I S 74/18 · Sąd powszechny

Sygn. akt I S 74/18 POSTANOWIENIE Dnia 19 kwietnia 2018 r. Sąd Apelacyjny w Krakowie, Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Jan Kremer Sędziowie: SA Andrzej Struzik (spr.) SA Marek Boniecki po rozpoznaniu w dniu 19 kwietnia 2018 r. w Krakowie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. Ś. przy udziale Skarbu Państwa – Prezesa Sądu Okręgowego w Tarnowie na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki w sprawie ze skargi Z. Ś. o stwierdzenie przewlekłości postępowania prowadzonego przed Sądem Okręgowym w Tarnowie pod sygn. akt I S 1/18 postanawia: I. odrzucić skargę, II. umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych. SSA Andrzej Struzik SSA Jan Kremer SSA Marek Boniecki Sygn. akt I S 74/18

UZASADNIENIE

W piśmie wniesionym w dniu 21 lutego 2018 r. Z. Ś. złożył skargę na przewlekłość postępowania w sprawie o sygn. akt I S 1/18 prowadzonej przez Sąd Okręgowy w Tarnowie. Zarzucił przewlekłość postępowania i w związku z tym wniósł o zasądzenie na jego rzecz odszkodowania oraz o przekazanie sprawy do T. i zwolnienie go od kosztów sądowych. W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu Okręgowego wT.wniósł o jej odrzucenie, z uwagi na prawomocne zakończenie postępowania, którego skarga dotyczy -postanowieniem z dnia 9 lutego 2018 r.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:

Skarga podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna. W myśl art. 5 ust. 1 ustawy o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1259 z późn. zm.) skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiła przewlekłość postępowania, wnosi się w toku postępowania w sprawie. Przez „tok postępowania w sprawie” w znaczeniu przyjętym w art. 2 ust. 1 i art. 5 ust. 1 ustawy należy rozumieć postępowanie co do istoty sprawy (art. 12 ust. 3 i art. 16 ustawy).

Przepisy ustawy o skardze na przewlekłość nie przewidują odrębnej skargi na przewlekłość postępowania incydentalnego. Oznacza to, że niedopuszczalna jest skarga na przewlekłość postępowania w przedmiocie ustalenia przewlekłości, jako incydentalnego w cywilnym postępowaniu rozpoznawczym co do istoty sprawy. Takie trafne stanowisko zostało wyrażone w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 20 lipca 2010 r. (III SPP 16/10), w którym Sąd ten stwierdził, że rozpoznanie skargi nie ma samodzielnego przedmiotu, lecz jest jedynie elementem postępowania co do istoty sprawy i nie stanowi nowej sprawy (tak samo też w postanowieniach Sądu Najwyższego z 24 sierpnia 2005 r., V CNP 7/05 i z 3 października 2005 r., III SO 19/05).

Prawo do sądu służy nie w sprawie w przedmiocie przewlekłości postępowania, ale w sprawie, w której doszło do przewlekłości postępowania, a skarga na przewlekłość postępowania jest jedynie procesowym mechanizmem wymuszenia pełnej realizacji tego prawa. Tym samym, przedmiot skargi na przewlekłość postępowania nie jest sprawą w rozumieniu art. 45 Konstytucji RP. Ustawa o skardze na przewlekłość postępowania przewiduje wnoszenie tego specjalnego środka jedynie w celu ochrony prawa do rozpoznania sprawy (art. 1 ust. 1 ustawy o skardze na przewlekłość postępowania), a nie ochrony prawa do rozpoznania każdego postępowania, w tym incydentalnego, do jakiego zalicza się postępowanie w przedmiocie skargi na przewlekłość (uzasadnienie uchwały Sądu Najwyższego z 16 listopada 2004 r., III SPP 42/04).

Z kolei w uzasadnieniu postanowienia z dnia 16 czerwca 2005 r. (KSP 5/05) Sąd Najwyższy stwierdził, że art. 3 ustawy o skardze na przewlekłość postępowania zawiera taksatywnie wymienione rodzaje postępowań, w których stronom lub innym uczestnikom postępowania przysługuje prawo do złożenia skargi na przewlekłość postępowania. W katalogu postępowań wymienionych w tym przepisie ustawodawca nie wymienia jednak postępowania o naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki, co oznacza, że w takim postępowaniu tego rodzaju skarga nie przysługuje.

Jednocześnie zwrócić należy uwagę, że skarga nie spełnia wymogów konstrukcyjnych z art. 6 ust. 2 pkt 1, gdyż nie zawiera żądania stwierdzenia przewlekłości postępowania we ww. sprawie, a jest to żądanie konieczne. Skarga, która nie spełnia wymogu formalnego jakim jest żądanie stwierdzenia przewlekłości, w oparciu o art. 9 ust. 1 ww. ustawy również podlega odrzuceniu bez wzywania do uzupełnienia wskazanego braku. Mając zatem powyższe na uwadze, Sąd Apelacyjny postanowił jak na wstępie, na podstawie art. 370 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. w zw. z art. 2 ust. 1, art. 5 ust. 1, art. 9 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 2 pkt 1 oraz art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość.

Jednocześnie Sąd umorzył – z uwagi na zbędność merytorycznego rozstrzygnięcia – postępowanie w przedmiocie wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych, na zasadzie art. 355 § 1 k.p.c. SSA Andrzej Struzik SSA Jan Kremer SSA Marek Boniecki