VI Cz 242/19 · Sąd powszechny

Sygn. akt VI Cz 242/19 POSTANOWIENIE Dnia 21 marca 2019r. Sąd Okręgowy w Częstochowie VI Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Halina Garus Sędziowie: SSO Janina Ignasiak SSO Agnieszka Polak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 marca 2019r. sprawy z wniosku I. S. z udziałem K. S. , G. Z. , Z. S. , E. Z. , L. Z. , A. S. o stwierdzenie nabycia spadku na skutek zażalenia uczestniczki postępowania G. Z. od postanowienia Sądu Rejonowego w Myszkowie z dnia 28 września 2018r. sygn. akt I Ns 1473/16 postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. Sygn. akt VI Cz 242/19

UZASADNIENIE

Sąd Rejonowy w (...) postanowieniem z dnia 28 września 2018r. zawiesił postępowanie międzyinstancyjne w sprawie z wniosku I. S. przy udziale A. S., K. S., Z. S., G. Z., E. Z. i L. Z.. W motywach orzeczenia podał, że z informacji zawartej w systemie PESEL-SAD wynika, iż uczestniczka postępowania A. S. zmarła w dniu 1 września 2017r. Okoliczność ta uzasadnia zawieszenie postępowania z urzędu na podstawie art. 174 § 1 pkt 1 k.p.c. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła uczestniczka G. Z. zarzucając naruszenie art. 670 k.p.c. poprzez zaniechanie działania z urzędu w sprawie, w której taki obowiązek spoczywa na sądzie. Skarżąca dodała, że A. S. odrzuciła spadek, dlatego nie było podstaw do zastosowania art. 174 § 1 pkt 1 k.p.c Odwołując się do argumentacji zawartej w zażaleniu na umorzenie postępowania wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i podjęcie przez sąd postępowania w niniejszej sprawie.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Zażalenie było uzasadnione, aczkolwiek z innych przyczyn niż wskazane przez uczestniczkę postępowania. Z akt niniejszej sprawy wynika, że Sąd Rejonowy w Myszkowie postanowieniem z dnia 10 marca 2017r. zawiesił postępowanie w sprawie na podstawie art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. Następnie postanowieniem z dnia 26 czerwca 2018r. umorzył postępowanie, wskazując, że w ciągu roku od jego zawieszenia nie wpłynął wniosek o jego podjęcie, w związku z czym postępowanie to podlegało umorzeniu na podstawie art. 182 § 1 k.p.c. W dniu 25 lipca 2018r. zażalenie na postanowienie o umorzeniu postępowania złożyła uczestniczka postępowania G.

Z.. Sąd Rejonowy w dniu 17 lipca 2018r. na podstawie adnotacji doręczyciela umieszczonej na zwróconej przesyłce sądowej skierowanej do uczestniczki A. S. (k. 48), następnie zweryfikowanej w systemie PESEL powziął informację o śmierci uczestniczki postępowania A. S., która nastąpiła w dniu 1 września 2017r. Z chwilą śmierci uczestniczki A. S. zaistniała obligatoryjna podstawa do zawieszenia postępowania na podstawie art. 174 § 1 pkt 1 k.p.c. Brak postanowienia w tym zakresie nie tamował skutków związanych z zawieszeniem postępowania z tej podstawy.

Skutki zawieszenia postępowania w wypadku wskazanym w art. 174 § 1 pkt 1 k.p.c. następują z chwilą, w której nastąpiło zdarzenie będące przyczyną zawieszenia (tj. śmierć strony), niezależnie od daty wydania przez Sąd postanowienia o zawieszeniu postępowania (skutki ex tunc). Z powyższego wynika, że w związku ze śmiercią uczestniczki A. S., która nastąpiła przed upływem roku od dnia zawieszenia postępowania na podstawie art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c., nie było podstaw do umorzenia postępowania w oparciu o art. 182 § 1 k.p.c. Oceny tej nie zmienia okoliczność, że Sąd powziął wiadomość o śmierci strony po wydaniu postanowienia o umorzeniu postępowania, W takim wypadku zawieszenie postępowania utrzymuje się wraz ze wszystkimi skutkami, jakie kodeks postępowania cywilnego wiąże ze śmiercią strony w toku postępowania.

W razie bowiem śmierci strony, podstawy zawieszenia postępowania nie może stanowić inna przyczyna niż śmierć. Wyłącza to możliwość stosowania art. 182 § 1 k.p.c. Dyspozycja art. 182 § 1 k.p.c. nie obejmuje bowiem postępowania zawieszonego ze względu na śmierć strony, a to oznacza, że postępowanie zawieszone na wymienionej podstawie nie ulega umorzeniu (tak Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 6 maja 1976r. IV CZ 36/76, Lex nr 7823 i postanowieniu z dnia 21 stycznia 1974r. I CZ 2/74, Lex nr 7387). Sąd Rejonowy błędnie w omawianej sytuacji, zawiesił postępowanie międzyinstancyjne.

Z chwilą dowiedzenia się o śmierci uczestniczki A. S. powinien uchylić zaskarżone postanowienie o umorzeniu i zawiesić postępowanie w sprawie na podstawie art. 174 § 1 pkt 1 k.p.c. Zważywszy na powyższe Sąd Okręgowy orzekł jak w sentencji na mocy art. 386 § 4 k.p.c. w związku z art. 397 § 2 k.p.c.