II Cz 942/19 · Sąd powszechny

Sygn. akt II Cz 942/19 POSTANOWIENIE Dnia 01 lipca 2019 roku Sąd Okręgowy w Szczecinie Wydział II Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Karina Marczak (spr.) Sędziowie: SO Violetta Osińska SO Katarzyna Longa po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 01 lipca 2019 roku w S. sprawy prowadzonej przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym Szczecin-Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie P. M. z udziału ½ części w nieruchomości gruntowej stanowiącej działki gruntu nr (...), o powierzchni 974 m.kw., zabudowanej, położonej w W. ul. (...), dla której Sąd Rejonowy Szczecin – Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie XI Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych w P. prowadzi księgę wieczystą KW Nr (...) dłużnika R.

K. z udziałem wierzycieli: S. S. (Km 25/18 także wierzyciel hipoteczny), Prokura Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty we W. (Km 331/18), Skarbu Państwa-Dyrektor I. Administracji Skarbowej w S. (Km 1293/18 także wierzyciel hipoteczny) z udziałem uczestnika (współwłaściciela): W. K. przy udziale nabywcy: S. S. na skutek zażalenia S. S. na postanowienie Sądu Rejonowego Szczecin–Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie z dnia 24 stycznia 2019 r., sygn. akt IX Co 2929/18 postanawia: zmienia zaskarżone postanowienie i odmawia przybicia udziału ½ części w nieruchomości.

SSO Violetta Osińska SSO Karina Marczak SSO Katarzyna Longa Sygn. akt II Cz 942/19

UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 24 stycznia 2019 r. Sąd Rejonowy Szczecin–Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie udzielił przybicia udziału ½ części w nieruchomości gruntowej stanowiącej działki gruntu nr (...) , o powierzchni 974 m.kw., zabudowanej, położonej w W. ul. (...), dla której Sąd Rejonowy Szczecin – Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie XI Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych w P. prowadzi księgę wieczystą KW Nr (...), będącego przedmiotem licytacji w dniu 24.01.2019r. na rzecz: S. S. , za cenę 104.200,00 zł (sto cztery tysiące dwieście złotych); nakazał pobrać od S. S. na rzecz Skarbu Państwa-Sądu Rejonowego Szczecin – Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie kwotę 100 zł ( sto złotych) tytułem opłaty sądowej za udzielenie przybicia.

Sąd rejonowy wskazał, iż na skutek wniosku wierzycieli egzekucję przeciwko dłużnikowi R. K. skierowano do ½ części w nieruchomości gruntowej stanowiącej działki gruntu nr (...), o powierzchni 974 m.kw., zabudowanej, dla której Sąd Rejonowy Szczecin–Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie XI Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych w P. prowadzi księgę wieczystą KW Nr (...). W dniu 24.01.2019r. odbyła się pierwsza licytacja wyżej wymienionego udziału w nieruchomości. Do licytacji przystąpili: wierzyciel S. S. oraz (...) Sp. z o.o. sp. komandytowa reprezentowana przez prokurenta G.

G., który przedłożył stosowne dokumenty wykazujące, iż jest uprawniony do reprezentowania ww. spółki (KRS Nr : (...) Sp. z o.o. sp.komandytowej i (...) : (...) Sp. z o.o. oraz Protokół Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników (...) Sp. z o.o. z dnia 03.12.2018r. i Uchwałę Zarządu Nr 1 z dnia 03.12.2018r. w sprawie powołania G. G. do pełnienia funkcji prokurenta poprzez udzielenie prokury samoistnej). Komornik sądowy potwierdził, że licytanci wpłacili wadium w wysokości 7300 zł. Najwyższą cenę nabycia za licytowany udział w nieruchomości (po 47 postąpieniach) zaoferował S. S..

Następnie komornik sądowy ogłosił, że nabywcą udziału w nieruchomości jest wyżej wymieniona osoba oraz zamknął przetarg. Sąd rejonowy przytoczył treść art. 987 k.p.c. , art. 988 § 1 k.p.c. art. 988 § 2 k.p.c. podkreślając kolejno, iż nikt z obecnych nie zgłosił zarzutów co do przebiegu licytacji oraz ceny nabycia. W trakcie licytacji nie wpłynęła żadna skarga na czynności komornika. Licytacja odbyła się zgodnie z przepisami procedury cywilnej, nie zachodziły podstawy do umorzenia lub zawieszenia postępowania egzekucyjnego, zaś wszyscy uczestnicy otrzymali prawidłowo zawiadomienie o licytacji.

Do przetargu przystąpiła i wygrała go osoba spełniająca wszystkie wymogi formalne. W postanowieniu o przybiciu wymienia się imię i nazwisko nabywcy, oznaczenie nieruchomości, datę przetargu i cenę nabycia (art. 990 k.p.c.). Zażalenie na powyższe postanowienie wywiódł nabywca licytacyjny S. S. wskazując, iż z treści postanowienia nie wynika jasno, jaką kwotę ma zapłacić, w jakim terminie i na czyj rachunek. Powyższe uniemożliwi mu dokonanie zapłaty.

Sąd okręgowy zważył, co następuje:

Zażalenie okazało się o tyle uzasadnione, że doprowadziło do zmiany zaskarżonego postanowienia i odmowy udzielnie przybicia. Zgodnie z art. 991 § 1 k.p.c. sąd odmówi przybicia z powodu naruszenia przepisów postępowania w toku licytacji, jeżeli uchybienia te mogły mieć istotny wpływ na wynik przetargu. Natomiast w myśl § 2 powołanego artykułu sąd odmówi również przybicia, jeżeli postępowanie podlegało umorzeniu lub zawieszeniu albo jeżeli uczestnik nie otrzymał zawiadomienia o licytacji, chyba że z tego powodu nie nastąpiło naruszenie jego praw albo że będąc na licytacji nie wystąpił ze skargą na to uchybienie.

Z analizy akt sprawy, w tym z zapisów księgi wieczystej wynika, iż dłużnik jest współwłaścicielem w udziale ½ części prawa własności nieruchomości. Wpis prawa współwłasności nastąpił w oparciu o postanowienie Sądu Rejonowego Szczecin-Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie sygn. akt II Ns 3045/09 o stwierdzeniu nabycia spadku. A zatem niewątpliwe egzekucja została skierowana do przedmiotu wchodzącego w skład spadku. Stosownie do treści art. 779 § 1. k.p.c. do egzekucji ze spadku konieczny jest - aż do działu spadku - tytuł egzekucyjny przeciwko wszystkim spadkobiercom.

Według art. 1035 k.c., jeżeli spadek przypada kilku spadkobiercom, do wspólności majątku spadkowego oraz do działu spadku stosuje się odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych, a zatem art. 197-221 k.c. Majątek spadkowy do chwili podziału jest traktowany w szczególny sposób. Składa się nań kompleks różnego rodzaju praw tworzących odrębną masę majątkową, a spadkobiercom przysługuje, oprócz praw do poszczególnych składników majątku spadkowego, samodzielne prawo podmiotowe w postaci udziału w masie spadkowej, które może być przedmiotem obrotu prawnego (art. 1051 k.c.).

Współspadkobierca jest ograniczony w dysponowaniu udziałami w przedmiotach należących do spadku i może nimi rozporządzać tylko za zgodą pozostałych spadkobierców, a w razie braku zgody któregoś z nich rozporządzenie jest bezskuteczne o tyle, o ile naruszałoby uprawnienia przysługujące temu spadkobiercy na podstawie przepisów o dziale spadku (art. 1026 k.c.). Choć ustawodawca traktuje wspólność spadku jako stan przejściowy, to jednak nie nałożył na spadkobierców obowiązku przeprowadzenia działu i nie wyznaczył konkretnego terminu, w którym miałoby do niego dojść.

Zasada prowadzenia egzekucji długu spadkobiercy z przedmiotu nabytego w spadku uregulowana jest w przepisach procesowych normujących dopuszczalność prowadzenia egzekucji ze spadku, a konkretnie art. 779 § 1 k.p.c. O ile w niniejszej sprawie wierzyciel wystąpił o przeprowadzenie postępowania egzekucyjnego co do udziału dłużnika w nieruchomości, nabytego z tytułu spadkobrania, to jednak nie przedłożył tytułu przeciwko wszystkim spadkobiercom, w tym przeciwko W. K.. Brak jest nadto jakichkolwiek ustaleń w zakresie przeprowadzenia przez współwłaścicieli działu spadku.

Niewątpliwe zatem postępowania co do egzekucji z nieruchomości winno podlegać umorzeniu jako bezpodstawnie wszczęte. Zgodnie z art. 776 k.p.c. podstawą egzekucji jest tytuł wykonawczy. Tytułem wykonawczym jest tytuł egzekucyjny zaopatrzony w klauzulę wykonalności, chyba że ustawa stanowi inaczej. Zaś w art. 797 § 1 stwierdza się, iż we wniosku lub żądaniu przeprowadzenia egzekucji z urzędu należy wskazać świadczenie, które ma być spełnione, oraz sposób egzekucji. Do wniosku lub żądania należy dołączyć tytuł wykonawczy.

O istotnym znaczeniu tytułu wykonawczego stanowi również art. 803 k.p.c. wedle, którego stanowi on podstawę do prowadzenia egzekucji o całe objęte nim roszczenie i ze wszystkich części majątku dłużnika, chyba że z treści tytułu wynika co innego. Brak tytułu wykonawczego przeciwko wszystkim współwłaścicielom - spadkobiercom stanowi przeszkodę do udzielenia przybicia. Mając na uwadze powyższe na mocy art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 zd. 1 k.p.c. i art. 13 § 2 k.p.c. orzeczono jak w sentencji. SSO Violetta Osińska SSO Karina Marczak SSO Katarzyna Longa Z:

1. odnotować i zakreślić;

2. odpis postanowienia doręczyć: a. pełnomocnikom wierzycieli, przy czym Skarbowi Państwa wprost: b. pełnomocnikowi dłużnika c. pełnomocnikowi skarżącego d. W. K. e. Komornikowi;

3. zwrócić akta KM Komornikowi; 4 zwrócić akta SR dowody doręczenia przesłać w ślad za aktami.