V ACa 95/18 · Sąd powszechny

Zasada prejudykatu wynikająca z art. 11 k.p.c. ma charakter bezwzględnie obowiązujący w stosunku do sprawcy przestępstwa skazanego w procesie karnym. Osoba taka jako pozwana w sprawie cywilnej nie może zatem podważać ustaleń wyroku skazującego ją za popełnienie przestępstwa. Zatarcie skazania, polegające na tym, że po upływie określonego czasu od wykonania kary, darowania lub przedawnienia jej wykonania skazanie uważa się za niebyłe, a sam skazany w świetle prawa uchodzi za osobę niekaraną, stanowi odstępstwo od zasady, że skazanym jest osoba, co do której zapadł prawomocny wyrok karny uznający ją za winną popełnienia czynu zabronionego.

Ustawową podstawę tej instytucji stanowią art. 106 - 108 k.k., które jednak odnoszą się wyłącznie do obszaru prawa karnego. Przepisy te nie zawierają żadnej wskazówki interpretacyjnej, pozwalającej na przyjęcie, że znajdują zastosowanie również na gruncie odrębnej gałęzi prawa, jaką jest prawo cywilne, cechującej się innym przedmiotem regulacji i opartej na odrębnych zasadach systemowych. Dodatkowo, z uwagi na ich wyjątkowy charakter, nie podlegają regulacji rozszerzającej. Gdyby zamiarem ustawodawcy było objęcie zatarciem skazania także skutków w sferze prawa cywilnego, niewątpliwie dałby temu wyraz poprzez odpowiednie ukształtowanie art. 11 k.p.c. Skoro tego nie uczynił, Sąd Apelacyjny w pełni podziela ocenę, że zatarcie skazania nie wywiera wpływu na gruncie prawa cywilnego i nie uchyla mocy wiążącej powołanego przepisu.