II Ca 284/18 · Sąd powszechny

Sygn. akt II Ca 284/18 POSTANOWIENIE Dnia 16 kwietnia 2018 r. Sąd Okręgowy w Szczecinie Wydział II Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Marzenna Ernest Sędziowie: SO Katarzyna Longa (spr.) SO Tomasz Sobieraj po rozpoznaniu w dniu 16 kwietnia 2018 r. w Szczecinie na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J. K. o sprostowanie oznaczenia nieruchomości w dziale I księgi wieczystej Kw (...) na skutek apelacji uczestniczki od postanowienia wydanego przez Sąd Rejonowy w S. w dniu 28 lutego 2018 r., sygn. akt Dz. Kw. 285/18, KW (...) w przedmiocie rozpoznania skargi uczestniczki z dnia 05 stycznia 2018 r. na zmianę wpisu postanawia: oddalić apelację. SSO Katarzyna Longa SSO Marzenna Ernest SSO Tomasz Sobieraj Sygn. akt II Ca 284/18

UZASADNIENIE

Wnioskodawczyni w dniu 23 listopada 2017 r. wniosła o zmianę numeru porządkowego budynku na 42. Do wniosku dołączyła wypis z rejestru z dnia 3 października 2017 r., zgodnie z którym, do nieruchomości objętej księgą wieczystą Kw nr (...), przypisany był adres położenia gruntów (...) oraz wypis z kartoteki budynków, zgodnie z którym na nieruchomości posadowiony jest budynek mieszkalny (adres budynku (...)). Wniosek został uznany za żądanie sprostowania oznaczenia nieruchomości i w dniu 27 grudnia 2017 r. dokonano w podrubryce 1.4.2 Budynek w miejscu przeznaczonym do ujawniania danych adresowych zmiany przypisanego numeru porządkowego z 42A na 42.

Pismem z dnia 11 stycznia 2018 r. wnioskodawczyni wniosła odwołanie od dokonanego wpisu, wskazując że wydane jej zaświadczenie nie pokrywa się z danymi zawartymi w dokumentacji geodezyjnej – wypisie i wyrysie, które dostarczyła razem z wnioskiem. Oświadczyła, że oczekuje na wystawienie zaświadczeń zgodnych z dokumentacją geodezyjną. Postanowieniem z dnia 28 lutego 2018 r. Sąd Rejonowy w S. w sprawie z wniosku J. K. o sprostowanie oznaczenia nieruchomości w Dziale I księgi wieczystej nr (...) utrzymał w mocy zaskarżony przez wnioskodawczynię wpis z dnia 27 grudnia 2017 r.

Sąd Rejonowy orzekając o skardze miał na względzie następujące przepisy: art. 25 ust. 1 pkt , art. 26 ust. 1, 27 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz.U. z 2013 r., poz. 707 ze zm,; dalej: u.k.w.h.), art. 25 ustawy z dnia 14 lutego 2003 r. o przenoszeniu treści księgi wieczystej do struktury księgi wieczystej prowadzonej w systemie informatycznym (Dz. U. Nr 42, poz. 363), art. 626 8 i art. 518 1 § 3 k.p.c. Ponadto Sąd podkreślił znaczenie przepisów ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.

U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 ze zm.; dalej: p.g.k.). W uzasadnieniu Sąd Rejonowy podkreślił, że zaskarżony wpis został dokonany na wniosek właściciela nieruchomości objętej księgą wieczystą (...), a podstawą tegoż wpisu był wypis z rejestru gruntów (k. 115 akt księgi wieczystej) oraz wypis z kartoteki budynków (k. 116 akt księgi wieczystej), z których wynika, że nieruchomość jest oznaczona nr porządkowym 42, a nie jak ujawniono w księdze wieczystej nr (...). Sąd Rejonowy biorąc pod uwagę okoliczności sprawy oraz przytoczone przepisy prawa stanął na stanowisku, że referendarz sądowy w rozpoznawanej sprawie prawidłowo ocenił, iż wszystkie warunki niezbędne do dokonania sprostowania oznaczenia nieruchomości w dziale I przedmiotowej księgi wieczystej zostały spełnione - do wniosku właściciela nieruchomości dołączono dokumenty wykazujące w sposób niebudzący wątpliwości co do zakresu zmian w oznaczeniu nieruchomości.

Sąd Rejonowy wskazał, iż istotne jest to, że zakres sprostowania dokonanego wpisem z dnia 27 grudnia 2017 r. jest zgodny z wnioskiem z dnia 23 listopada 2017 r. Wobec czego Sąd Rejonowy na podstawie art. 518 1 § 3 k.p.c. utrzymał w mocy zaskarżony wpis. Apelację od powyższego postanowienia wywiodła wnioskodawczyni, zaskarżając je w całości, wniosła o jego uchylenie oraz dokonanie zmiany wpisu zgodnie z wnioskiem. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, iż do wniosku o sprostowanie wpisu w dziale I-O księgi wieczystej Kw nr (...) poprzez wpisanie nowego numeru porządkowego nieruchomości nr 42 dołączyła dokumentację w postaci wypisu z rejestru gruntów i wypisu z kartoteki budynków, z których wynikało, że grunt i budynek są położone w (...), w gminie S..

Następnie wskazała, że w dniu 27 grudnia 2017 r. referendarz sądowy Sądu Rejonowego w S. V Wydział Ksiąg Wieczystych sprostował oznaczenie nieruchomości poprzez wykreślenie numeru porządkowego budynku wpisanego jako 42A i dokonał wpisu jako 42. Skarżąca podniosła, iż referendarz sądowy w rozpoznawanej sprawie dokonał sprostowania także w zakresie, którego nie ujęto we wniosku z dnia 23 listopada 2017 r. tj. co do przeznaczenia gruntu i budynków.

Sąd Okręgowy, zważył co następuje:

Apelacja okazała się bezzasadna. Zgodnie z art. 626 13 § 2 k.p.c.,. sprostowania usterek wpisu, które nie mogą wywołać niezgodności treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, dokonuje się z urzędu. Przewidziane na gruncie cytowanego wyższej przepisu działanie sądu z urzędu w przedmiocie sprostowania usterek wpisu nie wywołującego niezgodności z treścią księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, nie wyłącza inicjatywy osób zainteresowanych (T. Ereciński (red.), Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz.

Tom IV. Postępowanie rozpoznawcze. Postępowanie zabezpieczające, wyd. V, WK 2016). Wniosek o sprostowanie może więc złożyć, stosownie do dyspozycji art. 626 2 § 5 k.p.c., właściciel nieruchomości, użytkownik wieczysty, osoba, na rzecz której wpis ma nastąpić, albo wierzyciel, jeżeli przysługuje mu prawo, które może być wpisane w księdze wieczystej. W sprawach dotyczących obciążeń powstałych z mocy ustawy wniosek może złożyć uprawniony organ. W rozpatrywanej sprawie istotnym jest, że wnioskodawczyni wskazując na niezgodność z danymi danych ujawnionymi w ewidencji w ewidencji gruntów, wniosła „o zmianę numeru porządkowego na 42”.

Sąd oczywiście mógł podejmować czynności z urzędu, jednak w okolicznościach sprawy ograniczył się do działania w granicach wniosku wnioskodawczyni, tj. dokonał sprostowania oznaczenia nieruchomości – ściśle jej adresu (rubryka 1.4.2 – Budynek). W przypadku niezgodności danych widniejących w katastrze nieruchomości z oznaczeniem nieruchomości w dziale I-O księgi wieczystej ustawodawca w sposób szczególny unormował kwestię sprostowania tego typu wpisów przewidując w art. 27 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz.U. z 2017 r., poz. 1007 tj.; dalej: u.k.w.h.), że w razie niezgodności danych katastru nieruchomości z oznaczeniem nieruchomości w księdze wieczystej sąd rejonowy dokonuje - na wniosek właściciela nieruchomości lub wieczystego użytkownika - sprostowania oznaczenia nieruchomości na podstawie danych katastru nieruchomości (ust. 1).

Sprostowanie, o którym mowa w ust. 1, może być dokonane także z urzędu, na skutek bezpośredniego sprawdzenia danych w bazie danych katastru nieruchomości lub zawiadomienia jednostki prowadzącej kataster nieruchomości (ust. 2). Z jednoznacznego brzmienia art. 27 ust. 1 i 2 u.k.w.h. wynika wyraźnie, że w razie niezgodności danych katastru nieruchomości z oznaczeniem nieruchomości w księdze wieczystej sprostowanie wpisu w tym zakresie może nastąpić przez sąd z urzędu albo na wniosek właściciela nieruchomości lub wieczystego użytkownika.

Należy przyjąć, że przepis ten ma charakter szczególny i dlatego też o tym, kto jest legitymowany do złożenia wniosku o sprostowanie oznaczenia nieruchomości w księdze wieczystej, rozstrzyga wyłącznie art. 27 u.k.w.h. (por. postanowienie SN z dnia 15 kwietnia 1997 r., I CKN 26/97, LEX nr 30900). Z analizy dokumentów przedstawionych przez wnioskodawczynię, a mających stanowić podstawę ujawnienia zmiany wynika, iż nieruchomość położona jest w miejscowości (...), tymczasem w księdze wieczystej jako położenie budynku ujawniono „42A”.

Wobec czego referendarz sądowy prawidłowo w dniu 27 grudnia 2017 r. kierując się wnioskiem wnioskodawczyni oraz przedstawionymi dokumentami sprostował wpis w księdze wieczystej o nr (...), zmieniając numer porządkowy nieruchomości z 42A na 42. Należy podkreślić, iż sprostowanie to zostało dokonane zgodnie z treścią złożonego wniosku. Kwestię wpisów w poszczególnych rubrykach księgi wieczystej regulują przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 15 lutego 2016 r. w sprawie zakładania i prowadzenia ksiąg wieczystych w systemie teleinformatycznym (Dz.U. z 2016 r., poz. 312).

Należy wyjaśnić iż zgodnie z § 14 tego rozporządzenia dział I księgi wieczystej składa się z działu I-O „Oznaczenie nieruchomości” i działu I-Sp „Spis praw związanych z własnością”. Na podstawie § 15 powyższego rozporządzenia dział I-O księgi wieczystej jest podzielony na rubryki: (1.2) - numer nieruchomości, (1.3) - położenie, (1.4) - oznaczenie, (1.5) - obszar, (1.6) - zgodność z danymi ewidencji gruntów i budynków. Rubryka 1.4 „oznaczenie” jest podzielona na podrubryki: 1.4.1 - działka ewidencyjna, 1.4.2 - budynek, 1.4.3 - urządzenie, 1.4.4 - lokal.

Według § 20 powyższego rozporządzenia rubryka 1.4 „oznaczenie” obejmuje: w podrubryce 1.4.1 „działkę ewidencyjną” natomiast w podrubryce 1.4.2 „budynek”. W podrubryce 1.4.2. zawarte są m.in. informacje o danych adresowych budynku: w polu A: nazwa ulicy (alei, placu), przy której jest usytuowany budynek, zgodnie z danymi ewidencji gruntów i budynków, natomiast w polu B: numer porządkowy, którym został oznaczony budynek, zgodnie z danymi ewidencji gruntów i budynków (§ 20 pkt 2 lit d powyższego rozporządzenia). Przenosząc powyższe przepisy prawne na grunt niniejszej sprawy należy podkreślić, iż w księdze wieczystej o nr (...) w podrubryce 1.4.2.4.

B może być wpisany wyłącznie numer porządkowy danego budynku tj. 42 w miejsce poprzednio ujawnionego numeru 42A. Natomiast miejscowość, w której znajduje się dany budynek, w tym przypadku - K., wpisane jest prawidłowo w rubryce 1.3.5. Wobec czego należy stwierdzić, iż wpis został dokonany zgodnie z rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 15 lutego 2016 r. w sprawie zakładania i prowadzenia ksiąg wieczystych w systemie teleinformatycznym. Dla wyczerpania wątpliwości Sąd wskazuje, że również pozostałe dane ujawnione w księdze w dziale I – O Oznaczenie nieruchomości, w tym identyfikator budynku, identyfikator działki, przeznaczenie budynku są zgodne z danymi wynikającymi z dokumentów przedstawionych przez wnioskodawczynię przy wniosku.

Odnosząc się natomiast do podniesionego zarzutu jakoby referendarz dokonał sprostowania w zakresie, którego nie ujęto we wniosku o sprostowanie tj. co do przeznaczenia gruntu i budynków Sąd Okręgowy stwierdził, iż nie można podzielić stanowiska zaprezentowanego przez skarżącą. Referendarz sądowy nie sprostował wpisu zawartego w podrubryce 1.4.2.1.8. dotyczącego przeznaczenia danego budynku. Przed dokonaniem tego sprostowania przeznaczenie budynku w podrubryce 1.4.2.1.8 określone zostało jako budynek mieszkalny, po dokonaniu wpisu zgodnie z wnioskiem J.

K. z dnia 23 listopada 2017 r., przeznaczenie budynku w dalszym ciągu określone jest w księdze wieczystej jako budynek mieszkalny. Wobec czego stanowisko prezentowane przez skarżącą odnośnie przekroczenia przez referendarza wynikającego z wniosku zakresu sprostowania wpisu księgi wieczystej jest niezrozumiałe. Zakres ujawnionych zmian był zgodny z wnioskiem samej wnioskodawczyni. Sąd Odwoławczy zauważa również, że skarżąca nie doprecyzowała podniesionego w apelacji zarzutu. Tymczasem zarówno referendarz, Sąd rozpoznający skargę na orzeczenie referendarza sądowego, jak też Sąd Odwoławczy w tożsamy sposób interpretują żądanie zawarte w pierwotnym wniosku, w którym wnioskodawczyni zażądała zmiany oznaczenia numeru porządkowego budynku na numer (...).

Na marginesie należy dodać, że zgodnie z § 20 pkt 2 lit h rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 15 lutego 2016 r. w sprawie zakładania i prowadzenia ksiąg wieczystych w systemie teleinformatycznym określenie „przeznaczenie budynku” należy rozumieć jako rodzaj budynku według Klasyfikacji Środków Trwałych zgodnie z danymi ewidencji gruntów i budynków. Wobec czego jeżeli przeznaczenie budynku położonego w (...) jest inne niż określone w księdze wieczystej o nr (...) jako budynek mieszkalny to w takim przypadku skarżąca powinna złożyć odpowiedni wniosek o sprostowanie wpisu w księdze wieczystej w zakresie odpowiedniego określenia przeznaczenia budynku wynikającego z danych ewidencji gruntów i budynków, przy czym z dokumentacji przedstawionej razem z wniosku nie wynika inne przeznaczenie budynku.

Mając na względzie art. 626 8 § 1 k.p.c należy stwierdzić, iż referendarz sądowy dokonał wpisu w księdze wieczystej o nr (...) prawidłowo zgodnie z żądaniem zawartym we wniosku z dnia 23 listopada 2017 r. złożonym przez uprawnioną J. K.. Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 385 k.p.c w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. orzekł jak na wstępie. SSO Katarzyna Longa SSO Marzenna Ernest SSO Tomasz Sobieraj Sygn. akt II Ca 284/18 S., dnia 16 kwietnia 2018 r. ZARZĄDZENIE 1. odnotować, zakreślić w rep. Ca;

2. odpis postanowienia doręczyć wnioskodawczyni J. K. z pouczeniem o skardze kasacyjnej 3. akta za 2 miesiące lub po wniesieniu skargi kasacyjnej,