I Ns 331/16 · Sąd powszechny

Sygn. akt I Ns 331/16 POSTANOWIENIE Dnia 21 listopada 2018 r. Sąd Rejonowy w Giżycku I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSR Marek Makowczenko Protokolant: sekretarka Agnieszka Ulatowska po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2018 r. w Giżycku na rozprawie sprawy z wniosku E. S., B. S. z udziałem (...) S.A z siedzibą w L. o ustanowienie służebności przesyłu postanawia:

1. Wniosek oddalić.

2. Koszty postępowania wnioskodawcy i uczestnik ponoszą we własnym zakresie. SSR Marek Makowczenko Sygn. akt I Ns 331/16

UZASADNIENIE

Wnioskodawcy B. S. i E. S. wnieśli o ustanowienie odpłatnej służebności przesyłu obciążającej nieruchomość stanowiącą działki ewidencyjne numer (...) opisane w księdze wieczystej nr (...) na rzecz przedsiębiorcy przesyłowego (...) S.A. z siedzibą w L. i na rzecz nieruchomości władnącej, której treścią jest znoszenie prawa wstępu, posadowienie, utrzymanie linii energetycznej średniego napięcia długości 740 metrów oraz 7 słupów elektroenergetycznych pojedynczych i 1 słupa elektroenergetycznego podwójnego, którego treścią jest znoszenie używania i korzystania z pasa gruntu o szerokości 12 metrów na długości 740 metrów dla linii średniego napięcia stanowiących strefy ochronne – strefy technologicznego korzystania na nieruchomości obciążonej stanowiących działki geodezyjne(...) zapisane w księdze wieczystej nr (...) na powierzchni i nad powierzchnią tej nieruchomości oraz prawa korzystania z nieruchomości obciążonej w zakresie niezbędnym do dokonywania konserwacji, remontów, modernizacji urządzeń przesyłowych w postaci linii energetycznych oraz słupów energetycznych.

Nadto wnioskodawcy domagali się zasądzenia od uczestnika postępowania (...) S.A. z siedzibą w L. na swoją rzecz kwoty 26.133 zł należności głównej tytułem wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu z odsetkami ustawowymi od dnia wydania postanowienia do dnia zapłaty. W uzasadnieniu żądania wnioskodawcy podnosili, iż są właścicielami nieruchomości opisanej w księdze wieczystej nr (...), na której terenie przebiega napowietrzna linia energetyczna niskiego napięcia oraz są posadowione 2 słupy pojedyncze i 1 słup podwójny stanowiące własność uczestnika postępowania.

Twierdzili, iż ustanowienie służebności przesyłu jest niezbędne i konieczne do korzystania przez uczestnika z w/w urządzeń przesyłowych. W odpowiedzi na wniosek uczestnik postępowania (...) S.A. z siedzibą w L. wniósł o oddalenie wniosku oraz zasądzenie na swoją rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. Uczestnik podnosił, iż korzysta z nieruchomości wnioskodawców na podstawie nabytej z mocy prawa przez poprzednika prawnego uczestnika postępowania – Skarb Państwa – w drodze zasiedzenia służebności gruntowej o treści odpowiadającej służebności przesyłu z dniem 23 września 1986 r., ewentualnie z dniem 23 września 2006 r.

Z ostrożności procesowej uczestnik postępowania zakwestionował wskazaną przez wnioskodawców wysokość wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu. Sąd ustalił, co następuje: Wnioskodawcy B. S. i E. S. są właścicielami nieruchomości gruntowej składającej się z działek geod. nr(...) dla której Sąd Rejonowy w Giżycku prowadzi księgę wieczystą nr (...). ( dowód : wypis z rejestru gruntów – k. 26-27, odpis księgi wieczystej (...) – k. 28-34) Na nieruchomości wnioskodawców posadowione są co najmniej od 1976 r. urządzenia elektroenergetyczne w postaci fragmentu linii napowietrznej SN W.

– B., które stanowią własność uczestnika postępowania (...) S.A. z siedzibą L., następcy prawnego Zakładu (...) S.A. Uczestnik sprawuje pieczę nad urządzeniami, dokonuje remontów, modernizacji, regularnych oględzin oraz naprawy awarii. Kapitalny remont linii został przeprowadzony w 1987 r. ( dowód : decyzja – k. 29.12.1998 r. – k. 64, wydruk z kw (...) – k. 65-68, protokół z 23.09.1976 r. – k. 69, projekt elektryfikacji – k. 70-75, wykaz właścicieli objętych elektryfikcją - k. 76, mapy – k. 77-80, protokół z 1997 r.

– k. 80, decyzja z 24.01.1986 r. – k. 81, projekt techniczny – k. 82-87, zeznania świadka Z. C. – k. 186, świadka H. K. – k. 186, przesłuchanie E. S. i B. S. – k. 194, zarządzenie Ministra Przemysłu i Handlu z dnia 09.07.1993 r. wraz z załącznikiem – k. 121, protokół zdawczo-odbiorczy z załącznikami – k. 108-117, akt przekształcenia przedsiębiorstwa państwowego w spółkę akcyjną z dnia 12.07.1993 r. wraz ze sprostowaniem – k. 101-107, 122-123, wyciąg z aktu notarialnego umowy aportowego zbycia przedsiębiorstwa z dnia 30.06.2007 r.

– k. 88-97, postanowienie z dnia 11.09.2008 r. – k. 98-99, zaświadczenie o wpisie do KRS – k. 100, statut Przedsiębiorstwa Państwowego Zakładu (...) w B. – k. 118-120) Wnioskodawcy zwracali się do uczestnika postępowania o zawarcie umowy w przedmiocie ustanowienia służebności przesyłu za odpowiednim wynagrodzeniem. Uczestnik odmówił zawarcia umowy powołując się na zasiedzenie służebności gruntowej o treści odpowiadającej służebności przesyłu. ( dowód : pismo z 19.10.2012 r. – k. 15-19, pismo z 05.02.2013 r. – k. 20-21) W dniu 16 czerwca 2017 r. uczestnik postępowania złożył w tut.

Sądzie wniosek o stwierdzenie, że jego poprzednik prawny – Skarb Państwa z dniem 23 września 1986 r w dobrej wierze zasiedział służebność gruntową o treści odpowiadającej służebności przesyłu w zakresie linii napowietrznej SN W. – B. oraz linii napowietrznej SN (...), ewentualnie przez poprzednika prawnego – Zakład (...) S.A. – z dniem 23 września 2006 r. Prawomocnym postanowieniem z dnia 9 maja 2018 r. Sąd Rejonowy w Giżycku stwierdził, iż Zakład (...) S.A. w dniu 23.09.2006 r. zasiedział służebność gruntową o treści odpowiadającej służebności przesyłu polegającą na prawie posadowienia i przebiegu na nieruchomości wnioskodawców fragmentu linii napowietrznej SN 15kV W.

– B. oraz (...), określonych na mapie geodezyjnej stanowiącej integralną część orzeczenia, na prawie nieodpłatnego korzystania z nieruchomości obciążonej w zakresie niezbędnym do eksploatacji urządzeń elektroenergetycznych, prawie nieodpłatnego każdorazowego usunięcia awarii, dokonywania konserwacji, remontów, modernizacji i przebudowy urządzeń, jak też prawie nieograniczonego i nieodpłatnego dostępu do urządzeń elektroenergetycznych poprzez prawo wjazdu i wejścia na nieruchomość obciążoną. ( dowód : z akt sprawy I Ns 290/17: wniosek o stwierdzenie zasiedzenia wraz z załącznikami – k. 2-7, 10-90, opinia biegłego z zakresu geodezji – k. 107-110, 171-177, opinia biegłego z zakresu sieci i instalacji elektrycznych – k. 136-144, postanowienie z 09.05.2018 r.

– k. 196)

Sąd zważył, co następuje:

Na podstawie art. 305 2 § 2 k.c. sąd może w postępowaniu nieprocesowym ustanowić na rzecz przedsiębiorcy służebność przesyłu, gdy jest ona konieczna do właściwego korzystania z urządzeń przesyłowych określonych w art. 49 § 1 k.c. Istotą postępowania o ustanowienie służebności jest usankcjonowanie prawno-rzeczowego tytułu do władania cudzym gruntem w określonym zakresie. W okolicznościach sprawy, a w szczególności w kontekście stanowiska uczestnika, należało w pierwszym rzędzie ustalić, czy przysługuje mu tytuł prawny do korzystania z nieruchomości wnioskodawców w odpowiednim zakresie.

Analiza sprawy doprowadziła do wniosku, iż brak jest podstaw do ustanowienia służebności przesyłu na rzecz uczestnika postępowania, skoro do zasiedzenia służebności gruntowej o treści odpowiadającej służebności przesyłu obciążającej nieruchomość wnioskodawców doszło w dniu 23.09.2006 r., co stwierdzone zostało prawomocnym postanowieniem tut. Sądu z dnia 09.05.2018 r. wydanym w sprawie I Ns 290/17. Wskazać należy, iż w toku przedmiotowego postępowania Sąd ustalił dotychczasowy sposób i zakres korzystania przez uczestnika postępowania z nieruchomości wnioskodawców i na tej podstawie stwierdził zasiedzenie służebności gruntowej o treści odpowiadającej służebności przesyłu przy uwzględnieniu położenia urządzeń elektroenergetycznych na nieruchomości wnioskodawców, niezbędnych parametrów ewentualnej drogi dojazdowej do miejsca posadowienia słupów elektroenergetycznych oraz powierzchni koniecznej do korzystania z przedmiotowych urządzeń, w tym ich naprawy i konserwacji.

Jak wynika z akt przedmiotowego postępowania, w szczególności sporządzonych w sprawie opinii biegłych sądowych z zakresu geodezji oraz sieci i instalacji energetycznych, ustalenie przedmiotowego i terytorialnego zakresu służebności nastąpiło przy uwzględnieniu specyfiki przedsiębiorstwa, rodzaju i umiejscowienia urządzeń przesyłowych, obecnego sposobu ich wykorzystywania, działań przyszłych mieszczących się w granicach prawidłowego gospodarowania oraz przewidywalnych potrzeb. Zakres służebności zasiedzianej w dniu 23 września 2006 r. przez Zakład (...) S.A. obejmuje zatem przestrzeń niezbędną dla funkcjonowania systemu elektroenergetycznego, co pozostaje w zgodzie z istotą służebności przesyłu.

Wskazać należy, iż treść służebności przesyłu uregulowana jest w art. 305 1 k.c. i polega na możliwości korzystania z nieruchomości w zakresie niezbędnym do zapewnienia prawidłowego funkcjonowania urządzeń przesyłowych. Służebność ta ma bowiem na celu zapewnienie przedsiębiorstwu przesyłowemu stabilnego tytułu prawnego do prawidłowego i niezakłóconego korzystania z urządzeń przesyłowych, o których mowa w art. 49 § 1 k.c. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 marca 2014 r., III CSK 174/13, nr Lex 1472279).

Nie mogło także budzić wątpliwości, iż uczestnik postępowania (...) S.A. jest następcą prawnym Zakładu (...) S.A. w zakresie przysługującej mu służebności gruntowej obciążającej nieruchomość wnioskodawców. Wskazana okoliczność wynika z przedłożonych w sprawie dokumentów. Na mocy bowiem umowy aportowego zbycia przedsiębiorstwa z dnia 30 czerwca 2007 r. (k. 88-97) ze struktury tej spółki wydzielono przedsiębiorstwo Zakład (...) S.A. Operator Systemu Dystrybucyjnego – Oddział (...) w B., które wniesiono aportem do (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w B..

W skład tego przedsiębiorstwa wchodziły m. in. prawo własności nieruchomości, budynków i budowli oraz ruchomy majątek sieci obejmujący w szczególności urządzenia służące do doprowadzania i odprowadzania prądu elektrycznego, co wynika z § 1 pkt f umowy. W 2008 r. (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w B. zmieniła nazwę na (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w B. (postanowienie z 11.09.2008 r. – k. 98-99). W dniu 31 sierpnia 2010 r. nastąpiło połączenie (...) Spółki Akcyjnej w L. z (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w B. przez przejęcie przez pierwszą ze spółek majątku drugiej (wydruk KRS – k. 52-57).

Z powyższego bezsprzecznie wynika, iż uczestnikowi postępowania przysługuje służebność gruntowa o treści odpowiadającej służebności przesyłu na nieruchomości wnioskodawców. Stwierdzenie, iż uczestnik korzysta z nieruchomości wnioskodawców w zakresie służebności gruntowej o treści odpowiadającej służebności przesyłu na podstawie przysługującego mu tytułu prawnego wyłącza możliwość ustanowienia służebności przesyłu w tym samym zakresie i czyni wniosek bezzasadnym. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 520 § 1 k.p.c.