Legislator Case Law & Legislation
I Ns 978/16 AI generated

I Ns 978/16 · Sąd powszechny

Case Number I Ns 978/16
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Decision Date
Outcome DECISION

Legislator summary

AI generated

Sygn. I Ns 978/16 POSTANOWIENIE Dnia 15 maja 2019 r. Sąd Rejonowy w Zakopanem I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: ASR Adam Pałka Protokolant: sekretarz sądowy Joanna Tylka po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2019 r. w Zakopanem na rozprawie sprawy z wniosku J. C. z udziałem Województwa (...), (...) im. dr T. C. (1) o zasiedzenie postanawia: I. uwidocznić w księdze wieczystej nr (...) prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Zakopanem V Wydział Ksiąg Wieczystych, iż działka ewid. nr (...) obręb (...) J. uległa podziałowi na: a. działkę ewid. nr (...) o powierzchni 0,0263 ha, b. działkę ewid. nr (...) o powierzchni 0,0170 ha, zgodnie z mapą z projektem podziału nieruchomości sporządzoną przez uprawnionego geodetę mgr inż.

Legislator headnote

AI generated

art. 247 k.p.c, art. 5 k.c, art. 235 § 1 k.c, art. 172 k.p.c, art. 172 k.c, art. 48 k.c; I Ns 978/16 · Sąd powszechny: Zdaniem wnioskodawczyni powyższe potwierdza opinia szacunkowa, która dotyczy wyłącznie drewnianych budynków mieszkalno gospodarczych. Wnioskodawczyni zaznaczyła, iż (...) nigdy nie objęło działki, której dotyczy wniosek w posiadanie. Pismem z dnia 1 marca 2017 r. uczestnik Województwo (...) wskazał, iż zgodnie z § 5 umowy sprzedaży z dnia 9 grudnia 1986 r. w chwili podpisania umowy (...) było w posiadaniu przedmiotu sprzedaży, a zatem należy przyjąć, iż w tej dacie nastąpiło przerwanie posiadania. Jednocześnie wnioskodawczyni nie wykazała faktu ponownego objęcia nieruchomości w posiadanie po dacie zawarcia umowy.

Keywords

AI generated
proof of ownership sole ownership direct possession delivery of possession by agreement dependent ownership legacy of property of another

Cited Legislation

AI generated
art. 247 k.p.c
przesłuchania świadków na okoliczności sprzeczne z tym dokumentem są w świetle art. 247 k.p.c.
art. 5 k.c
mogłyby klasyczny przykład nadużycia prawa w rozumieniu art. 5 k.c.
art. 235 § 1 k.c
Jednocześnie pamiętać należy, iż wyjątek od zasady superficies solo cedit opisany w art. 235 § 1 k.c.
art. 172 k.p.c
W chwili zatem ziszczenia się dyspozycji art. 172 k.p.c.
art. 172 k.c
W takim wypadku powstające w skutek art. 172 k.c.
art. 48 k.c
nabycie prawa własności obejmuje na podstawie art. 48 k.c.
art. 191 k.c
art. 123 § 1 pkt 1 k.c
W orzecznictwie wyraźnie podkreśla się wszak, że podjęcie przez uprawnionego działań określonych w art. 123 § 1 pkt 1 k.c.

Cited Case Law

AI generated
AI generated
I Ns 319/16
Wnioskiem złożonym dnia 27 kwietnia 2016 r.
II Ca 917/22
Postanowieniem z dnia 29 sierpnia 2022 roku Sąd Rejonowy w Opocznie po rozpoznaniu sprawy z wniosku H.
I C 696/17
W pozwie z dnia 31 maja 2017 roku powód S.
X Ns 121/18
Sygn. akt: X Ns 121/18 POSTANOWIENIE Dnia 13 maja 2021 r. Sąd Rejonowy w Toruniu X Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSR Jolanta Sikorska Protokolant: ---------------------------- po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2021 r. w Toruniu na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A. J. (1), S. J. i R. J. z udziałem R. K. (1), M. L. (1), A. K., Z. L., J. L. i D. L. o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości w drodze zasiedzenia; postanawia: stwierdzić, że Z. L. córka J. i W., nabyła z dniem 1 stycznia 1985 w drodze zasiedzenia własność części zabudowanej nieruchomości gruntowej położonej w Z. gmina O. oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr (...), oznaczonej w opinii biegłego geodety D. A. z listopada 2020 wariant I ( k. 387 akt ) jako działka (...) o powierzchni 0,1188 ha; ustalić, że dokument oznaczony jako wariant 1 opisanej opinii znajdujący się na k. 387 akt biegłego stanowi integralną część niniejszego postanowienia; zasądzić solidarnie od uczestników R. i A. K. na rzecz wnioskodawców A. J. (1), S. J. i R. J. kwotę 5.617,- zł ( pięć tysięcy sześćset siedemnaście zł ) tytułem zwrotu wnioskodawcom kosztów postępowania w sprawie; nakazać pobrać solidarnie od uczestników R. i A. K. na rzecz Skarbu Państwa ( kasy Sądu Rejonowego w Toruniu ) kwotę 3.574,10 zł ( trzy tysiące pięćset siedemdziesiąt cztery 10/100 zł ) tytułem wydatków w sprawie; kosztami opinii biegłego Z. R. obciążyć Skarb Państwa ( kasę Sądu Rejonowego w Toruniu ). Sygn. akt X Ns 121/18 UZASADNIENIE Wnioskiem z listopada 2015 A. J. (1), S. J. i R. J. wnieśli o stwierdzenie, że ich poprzednik prawny – Z. L., nabyła w drodze zasiedzenia z dniem 1 stycznia 1985 własność części działki położonej w Z., oznaczonej w ewidencji gruntów nr 113, zabudowanej budynkiem mieszkalnym oraz gospodarczym, wchodzącej w skład nieruchomości, dla której Sąd Rejonowy w Toruniu prowadzi księgę wieczystą numer (...). Na poparcie swego wniosku wskazali, że Z. L. od 1954 zajmowała część dotychczasowej działki nr (...), o czym świadczy choćby fakt, że 28 lipca 1954 złożyła wniosek o wydanie jej pozwolenia na budowę na tym gruncie, w konsekwencji którego działka została zabudowana domem i stodołą. Zajętą przez siebie działkę Z. L. ogrodziła i zamieszkiwała tam z dziećmi, w tym z córką M. z męża L. – nieżyjącą matką wnioskodawców. Aktem notarialnym z 12 marca 1987 przekazała córce M. swoje gospodarstwo rolne, w tym budynki w postaci domu mieszkalnego i stodoły zbudowane na działce (...). W kwietniu 1989, w toku administracyjnego postępowania o rozgraniczenie działek nr (...) ( właściciel – małżonkowie L. ) i 112 ( właściciel – M. J. jako następca Z. L. ), prowadzący to postępowanie geodeta B. S. sporządził na jego potrzeby notatkę urzędową, w której wskazał, że na mapie ewidencyjnej wpisano jako właściciela działki nr (...) E. K., jednak jest to wpis błędny ponieważ działka ta jest zabudowana i była zajmowana od 1954 przez Z. L.. Uczestnicząca w czynnościach geodety R. K. (2) – żona nieżyjącego już E. K., oświadczyła B. S., że działki nr (...) nigdy nie użytkowała. Zarówno Z. L. jak i R. K. (2) złożyły podpis pod notatką geodety z 1987. Na mapie sytuacyjno – wysokościowej z około 2001 odzwierciedlającej ustalenia geodety z 1989 i sporządzonej na potrzeby pozwolenia dla M. J. na użytkowanie dobudowanych przez nią na działce (...) wiatrołapu i budynku gospodarczego, zapisano, że działka (...), której właścicielem jest E. K. od ponad 60 lat jest w posiadaniu rodziców M. J. a zapisany jako jej właściciel E. K. nigdy jej nie użytkował. Zapis oparty był o pisemne oświadczenie R. K. z kwietnia 2001, że garaż postawiony przez J. wzdłuż granicy między posesjami ( budynek oznaczony cyfrą „2” i skośnymi liniami na mapie k. 18 ) w niczym jej nie przeszkadza. Budynki na działce (...) były prze posiadaczy remontowane i wykonywano szereg prac z nimi związanych, w ogródku posadzono drzewa owocowe. Córka Z. L. wymieniła w budynku mieszkalnym okna, założyła centralne ogrzewanie. Aktualnie w budynkach posadowionych na działce (...) zamieszkują wnioskodawcy a działka jest w posiadaniu ich rodziny od ponad 60 lat. Uczestnicy postępowania R. i A. K. w odpowiedzi na wniosek z lipca 2016 ( k. 120 i nast. ), wnieśli o jego oddalenie i wskazali, że w ich ocenie można mówić jedynie o posiadaniu zależnym spornym gruntem przez wnioskodawców i ich poprzedników prawnych. Ponieważ pozwolenie na budowę z 1954 nie wskazuje działki nr (...), nie można więc domniemywać że dotyczy ono tej działki i należy uznać, że dotyczyło innej działki niż 113 – takiej, której Z. L. była wówczas właścicielką, np. działki (...). Nadto samo pozwolenie na budowę nie jest równoznaczne z jej rozpoczęciem, dlatego zdaniem uczestników dokument ten nie może być dowodem na początek samoistnego posiadania. Uczestnicy wskazali, że około 1964 – 1965 budowę na działce (...) prowadził E. K. po to aby mogła tam zamieszkać Z. L., jednakże to on pozostawał właścicielem i dysponentem nieruchomości ponieważ Z. L. zamieszkała tam z rodziną jako posiadacz zależny, czego wyrazem było to, że do 1983 ( do śmierci E. K. ) regularnie płaciła K. na umożliwienie jej zamieszkiwania na działce (...). Było to podyktowane względami rodzinnymi. Z. L. nigdy nie opłacała podatku za działkę (...), podatek płacili K.. Ponadto z aktu własności ziemi Z. L. z 1954 wynika, że Z. L. nigdy nie ubiegała się o nabycie własności działki (...) : wskazany dokument stwierdza nabycie przez Z. L. własności tylko działek (...). Czyli w początku lat 70. czuła się właścicielką tylko działek (...), ale nie 113. Działka (...) została ogrodzona dopiero na przełomie lat 80. i 90. Za życia Z. L. nie były więc wykonywane tak podstawowe uprawnienia właścicielskie jak ogrodzenie nieruchomości czy płacenie podatków. Sąd ustalił co następuje : Wnioskodawcy i uczestnicy, poza A. K. i Z. L. ( powinowactwo – żony ), są krewnymi ( bezsporne ). Na starych szkicach polowych jako właściciel między innymi działki (...) figuruje F. B. – przodek obu stron postępowania ( bezsporne, np. k. 198, k. 221v ). W dniu 28 lipca 1958 Z. L. złożyła wniosek o wydanie jej pozwolenia na budowę w Z. domu mieszkalnego z cegły krytego eternitem i stodoły drewnianej krytej strzechą na gruntach do niej należących. Wydział Budownictwa prezydium Powiatowej rady Narodowej wydał wnioskowane pozwolenie, wskazując że dom winien mieć 10m na 8m a stodoła 9m na 6m i oba budynki winny zostać posadowione bokiem do drogi w odległości 5m od tej drogi ( dowód : kopia pozwolenia na budowę k. 9 ). Z. L. zamieszkiwała dotychczas z matką w domu z gliny posadowionym na terenie spornej obecnie części działki (...), łączącym w sobie funkcję mieszkalną i gospodarczą ( kurnik i pomieszczenie gospodarcze ). Dom był posadowiony dalej od drogi niż budynek mieszkalny stojący obecnie na nieruchomości i bliżej granicy z K. ( dowód : przesłuchanie S. J. z 29. VI. 2017 - 1:42 – 22:05 – protokół skrócony k. 240 v, zeznania świadka M. R. z z 5. VII. 2016 – 9.02 – 48.32 i protokół skrócony k. 118 v ). Na działce nr (...), stanowiącej formalnie własność K., w początkach lat 60. stanął najpierw dom murowany ze ścianami z cegły i szlaki i dachem krytym papą, a potem stodoła. Zamieszkała tam matka Z. L. z córkami a potem sama Z. L. z własną trójką dzieci. Cała działka (...) była ogrodzona drewnianym płotem, przez jej środek postawiono dodatkowo płot, który odgradzał części działki (...) zajmowane przez rodziny L. i K. ( dowód : zeznania świadka M. R. z 5. VII. 2016 – 9.02 – 48.32 i protokół skrócony k. 118 v – 119, zeznania świadka H. J. z 29. IX. 2016 – 9:20 – 1:03:12 oraz protokół skrócony k. 158 v - 159 ). W dniu 18 lutego 1963, kiedy to założono rejestr gruntów, działka nr (...) była już zabudowana ( dowód : pismo Starostwa k. 215 oraz rejestr k. 217 v – 218 ), zaś działki (...) ( Kw (...) ) - objęte bezspornym w sprawie posiadaniem samoistnym Z. L. - nie były wówczas i nie są obecnie zabudowane ( dowód : pismo UG w O. k. 213, pismo Starostwa k. 215 oraz rejestr k. 219 v – 220, zeznania S. J. z 29. VI. 2017 1:42 – 22:05 i protokół skrócony k. 240 ). Z. L. założyła sobie wokół domu na części działki nr (...) ogródek i od strony ulicy uprawiała warzywa i kwiaty, hodowała na działce inwentarz ( dowód : zeznania świadka M. R. z 5. VII. 2016 – 9.02 – 48.32 i protokół skrócony k. 118 v – 119, zeznania świadka Z. W. z 29. XI. 2016 – 3:32 – 50:24 oraz protokół skrócony k. 152 v – 153). Jeszcze w początkach lat 60. na spornej obecnie części działki (...) nie było budynków stojących tam obecnie – nadal stał tam stary budynek mieszkalny z gliny zajmowany przez Z. L. z matką i dziećmi. W 1972, kiedy świadek H. J. (2) szedł do wojska, na działce stał już budynek mieszkalny oznaczony na mapie k. 18 cyfrą „53”. Stary gliniany budynek mieszkalny został zburzony, pozostały tylko jego fundamenty. Przy budowie nowego pracował jako murarz E. K. - zasadniczo był listonoszem ale zdarzało mu się pracować jako murarz na zlecenie. Nowy budynek stanął bliżej drogi na D. niż stary budynek gliniany. Stary dom był dalej od drogi i bliżej granicy z sąsiadami czyli rodziną K. – bliżej działki nr (...) ( dowód : zeznania świadka H. J. z 29. IX. 2016 – 9:20 – 1:03:12 oraz protokół skrócony k. 158 v – 159 i zeznania świadka Z. W. z 29. XI. 2016 – 3:32 – 50:24 oraz protokół skrócony k. 152 v – 153 ). Z. L. czasem pożyczała od rodziców Z. W. (2) pieniądze po to, żeby móc zapłacić E. K. za prace budowlane ( zeznania świadka Z. W. z 29. XI. 2016 – 11:19 – 19:56 oraz protokół skrócony k. 152 v ) W 1974 E. i R. K. (2) zostali uwłaszczeni w oparciu o ustawę z 26. X. 1971 w zakresie obejmującym między innymi działkę (...). W toku postępowania ustalono, że w 1958 otrzymali sporną działkę od matki R. K. – S. B. ( dowód : akt własności ziemi k. 149 ). Akt własności ziemi wystawiony w latach 70. Na Z. L. nie obejmował działki (...) ( dowód : k. 9 akt XI Ns 538/11 ). Kiedy w początku lat 70. na nieruchomości zaczął bywać przyszły zięć Z. A. J., budynek mieszkalny i stodoła z oborą już stały. Pomiędzy częściami działki zajmowanymi przez K. i L. biegł drewniany płot. W latach 70. A. L. postawił w jego miejsce płot z siatki. Ponieważ stawiał go na granicy – pytał o zgodę sąsiadów K.. W latach 80. L. postawili na działce garaż z blachy. W latach 90. A. L. stawiał na działce (...) garaż murowany, oznaczony na mapie k. 18 w legendzie mapy numerem „2” jako budynek gospodarczy ( pole zakreskowane ). W tym przypadku także pytał o zgodę K. ponieważ budynek miał stanąć na granicy ( dowód : zeznania A. J. z 29. VI. 2017 – 35:46 – 54:20 oraz protokół skrócony k. 241, oświadczenie R. K. k. 19, przesłuchanie S. J. z 29. VI. 2017 - 22:05 – 35:46 oraz protokół skrócony k. 240 v ). Krótko potem na garażu murowanym L. postawili gołębnik ( dowód : przesłuchanie S. J. z 29. VI. 2017 _ 22:05 – 35:46 oraz protokół skrócony k. 240 v ). Kiedy w marcu 1987 Z. L. przekazywała aktem notarialnym swoje gospodarstwo rolne obejmujące działki (...) córce M. J., w akcie notarialnym zapisano, że na przekazywanej nieruchomości znajdują się : dom mieszkalny murowany, stodoła połączona z oborą oraz budynek gospodarczy murowany ( dowód : akt notarialny k. 10 – 13 ), choć działka (...) należąca do Z. L. w chwili aktu czyli w 1987 nie była zabudowana ( bezsporne plus zeznania A. J. z 29. VI. 2017 – 35:46 – 54:20 oraz protokół skrócony k. 241 ) a zabudowania znajdowały się wyłącznie na działce nr (...) ( bezsporne ). Jednocześnie we wskazanym akcie notarialnym Z. L. oświadcza, że nie jest właścicielką ani posiadaczką innych nieruchomości ( k. 11 - dowód jak wyżej ). W latach 90. J. usunęli ze spornej części działki (...) fundamenty starego glinianego domu, przeprowadzili remont stodoły aby zwiększyć jej powierzchnię ( dowód : przesłuchanie S. J. z 29. VI. 2017 _ 22:05 – 35:46 oraz protokół skrócony k. 240 v ). W 1989 toczyło się postępowanie rozgraniczeniowe dotyczące granicy pomiędzy działką (...) małżonków L. oraz działką (...). W jego trakcie prowadzący to postępowanie geodeta B. S. sporządził notatkę urzędową, w której wskazał, że na mapie ewidencyjnej wpisano jako właściciela działki nr (...) E. K., jednak jest to zdaniem geodety wpis błędny, ponieważ działka ta jest zabudowana i była zajmowana od 1954 przez Z. L.. Uczestnicząca w czynnościach geodety R. K. (2) – żona nieżyjącego już E. K., oświadczyła B. S., że działki nr (...) nigdy nie użytkowała. Zarówno Z. L. jak i R. K. (2) złożyły własnoręczne podpisy pod notatką geodety z 1987 ( dowód : decyzja o rozgraniczeniu k. 14, notatka geodety k. 15 ). Na mapie sytuacyjno – wysokościowej z około 2001 odzwierciedlającej ustalenia geodety z 1989 i sporządzonej na potrzeby pozwolenia dla M. J. na użytkowanie dobudowanych przez nią na działce (...) wiatrołapu i budynku gospodarczego, zapisano, że działka (...), której właścicielem jest E. K. od ponad 60 lat jest w posiadaniu rodziców M. J. a zapisany jako jej właściciel E. K. nigdy jej nie użytkował. Zapis oparty był o pisemne oświadczenie R. K. z kwietnia 2001, że garaż postawiony przez J. wzdłuż granicy między posesjami ( budynek oznaczony cyfrą „2” i skośnymi liniami na mapie k. 18 ) w niczym jej nie przeszkadza (dowód : decyzja k. 16 – 17, mapa sytuacyjna k. 18 oraz oświadczenie R. K. k. 19 ). Z. L. była zameldowana w Z. nr 55 od 25 lutego 1924 czyli od daty swego urodzenia, do 14 grudnia 1999 ( dowód : zaświadczenie k. 22 ). Działka nr (...) stanowiła adres zarówno (...) jak i (...) ( dowód : rejestr UG w O. k. 191 ). Działka nr (...) położona w Z. gmina O., objęta Kw (...) stanowi własność A. i R. K. (1) w konsekwencji darowizny z 2003 oraz spadkobrania z 2001 ( dowód : odpis Kw k. 28 – 29 )oraz akt notarialny k. 146 – 148 ). Z. L. miała troje dzieci : 1. M. z męża L., 2. nieżyjącą A. T. która pozostawiła po sobie także nieżyjącego już syna a on pozostawił po sobie żonę Z. oraz córki D. i J.; 3. oraz E., który zmarł w 1987 i pozostawił po sobie syna M. L. (1). Sprawy spadkowej po Z. L. nie było ( bezsporne, oświadczenie wnioskodawcy k. 119 ). Spadek po M. L. (2) zmarłej 2. XI. 2008 nabyli : mąż A. oraz synowie S. i R. po 1/3 części każdy z nich ( dowód : orzeczenie spadkowe k. 20 ). Sąd zważył co następuje : Ustalony powyżej stan faktyczny był sporny pomiędzy stronami odnośnie tego czy w konsekwencji pozwolenia na budowę z 1954 Z. L. wzniosła budynki na spornej części działki (...) ( czy może w ogóle ich nie wzniosła lub zbudowała je na innej działce ), czy płaciła R. i E. K. za zajmowanie części działki (...) oraz czy zamieszkała w budynku zbudowanym na spornej części działki (...) za zgodą K. lub płacąc im z tego tytułu rodzaj czynszu czy też zamieszkała tam bez ich zgody. Sąd poczynił ustalenia w sprawie w oparciu o dokumenty urzędowe w postaci pozwolenia na budowę k. 9, aktu notarialnego k. 10 – 13, decyzji k. 14, decyzji k. 16 – 17, mapy k. 18, orzeczenia spadkowego k. 20, zaświadczenia k. 22, odpisu KW k. 28 – 29, zaświadczenia k. 143, wypis z rejestru gruntów k. 144, mapa ewidencyjna k. 145, aktu notarialnego k. 146 – 148, aktu własności ziemi k. 149, pisma z UG O. k. 187 i dołączonej dokumentacji k. 188 – 198, pisma UG w O. k. 213 i Starostwa k. 215, rejestru gruntów k. 217 – 220 i wykazu z 1952 k. 221 – 223 oraz aktu własności ziemi k. 79 akt XI Ns 538 / 11. Domniemań z nimi związanych ( art. 244 kpc ) żadna ze stron nie podważyła. Ustalenia faktyczne czynione były także w oparciu o dokumenty prywatne k. 15 (notatka ), k. 19 ( oświadczenie ) – art. 245 kpc, przy czym w tym przypadku sąd dał im wiarę nie tylko w zakresie wynikającym z ustawy, ale także w zakresie prawdziwości treści w nich zawartych. Co do notatki geodety : problem, którym w 1987 zajmował się geodeta nie miał nic wspólnego z obecnym konfliktem stron a wskazany urzędnik państwowy nie miał żądnego interesu w tym aby z jakiegokolwiek powodu zamieszczać w swojej notatce nieprawdziwe oświadczenia osób uczestniczących w jego czynnościach. Na marginesie zresztą treść zamieszczonego w notatce oświadczenia R. K. w pełni koresponduje z wersją prezentowaną w sprawie przez stronę wnioskującą. Pismo k. 19 także zdaniem sądu zawiera prawdziwe oświadczenie R. K.. Okoliczności jego złożenia wyjaśnił A. J. (1) k. 241, oświadczenie jest kierowane do Urzędu Gminy i dotyczy wznoszonego przez L. wzdłuż granicy garażu. L. dostali wówczas pozwolenie na jego budowę czyli zgodą taką jak ta w oświadczeniu k. 19 musieli się legitymować skoro garaż stawał przy granicy, co uwiarygadnia prawdziwość dokumentu prywatnego. Zeznania R. K. (1) z 29 czerwca 2017 k. 241 v na temat tych dokumentów rażą niezwykłą naiwnością i chwiejnością : z jednej strony uczestnik stwierdza, że to podpis matki po czym oświadcza, że nie wie czy to jej podpis i naiwnie dodaje, że taki dokument każdy może stworzyć a w ogóle to w gminie nie ma geodety, który pisał notatkę k. 15. Sąd nie ma żadnych wątpliwości, że uczestnik starał się kłamać ale zabrakło mu w tym zakresie umiejętności. Sąd oparł orzeczenie w sprawie o opinię geodezyjną z listopada 2020 geodety D. A., w szczególności mapę stanowiącą załącznik nr I do niej obrazującą / wydzielającą grunt będący przedmiotem sporu w sprawie oznaczony jako działka nr (...) o powierzchni 1,1188 ha ( k. 387 akt ). Opinia stanowi integralną część wydanego w sprawie postanowienia. Sąd nie znalazł podstaw aby ustalenia geodezyjne biegłego podważać. Zadaniem biegłego było nakreślić grunt będący przedmiotem sporu na mapie i ustalić jego powierzchnię. Wbrew oczekiwaniom uczestników sygnalizowanym biegłemu na oględzinach i zobrazowanym w wariancie II opinii, przedmiotem zainteresowania sądu w niniejszej sprawie ( zasiedzenie ) nie mogły być jakiekolwiek służebności. Dowody osobowe przeprowadzone w sprawie okazały się także przydatne. I tak Sąd dał wiarę świadkowi M. R. (2) ( k. 118 v – 119 ), która potwierdziła że pierwsze budowy na działce (...) miały miejsce w latach 50. / 60. a E. K. pamiętała jako wykonującego prace budowlane a nie inwestora i dysponenta budynku, który tylko pozwolił Z. L. mieszkać na swojej działce i w swoim domu. Twierdziła także, że pozwolenie na budowę budynków na spornej części działki dostali L. a skoro tak to jej zdaniem działka widocznie była ich. Twierdziła także, ze A. J. (1) w miejsce ogrodzenia drewnianego postawił ogrodzenie z siatki. Sąd nie znalazł także podstaw aby zasadniczo odmówić wiarygodności świadkowi H. J. (2) ( k. 158v – 159 ). Świadek potwierdził, ze przy budowie budynków na spornej części działki (...) pracował E. K. ale nie potwierdził tezy uczestników jakoby budował ten dom, choćby tylko początkowo, dla siebie a potem zezwolił Z. L. za opłatą zamieszkiwać tam z rodziną. Potwierdził także istnienie ogrodzenia pomiędzy sporną częścią działki (...) a jej częścią zajmowaną przez uczestników i ich poprzedników prawnych. Świadek M. B. ( k. 180 ) nie wniósł do sprawy wiele. Pamiętał stawianie ogrodzenia z siatki dzielącego R. K. i Z. L. w jego zdaniem około roku 1980, co potwierdza także A. L., nie pamiętał jednak czy wcześniej istniał w tym miejscu płot drewniany ( nie zaprzeczył aby drewniany płat tam wcześniej był ). Wskazał na konflikt kuzynek L. i K., co jednak niczego w sprawie nie zmienia. Świadek Z. W. (2) ( k. 172 – 173 ) także nie dostarczyła dowodów na stawiane przez uczestników tezy o zależnym posiadaniu spornej części działki (...) przez Z. L.. Potwierdziła, że nowy dom został wzniesiony na spornym gruncie w początkach lat 60. skoro córka Z. L. w 1962 szła do komunii już z nowego domu. Potwierdziła też, że dom budował E. K. ale zaprzeczyła jakoby to on finansował tą inwestycję. Przeciwnie – mówiła o pożyczaniu pieniędzy przez L. na to, żeby K. zapłacić. Była też świadkiem remontów ( tynki, podłogi ) i gospodarowania na gruncie ( warzywa, inwentarz ). Sąd dał wiarę świadkowi. Uczestnik R. K. (1) ( k. 241 – 242 ) zasadniczo nie był wiarygodny. Jak już wspomniano wcześniej przy okazji oceny zasadności negowania przez niego dokumentów prywatnych k. 15 i 19, w odniesieniu do pozostałych spornych w sprawie kwestii także plątał się w zeznaniach i wskazywał na okoliczności, które nie znalazły w żadnym zakresie potwierdzenia w dowodach. I tak : naiwnością rażą wręcz stwierdzenia, że kiedy jego ojciec był na delegacji to Z. L. skończyła sobie budynek i zamieszkała tam bez zgody jego ojca. Tezy o płaceniu przez Z. L. jego rodzicom czynszu także nie potwierdził żaden dowód w sprawie prowadzony – żaden świadek ani żaden dokument. Wprawdzie twierdził, ze byli świadkowie płacenia czynszu ale jednak żadnego z nich w sprawie nie powołał. Twierdził także, że ojciec miał pozwolenie na budowę domu wznoszonego w początku lat 60., w którym potem zamieszkała L. z rodziną , ale takiego pozwolenia nie przedłożył w sprawie. Twierdził, że pozwolenie na budowę z 1954 k. 9 dotyczyło starego, rozebranego już budynku a ponadto ów stary budynek stał na działce (...) należącej do L.. Kiedy jednak uczestnik miał pokazać na mapie k. 18 gdzie mniej więcej stał ów stary budynek, to pokazał jednak działkę nr (...) a nie nr 112 także na tej mapie widniejącą, co zdaniem sądu jest bardzo znamienne i świadczy o tym, że uczestnik starał się kłamać jednak brakowało mu umiejętności w tym zakresie. Forma deklarowanego przez uczestnika płacenia rzekomego czynszu przez L. ( płacenie K. za „robienie” grobu jej syna jako forma czynszu bo rodzina zakazywała jej płacenia czynszu ) także brzmi absurdalnie zdaniem sądu, nawet zakładając skomplikowane relacje rodzinne. A. J. (1) ( k. 241 ) był wiarygodny zdaniem sądu. Zeznał o uzgodnieniach z K. na temat wymiany płotu drewnianego na płot a siatki oraz budowę garażu murowanego, co wyjaśnił jednak wymogami prawa administracyjnego co do zgody właściciela sąsiedniej nieruchomości na budynki przy granicy oraz płot na granicy. Taki wymóg jest sądowi znany z urzędu, obowiązuje od dziesięcioleci. Pozbawia to więc konsultacje z lat 90., kiedy to urządzenia wznoszono, cech zachowania posiadacza zależnego. Przeciwnie – jeden właściciel pyta o zgodę drugiego, a zatem obie strony zajmuj ą tu pozycje równorzędne. Dopiero w 2011 kiedy uczestnik dowiedział się, że zajęta część działki (...) należy do K., pytał go o zgodę na remont domu. Było to jednak długo po dacie, w której ex lege doszło do nabycia własności sporego gruntu w drodze zasiedzenia. Wnioskodawcy domagali się stwierdzenia przez sąd, że ich poprzednik prawny nabyła na podstawie art. 172 kc w drodze zasiedzenia własność wyodrębnionej geodezyjnie w toku postępowania części działki (...). Obciążał ich zatem ciężar wykazania przesłanek zasiedzenia czyli : :1. wykazania samoistności posiadania ich poprzednika prawnego w chwili wejścia w posiadanie nieruchomości oraz 2. wykazania wymaganego przez przepisy czasu posiadania, którego długość może wynosić od 10 do trzydziestu lat w zależności od daty wejścia w posiadanie oraz charakteru posiadania ( dobra lub zła wiara ). Korzystali jednocześnie z domniemania posiadania samoistnego ( art. 339 kc ), co oznacza że w niniejszym postępowaniu to na uczestnikach oponujących zasiedzeniu ciążył obowiązek wykazania, ze posiadanie wnioskodawców i ich poprzedniczki prawnej nie miało charakteru samoistnego. Posiadaczem samoistnym rzeczy jest ten, kto postępuje z rzeczą jak właściciel, tym samym wyrażając wolę wykonywania względem niej prawa własności. Sama wola posiadania, tj. wykonywanie praw wynikających z własności czy innego prawa, jeżeli nie jest realizowana, nie może mieć znaczenia dla posiadania. Również samo władztwo nie decyduje o posiadaniu; muszą istnieć dwa czynniki – władztwo i wola (por. orzeczenie SN z dnia 14.04.1961 r., CR 961/60, NP 12/62, s. (...); postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18 kwietnia 1997 r., III CKN 35/97, OSNC 1997/10/150). Zakres faktycznego władztwa przy posiadaniu samoistnym, odpowiadający prawu własności, sprowadza się do korzystania z rzeczy i rozporządzania nią w sposób jak najbardziej pełny, czyli do postępowania z nią jak właściciel. Posiadanie samoistne oznacza więc wolę posiadania jak właściciel a więc wolę traktowania siebie jak właściciela, z zamiarem posiadania dla siebie ( cum animo rem sibi habendi ). Zasiedzenie następuje z mocy prawa, a zadaniem Sądu jest ustalić wszelkie okoliczności z tym związane m.in. Sąd nie jest związany wnioskiem w części dotyczącej terminu zasiedzenia oraz osoby, na rzecz której nastąpiło zasiedzenie. Zgodnie z przepisem art. 50 dekretu z 11. X. 1946 prawo rzeczowe kto posiada nieruchomość przez lat dwadzieścia nabywa jej własność, chyba że w chwili objęcia w posiadanie był w złej wierze. Temu kto posiada nieruchomość przez lat trzydzieści nie można zarzucić złej wiary. Od dnia wejścia w życie Kodeksu cywilnego tj. od dnia 1 stycznia 1965 r. kwestię zasiedzenia regulował art. 172 przewidujący możliwość nabycia nieruchomości przez zasiedzenie po upływie lat 10 ( dobra wiara ) oraz 20 ( zła wiara ). Przepisy ustawy z 23. IV. 1965 wprowadzające w życie nowy kodeks cywilny, a ściślej art. XLI stanowiły, że do zasiedzenia, którego bieg rozpoczął się przed wejściem w życie kodeksu cywilnego, czyli przez 1 stycznia 1965, stosuje się od tej chwili przepisy tego kodeksu ( nowego kodeksu cywilnego ), jeśli jednak termin zasiedzenia według kodeksu cywilnego jest krótszy niż według przepisów dotychczasowych, bieg zasiedzenia rozpoczyna się z dniem wejścia kodeksu w życie. Sąd w pełni akceptuje pogląd wyrażony przez Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 26 lutego 2002 r. I CKN 1093/99, lex nr 53297, iż potrzeba szczegółowego określenia powierzchni i granic nieruchomości wystąpi tylko wówczas, jeżeli Sąd uzna zasadność wniosku o stwierdzenie zasiedzenia. Taka potrzeba wystąpiła w niniejszej sprawie, w związku z czym Sąd przeprowadził dowód z opinii geodety, który wykreślił granice spornego gruntu i określił jego powierzchnię. Wnioskodawcy wnieśli o ustalenie, że ich poprzednik prawny nabyła sporny grunt z dniem 1 stycznia 1985, czyli po upływie 20 lat od daty wejścia w życie kodeksu cywilnego a zatem w złej wierze. Ustalenia poczynione w sprawie pozwalają stwierdzić, że pierwszą czynnością Z. L. w odniesieniu do spornego gruntu, wskazującą na samoistność jego posiadania, było wystąpienie w lipcu 1954 z wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę domu i stodoły. Zdaniem sądu wykazano w sprawie, że mimo iż we wskazanym dokumencie nie wymieniono działki (...), to pozwolenie dotyczyło domu i stodoły wzniesionych po 1954 na działce (...). Po pierwsze : bezspornym było a nadto wynika to z pism k. 213, że inne nieruchomości Z. L., w tym działka (...) w 1961 nie były zabudowany. Żaden dowód w sprawie przeprowadzony nie wykazał aby na innych gruntach Z. L. po 1954 wzniesiono jakiekolwiek budynki. Tezy R. K. (1) o tym, że wskazane pozwolenie na budowę dotyczyło starego, glinianego jak mówili świadkowie, domu którego fundamenty L. rozebrali w latach 90., nikt nie potwierdził. Po drugie : bezspornym jest, ze w początku lat 60 a zdaniem niektórych nawet na przełomie lat 50. i 60., na spornej działce wzniesiono dom a potem stodołę. R. K. (1) twierdzi, że jego ojciec budował ten dom dla siebie, jednak pozwolenia na budowę wydanego na E. K., choć twierdził że ojciec je dostał, w sprawie nie przedłożył, co nie może pozostać bez znaczenia w obliczu sporu stron. W 1963 sporny grunt był już zabudowany, co wynika z dokumentów urzędowych k. 187 ( sprostowane co do działki (...) w piśmie k. 213 ) i 215. Twierdzenia uczestników o tym, że Z. L. płaciła ich rodzinie za zajmowanie nieruchomości i domu na spornej części działki (...) okazały się gołosłowne – nie znalazły potwierdzenia w żadnych dowodach w sprawie przeprowadzonych a obalenie domniemania samoistności posiadania L. w tym zakresie, jak wyżej wskazano, obciążało uczestników. Budowa zatem na spornym gruncie także była czynnością stanowiącą przejaw samoistności posiadania. Budynki stanęły przed 1963, budowa mogła trwać kilka lat, moment jej rozpoczęcia jest trudny do określenia. W każdym razie jednak w styczniu 1965 budynki na spornym gruncie na pewno już stały. Sąd nie miał też wątpliwości, że sporządzając akt notarialny z 12 marca 1987 ( k. 10 ) Z. L. była przekonana, że murowany dom mieszkalny oraz obora połączona ze stodołą znajdują się na gruntach do niej należących i wchodzących w skład gospodarstwa, które właśnie przekazywała córce M.. Notariusz, co w tamtych czasach niestety nie było ewenementem, nie dochował minimum staranności i wpis o zabudowaniach na przekazywanym gospodarstwie oparł o oświadczenie zamiast o dokument i w konsekwencji zapisał, że dom i stodoła są posadowione na gruntach wchodzących w skład przekazywanego gospodarstwa, tymczasem na wymienionych w akcie działkach Z. L. żadnych zabudowań nie było. Oznacza to, że wymienione w akcie zabudowania i grunt, na którym stały, w 1987 Z. L. traktowała jako swoją własność. Wskazuje na to także zapis aktu, w którym stawająca oświadcza, że nie jest posiadaczką innych nieruchomości, nie ma zatem świadomości, że jest tylko posiadaczką części działki (...) i budynków na niej wzniesionych bo jest przekonana, że zabudowania stoją na jej ziemi, którą przekazuje córce. Akt własności ziemi wydany w 1973 na Z. L. ( k. 9 akt XI Ns 538 / 11 ), co bezsporne, nie obejmuje działki (...), co może ale nie musi, i w tej sprawie zdaniem sądu nie dowodzi tego, że Z. L. nie czuła się właścicielką spornego gruntu. Skoro w 1987 była przekonana, że budynki wzniesiono na jej gruntach i co do zajmowanego przez siebie terenu nigdy nie spotkała się z roszczeniami rodziny K. o jego zwrot lub pieniężną kompensatę, o czym świadczy choćby oświadczenie R. K. złożone geodecie (...) w 1989 ( k. 15 ), to jasnym staje się, że w chwili uwłaszczenia była przekonana, że budynki stoją na jej gruncie – być może tym który przedmiotem uwłaszczenia formalnie z jej wniosku się stał. Zapewne po prostu nie znała dokładnie granic działek geodezyjnych, co staje się tym bardziej prawdopodobne, że nawet geodeta w 1989 był przekonany, że w ewidencji jest błąd w numeracji działki (...). Czynności dyspozycyjne w odniesieniu do spornego gruntu po stronie Z. L. a potem jej następców prawnych zostały w sprawie wykazane. Obejmowało to zarówno budowę na gruncie ( dom stodoła, potem blaszak, garaż murowany ), rozbudowy ( stodoła ), drewniany plot dzielący działkę (...) na pół zastąpiony potem siatką, uprawy i hodowla na gruncie. Wszystkie te działania były podejmowane bez zgody uczestników postępowania, a ściślej – w odniesieniu do garażu murowanego oraz wymiany płotu drewnianego na siatkę dzielącego działkę na pół, z racji inwestycji na granicy, wymagały zgody ale miała ona zgoła inny charakter niż zgoda właściciela udzielona zależnemu posiadaczowi na czynności na gruncie właściciela. Tu na potrzeby postępowania administracyjnego obie strony sporu z pozycji równorzędnych a zatem jak właściciele, uzgadniały możliwość działań na gruncie. Uczestnicy nie wykazali żadnych działań Z. L. lub jej następców ( mających miejsce przed 1985 – tylko takie miałyby w sprawie znaczenie ) wskazujących na poosiadanie zależne spornego gruntu ( a ciężar dowodu z art. 6 kc po ich stronie ), w szczególności niczym nie poparte twierdzenia R. K. (1) o płaceniu czynszu ( wprost czy też w formie zawoalowanej ) nie są dowodem wystarczającym w tym zakresie. W konsekwencji trwającego od 2015 roku postępowania w sprawie ( przedłużanego przez uczestników poprzez bierność w postępowaniu rozgraniczeniowym – dopiero interwencja Prokuratora na wniosek sądu odniosła skutek ) oraz dowodów w jego toku przeprowadzonych, na podstawie art. 172 kc w brzmieniu obowiązującym na dzień 1 stycznia 1965, sąd przychylił się do wniosku i w punkcie I postanowienia stwierdził, iż Z. L. nabyła sporny grunt w drodze zasiedzenia z dniem 1 stycznia 1985 ( zła wiara ). O kosztach orzeczono w punkcie III na podstawie art. 520 par. 3 kpc : interesy stron były w sprawie sprzeczne a wnioski uczestników w sprawie nie zostały uwzględnione. Z tej przyczyny sąd nakazał uczestnikom aby solidarnie zwrócili wnioskodawcom kwotę 5.617 zł tytułem poniesionych przez wnioskodawców kosztów postępowania w sprawie ( 2.000,- zł opłata, 3.600,- zł wynagrodzenie pełnomocnika i 17,- zł opłata od pełnomocnictwa ). W sprawie sąd nie pobierał zaliczek na poczet kosztów opinii biegłych. Jedna z opinii ( biegły Z. R. ) nie odpowiadała na tezę sądu, biegły nie powinien otrzymać wynagrodzenia, jednak nieobecność referenta spowodowała, że biegłemu jednak wynagrodzenie prawomocnie przyznano. Sąd nie obciążył jednak jego kosztami żadnej ze stron ( 2.891,65 zł ). Skarb Państwa poniósł w sprawie ponadto wydatki na : 113,70 zł koszty dojazdu na oględziny, 3.460,40 zł koszt opinii geodety; razem 3.574,10 zł. W tym zakresie sąd obciążył nimi uczestników także w oparciu o przepis art. 520 par. 3 kpc. Co do kosztów postępowania zażaleniowego, które uczestnicy wygrali : pełnomocnik uczestników nie wnosił o koszty zastępstwa a uczestnicy byli zwolnieni od opłaty od zażalenia, dlatego sąd nie rozliczał tych kosztów w orzeczeniu kończącym.
I Ca 165/17
Postanowieniem z dnia 30 grudnia 2016 roku Sąd Rejonowy w Dąbrowie Tarnowskiej stwierdził, że wnioskodawcy M.

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Sygn. I Ns 978/16 POSTANOWIENIE Dnia 15 maja 2019 r. Sąd Rejonowy w Zakopanem I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: ASR Adam Pałka Protokolant: sekretarz sądowy Joanna Tylka po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2019 r. w Zakopanem na rozprawie sprawy z wniosku J. C. z udziałem Województwa (...), (...) im. dr T. C. (1) o zasiedzenie postanawia: I. uwidocznić w księdze wieczystej nr (...) prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Zakopanem V Wydział Ksiąg Wieczystych, iż działka ewid. nr (...) obręb (...) J. uległa podziałowi na: a. działkę ewid. nr (...) o powierzchni 0,0263 ha, b. działkę ewid. nr (...) o powierzchni 0,0170 ha, zgodnie z mapą z projektem podziału nieruchomości sporządzoną przez uprawnionego geodetę mgr inż.

A. P. (1) w dniu 15 listopada 2018 r. wpisaną do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego Starosty (...) w Z. w dniu 21 listopada 2018 r. pod numerem P. (...).2018. (...), która to mapa stanowi integralną część niniejszego postanowienia, II. stwierdzić, że J. C. córka M. i J. P. (...) nabyła z mocy prawa przez zasiedzenie z dniem 31 grudnia 2008 r. prawo własności nieruchomości położonej w J. oznaczonej jako działka ewid. nr (...) obręb (...) J. o powierzchni 0,0170 ha powstała z podziału działki ewid. nr (...) obręb (...) J. objętej księgą wieczystą nr (...) prowadzoną przez Sąd Rejonowy w Zakopanem V Wydział Ksiąg Wieczystych, III. stwierdzić, że strony ponoszą koszty związane ze swoim udziałem w sprawie.

Sygn. akt I Ns 978/16 Dnia 4 czerwca 2019 r. Uzasadnienie postanowienia Sądu Rejonowego w Zakopanem z dnia 15 maja 2019 r. Wnioskiem z dnia 1 grudnia 2016 r. J. C. wniosła o: I. uwidocznienie, że działka ewid. nr (...) KW nr (...) podzieliła się nadziałki ewid. nr (...) i (...) zgodnie z projektem podziału sporządzonym przez geodetę W. L., II. stwierdzenie, że J. C. c. J. i M. nabyła przez zasiedzenie z dniem 1 października 2005 r. prawo własności nieruchomości składającej się z działki ewid. nr (...) o pow. 0,0173 ha położonej w J..

Uzasadniając swoje stanowisko J. C. podniosła, iż działka objęta wnioskiem o zasiedzenie od połowy lat sześćdziesiątych ubiegłego wieku znajduje się w samoistnym posiadaniu wnioskodawczyni J. C.. Wnioskodawczyni podała, iż na nieruchomości znajdują się stare drewniano-murowane zabudowania gospodarcze wzniesione w połowie ubiegłego wieku przez poprzednika prawnego wnioskodawczyni tj. ojca J.. Wnioskodawczyni podniosła, iż zabudowania te były wykorzystywane jak stajnia i stodoły, a w chwili obecnej służą jako pomieszczenia do przechowywania maszyn rolniczych.

Wnioskodawczyni przyznała, iż nieruchomość została wywłaszczona na rzecz (...), jednakże działka objęta wnioskiem nie została nigdy przejęta przez (...). Wnioskodawczyni zaznaczyła, iż nieruchomość nie była nigdy przedmiotem sporów o własność, a wnioskodawczyni jest uważana w okolicy za jej wyłącznego właściciela. Wnioskodawczyni wskazała, iż liczy okres zasiedzenia od dnia 1 października 1975 r. W odpowiedzi na wniosek z dnia 17 stycznia 2017 r. uczestnik (...) im. dr T. C. wniósł o oddalenie wniosku w całości. Uczestnik zaznaczył, że własność terenu nabył S. S. na podstawie ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych.

Po śmierci S. S. działki przejął J. S. i M. M. (2). Uczestnik wskazał, iż w żadnym z rejestrów, ani dokumentów nie figurowała jako posiadacz działki J. C. tylko J. S. sam lub z M. M. (2). Następnie uczestnik podał, iż po negocjacjach i sporządzeniu wyceny nieruchomości Skarb Państwa (...) nabył na podstawie umowy z dnia 9 grudnia 1986 r. rep. A nr (...) całą nieruchomość stanowiącą działkę (...) w J. o pow. 0,0424 ha. Ponadto z treści owego aktu wynika, iż (...) w dacie podpisywania aktu notarialnego było w posiadaniu całości nieruchomości.

Podnosząc wskazane okoliczności uczestnik wskazał, iż wnioski dowodowe pozwu dot. przesłuchania świadków na okoliczności sprzeczne z tym dokumentem są w świetle art. 247 k.p.c. niedopuszczalne. Uczestnik podniósł także, iż po nabyciu i objęciu nieruchomości w posiadanie Skarb Państwa (...) w części zabudowań urządził placówkę muzealną (...), a inne obiekty stanowiły jej zaplecze. Następnie uczestnik podniósł, iż (...) po uzyskaniu osobowości prawnej stało się użytkownikiem wieczystym, dz. ewid. (...) i znajdujących się na niej zabudowań.

Uczestnik wskazał także, iż w 2016 r. w związku z czynnościami inwentaryzacyjnymi stwierdzono, że J. C. oraz B. N., które wg uzyskanych przez (...) informacji miały mieszkać na przylegającej nieruchomości naruszyły teren działki (...), co polegało na wchodzeniu i umieszczaniu na wschodniej części nieruchomości należących do nich przedmiotów i materiałów. Wobec powyższego uczestnik w dniu 7 grudnia 2016 r. wniósł przeciwko nim pozew o nakazanie usunięcia przedmiotów z działki i o zakazanie im naruszania terenu tej działki (I C 669/16).

Powołując się na powyższe okoliczności, uczestnik podniósł, iż bieg zasiedzenia uległ przerwaniu w dniu 7 grudnia 2016 r. i nastapiło to przed upływem 30 letniego terminu zasiedzenia liczonego od daty przejęcia przez Skarb Państwa – (...) posiadania tej nieruchomości od J. S. i M. M. (2). Ponadto uczestnik podniósł, iż do 9 grudnia 1986 r. posiadaczami nieruchomości były inne osoby, które przeniosły posiadanie na rzecz nabywcy w dobrej wierze. Uczestnik podniósł także, iż prawomocną decyzją Wojewody (...) z 19 listopada 2001 r. stwierdzono z mocy prawa nabycie przez (...) w Z. prawa użytkowania wieczystego dz. ewid. (...) w J. o pow. 0,0424 ha.

Decyzję wydano na podstawie art. 200.1 p. 2 i 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, a w uzasadnieniu wskazano, iż nieruchomością od dnia 9 grudnia 1986 r. zarządza nieprzerwanie (...) i stan taki miał miejsce w dniu 1 stycznia 1998 r. Natomiast prawomocną decyzją Wojewody (...) z dnia 24 kwietnia 2002 r. stwierdzono nabycie z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Województwo (...) własności mienia Skarbu Państwa będącego we władaniu (...) w Z. stanowiącego działkę o pow. 0,0424 ha objętą KW nr (...), a decyzję tę wydano na podstawie art. 60 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. przepisy wprowadzające ustawy reformujące administracje publiczną.

Tym samym w ocenie uczestnika prawomocną decyzją stwierdzono, że w dniu 1 stycznia 1999 r. należąca wówczas do Skarbu Państwa działka ew. (...) w J. była we władaniu (...). W tym stanie rzeczy zdaniem uczestnika bieg zasiedzenia mogący prowadzić do zasiedzenia nie mógł rozpocząć się przed datami wynikającymi z powołanych decyzji. W odpowiedzi na wniosek, która wpłynęła do Sądu w dniu 23 stycznia 2017 r. uczestnik Województwo (...) wniósł o oddalenie wniosku w całości. Uczestnik wskazał, iż jest właścicielem nieruchomości stanowiącej działkę ewid. nr (...). (...) J. na podstawie decyzji Wojewody (...) z dnia 24 kwietnia 2002 r. i objął nieruchomość w posiadanie na podstawie protokołu zdawczo odbiorczego z dnia 14 lutego 2002 r.

Uczestnik podał, iż poprzednim właścicielem był Skarb Państwa, a zgodnie z umową z dnia 9 grudnia 1986 r. (...) im. T. C. było w posiadaniu nieruchomości w chwili podpisania umowy. Uczestnik wskazał także, iż z opinii szacunkowej sporządzonej przed zawarciem umowy oraz decyzji Urzędu Wojewódzkiego w N. z dnia 18 kwietnia 1986 r. o wpisie zagrody nr (...) w J. do rejestru zabytków wynika, że przedmiotem umowy sprzedaży była zagroda dwubudynkowa składająca się z budynku mieszkalnego oraz budynku gospodarczego składającego się z wozowni, owczarni, boiska oraz stajni.

Uczestnik zaznaczył, iż (...) urządziło w części zabudowań placówkę muzealną (...), a pozostałe obiekty stanowią zaplecze dla placówki muzealnej i razem z (...) stanowią funkcjonalną całość. Uczestnik wskazał także, iż (...) włada nieruchomością nieprzerwanie jako użytkownik wieczysty, jest podatnikiem podatku od nieruchomości oraz uiszcza opłaty z tytułu użytkowania wieczystego. W piśmie z dnia 8 lutego 2017 r. wnioskodawczyni podniosła, iż działkę ewid. nr (...) otrzymała nieformalną umową darowizny od swojego ojca J.

S. i ciotki M. M. (2). Umowa ta dotyczyła jedynie wschodniej części działki ewid. nr (...) na której nigdy nie znajdowały się zabudowania obecnego (...). Wnioskodawczyni podkreśliła, iż na nieruchomości tej stoi murowany budynek gospodarczy (stajnia i stodoła) całkowicie niezależny od zabudowań drewnianych z bali przejętych aktem notarialnym z dnia 9 grudnia 1986 r. Wnioskodawczyni podała, iż budynek murowany gospodarczy został jej przekazany końcem lat siedemdziesiątych, a w chwili podpisania umowy sprzedaży J. S. oraz M. M. (2) ukończyli zaledwie 4 klasy szkoły podstawowej i nie umieli dobrze czytać ani pisać i byli przekonani, że sprzedają wyłącznie drewniane zabudowania mieszkalno gospodarcze.

Zdaniem wnioskodawczyni powyższe potwierdza opinia szacunkowa, która dotyczy wyłącznie drewnianych budynków mieszkalno gospodarczych. Wnioskodawczyni zaznaczyła, iż (...) nigdy nie objęło działki, której dotyczy wniosek w posiadanie. Pismem z dnia 1 marca 2017 r. uczestnik Województwo (...) wskazał, iż zgodnie z § 5 umowy sprzedaży z dnia 9 grudnia 1986 r. w chwili podpisania umowy (...) było w posiadaniu przedmiotu sprzedaży, a zatem należy przyjąć, iż w tej dacie nastąpiło przerwanie posiadania. Jednocześnie wnioskodawczyni nie wykazała faktu ponownego objęcia nieruchomości w posiadanie po dacie zawarcia umowy.

Uczestnik powołał się także na treść art. 247 k.p.c. Pismem z dnia 2 maja 2018 r. uczestnik (...) podtrzymał dotychczasowe stanowisko wskazując dodatkowo, iż roszczenia wnioskodawczyni S. mogłyby klasyczny przykład nadużycia prawa w rozumieniu art. 5 k.c. wskazując zasadę uczciwego postępowania oraz fakt, iż Skarb Państwa uiścił na rzecz ówczesnych właścicieli cenę sprzedaży. W pismach z dnia 10 sierpnia 2017 r., 30 sierpnia 2017 r., 20 listopada 2017 r. 8 maja 2018 r., 26 września 2018 r. 18 stycznia 2019 r. wnioskodawczyni oraz uczestnik (...) im. dr T.

C. zgłaszali projekty i zastrzeżenia odnośnie przebiegu linii podziału. W skutek zastrzeżeń uczestnika (...) im. T. C. ostatecznie sporządzona została opinia geodezyjna z dnia 15 listopada 2018 r. (k. 150) w którym granica podziałowa została przeprowadzona za licem elementów konstrukcyjnych budynku objętego władaniem uczestnika. Podczas rozprawy w dniu 18 kwietnia 2019 r. pełnomocnik uczestnika (...) oświadczył, iż nie zgłasza już wątpliwości co do przebiegu linii podziału wobec wyjaśnienia kwestii przecinania budynków i okapów przez biegłego i wniósł o oddalenie wniosku podtrzymując dotychczasowe zarzuty.

Pełnomocnik wnioskodawczyni wniósł jak dotychczas wskazując, iż wnioskodawczyni jest posiadaczem nieruchomości od 1978 r. Pełnomocnik wnioskodawczyni wniósł o dokonanie zasiedzenia przy uwzględnieniu ostatniej opinii biegłego z dnia 15 listopada 2018 r. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Zgodnie z treścią aktu własności ziemi nr (...) wydanego przez Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w N. S. S. nabył z mocy prawa przez uwłaszczenie liczne nieruchomości, w tym nieruchomość stanowiącą w terenie działkę nr (...) położoną w J..

Spadek po S. S. zmarłym 4 marca 1976 r. nabyli J. S. i M. M. (2) po ½ części. Dowód: akt własności ziemi nr (...) (k.39-41), postanowienie Sadu Rejonowego w Zakopanem z dnia 11 lipca 1978 r. sygn. akt Ns. 641/78 (k. 42). W 1978 r. w bliżej nieustalonym dniu J. S. przekazał gospodarstwo w zakresie obejmującym także działkę (...) swojej córce J. C. w formie darowizny. Umowa miała charakter ustny i była związana z tym, iż J. S. podupadał na zdrowiu i nie był w stanie prowadzić działalności wytwórczej w rolnictwie. Od tego czasu gospodarstwem zajmowała się J.

C.. W zachodniej części działki znajdował się budynek drewniany, a w wschodniej murowany stanowiący stajnię. Dowód: zeznania świadka A. M. (złożone na rozprawie w dniu 9 lutego 2017 r. godz. od 00:51:38 do 01:05:51 protokół k. 50 oraz podczas oględzin k.

60) oraz zeznania wnioskodawczyni (złożone na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2019 r. godz. od 00:29:03 do 00:57:27 protokół k. 164-165). Decyzją Wojewody (...) z dnia 18 kwietnia 1986 r. nr KL.II. (...) wpisano do rejestru zabytków pod numerem (...) zagrodę nr (...) położoną w J. nr dz. (...) ze wskazaniem, iż jest to zagroda dwubudynkowa, w układzie liniowym z chałupą zwróconą wąskim frontem do drogi, za nią budynek gospodarczy. Podano, iż budynki są konstrukcji zrębowej kryte gontem i deskami. Chałupa na rzucie prostokąta zbliżona jest do kwadratu, składa się z trzech pomieszczeń – sieni, izby i komory.

Chałupa wzniesiona została w 1861 r. przez J. S.. Z tego samego czasu pochodzi także budynek gospodarczy. W uzasadnieniu wskazano także, iż zagrodę wykupiło (...) z przeznaczeniem na ekspozycję oraz, że zagroda jest cennym zabytkiem ludowej architektury na S., zachowanym bez przeróbek. Dowód: decyzja Wojewody (...) z dnia 18 kwietnia 1986 r. (k. 30). W dniu 9 grudnia 1986 r. przed notariuszem L. B. w Państwowym Biurze Notarialnym w Z. M. M. (2) oraz J. S. zawarli z Skarbem Państwa – (...) imienia T. C. (1) w Z. do rep A nr (...) umowę sprzedaży nieruchomości stanowiącej działkę ewid. nr (...) położoną w J. o powierzchni 0,0424 ha za cenę po 150.000,00 zł.

W § 5 umowy przedstawiciele (...) oświadczyli, iż Skarb Państwa - (...) jest w posiadaniu przedmiotu sprzedaży i zobowiązali się wypłacić w imieniu (...) sprzedawcom cenę sprzedaży najpóźniej do dnia 31 marca 1987 r. W umowie wskazano, iż strony okazały opinię szacunkowo-odszkodowawczą ustalającą odszkodowanie na sumę (wedle treści aktu notarialnego) 300.000,00 zł oraz zaświadczenie z Urzędu Skarbowego w Z. z dnia 20 października 1986 r. stwierdzające, że J. S. oraz M. M. (2) nie zalegają w podatkach oraz w innych należnościach, do których stosuje się przepisy o zobowiązaniach podatkowych.

Dowód: umowa sprzedaży z dnia 9 grudnia 1986 r. wraz z dokumentacja przedłożoną do aktu notarialnego i korespondencją związaną z pozyskaniem owej dokumentacji (k. 25 i k. 30). Budynek drewniany mieszkalno-gospodarczy (względnie zagroda dwubudynkowa mieszkalno-gospodarcza) stanowi w terenie placówkę muzealną (...). Jeszcze przed zawarciem umowy z dnia 9 grudnia 1986 r. konstrukcja ta pozostawała wraz z przyległym terenem w wyłącznym posiadaniu Skarbu Państwa - (...) im dr T. C. (1). Grunt ten wraz z drewnianymi zabydowaniami był wcześniej wynajmowany od J.

S., jednakże gdy pojawił się problem napraw J. S. zdecydował się sprzedać nieruchomość na rzecz Skarbu Państwa. Po dokonaniu sprzedaży stan posiadania na gruncie nie uległ zmianie. Wschodnia część gruntu zabudowana budynkiem murowanym gospodarczym o nazwie lokalnej (...) była w dalszej mierze we władaniu J. C., która wykorzystywała nieruchomości do chowu owiec i krów w ramach prowadzonego rodzinnego gospodarstwa, a zachodnia cześć działki wraz z budynkiem drewnianym w dalszej mierze była wykorzystywana przez (...) i stanowiła placówkę muzealną (...).

J. C. wobec otrzymanej ustnej darowizny czuła się właścicielem nieruchomości wchodzących w skład darowanego gospodarstwa i stan jej władania nad tą częścią nieruchomości nie był zakłócany i kwestionowany przez lata aż do 2016 r. W tym czasie zdarzały się co prawda sytuacje, w których owce z gospodarstwa (...) przechodziły przez teren (...) lub A. W. opiekun ekspozycji (...) pokazywała zwiedzającym wóz drabiniasty czy też inne narzędzia lub maszyny rolnicze znajdujące się na ścianie murowanego budynku gospodarczego, jednakże sytuacje takie miały charakter incydentalny, a rozdział faktycznego władztwa na teren zajmowany przez (...) i teren zajmowany przez J.

C. był wyraźny i obopólnie akceptowany. Granica władztwa przebiegała bezpośrednio za „gnojownikiem” i okapami budynku drewnianego [uwidocznionym na mapie sytuacyjnej do celów prawnych – identyfikacji przedmiotu postępowania z dnia 26 maja 2017 r. sporządzonej przez biegłego mgr inż. A. P. (1) k. 65] patrząc od strony ekspozycji (...) w sposób opisany na mapie do celów prawnych projekcie podziału nieruchomości z dnia 15 listopada 2018 r. sporządzonej przez uprawnionego geodetę mgr inż. A. P. (1) (k. 150). Przejście pomiędzy faktycznie wydzielonymi fragmentami (wschodnim i zachodnim) działki obywało się przez bramkę, która została w pewnym momencie zamknięta na kłódkę i została otwarta dopiero w dniu oględzin przez pracownika (...) A.

P. (2). Obecnie wnioskodawczyni nie wykorzystuje przedmiotowej nieruchomości do hodowli żywego inwentarza, lecz jako pomieszczenia magazynowe. W dniu oględzin w budynku składowano maszyny rolnicze, deski, karę do wozu oraz drewnianą część nadwozia do przewożenia siana i słomy. Dowód: zeznania wnioskodawczyni (złożone na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2019 r. godz. od 00:29:03 do 00:57:27 protokół k. 164-165), zeznania świadka A. W. (złożone na rozprawie w dniu 9 lutego 2017 r. godz. od 00:23:05 do 00:51:38 protokół k. 49-50), zeznania świadka A.

M. (złożone na rozprawie w dniu 9 lutego 2017 r. godz. od 00:51:38 do 01:05:51 protokół k. 50 oraz podczas oględzin k. 60), zeznania świadka A. P. (2) (złożone podczas oględzin k. 60), mapa do celów prawnych projekt podziału nieruchomości z dnia 15 listopada 2018 r. (k. 150), mapa sytuacyjna do celów prawnych – identyfikacja przedmiotu postępowania z dnia 26 maja 2017 r. wraz z zdjęciami z oględzin (k. 65), oględziny nieruchomości (k. 59-60). Decyzją z dnia 19 listopada 2001 r. wydaną za znakiem GG.VI. (...) Wojewoda (...) stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 25 maja 1992 r. przez (...) im. dr T.

C. (1) w Z., ul. (...), (...)-(...) Z. – państwową instytucję kultury, która 21 stycznia 1999 r. przekształciła się w samorządową instytucję kultury i wpisana jest do rejestru instytucji kultury prowadzonego przez Samorząd Województwa (...) za nr RIK (...): (1.1) prawa użytkowania wieczystego zabudowanej nieruchomości gruntowej stanowiącej własność Skarbu Państwa, położonej w J., pow. (...) i oznaczonej w katastrze nieruchomości jako działka nr (...) o pow. 0,0424 ha obr. J., jedn. ew. B., (1.2) prawa własności budynku (...) – budynek drewniany mieszkalno – gospodarczy, parterowy, częściowo podpiwniczony o K.. 386,40 m3 i pow. uż 110,40 m ( 2).

Dowód: decyzja Wojewody (...) z dnia 19 listopada 2001 r. (k. 25). W dniu 14 lutego 2002 r. sporządzony został protokół zdawczo-odbiorczy, w którym określono, iż T. D. (...) przekazuje pełnomocnikom działającym z ramienia (...) mienie (...) im. dr T. C. (1). W treści protokołu określono, iż obejmuje on także nieruchomość oznaczoną jako (...) J. (...), obręb J., działka nr (...) o powierzchni 0,0424 ha o wartości 8.300,00 zł” Dowód: protokół zdawczo-odbiorczy z dnia 14 lutego 2002 r. (k. 30). Decyzją z dnia 24 kwietnia 2002 r. wydaną za znakiem RR.(...) Wojewoda (...) stwierdził nabycie – z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Województwo (...) nieodpłatnie własności mienia Skarbu Państwa, będącego we władaniu (...) im. dr T.

C. (1) w Z., obejmującego grunt położony w J., pow. (...), obr. J., oznaczony w ewidencji gruntów jako działka nr (...) o pow. 0,0424 ha obj. KW nr (...) prowadzoną przez Sąd Rejonowy w Zakopanem, V Wydział Ksiąg Wieczystych, a także wskazał w punkcie II, iż (...) im. dr T. C. (1) w Z. zachowuje swój majątek. Dowód: decyzja Wojewody (...) z dnia 24 kwietnia 2002 r. (k. 25). W 2016 r. wykonywane zostały pomiary geodezyjne, w wyniku których okazało się, iż nieruchomość zajmowana przez wnioskodawczynię stanowi w istocie część działki sprzedanej Skarbowi Państwa w 1986 r.

Wobec przeprowadzonych pomiarów o tym, iż budynek murowany (...) znajduje się na nieruchomości oddanej w użytkowanie wieczyste (...) im. dr T. C. dowiedziała się także A. W. pracownik (...) będąca opiekunem ekspozycji (...) w okresie od 1986 r. do 2016 r. Dowód: zeznania świadka A. W. (złożone na rozprawie w dniu 9 lutego 2017 r. godz. od 00:23:05 do 00:51:38 protokół k. 49-50). Pozwem z dnia 7 grudnia 2016 r. (...) im. T. C. w Z. wniosło o nakazanie pozwanym J. C. oraz B. N. usunięcia ze wschodniej części działki ew. (...) J., Gmina B. oraz ze znajdujących się tam zabudowań stanowiących dawną drewutnię, stajnię i wozownię wszelkich przedmiotów i materiałów pozwanych a następnie zakazanie pozwanym wykonywania jakichkolwiek czynności na terenie działki ew. (...) oraz zakazanie jej naruszania w jakikolwiek inny sposób.

Dowód: dokumenty zgromadzone w aktach o sygn. I C 669/16 tut. Sądu (akta w załączeniu). Sąd w niniejszej sprawie dał w całości wiarę zeznaniom świadków A. W. oraz A. M., a także zeznaniom wnioskodawczyni J. C.. Podkreślić należy, iż świadek A. W. będąca pracownikiem (...) i opiekunem ekspozycji w latach od 1986 r. do 2016 r. wyraźnie wskazała, iż na terenie spornym znajdowały się zabudowania murowane zajmowane przez J. S. i wnioskodawczynię. Świadek podała, iż nie wie nic na temat tego, aby (...) rościło pretensje do spornego terenu, a J.

S. i wnioskodawczyni w zabudowaniach znajdujących się na spornym terenie trzymali owce. Świadek wyraźnie podała także, iż teren (...) kończył się na wysokości gnojownika i części gospodarczej, a pracownicy (...) nie wchodzili na sporny grunt. Świadek wskazała także, iż w 2016 r. „chodził geodeta” i okazało się, że cała działka wnioskodawczyni jest muzealna o czym świadek nie wiedziała i jak podała „wystawiła oczy”. Świadek A. M. potwierdziła natomiast, iż J. S. przekazał gospodarstwo córce J. C. gdzieś do 1980 r. i to wnioskodawczyni prowadziła dalej to gospodarstwo, a w zabudowaniach gospodarczych chowała owce krowy i konia.

Wszystkie powyższe zeznania pozostają całkowicie spójne z zeznaniami wnioskodawczyni i razem tworzą zgodny i w pełni wiarygodny obraz zaistniałej sytuacji. Zaznaczyć należy, iż praktyka ustnego przekazywania gospodarstw rolnych dzieciom przez rolników indywidualnych na terenie P. była w tamtym czasie szeroko stosowana przez lokalną ludność, a czynione w ten sposób ustalenia pomimo ich prawnej bezskuteczności były w przeważającej mierze akceptowane zarówno przez członków rodziny jak i społeczność. Zeznania wskazanych wyżej świadków oraz wnioskodawczyni pozostają zatem zgodne z zasadami doświadczenia życiowego, a zaistniała sytuacja polegająca na ustnym przekazaniu gospodarstwa córce przez J.

S. odpowiada obowiązującym wówczas zwyczajom lokalnym. Ponadto fakt iż (...) nie wykonywało władztwa na przedmiotowej części nieruchomości i nie uważało się za jej właściciela (jak wynika z zeznań świadka A. W. aż do 2016 r.) wyraźnie potwierdza treści decyzji z dnia 19 listopada 2001 r., która uwzględnia wyłącznie przejęcie własności jednego budynku tj. budynku (...) – budynku drewnianego mieszkalno – gospodarczego, parterowego, częściowo podpiwniczonego o kub. 386,40 m3 i pow. uż 110,40 m2. W decyzji całkowicie pominięto natomiast murowany budynek gospodarczy nie objęty (...) położony na dalszej części nieruchomości.

Co znamienne orzeczenie w ogóle nie odnosi się do tego budynku, a z treści uzasadnienia wynika, iż wniosek (...) z dnia 16 grudnia 2000 r. dotyczył wyłącznie jednego budynku. Z orzeczenia tegoż wynika zatem wprost, iż jeszcze na dzień złożenia wniosku z dnia 16 grudnia 2000 r. (...) im. dr T. C. (1) nie wiedziało, iż działka objęta użytkowaniem wieczystym sięga znacznie dalej i obejmuje także inny murowany budynek nie objęty wnioskiem. Powyższy stan faktyczny ustalono także na podstawie zgromadzonych w sprawie dowodów z dokumentów, a także dowodów pisemnych i dokumentów znajdujących się w aktach załączonych, które nie budzą wątpliwości co do swej treści, a ich autentyczność nie była kwestionowana przez żadną ze stron.

Sąd jedynie subsydiarnie oparł swe ustalenia na podstawie dowodu w postaci protokołu zdawczo odbiorczego z dnia 14 lutego 2002 r. (k. 30). Podkreślić należy, iż z treści dokumentu nie jest możliwe wyinterpretowanie na jakiej nieruchomości położone są wymienione w części zatytułowanej „budynki i budowle” konstrukcje w postaci wozowni oraz stajni. Charakterystyka dokumentu sugeruje jednak wyraźnie, iż są one położone w Ł.. Jedyny wpis dotyczący nieruchomości objętej wnioskiem znajduje się w innym miejscu i opisuje ją jako „((...)) J. (...), obręb J., działka nr (...) o powierzchni 0,0424 ha o wartości 8.300,00 zł”.

Wpis ten znajduje się w wyraźnie innym miejscu (s.2) niż wpisy dotyczące wozowni czy stajni (s.3) i nie posiada z nimi żadnego łącznika. Mając powyższe na względzie Sąd doszedł do przekonania, iż brak jest podstaw by uznać, iż wpisy „Stajnia (magazyn ekspozycyjny), kubatura 1015 m ( 3)” oraz „Wozownia (magazyn ekspozycyjny) kubatura 595 m ( 3 )” umieszczone pod punktem „((...)) Ł. dwór wraz z zabudowaniami” na stronie 3 protokołu zdawczo odbiorczego z dnia 14 lutego 2002 r. dotyczyły nieruchomości objętej niniejszym wnioskiem, a nie spisu zabudowań wchodzących w skład kompleksu D.

Ł. w Ł. jak to wynika z ukształtowania dokumentu. Z dokumentu tego nie wynika zatem, aby w skład nieruchomości objętej w posiadanie przez (...) i następnie przekazywanej Województwu wedle protokołu wchodziły wozownia i stajnia. Wbrew stanowisku Województwa (...) również z decyzji Wojewody (...) nr KL.II. (...) nie wynika, aby charakter zabytkowy miały wszystkie zabudowania znajdujące się na działce (...) w J., lecz jedynie zagroda nr (...) będąca zagrodą dwubudynkową w układzie liniowym. Z dalszego opisu wynika jednoznacznie, iż dwubudynkowa zagroda to budynki konstrukcji zrębowej [a zatem stricte drewnianej] kryte gontem i deskami, które zostały wzniesione w 1861 r.

Opis ten w żadnej mierze nie pasuje do objętego władaniem wnioskodawczyni murowanego budynku gospodarczego. Z powyższego wywnioskować można ponad wszelką wątpliwość, iż decyzją zostały objęte konstrukcje drewniane kryte gontem, na których powstała ekspozycja (...) w części mieszkalnej („chałupa”) i połączonej z nią części gospodarczej (potraktowanych w decyzji jako „zagroda dwubudynkowa”). Z decyzji w żadnej mierze nie wynika natomiast, aby obejmowała ona położony dalej murowany budynek gospodarczy. Ustalenia faktyczne poczyniono także w oparciu o przeprowadzone w sprawie dowody z opinii biegłego z zakresu geodezji, które zostały sporządzone przez osobę legitymującą się odpowiednią wiedzą i kwalifikacjami do ich sporządzenia, w tym w szczególności w oparciu o mapę z projektem podziału z dnia 15 listopada 2018 r. (k. 150), która ostatecznie nie była kwestionowana przez żadną ze stron i uwzględnia przebieg granicy rozdzielającej teren objęty władztwem (...) od terenu objętego władztwem J.

C. przy uwzględnieniu zakwalifikowania gruntu pod okapami budynku drewnianego do terenów pozostających pod władztwem (...). Sąd przy ustalaniu stanu faktycznego pominął zeznania świadka S. K., która wskazała, iż nic w tej sprawie nie pamięta (k. 50v.).

Sąd zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 172 § 1 i 2 k.c. posiadacz nieruchomości niebędący jej właścicielem nabywa własność, jeżeli posiada nieruchomość nieprzerwanie od lat dwudziestu jako posiadacz samoistny, chyba że uzyskał posiadanie w złej wierze (zasiedzenie). Po upływie lat trzydziestu posiadacz nieruchomości nabywa jej własność, choćby uzyskał posiadanie w złej wierze. Odnośnie kwestii wstępnych zaznaczyć należy, iż obecnie nie budzi wątpliwości możliwość zasiedzenia prawa własności nieruchomości oddanej w użytkowanie wieczyste przez samoistnego posiadacza.

O dopuszczalności takiego rozwiązania wprost rozstrzygnął Sąd Najwyższy w uchwale 7 sędziów z dnia 9 grudnia 2016 r. sygn. akt III CZP 57/16. Jednocześnie pamiętać należy, iż wyjątek od zasady superficies solo cedit opisany w art. 235 § 1 k.c. dotyczy użytkowania wieczystego, które może istnieć tylko na gruntach Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego. W chwili zatem ziszczenia się dyspozycji art. 172 k.p.c. znika podstawa kwalifikowania nieruchomości budynkowej i gruntowej jako odrębnych przedmiotów własności.

W takim wypadku powstające w skutek art. 172 k.c. nabycie prawa własności obejmuje na podstawie art. 48 k.c. oraz art. 191 k.c. z mocy samego prawa także budynki i inne urządzenia trwale związane z gruntem, a także trwale związane z nieruchomością rzeczy ruchome bez konieczności zawierania osobnego wyrzeczenia w tym zakresie. Przechodząc do analizy niniejszej sprawy w pierwszej kolejności podkreślić należy z całą stanowczością, iż w ocenie Sądu dokonanie czynności prawnej w postaci sprzedaży nieruchomości objętej samoistnym posiadaniem osoby trzeciej prowadzącym do zasiedzenia dokonana przez właściciela na rzecz nowego nabywcy nie przerywa, ani nie zawiesza biegu terminu zasiedzenia niezależnie od oświadczeń stron zawartych w tejże czynności prawnej.

W orzecznictwie wyraźnie podkreśla się wszak, że podjęcie przez uprawnionego działań określonych w art. 123 § 1 pkt 1 k.c. tylko wówczas będzie skuteczne, jeśli skierowane one będą przeciwko właściwej osobie - tej, na rzecz której biegnie przedawnienie (zasiedzenie). Przerwę zasiedzenia, w rozumieniu art. 123 § 1 pkt 1 k.c. w zw. z art. 175 k.c., powoduje tylko takie działanie właściciela, które bezpośrednio zmierza do przerwania posiadania posiadacza - to znaczy jest akcją zaczepną wymierzoną przeciwko posiadaczowi i zmierza do pozbawienia go posiadania (Zob. przykładowo: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 stycznia 2002 r. sygn. akt V CKN 587/00, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 marca 2017 r. sygn. akt IV CSK 303/16 oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 grudnia 2016 r. sygn. akt II CSK 156/16).

Zawarcie umowy przez właściciela z nowym nabywcą z pewnością nie stanowi takiej akcji zaczepnej, nie jest wszak w żadnej mierze skierowane przeciwko posiadaczowi, a nawet nie jest dokonywane przy jego udziale. Ponadto w sprawie uczestnicy nieprawidłowo powołują się na treść art. 247 k.p.c. Podkreślić należy, iż zgodnie z utrwalonym stanowiskiem doktryny oraz orzecznictwa osnowę dokumentu w rozumieniu k.p.c. stanowi treść oświadczeń woli, a zatem dowodzenie, że zostały złożone oświadczenia woli sprzeczne z treścią dokumentu, stanowi dowód przeciwko osnowie dokumentu.

Żadna ze stron nie mogłaby zatem dowodzić, że danego oświadczenia nie złożyła albo że złożone przez nią oświadczenie miało inną treść (szerszą, węższą lub odmienną). Natomiast kwestia, czy to, co strona oświadczyła w dokumencie, jest prawdą, stanowi zagadnienie, którego art. 247 w ogóle nie dotyczy (Zob. przykładowo: orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 9 czerwca 1962 r. sygn. akt IV CR 758/61, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 14 listopada 2001 r. sygn. akt II CKN 500/99, wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 17 lipca 2015 r. sygn. akt I ACa 306/15 oraz M.

Seńko (w:) Manowska M. (red.), Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Tom I. Art. 1-505(38) WK, 2015, kom. do art. 247 k.p.c.). Zatem niezależnie od tego czy zawarte w przedmiotowej umowie oświadczenie odnośnie posiadania może zostać uznane choćby fragmentarycznie za elementy oświadczeń woli stron umowy, to fakt czy w chwili zawarcia umowy nieruchomość była rzeczywiście posiadana zgodnie z tymi oświadczeniami nie stanowi okoliczności, dla której przeciwdowód mógłby chociażby potencjalnie zostać uznany za dowód ponad osnowę dokumentu, albowiem jak już wskazano w takiej sytuacji art. 247 k.p.c. nie znajduje w ogóle zastosowania.

Przyjmując zatem, iż: - po pierwsze zawarcie umowy sprzedaży nie może być uznane za akcję zaczepną wymierzoną przeciwko nie będącemu stroną umowy posiadaczowi zmierzającą do pozbawienia go posiadania (art. 123 § 1 pkt 1 k.c. w zw. z art. 175 k.c.), - po drugie zawarcie takiej umowy nie przesądza o tym, iż oświadczenia odnośnie posiadania zawarte w jej treści są prawdziwe i nie prowadzi do tego, aby przeciwdowód wobec wynikających z nich okoliczności był niedopuszczalny (art. 247 k.p.c.), - po trzecie fakt posiadania nieruchomości przez właściciela nie jest objęty rękojmią wiary publicznej ksiąg wieczystych, albowiem okoliczność ta w ogóle z treści ksiąg nie wynika (art. 5 u.k.w.h.), uznać należy, iż w świetle poczynionych ustaleń faktycznych dotyczących stanu posiadania nieruchomości, okoliczność zawarcia umowy sprzedaży z dnia 9 grudnia 1986 r. nie wpływa w żadnym stopniu na bieg terminu zasiedzenia w niniejszej sprawie.

Zgodnie z art. 60 ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną mienie Skarbu Państwa będące we władaniu instytucji i państwowych jednostek organizacyjnych przejmowanych z dniem 1 stycznia 1999 r. przez jednostki samorządu terytorialnego na podstawie przepisów ustawy kompetencyjnej oraz przepisów niniejszej ustawy z tym dniem staje się z mocy prawa mieniem właściwych jednostek samorządu terytorialnego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Państwowe osoby prawne, które z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się samorządowymi osobami prawnymi, zachowują swój majątek.

Nabycie mienia, o którym mowa w ust. 1, stwierdza wojewoda w drodze decyzji. Sąd powszechny jest, co do zasady, związany decyzją komunalizacyjną do czasu jej wyeliminowania z obrotu prawnego (Zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 14 grudnia 2009 r. sygn.a kt I SA/Wa (...)). Oczywistym i niewymagającym szerokiego uzasadnienia jest jednak fakt, zgodnie z którym władanie w rozumieniu ustawy z dnia 13 października 1998 r. przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną z racji administracyjnoprawnego charakteru mającego na celu regulację i wprowadzenie w życie systemu zdecentralizowanej administracji publicznej nie może w żadnej mierze być utożsamiane z posiadaniem w rozumieniu cywilnoprawnym (Zob. między innymi: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 18 stycznia 2011 r. sygn. akt I SA/Wa 1516/10 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lutego 2006 r. sygn. akt I OSK 524/05).

Organy administracyjne nie tylko nie orzekały o zaistnieniu ewentualnych przesłanek prowadzących do zasiedzenia na rzecz innych osób, lecz nie posiadały w tym zakresie odpowiedniej kognicji. Co więcej władanie o jakim mowa we wskazanym przepisie musi być odczytywane przez pryzmat celowościowy i sięga znacznie dalej niż posiadanie samoistne w rozumieniu k.c. W orzecznictwie wskazuje się wszak, iż władaniem w rozumieniu owego przepisu jest nie tylko sytuacja, w której następuje realne korzystanie z rzeczy, lecz także stan faktyczny, w którym istnieje jedynie możliwość samodzielnego korzystania z państwowej nieruchomości – przez daną jednostkę zgodnie z wymaganiami prawidłowej gospodarki (Zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 2011 r. sygn. akt I OSK 403/10).

Przepis art. 60 wskazanej ustawy będzie miał zatem zastosowanie także w sytuacji, w której wystąpi władanie wynikającej z możliwości wykonywania czynności władczych przez daną jednostkę niezwiązane z realnym korzystaniem z nieruchomości właściwym dla posiadania samoistnego ( C. ). Pojęcie władztwa w rozumieniu wskazanego przepisu musi być wszak rozumiane na płaszczyźnie zespołu wzajemnych powiązań występującego w procesie przekształceń systemowych pomiędzy Skarbem Państwa a tworzonymi zdecentralizowanymi jednostkami samorządu terytorialnego.

Zapadłe na tej płaszczyźnie decyzje odnoszą się bezpośrednio do wewnątrzsystemowego podziału władztwa pomiędzy jednostkami zdecentralizowanymi a państwem (względnie Skarbem Państwa) wynikającego z przejmowania zadań publicznych przez jednostki zdecentralizowane w oparciu o zasady opisane w ustawie kompetencyjnej w kontekście przejmowania mienia związanego z wykonywaniem władztwa i zadań przez przejmowaną instytucję, czy państwową jednostkę. Decyzje takie w żadnej mierze nie mogą ze swej istoty dotyczyć zatem partykularnych interesów majątkowych poszczególnych obywateli występujących w spektrum norm prawa cywilnego.

Wydanie wskazanej decyzji pozostaje zatem bez znaczenia dla możliwości zasiedzenia nieruchomości w późniejszym terminie przez osobę trzecią. Decyzja taka nie stwierdza wszak, iż nieruchomość nie jest samoistnie posiadana przez osobę trzecią i nie wywołuje skutku przerywającego lub zawieszającego bieg terminu zasiedzenia wobec owej osoby trzeciej, albowiem nie stanowi ona w żadnej mierze czynności mającej na celu przerwanie posiadania osoby trzeciej lub też przywrócenie stanu zgodnego z istniejącym prawem własności w inny sposób.

Podobnie cech przerywających lub zawieszających bieg terminu zasiedzenia, czy też rozstrzygnięcia w przedmiocie stanu posiadania nie zawiera w sobie decyzja z dnia 19 listopada 2001 r. Podkreślić należy, iż nabycie prawa użytkowania wieczystego na podstawie art. 200 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami było zależne od objęcia gruntów zarządem państwowej osoby prawnej w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, zgodnie z którym grunty stanowiące własność Skarbu Państwa lub własność gminy (związku międzygminnego), z wyłączeniem gruntów Państwowego Funduszu Ziemi, będące w dniu 5 grudnia 1990 r. w zarządzie państwowych osób prawnych innych niż Skarb Państwa stają się z tym dniem z mocy prawa przedmiotem użytkowania wieczystego - nie narusza to praw osób trzecich.

Wskazany przepis także dotyczy (podobnie jak art. 60 ustawy przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną) przekształceń administracyjnych i reform wprowadzanych celem urzeczywistnienia przekształceń systemowych, a także związanych z nimi przesunięć majątkowych (choć w innym okresie). Analogicznie jak w przypadku rozumienia władztwa na płaszczyźnie art. 60 w/w ustawy terminu „będące w zarządzie” nie sposób identyfikować z posiadaniem samoistnym w rozumieniu k.c. W orzecznictwie wskazuje się, iż prawo użytkowania wieczystego w przypadku "uwłaszczenia" (rozumianego w tym przypadku jako nabycie z mocy prawa na podstawie art. 2 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości - prawa użytkowania wieczystego) jest wynikiem przekształcenia z mocy samego prawa przysługującego państwowym osobom prawnym prawa zarządu.

W takim przypadku, jest to więc przekształcenie prawa zarządu gruntem Skarbu Państwa albo gruntem stanowiącym własność gminy przysługującego państwowej osobie prawnej ze skutkiem na dzień 5 grudnia 1990 r. (Zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 stycznia 2009 r. sygn. akt I OSK 245/08 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 10 lipca 2008 r. sygn. akt I SA/Wa 337/08). Przekształcenie zarządu w użytkowanie wieczyste dotyczy zatem przekształcenia praw i nie odnosi się w żadnej mierze do faktycznego wykonywania władztwa, czy też posiadania nieruchomości.

Przekształcenie takie mogło zatem wystąpić także w sytuacji, w której dana państwowa osoba prawna w dniu 5 grudnia 1990 r. w ogóle nie była posiadaczem danej nieruchomości Skarbu Państwa (np. trwale nie wykonywała na niej żadnych czynności władczych w ujęciu faktycznym) niemniej jednak przysługiwało jej odpowiednie prawo zarządu. Wydanie wskazanej decyzji pozostaje zatem również bez znaczenia dla możliwości zasiedzenia nieruchomości w późniejszym terminie przez osobę trzecią. Decyzja taka podobnie jak decyzja wydana na podstawie art. 60 w/w ustawy nie stwierdza, iż nieruchomość nie jest samoistnie posiadana przez osobę trzecią i nie wywołuje skutku przerywającego lub zawieszającego bieg terminu zasiedzenia wobec owej osoby trzeciej, albowiem również ona nie stanowi w żadnej mierze czynności mającej na celu przerwanie posiadania osoby trzeciej lub też przywrócenie stanu zgodnego z istniejącym prawem własności w inny sposób.

Zgodnie z poczynionymi w sprawie ustaleniami faktycznymi wschodnia część nieruchomości stanowiącej działkę ewid. nr (...)., (...) J. była wykorzystywana wyłącznie przez J. C., która błędnie przyjmowała, że umową sprzedaży z dnia 9 grudnia 1986 r. objęty był wyłącznie grunt zabudowany drewnianym budynkiem. W podobnym błędzie pozostawał także właściciel Skarb Państwa – (...) im. T. C. (a następnie po przeprowadzeniu reformy administracji publicznej użytkownik wieczysty (...) im. T. C. i właściciel Województwo (...)).

Wszystkie wyżej wymienione podmioty zgodnie akceptowały fakt wykonywania wyłącznego władztwa J. C. nad wschodnią częścią nieruchomości uznając się za sąsiadów, aż do przeprowadzenia pomiarów w 2016 r. J. C. wykonywała pełnię władztwa o cechach odpowiadających władztwu właścicielskiemu w ramach przedmiotowej nieruchomości, którą wciągnęła w poczet gruntów składających się na prowadzone przez nią rodzinne gospodarstwo rolne. Jednocześnie w realiach niniejszej sprawy nie ma wątpliwości, iż przejawy władztwa J.

C. odpowiadały w swej konstrukcji wykonywaniu prawa własności, a nie prawa użytkowania wieczystego. J. C. czuła się wszak właścicielem, a zarówno ona jak i użytkownik wieczysty nie wiedzieli do 2016 r., że zajmowany przez wnioskodawczynię teren był w istocie objęty tym samym użytkowaniem wieczystym co pozostająca we władaniu (...) (...). Podkreślić w tym miejscu należy po raz kolejny, iż okoliczność ta wynika wprost z zeznań A. W., która była pracownikiem (...) i opiekunem ekspozycji (...) od 1986 r. do 2016 r., a która wskazała, iż o opisanej kwestii dowiedziała się dopiero po pomiarach przeprowadzonych w 2016 r. i była tym faktem zaskoczona.

Mając powyższe na względzie uznać należy, iż wnioskodawczyni co najmniej od 31 grudnia 1978 r. (od dnia dokonania ustnej darowizny przez jej ojca J. S. – której dokładnej daty nie udało się ustalić) nieprzerwanie pozostawała posiadaczem samoistnym przedmiotowego gruntu. Zgodnie z art. 177 k.c. obowiązującym do 1 października 1990 r. przepisów o nabyciu własności przez zasiedzenie nie stosuje się, jeżeli nieruchomość jest przedmiotem własności państwowej. Natomiast zgodnie z art. 10 ustawy z dnia 28 lipca 1990 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny na mocy której skreślono art. 177 k.c. jeżeli przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy istniał stan, który według przepisów dotychczasowych wyłączał zasiedzenie nieruchomości, a według przepisów obowiązujących po wejściu w życie tej ustawy prowadzi do zasiedzenia, zasiedzenie biegnie od dnia wejścia jej w życie; jednakże termin ten ulega skróceniu o czas, w którym powyższy stan istniał przed wejściem w życie ustawy, lecz nie więcej niż o połowę.

W realiach niniejszej sprawy nie udało się ustalić dokładnego dnia, w którym wnioskodawczyni przejęła posiadanie nieruchomości na podstawie ustnej umowy. Mając powyższe na względzie Sąd doszedł do przekonania, iż w świetle tego, że umowa ta została zawarta w 1978 r. uznać należy, iż ostatnią pewną datą, która została wykazana przez wnioskodawczynię jako data, w której stan posiadania samoistnego już istniał jest data 31 grudnia 1978 r. Wobec powyższego przy uwzględnieniu art. 172 § 2 k.c. w znowelizowanym brzmieniu oraz art. 177 k.c. w zw. z art. 10 ustawy z dnia 28 lipca 1990 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny termin zasiedzenia należało określić na dzień 31 grudnia 2008 r. wobec możliwości doliczenia okresu sprzed 1990 r. z ograniczeniem do połowy ustawowego okresu tj. całego okresu 12 lat (przy uwzględnieniu wykładni wskazanej w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 15 maja 2014 r. sygn. akt IV CSK 485/13).

Jednocześnie nie budzi wątpliwości, iż wnioskodawczyni nabyła nieruchomość poprzez zasiedzenie w złej wierze wobec faktu, iż nabyła ją na podstawie umowy ustnej, a zgodnie z utrwaloną linią orzecznictwa, którą Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela osoba, która weszła w posiadanie nieruchomości na podstawie umowy mającej na celu przeniesienie własności zawartej bez formy aktu notarialnego nie może być uznana za samoistnego posiadacza nieruchomości w dobrej wierze (Zob. między innymi wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 kwietnia 2015 r.

III CSK 222/14). Ostatecznie wskazać należy, iż nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut nadużycia prawa złożony przez uczestnika (...), albowiem art. 5 k.c. nie może w ogóle być podstawą odmowy stwierdzenia nabycia własności przez zasiedzenie, wobec faktu, iż nabycie prawa własności następuje w tym przypadku ex lege, a stwierdzenie przez sąd nabycia prawa własności ma jedynie charakter deklaratywny, co wyklucza dopuszczalność zastosowania tego przepisu do ustalenia istnienia lub nieistnienia prawa (Zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 marca 2016 r. sygn. akt.

I CSK 750/15). Mając powyższe na względzie Sąd w punkcie I wyroku uwidocznił podział nieruchomości wedle mapy do celów prawnych projektu podziału z dnia 15 listopada 2018 r., który to projekt nie został ostatecznie zakwestionowany przez wnioskodawczynię ani uczestników i uwzględnia okoliczność, w myśl której teren pod okapami budynku drewnianego nie był objęty posiadaniem wnioskodawczyni prowadzącym do zasiedzenia, a w punkcie II stwierdził zasiedzenie nieruchomości stanowiącej działkę ewid. nr (...) na rzecz wnioskodawczyni z dniem 31 grudnia 2008 r.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 520 k.p.c. uznając, iż strony ponoszą koszty związane ze swoim udziałem w sprawie. Powstałe w sprawie wydatki zostały poniesione w związku z twierdzeniami i w interesie wnioskodawczyni wobec powyższego Sąd przyjął, iż pozostają one związane z jej udziałem w sprawie, a wobec zwolnienia wnioskodawczyni od kosztów sądowych w całości nie podlegają rozliczeniu w trybie art. 113 u.k.s.c.