III APo 6/18 · Sąd powszechny

1. Sprawa z odwołania od postanowienia Krajowego Sądu Dyscyplinarnego nie jest sprawą cywilną w rozumieniu art. 1 k.p.c. Z mocy art. 54 ust. 5 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa Kodeks postępowania cywilnego stosuje się do rozpoznania odwołania. Zatem tylko w sytuacji kiedy przysługuje odwołanie (od orzeczenia sądu II instancji) można uznać, że spawa taka ma charakter sprawy cywilnej w rozumieniu art. 1 k.p.c. Przyjmuje się, że gdy podmiot inicjujący postępowanie wybrał niewłaściwą drogę tj. skierował do sądu w postępowaniu cywilnym sprawę należącą do kompetencji innego organu, to nie ma wówczas drogi sądowej.

W niniejszej sprawie po uchyleniu orzeczenia przez sąd II instancji sprawa należy do kompetencji okręgowego sądu dyscyplinarnego. (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 12 maja 2016 r. IV CSK 529/15 i glosa Joanny Misztal-Koneckiej do tego wyroku, OSP z 2017 r. nr 6 poz. 58). Występuje zatem czasowa niedopuszczalność drogi sądowej, istnieje bowiem przepis szczególny uzależniający wniesienie odwołania do sądu powszechnego od wyczerpania określonego trybu w postępowaniu dyscyplinarnym (zob. np. postanowienie SN z dnia 30 marca 2011 r., III CZP 3/11, Biul.

SN 2011, nr 9, s. 9).

2. Zgodnie z § 41 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31października 2002 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania dyscyplinarnego w stosunku do członków samorządów zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów. (Dz.U.2002.194.1635)w postępowaniu odwoławczym stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed sądem dyscyplinarnym I instancji. W ocenie Sądu Apelacyjnego oznacza to, że skoro w myśl § 19 ust. 1 pkt. 3 rozporządzenia przekazanie sprawy rzecznikowi odpowiedzialności zawodowej, w celu uzupełnienia postępowania wyjaśniającego, następuje w formie postanowienia, to stosując odpowiednio ten przepis w postępowaniu przed sądem II instancji, właściwą formą dla uchylenia zaskarżonego orzeczenia i przekazania sprawy sądowi dyscyplinarnemu I instancji do ponownego rozpoznania jest także postanowienie.

Kodeks postępowania cywilnego i kodeks postępowania karnego taki rodzaj rozstrzygnięcia sądu drugiej instancji, tj. uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, zrównuje - co do zasady, pod względem formy i wymogów dotyczących przeprowadzenia rozprawy - z orzeczeniami zmieniającymi i „utrzymującymi w mocy” wyrok sądu I instancji. Nie jest to jednak argument przesądzający. Niewątpliwie uchylenie orzeczenia nie jest merytorycznym rozstrzygnięciem o winie i karze, lecz rozstrzygnięciem dotyczącym głównie toku postępowania.

Nie ma zatem przeszkód aby przypisać prymat wykładni na gruncie samego rozporządzenia, to jest odpowiednio zastosować § 19 ust. 1 pkt 3 w zw. z § 41 rozporządzenia.