III RC 180/17 · Sąd powszechny

Sygn. akt III RC 180/17

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 stycznia 2018 r. Sąd Rejonowy w Pruszkowie, III Wydział Rodzinny i Nieletnich w składzie następującym: Przewodniczący: SSR Mirosław Barszcz Protokolant: st.sekr.sądowy Katarzyna Nowicka po rozpoznaniu w dniu 25 stycznia 2018 r. w Pruszkowie na rozprawie sprawy z powództwa K. S. przeciwko A. S. o ustanowienie rozdzielności majątkowej I. ustanawia z dniem 25 stycznia 2018 roku rozdzielność majątkowa pomiędzy powodem K. S. a pozwaną A. S. nazwisko rodowe W., którzy w dniu 17 maja 1997 roku w W. zawarli związek małżeński, dla którego w Urzędzie Stanu Cywilnego (...) W. sporządzono akt małżeństwa za numerem (...); II. w pozostałym zakresie postępowanie umarza; III. znosi koszty procesu między stronami.

UZASADNIENIE

Pozwem z dnia 8 maja 2017 r. K. S. wniósł o ustanowienie rozdzielności majątkowej pomiędzy powodem a jego żoną A. S. z dniem 2 maja 2017r. W pozwie został postawiony również wniosek o zasądzenie od pozwanej na rzecz powoda kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przypisanych. W uzasadnieniu pozwu K. S. wskazał m.in., że między stronami istnieje rozszerzona wspólność majątkowa. Strony są skonfliktowane i nie są w stanie zgodnie zarządzać majątkiem wspólnym. Pomiędzy stronami toczy się sprawa o rozwód.

Powód wyprowadził się od pozwanej w dniu 29 listopada 2014 r. Pozwana zamieszkuje w nieruchomości stanowiącej majątek wspólny stron postępowania, wspólnie z obywatelem(...) S. A. wyznania islamskiego. Ze względu na fakt, że pozwana nie informuje powoda o kwestiach finansowych czy ewentualnych zaciągniętych zobowiązaniach, powód nie ma wiedzy czy na pozwanej nie ciążą zobowiązania z tytułu pożyczek lub kredytów (k. 3-6). W odpowiedzi na pozew A. S. wniosła o oddalenie powództwa w całości, ewentualnie o ustanowienie rozdzielności z datą wydania wyroku w przedmiotowej sprawie.

W uzasadnieniu wskazała m.in., że nie łączą i nie łączyły ją z S. A. żadne zażyłe relacje. Nieprawdziwe są również wszelkie twierdzenia o wspólnym ich zamieszkiwaniu. To właśnie powód dopuścił się niewierności małżeńskiej, związał się z kochanką i wyprowadził z domu w 2014 roku. W 2016 roku wystąpił z pozwem rozwodowym. Istotne jest to, że pomimo wyprowadzenia się z domu i związania z kochanką nie widział w tamtym czasie powodów do ustanowienia rozdzielności małżeńskiej. Nie trwoni majątku. Pracuje, dzieli zarobione pieniądze na dzieci, nie zabiera dla dzieci dochodów z gospodarstwa, a swoim zachowaniem powoduje, że wzrasta majątek w gospodarstwie (k. 47-57).

Na rozprawie poprzedzającej wydanie wyroku K. S. popierał powództwo, z tym, że zmodyfikował je w ten sposób, że wnosił o ustanowienie rozdzielności majątkowej od dnia wydania orzeczenia, cofając powództwo w zakresie orzeczenia wcześniejszej daty ustanowienia rozdzielności majątkowej, zaś pozwana uznała powództwo i również wnosiła o ustanowienie rozdzielności majątkowej między stronami z datą orzekania oraz wyraziła zgodę na cofnięcie powództwa w pozostałej części (k. 70-70v, protokół płyta CD k. 72). Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny:

K. S. i A. S. zawarli w dniu 17 maja 1997 r. w W. związek małżeński. Ze związku tego mają sześcioro dzieci, w tym obecnie pięcioro małoletnich. Małżonkowie mieszkali razem w miejscowości R. gmina R. do dnia 25 listopada 2014 r. na nieruchomości stanowiącej ich majątek wspólny. W dniu 6 lipca 2005 r. strony zawarły przed notariuszem z Kancelarii Notarialnej w W. A. B. umowę o rozszerzenie wspólności ustawowej (akt notarialny Rep. A Nr (...)) oświadczając, że rozszerzają obowiązującą w ich małżeństwie wspólność ustawową o działki gruntu wchodzące w skład ich majątków odrębnych nabyte przed zawarciem związku małżeńskiego.

A. S. oświadczyła wówczas, iż jest właścicielką nieruchomości stanowiącej działkę gruntu nr (...), położonej we wsi R., gmina R., o powierzchni 3a 21m 2 , dla której Sąd Rejonowy w Pruszkowie V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą KW nr (...). Innych umów małżeńskich majątkowych nie zawierali. W skład majątku wspólnego stron wchodzą dwa domy (bliźniak) użytkowane przez A. S. oraz dwa samochody osobowe z 2006 roku i 2015 roku, a także oszczędności. Nie posiadają wspólnego zadłużenia. K. S. wystąpił do Sądu z powództwem o orzeczenie rozwodu, na który A.

S. wyraża zgodę. A. S. ma (...) lat, wraz z szóstką dzieci zamieszkuje w miejscowości R., gmina R., w domu stanowiącym majątek wspólny stron. Z zawodu jest informatykiem. Przez 9 lat nie pracowała, zajmowała się dziećmi. Obecnie pracuje i z tego tytułu uzyskuje dochód w kwocie około 3000 zł miesięcznie. Sprawuje bezpośrednią pieczę nad wspólnymi małoletnimi dziećmi stron. Wymieniła dwa piece o wartości 18000 zł, jeden został sfinansowany przez K. S.. Miała środki zgromadzone na funduszu emerytalnym, które przeznaczyła na życie.

Posiada zadłużenie na karcie kredytowej. Nie brała kredytów od 2,5 roku. Od roku ponosi opłaty za dom. Nie otrzymuje od męża na dzieci żadnych środków pieniężnych, który przekazuje bezpośrednio pieniądze dzieciom lub płaci za niektóre wydatki. Jest w trakcie przygotowywania wniosku o zabezpieczenia alimentów w trakcie trwania postępowania rozwodowego. Również nie otrzymywała świadczenia z programu 500+, ponieważ pobierał je K. S. i nie przekazywał jej tych środków. Zgłaszała K. S. potrzeby związane z utrzymaniem domu.

Udało jej się zaoszczędzić na kosztach zużycia gazu z uwagi na nowe piece. Musi zapłacić do Urzędu Skarbowego 6000 zł z uwagi na fakt, iż ulgę podatkową na dzieci odliczył K. S.. Twierdzi, że posiadali oszczędności w kwocie 500.000 zł, ale nie wie co mąż zrobił z tymi pieniędzmi. K. S. ma (...) lata, zamieszkiwał wspólnie z A. S. i dziećmi w domu stanowiącym ich majątek wspólny w miejscowości R.. W dniu 25 listopada 2014 r. wyprowadził się, od 26 listopada 2014r. zaczął wynajmować mieszkanie w W.. Pracuje na stanowisku (...), jest nauczycielem akademickim.

Nie ma długów. Ma ograniczony kontakt z A. S.. Czasami przychodzi do ich wspólnego domu. Próbował rozmawiać z żoną, ale nie przyniosło to skutku. Ma 200.000 zł oszczędności. Uważa, że żona ma duże oszczędności, część przeznaczyła na remont domu oraz szkołę córki. Twierdzi, że wyposażenie domu jest warte około 400.000 zł. W dniu 2 maja 2017 r. kupił córce kamerę o wartości 2500 zł. Płaci za prywatne przedszkole syna M. 1500 zł miesięcznie. Pokrywa wszystkie koszty zajęć dodatkowych, obiadów w szkole, wycieczek M., J. i M., co stanowi, jego zdaniem, koszt do 1000 zł miesięcznie na każde dziecko.

K. i N. otrzymują od niego regularnie kieszonkowe w kwocie 200 zł oraz zabiera je na zakupy ubraniowe, na co wydaje po 200 zł miesięcznie i na kosmetyki po 100 zł miesięcznie. Pokrywa koszty zajęć dodatkowych, tj. szkoły teatralnej K. w kwocie 400 zł miesięcznie, obiady N. w szkole w kwocie 300 zł. Zapłacił za wycieczkę N. 1700 zł. Najstarszej córce daje łącznie do 1000 zł miesięcznie. Pomiędzy małżonkami istnieje konflikt odnośnie nieruchomości. Miała miejsce sytuacja, że została wezwana policja, podczas wizyty K. S. w domu.

W 2017 roku zdarzało się, że z uwagi na to, że A. S. chciała wezwać policję, opuszczał nieruchomość. Powyższy stan faktyczny Sądu ustalił w oparciu o następujące dowody: odpis skrócony aktu małżeństwa (k. 10), kopie odpisów skróconych aktów urodzenia (k. 11-13), kopia odpisu zwykłego księgi wieczystej (k. 14-17), umowa najmu lokalu (k. 18-19), akt notarialny (k. 20-21), przesłuchanie K. S. (k. 38v, protokół płyta CD k. 40, k. 70v, protokół płyta CD k. 72), przesłuchanie A. S. (k. 38v, protokół płyta CD k. 40, k. 70v, protokół płyta CD k. 72), wydruki zdjęć (k. 58-63), zeznania świadka A.

N. (k. 69v-70, protokół płyta CD k. 72). Sąd oddalił pozostałe wnioski dowodowe wskazane w piśmie procesowym odpowiedzi na pozew wobec stanowiska stron, ponadto Sąd nie widział konieczności przeprowadzania szerszego postępowania dowodowego wobec jasności sytuacji faktycznej i prawnej, w świetle dowodów już przeprowadzonych i koniecznych do przeprowadzenia przed wydaniem orzeczenia (przesłuchanie stron). Wszystkie okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy zdaniem Sądu zostały dostatecznie wyjaśnione. Zeznania stron i świadka Sąd uznał za wiarygodne, gdyż są one spójne, logiczne i ukazujące istniejący stan faktyczny.

Sąd Rejonowy zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 52 § 1 i 2 kro z ważnych powodów każdy z małżonków może żądać ustanowienia przez sąd rozdzielności majątkowej. Rozdzielność majątkowa powstaje z dniem oznaczonym w wyroku, który ją ustanawia. W wyjątkowych wypadkach sąd może ustanowić rozdzielność majątkową z dniem wcześniejszym niż dzień wytoczenia powództwa. Ustawodawca nie sprecyzował, jak należy rozumieć pojęcie „ważne powody” i do kompetencji sądu pozostawił ustalanie, czy powody takie zachodzą w konkretnej sprawie. Zadaniem Sądu więc pozostaje szczegółowa analiza całokształtu sytuacji, która zdecydowała, iż jeden z małżonków domaga się orzeczenia rozdzielności majątkowej.

Ważnymi powodami uzasadniającymi ustanowienie rozdzielności majątkowej w rozumieniu przepisu art. 52 § 1 kro mogą być w szczególności separacja faktyczna małżonków, trwonienie majątku przez jednego z nich, alkoholizm, narkomania, hazard, uporczywy brak przyczyniania się do zaspokojenia potrzeb rodziny, czy dokonywanie szczególnie ryzykownych operacji finansowych zagrażających materialnym podstawom bytu rodziny. Podstawowym warunkiem prawidłowego działania ustroju wspólności majątkowej jest harmonijne funkcjonowanie małżeństwa w przeciwnym wypadku ustrój wspólności nie może spełniać wyznaczonej roli.

Instytucja wspólności majątkowej ma ułatwiać i upraszczać, w zakresie majątkowym, sytuację małżonków. Jeśli małżonkowie pozostają w trwałej separacji i nie gromadzą już wspólnego majątku instytucja ta przestaje pełnić te funkcje i staje się zbędna. Tym bardziej, że jej dalsze trwanie w takiej sytuacji niesie pewne ryzyko dla każdego z małżonków związane z nieodpowiedzialnymi zachowaniami drugiego małżonka, na pewno zaś utrudnia małżonkom funkcjonowanie, w sferze materialnej, uniemożliwiając, czy choćby istotnie ograniczając, możliwość samodzielnego podejmowania decyzji w takim zakresie.

Co do zasady więc trwała separacja faktyczna małżonków uzasadnia ustanowienie rozdzielności majątkowej. W przedmiotowej sprawie strony od 25 listopada 2014 r. nie mieszkają razem. Strony od listopada 2014 r. nie prowadzą wspólnego gospodarstwa domowego, żyją w rozłączeniu, nie łączą ich więzi uczuciowe, toczy się pomiędzy nimi postępowanie rozwodowe, w którym obie strony popierają stanowiska o orzeczenie rozwodu. W ocenie Sądu Rejonowego separacja ta nosi znamiona trwałości. Obecnie żaden z małżonków nie stara się o powrót do wspólnego pożycia, a nawet nie deklaruje takiej chęci, wręcz przeciwnie, obie strony wyrażają zgodę na rozwód.

Strony samodzielnie, nie informując drugiego małżonka, dysponują własnymi dochodami. Między stronami jest spór w kwestii utrzymania rodziny i domu, w którym zamieszkują dzieci. Są też rozbieżności jeśli chodzi o składniki majątku wspólnego w ramach niniejszego postępowania, w szczególności co do dysponowania oszczędnościami i ich wysokości. W każdej sferze strony prowadzą już osobne życie. W istniejącym pomiędzy małżonkami stanie faktycznym jest oczywiste, że wykonywanie przez nich zgodnie zarządu wspólnym majątkiem jest niemożliwe.

Rzeczą oczywistą jest, że koszty utrzymania dzieci, finansowe pokrywanie usprawiedliwionych potrzeb ciążą na obojgu rodzicach i w tych kwestiach bez naruszenia dobra dzieci, rodzice powinni się porozumiewać, a jeśli nie jest to możliwe, winni zwracać się do Sądu o uregulowanie tych kwestii, aby nie były one przedmiotem sporu na szkodę utrzymania małoletnich. Pozwana w toku procesu uznała powództwo, nie wyrażała sprzeciwu także co do daty ustanowienia rozdzielności majątkowej pomiędzy stronami. Sąd w sprawach o ustanowienie rozdzielności majątkowej nie jest związany uznaniem powództwa.

W sprawach tych Sąd nie może oprzeć rozstrzygnięcia tylko i wyłącznie na uznaniu powództwa. Przeprowadzone postępowanie dowodowe bezspornie wykazało, iż w spawie zostały spełnione przesłanki do ustanowienia rozdzielności majątkowej pomiędzy stronami. Z wszystkich wyżej wymienionych względów Sąd Rejonowy doszedł do przekonania, że w przypadku małżonków A. S. i K. S. zaistniały ważne powody uzasadniające uwzględnienie powództwa, zaś orzeczenie rozdzielności majątkowej nie zagraża dobru rodziny oraz nie sprzeciwia się też temu interes wierzycieli.

Sąd uznał za zasadne ustanowienie rozdzielności majątkowej pomiędzy stronami z dniem wydania orzeczenia. Sąd uznał za skuteczne i dopuszczalne cofnięcie powództwa w zakresie orzeczenia wcześniejszej daty ustanowienia rozdzielności majątkowej w świetle art. 203 § 1 i 4 kpc. Biorąc pod uwagę powyższe na podstawie art. 52 § 1 i 2 kro orzeczono jak w sentencji, umarzając w pozostałym zakresie postępowanie na podstawie art. 355 § 1 kpc. O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 100 kpc.