II Cz 188/18 · Sąd powszechny

Sygn. akt II Cz 188/18 POSTANOWIENIE Dnia 8 marca 2018 r. Sąd Okręgowy w Świdnicy, II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący : SSO Piotr Rajczakowski Sędziowie: SO Grażyna Kobus SO Barbara Nowicka po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2018 r. w Świdnicy na posiedzeniu niejawnym zażalenia wnioskodawcy (...) Bank S.A. w W. na postanowienie Sądu Rejonowego w Kłodzku z dnia 23 stycznia 2018 r., sygn. akt I Co 2463/17 oddalające jego wniosek o nadanie klauzuli wykonalności z zaznaczeniem przejścia uprawień w sprawie przeciwko dłużnikowi W. P. postanawia: oddalić zażalenie (...)

UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy oddalił, jako niedopuszczalny, wniosek (...) Bank S.A. w W. o nadanie klauzuli wykonalności na jego rzecz, jako następcy prawnego poprzedniego wierzyciela bankowemu tytułowi egzekucyjnemu nr (...) z 20 października 2011 r., zaopatrzonemu w klauzulę wykonalności postanowieniem Sądu Rejonowego w Kłodzku z 18 listopada 2011 r. sygn. akt I Co 5903/11. W uzasadnieniu wskazał, że w związku z wejściem w życie ustawy z 25 września 2015 r. o zmianie ustawy- Prawo bankowe oraz niektórych innych ustaw (Dz.

U. z 2015 r. poz. 1854) od 26 listopada 2015 r. bankowy tytuł egzekucyjny co do zasady nie jest tytułem egzekucyjnym, któremu Sad może nadać klauzulę wykonalności. Powołując się na uchwałę Sądu Najwyższego z 26 października 2016 r. sygn. akt III CZP 56/16 Sąd Rejonowy wskazał, że art. 11 ust. 1 i 2 powyższej ustawy stosuje się także do postępowania w sprawie o nadanie bankowemu tytułowi egzekucyjnemu klauzuli wykonalności na rzecz banku- nabywcy wierzytelności objętej bankowym tytułem egzekucyjnym, któremu przed wejściem w życie tej ustawy nadano klauzulę wykonalności.

Sąd uznał, że postępowanie toczące się na wniosek nowego wierzyciela nie jest kontynuacją postępowania klauzulowego, a nową sprawą, dlatego wobec uchylenia art. 96-98 ustawy Prawo bankowe i art. 786 2 kpc nadanie klauzuli na rzecz nowego podmiotu jest niedopuszczalne. Z powyższym postanowieniem nie zgodził się wnioskodawca i zarzucił mu naruszenie przepisu art. 11 ustawy z 25 września 2015 r. o zmianie ustawy- Prawo bankowe oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 1854) poprzez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że niedopuszczalne jest zastosowanie art. 788 kpc do bankowego tytułu wykonawczego, w stosunku do którego nadano klauzulę wykonalności przed dniem 27 listopada 2015 r., co doprowadziło do odmowy nadania klauzuli wykonalności na rzecz następcy prawnego.

W oparciu o ten zarzut wniósł o nadanie bankowemu tytułowi egzekucyjnemu nr (...) z 20 października 2011 r. klauzuli wykonalności na jego rzecz jako następcy prawnego zgodnie z wnioskiem. Zażalenie podlegało oddaleniu. Wniosek o nadanie klauzuli wykonalności w niniejszej sprawie złożony został w dniu 29 listopada 2017 r. a jego przedmiotem było żądanie nadania klauzuli wykonalności, na rzecz banku, jako następcy prawnego pierwotnego wierzyciela banku- nabywcy wierzytelności objętej bankowym tytułem egzekucyjnym, zaopatrzonym w klauzulę wykonalności postanowieniem Sądu Rejonowego w Kłodzku 18 listopada 2011 r. sygn. akt I Co 5903/11.

Na wstępie należy wskazać, że przed wejściem w życie ustawy z dnia 25 września 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo bankowe oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r., poz. 1854), zwanej dalej ustawą z dnia 25 września 2015 r., co nastąpiło w dniu 27 listopada 2015 r., dopuszczalne było nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu wystawionemu przez bank przeciwko dłużnikowi, który dokonał czynności prawnej z tym bankiem, na rzecz banku, będącego następcą prawnym banku, będącego wierzycielem pierwotnym.

W orzecznictwie przyjęto jednoznacznie, że na podstawie bankowego tytułu wykonawczego może być prowadzona egzekucja wyłącznie wierzytelności bankowej i wyłącznie na rzecz banku, a bank ubiegający się o nadanie klauzuli wykonalności na swoją rzecz powinien dołączyć do wniosku także dokumenty, o których mowa w art. 788 § 1 kpc (por. uchwały Sądu Najwyższego z dnia 26 czerwca 2014 r., III CZP 46/14, OSNC 2015, nr 4, poz. 42, z dnia 16 marca 2006 r., III CZP 4/06, Biul. SN 2006, nr 3, s. 7, z dnia 20 kwietnia 2006 r., III CZP 17/06, Biul.

SN 2006, nr 4, s. 6). Przywołana wyżej ustawa dokonała jednak istotnej zmiany systemu prawnego w analizowanym tu obszarze. Stanowiła reakcję ustawodawcy na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 14 kwietnia 2015 r., P 45/12 (OTK-A 2015, nr 4, poz. 46), w którym stwierdzono niezgodność z Konstytucją przepisów art. 96 ust. 1 i art. 97 ust. 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe, zwanej dalej Prawem bankowym. Ustawa ta w art. 1 pkt 4 uchylała art. 96 – 98 Prawa bankowego, stanowiące uprzednio podstawę nadania klauzuli wykonalności bankowym tytułom egzekucyjnym.

Natomiast art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 25 września 2015 r. stanowił, że postępowanie w sprawie o nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu wszczęte i niezakończone przed dniem wejścia w życie tejże ustawy podlega umorzeniu, z zastrzeżeniem ust. 2, z którego wynika, że jeżeli przed dniem wejścia w życie tejże ustawy wydano postanowienie w przedmiocie nadania klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu, dalsze postępowanie w sprawie o nadanie klauzuli wykonalności toczy się według przepisów dotychczasowych.

Przez „zakończenie postępowania” w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 25 września 2015 r. należy rozumieć uprawomocnienie się postanowienia co do nadania klauzuli wykonalności. Natomiast art. 11 ust. 2 wskazanej ustawy, stanowiąc o „dalszym postępowaniu w sprawie o nadanie klauzuli wykonalności", odnosi się do etapu postępowania klauzulowego, następującego po wydaniu postanowienia w przedmiocie nadania klauzuli wykonalności. Nie chodzi w nim natomiast o kolejne postępowanie o nadanie klauzuli wykonalności temu samemu bankowemu tytułowi egzekucyjnemu, prowadzące do powstania nowego tytułu wykonawczego na rzecz innego podmiotu.

Postępowanie takie bowiem nie stanowi kontynuacji pierwotnego postępowania o nadanie klauzuli wykonalności, lecz nowe i samodzielne z procesowego punktu widzenia postępowanie sądowe. Czasowy zakres zastosowania ustawy nowelizującej należy zatem oceniać w stosunku do każdego postępowania w sprawie nadania klauzuli wykonalności odrębnie, a miarodajne dla tej oceny jest to, czy konkretne postępowanie toczyło się w dniu wejścia w życie ustawy nowelizującej (jako wszczęte i niezakończone) i czy w tym konkretnym postępowaniu (a nie w innym) doszło do wydania postanowienia w przedmiocie nadania klauzuli wykonalności.

Bez znaczenia pozostaje przy tym, czy w przeszłości wobec bankowego tytułu egzekucyjnego były prowadzone postępowania klauzulowe i z jakim wynikiem. W konsekwencji, przyjąć należy, że nie jest dopuszczalne nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu w jakimkolwiek postępowaniu klauzulowym wszczętym po dniu 27 listopada 2015 r., tj. po wejściu w życie ustawy z 25 września 2015 r. Zaprezentowany tu pogląd znajduje oparcie w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 26 października 2016 r. (III CZP 56/16, LEX 2138153), w której stwierdzono, że art. 11 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 września 2015 r. stosuje się także do postępowania w sprawie o nadanie bankowemu tytułowi egzekucyjnemu klauzuli wykonalności na rzecz banku - nabywcy wierzytelności objętej bankowym tytułem egzekucyjnym, któremu przed wejściem w życie tej ustawy nadano klauzulę wykonalności.

Skoro zatem wniosek inicjujący postępowanie w niniejszej sprawie zmierzał do uzyskania nowego tytułu wykonawczego, a złożony został po wejściu w życie ustawy z dnia 25 września 2015 r., to trafnie Sąd Rejonowy go oddalił. Z powyższych względów Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, jako nieuzasadnione, na podstawie art. 385 kpc w zw. z art. 397 § 2 kpc i art. 13 § 2 kpc. (...)