -------------------------------------- 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności ---------------------------- 6. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności Sąd zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe postępowania apelacyjnego, w tym opłatę w wysokości 300 zł za obie instancje, których wysokość ustalił na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 23 czerwca 1973r. o opłatach w sprawach karnych. Takie rozstrzygnięcie znajduje uzasadnienie w treści art. 635 kpk w zw. z art. 627 kpk oraz art. 10 ust. 1 i 2 przywołanej wyżej ustawy. 7. PODPIS Ewa Leszczyńska-Furtak Ewa Gregajtys Adam Wrzosek 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Obrońca Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Ocena prawna czynu, kara 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☒ co do winy ☒ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☒ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ Uchylenie ☒ zmiana
II AKa 428/21
UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II AKa 428/21 Załącznik dołącza się w każdym przypadku.
II Ka 177/21
UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II.Ka.177/21 Załącznik dołącza się w każdym przypadku.
II AKa 440/22
UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II AKa 440/22 Załącznik dołącza się w każdym przypadku.

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Sygn. akt II A Ka 302/19

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 lipca 2020r. Sąd Apelacyjny w Warszawie w II Wydziale Karnym w składzie: Przewodniczący Sędzia Sądu Apelacyjnego Ewa Leszczyńska-Furtak Sędziowie Sądu Apelacyjnego Ewa Gregajtys (spr.) Sądu Okręgowego (del.) Izabela Szumniak Protokolant Adriana Hyjek przy udziale Prokuratora Sławomira Hryciuka po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2020r. sprawy:

1. M. P. (1) urodzonej (...) w W. córki G. i E., 2. E. Ś. urodzonej (...) w W. córki M. i H., 3. M. B. (1) urodzonej (...) w K., córki S. i E., 4. A. M. urodzonej (...) w R., córki Z. i B. oskarżonych z art. 18 § 3 kk w zw. z art. 286 § 1 kk na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 21 maja 2019r. sygn. akt VIII K 238/17 - uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Okręgowemu w Warszawie do ponownego rozpoznania, - zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adwokata M. B. (2) – Kancelaria Adwokacka w W. - kwotę 738 (siedemset trzydzieści osiem) zł obejmującą 23 % VAT z tytułu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonej M. B. (1) z urzędu w postępowaniu apelacyjnym.

UZASADNIENIE

UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II AKa 302/19 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 21 maja 2019r. w sprawie VIII K 238/17 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☒ prokurator ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☐ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2.

Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k.

– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☒ uchylenie ☐ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty Sąd Apelacyjny nie prowadził postępowania dowodowego. 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp.

Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu 3. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut Obraza przepisów prawa procesowego – art. 5 § 2 kpk, art. 7 kpk, art. 410 kpk.

☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Prokurator słusznie wskazał, że wydając zaskarżone rozstrzygnięcie Sąd Okręgowy nie uwzględnił całokształtu okoliczności istotnych dla przedmiotu postępowania uchybiając tym samym regulacji art. 410 kpk a nadto, u podstaw wyroku legła wybiórcza i uproszczona ocena dowodów, sprzeczna z kryteriami wskazanymi w art. 7 kpk. Oskarżonym zarzucono pomocnictwo do oszustwa poprzez – ujmując ogólnie – poświadczenie nieprawdy na listach obecności na szkoleniach dofinansowanych ze środków publicznych, w sytuacji gdy szkolenia takie nie odbyły się.

Czyniąc ustalenia faktyczne w sprawie, Sąd Okręgowy nader lakonicznie odniósł się do tych okoliczności, które dotyczą zachowania głównych organizatorów oszukańczego wyłudzenia środków, gdy te bezpośrednio przekładają się na zakres odpowiedzialności oskarżonych, w szczególności ich świadomości co do celu sporządzania materiałów dokumentujących rzekomy udział każdej z nich w szkoleniach. Pomysłodawcami i realizatorami wyłudzenia dotacji na organizację szkoleń z zakresu księgowości byli B. Z. i P. K. (1). To z inicjatywy B.

Z. (z domu P.) w 2004r. została powołana Fundacja (...), której działalność, jak wskazała ona sama, ograniczała się do otrzymania dotacji w 2011 i 2012 roku, czyli tych, które są ujęte w zarzutach oskarżonych (k. 193, 806). Choć formalnie prezesem zarządu fundacji był brat świadka – M. P. (2) zajmujący się prowadzeniem gospodarstwa rolnego, to wszystkie czynności związane z wystąpieniem o dofinansowanie realizowała B. Z., jej brat podpisywał natomiast niezbędne ku temu dokumenty. W ofertach realizacji obu zadań publicznych, fundacja została przedstawiona jako podmiot faktycznie działający i aktywnie realizujący swoje cele (k. 90 oferta z 14 lutego 2011r. k. 449-450 oferta z 13 lutego 2012r.).

Projekty, o których dofinansowanie wystąpiła fundacja, obejmowały organizację szkoleń z zakresu księgowości adresowanych do 45 kobiet w szczególności znajdujących się w trudnej sytuacji (k. 90). Szkolenie było dedykowane osobom, które szukają zatrudnienia w obszarze księgowości, wracają na rynek pracy po okresie niezatrudnienia i chcą się przekwalifikować (k. 92). Do realizacji szkoleń, zgodnie z ofertą, mieli być zaangażowani doświadczeni trenerzy (k. 96). Przywołane wyżej, najistotniejsze założenia ofert, należy skonfrontować z tym, jak w rzeczywistości pozyskiwano uczestniczki „szkoleń” a także kadrę trenerską.

W tym zakresie relacje świadków zaangażowanych w uzyskanie dotacji są zgodne. Przywołać wypada chociażby zeznania P. K. (1), który wprost podał faktycznie uczestnikami szkolenia były osoby znajome… były to osoby znajome mi oraz B. Z. (k. 174), czy S. B. (kierownik przy pierwszym projekcie), gdy wskazuje, że B. Z. i P. K. (1) powiedzieli, że brakuje im osób i poprosili mnie i A., żebyśmy podpisały z kimś umowę… ja poprosiłam te swoje znajome ja powiedziałam im, że tych szkoleń nie będzie (k. 229). Ta świadek wprost także wskazała, wiem, że uczestnikami szkoleń które się nie odbyły były w większości osoby rekrutujące się z rodzin P. K. (1) i jego wspólników (k. 874).

Trenerami, zgodnie z dokumentacją, zostali B. Z., P. K. (2) i A. P.. A. P. to szwagierka B. Z.. Podczas przesłuchania A. P. przyznała, że nigdy wcześniej nie prowadziła szkoleń a nadto, że wówczas była bardzo zajęta wychowaniem dwójki małych dzieci i studiami, dlatego zajęć w efekcie nie poprowadziła, pomimo podpisania umowy (k. 219-224). Przywołane okoliczności pozostawały poza wiedzą oskarżonych, co jednak nie oznacza, że nie mają znaczenia dla ich odpowiedzialności. Wynika z nich bowiem, że celem działania głównych organizatorów procederu było wyłudzenie dotacji, a zatem uzyskanie środków na inny cel, aniżeli deklarowany.

Aktywność świadków P. K. (1) i B. Z. w związku z wymogami procedury uzyskania dotacji, wobec treści przywołanych wyżej dowodów, sprowadzała się do kompletowania dokumentów potwierdzających prawidłowość wykorzystania pochodzących z niej środków, a zatem niezbędnych do rozliczenia dotacji. Niezależnie od tego, jak oceniać zasady przyznawania dotacji, w szczególności wielkości przekazywanych środków zanim ich beneficjent cokolwiek zrobił, to jednak z treści umów zawartych przez Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z fundacją (...), wynikają określone obostrzenia przy ich wykonaniu, tych zagadnień dotyczą w szczególności postanowienia zawarte w § od 10 do 15.

Uregulowano tam kwestie związane z kontrolą zadania publicznego, z obowiązkami sprawozdawczymi zleceniobiorcy, w tym przede wszystkim sytuacje skutkujące zwrotem środków. Zgodnie z zapisami umów, rozliczenie z wykonania zadania publicznego, czyli w praktyce sposobu wykorzystania dotacji, uwarunkowane było złożeniem sprawozdania końcowego w terminie 30 dni od zakończenia realizacji zadania. Uchybienia w tym zakresie skutkowały uznaniem dotacji za wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem i powodowały obowiązek zwrotu środków wraz z odsetkami.

Listy obecności, przywołane w zarzutach oskarżonych i stanowiące ich podstawę, stanowiły załączniki do tych właśnie sprawozdań i zostały wraz z nimi złożone, odpowiednio - 30 grudnia 2011r. i 21 grudnia 2012r. Powyższe okoliczności zostały przywołane tak szczegółowo, bowiem przy uwzględnieniu kryteriów art. 7 kpk, stanowią punkt wyjścia dla ustalenia czasu, w którym oskarżone podpisywały dokumenty dotyczące szkoleń, w tym listy obecności a także warunków, w jakich do tego doszło. Okoliczności te stanowią istotny wyznacznik ich świadomości w zakresie tego, w jakim procederze uczestniczą.

Uzasadnienie zaskarżonego wyroku wskazuje natomiast, że tym kwestiom Sąd nie nadał właściwego znaczenia. Wbrew stanowisku Sądu Okręgowego nie jest uprawniony wniosek, by rekrutacja oskarżonych do udziału w rzekomych szkoleniach miała miejsca przed ich datami wskazanymi w umowach szkoleniowych a tym samym, by to czyniło wiarygodnymi zapewnienia oskarżonych, że podpisały umowy i pozostałe dokumenty z uwagi na zainteresowanie udziałem w szkoleniach. Pierwsza umowa na realizację zadania publicznego pod nazwą profesjonalna księgowa przez Fundację (...) została zawarta 11 lipca 2011r. a termin realizacji zadania obejmował okres od 1 czerwca do 30 listopada 2011r. (zarzuty oskarżonych M.

P. (1), z d. Ś., E. Ś. i M. B. (1)). Umowa związana z zarzutem oskarżonej A. M. została zawarta 21 czerwca 2012r. z terminem realizacji czerwiec-listopad 2012r. Gdyby oskarżone podpisały umowy szkoleniowe w datach poprzedzających terminy zajęć, a te były im znane z zapisów regulaminów uczestnictwa, który otrzymywały przy podpisywaniu formularzy umów, nie byłoby faktycznych powodów do jednoczesnego podpisywania przez każdą z nich listy obecności na wszystkich zajęciach w ramach całego cyklu. O ile bowiem, bez uchybienia podstawowym zasadom logiki i doświadczenia życiowego, można dopuścić sytuację, gdy uczestnik szkolenia nie podpisuje listy obecności na zajęciach, w których brał udział i potem to uzupełnia, o tyle podpisywanie list z góry, przed terminami zajęć, nie znajduje racjonalnego uzasadnienia w sytuacji, gdyby szkolenia miały się odbyć i ich adresatki z rzeczywistą wolą uczestnictwa w zajęciach podpisywały umowy szkoleniowe i pozostałe dokumenty.

Intencje osób zawierających umowy szkoleniowe w takich warunkach a w zasadzie podpisujących dokumenty potwierdzające, że szkolenia już się odbyły, należy ocenić w kontekście przyczyn wytwarzania takich dokumentów. Wskazywanie na jednorazowe podpisanie listy obecności na wszystkich zajęciach przed ich rozpoczęciem jako praktykę (tak w wyjaśnieniach M. P. (1)), przeczy elementarnym wskazaniom logiki i doświadczenia życiowego. W zakresie rzeczywistych terminów podpisywania umów szkoleniowych, w tym tych zawartych z oskarżonymi, przywołać należy relacje osób zaangażowanych w wyłudzenie dotacji.

P. K. (1) zeznał finalnie uznaliśmy, że aby nie zabrano nam udzielonej dotacji to należy ten projekt rozliczyć… wydaje mi się, że zostało to zrobione na potrzeby kontroli i rozliczenia dotacji (k. 175). Świadek A. K., która pełniła funkcję specjalisty przy projekcie Fundacji (...) odnosząc się do dokumentów wypełnianych przez uczestniczki projektu wskazała, …dokumentacja ta była potrzebna do złożenia wniosku o płatność (k. 827). S. B. (kierownik pierwszego projektu) wprost wskazała, że dla potrzeb udokumentowania szkoleń i po prośbie B.

Z. i P. K. (1) skierowanej do niej i A. K. żebyśmy podpisały z kimś umowę poprosiła o to dwie swoje koleżanki mówiąc im, że uczestnicy szkoleń zrezygnowali. Świadek zeznała … one miały świadomość, że szkolenia te były już zrealizowane to znaczy, że się już odbyły (k. 241). Na okoliczność tego, w jakich terminach były podpisywane umowy zeznawała także A. P. i również z jej relacji wprost wynika, że umowy podpisywała później, aniżeli wynika to z dat w nich wskazanych (k. 221-222). Treść przywołanych zeznań świadczy jednoznacznie o tym, w jakich warunkach ale i czasie, wobec terminów wskazanych w umowach szkoleniowych, były podpisywane umowy z ich rzekomymi uczestniczkami.

W tym zatem kontekście oceniać należy okoliczność, że osoby wykazywane w dokumentach jako uczestniczki szkoleń, a zatem także oskarżone, z umowami podpisywały jednocześnie listę obecności potwierdzając swój udział we wszystkich zajęciach, gdy te się nie odbyły, co obiektywnie jest bezsporne, zatem takie też było dla osób podpisujących dokumenty. Całokształt przywołanych okoliczności wskazuje zatem, że wystąpienie przez Fundację (...) o datacje w ramach programu realizowanego przez Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej w założeniu wnioskodawców miało charakter oszukańczy i w tym także kontekście ocenić należy kryteria naboru uczestników rzekomych szkoleń z grona rodziny i znajomych pomysłodawców wyłudzenia środków.

Wskazać należy, że E. Ś. i jej córka M. P. (1) a także M. B. (1) to znajome B. Z., A. M. to siostra O. K., wówczas żony P. K. (1). Odnosząc się w końcu do samych list obecności na szkoleniach, a tym prokurator poświęca całą apelację i czyni tak słusznie bowiem dokumenty te stanowią zasadniczą podstawę faktyczną zarzutów oskarżonych, to stwierdzić należy, że zaprezentowana przez skarżącego argumentacja trafnie podważa słuszność ocen i ustaleń Sądu Okręgowego w zakresie tego, jakiej treści listy obecności oskarżone podpisały.

Bezsporną pozostaje okoliczność, że każda z nich podpisała swoją listę wraz z umową szkoleniową, zatem jednorazowo. Nie wymaga także powtarzania pozostająca poza sporem okoliczność, że oskarżone podpisywały listy zmieniając środki piszące (długopisy) i czyniły, cytując wyjaśnienia E. Ś. – aby nie wyglądało, że ja podpisałam listę jednego dnia (k. 795v). W konsekwencji, sam sposób wypełniania, w zasadzie preparowania list obecności na szkoleniach był taki, by u osoby trzeciej zapoznającej się z tym dokumentem, wykluczyć podejrzenie, że listy powstały w takich warunkach, w jakich oskarżone dokumenty te rzeczywiście wytworzyły.

Uwzględniając przy tym szeroką argumentację przywołaną wyżej a dotyczącą celu, w jakim przygotowano dokumentację mająca potwierdzić realizację szkoleń, stanowisko, by oskarżone podpisywały listy niewypełnione, bo bez wskazania dat rzekomych zajęć szkoleniowych, jest nielogiczne. Nie ulega przecież wątpliwości, że w oszukańczym wyłudzeniu dotacji przez Fundację (...), dokumentarne wykazanie przeznaczenia środków zgodnie z celem, stanowiło najtrudniejszy element przedsięwzięcia. Wymagało bowiem, przy każdym z dwóch projektów, znalezienia 45 kobiet, które zgodzą się na podpisanie nie tylko umów szkoleniowych, ale i list obecności na szkoleniach.

Podkreślić przy tym wymaga, że choć oskarżona A. M. kwestionuje, by listy obejmowały daty zajęć (k. 796 w zasadzie były to puste tabele…) to jednak żadna z oskarżonych, w tym przywołana, nie neguje, że wraz z umową szkoleniową, różnymi długopisami podpisała listę obecności, co oznacza, że nadruk obejmujący tytuł dokumentu już wówczas znajdował się na nim. Uwzględniając przy tym formularz listy obecności obejmujący szereg stosunkowo wąskich rubryk, które musiały wypełnić aż trzy osoby (poza uczestniczką „zajęć” dwóch trenerów), wdrukowanie dat zajęć po uzyskaniu podpisów nie dość, że było działaniem ryzykownym, bo mogło skutkować wadliwym nadrukiem, to jeszcze nie wiedzieć czemu takie utrudnienie miałoby służyć.

Podkreślić raz jeszcze należy, że świadomość oskarżonych w zakresie tego, w jakim procederze uczestniczą należy ocenić poprzez same okoliczności składania podpisów (jednorazowo na dokumencie oznaczonym jako Lista obecności złożenie ponad 20 podpisów różnymi, zmienianymi w trakcie ich nanoszenia, środkami piszącymi). W zakresie tego, czy na listach były wówczas daty, słusznie prokurator odwołuje się do zeznań S. B., która wraz z A. K. przygotowywała dokumenty do projektu i wskazała, że listy były przygotowane komputerowo i przed podpisaniem zawierały imię i nazwisko uczestnika szkolenia, daty, w których miały się odbyć szkolenia, nazwisko trenera (k. 874).

Świadek wskazała, ze teoretycznie (technicznie) jest możliwe dodrukowanie treści do dokumentu, ale nie kojarzy takiej sytuacji (k. 874v). W takich warunkach, choć od strony technicznej – wbrew stanowisku prokuratora – możliwym jest wdrukowanie treści do wcześniej przygotowanego dokumentu, to w realiach rozpoznawanej sprawy nie sposób przyjąć, by sytuacja taka miała miejsce. Przeczą temu zeznania osoby przygotowującej dokumenty a nadto, co omówiono wcześniej, uwzględniając czas i warunki, w których listy przygotowywano, dla głównych organizatorów wyłudzenia dotacji listy miały rację bytu wtedy, gdy dokumentowały udział każdej z uczestniczek w takiej ilości i datach zajęć, jakie przewidywały umowy.

Skoro zatem – co raz jeszcze należy podkreślić – uczestniczki rzekomych szkoleń rekrutowano z grona rodziny i znajomych B. Z. i P. K. (1) a kobiety te zmieniając długopisy jednorazowo składały ponad dwadzieścia podpisów, to przeczy elementarnym wskazaniom wiedzy, by podpisów tych nie składały na kompletnej liście. Uwzględniając wszystkie omówione okoliczności zgodzić się należy z prokuratorem, że oceny i ustalenia Sądu Okręgowego w zakresie świadomości oskarżonych co do tego w jakim procederze uczestniczą są wadliwe, bowiem wynikają z wybiórczej i uproszczonej analizy materiału dowodowego sprawy.

Okoliczności i sposób wypełniania dokumentów przez oskarżone, które potwierdziły w nich udział w szkoleniach, w których nie brały i nie mogły brać udziału, w powiązaniu z treścią umów, które podpisały, skutecznie podważa wniosek Sądu Okręgowego, że żaden dowód nie wskazuje by oskarżone miały świadomość, że dokumenty te zostaną wykorzystane przez organizatorów szkolenia do popełnienia przestępstwa oszustwa. Z § 1 podpisanych przez oskarżone umów szkoleniowych obejmującego przedmiot umowy wprost wynika, że szkolenie jest dofinansowane ze środków Programu Operacyjnego Fundusz (...) Obywatelskich, co oznacza, że określony podmiot poniósł koszt jego organizacji.

Do tej okoliczności wprost w swoich wyjaśnieniach odwołuje się M. B. (1) (k. 373), gdy wskazuje wiedziałam, że to szkolenie jest z projektów unijnych realizowane, gdyż to wynikało z umowy i z deklaracji uczestnictwa. Przy ustaleniach w zakresie świadomości oskarżonych trudno w końcu pominąć, że formułując wnioski w tym zakresie, niezależnie od argumentów przywołanych wyżej, uwzględnić także należy osobiste warunki każdej z nich, w tym te dotyczące ich społecznego funkcjonowania. Oskarżone E. Ś., A. M. i M. P. (1) legitymują się wykształceniem wyższym ekonomicznym, M.

B. (1) – średnim. Ta okoliczność odzwierciedla poziom rozwoju intelektualnego każdej z oskarżonych a tym samym umiejętność oceny określonych sytuacji. Przyjęcie, że podpisując umowy szkoleniowe, z których wprost wynika, że szkolenia są dofinansowane i podpisując jednorazowo, różnymi środkami piszącymi, listy obecności na ponad 20 różnych terminach zajęć szkoleniowych, w których nie uczestniczyły, oskarżone nie miały świadomości, w jakim procederze uczestniczą, przeczy podstawowym kryteriom oceny dowodów, uchybiając tym samym regulacji art. 7 kpk.

Wniosek O uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Wniosek zasady, bowiem u podstaw zaskarżonego wyroku legła błędna ocena zgromadzonych dowodów (obraza art. 7 kpk), nadto Sąd Okręgowy w niewłaściwym stopniu uwzględnił okoliczności wynikające z całokształtu dowodów, część z nich pomijając (obraza art. 410 kpk).

4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 1. Nie stwierdzono. Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot utrzymania w mocy Zwięźle o powodach utrzymania w mocy 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot i zakres zmiany Zwięźle o powodach zmiany 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 2.1.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☒ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia Omówiono wyżej. 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia 4.1. ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania W toku ponownego rozpoznania sprawy, Sąd Okręgowy uwzględni wyżej przedstawione uwagi, przy rozstrzyganiu będzie miał na względzie całokształt materiału dowodowego sprawy (art. 410 kpk), który oceni z poszanowaniem kryteriów z art. 7 kpk i na takiej podstawie ustali nie zawierający błędów stan faktyczny. 5.4.

Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 6. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności Sąd zasądził na rzecz adwokata M. B. (2) - obrońcy oskarżonej M. B. (1) - kwotę 738 zł obejmującą 23% VAT z tytułu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonej z urzędu w instancji odwoławczej. Rozstrzygnięcie znajduje uzasadnienie w treści art. 618 § 1 pkt 11 kpk w zw. z § 17 ust. 2 pkt 5, § 2 pkt 1 i § 3 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.

U. 2019. 18 jt.).

7. PODPIS Ewa Leszczyńska-Furtak Ewa Gregajtys Izabela Szumniak 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację prokurator Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja uniewinnienie 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k.

– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k.

– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☒ uchylenie ☐ zmiana