VIII Cz 116/18 · Sąd powszechny

Sygn. akt VIII Cz 116/18 POSTANOWIENIE Dnia 21 lutego 2018 r. Sąd Okręgowy w Toruniu Wydział VIII Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodnicząca SSO Małgorzata Kończal po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2018r. w Toruniu na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J. P. (1) z udziałem J. P. (2), J. P. (3), S. P., Gminy M. T. i D. B. o zasiedzenie na skutek zażalenia D. B. na postanowienie Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 3 stycznia 2018 r. sygn. akt XI Ns 2719/16 postanawia: oddalić zażalenie.

UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy oddalił wniosek D. B. o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu Sąd ten wskazał, że uczestniczka jest zobowiązana do uiszczenia opłaty od apelacji w kwocie 2.000zł, a w złożonym oświadczeniu podała, że prowadzi gospodarstwo domowe z mężem i dwojgiem małoletnich dzieci, jest właścicielką nieruchomości zabudowanej domem mieszkalnym w T. przy ul. (...), nieruchomości zabudowanej położonej w T. przy ul. (...) oraz nieruchomości położonej przy ul. (...) obejmującej dom w budowie o wartości odpowiednio : 600.000zł, 450.000zł i 262.000zł.

Na jej rachunku znajduje się 9.000 zł (...) oraz kwoty 166 zł i 1000 zł , ma 50 udziałów w spółce z o.o. o wartości 2.500 zł oraz jest współwłaścicielką na zasadzie wspólności majątkowej samochodów H. (...) i V. (...), nie ma dostępu do rachunków męża, nie ma dochodów, ma zawieszoną działalność gospodarcza, otrzymuje 3.000 zł od męża. Uczestniczka podała, że jej zobowiązania wynoszą 4.400zł z tytułu spłaty kredytu, 1000zł z tytułu kosztów utrzymania domu i 3.000- 4.000zł na wydatki rodziny (jedzenie, paliwo, ubrania).

Sąd Rejonowy uznał, że uczestniczka nie jest osobą ubogą i może ponieść koszty w postaci opłaty od apelacji. W zażaleniu na to postanowienie uczestniczka wskazała, że oddalając wniosek o zwolnienie uczestniczki od kosztów sadowych sąd wziął pod uwagę tylko jej aktywa pomijając fakt, że posiada kredyt we frankach szwajcarskich, a nieruchomość przy ul. (...) jest wykorzystywana wyłącznie przez męża na cele prowadzonej przez niego działalności gospodarczej i jest obciążona hipoteką zabezpieczającą kredyt męża zaciągnięty w ramach prowadzonej działalności.

Skarżąca wskazała też, że użytkowane samochody są stare i nie świadczą o jej szczególnym usytuowaniu majątkowym, a działalność zawiesiła, bo nie przynosiła dochodów. Skarżąca przyznała, że nie jest osobą ubogą(wcale tak nie twierdziła), powołała się na uprzednie zwolnienie od kosztów sądowych wnioskodawcy i wnioskowała chociażby o częściowe ( w ½) zwolnienie jej od kosztów sądowych.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Zażalenie jako całkowicie bezzasadne nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 102 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. Nr 167, poz. 1398) zwolnienia od kosztów sądowych może się domagać osoba fizyczna, która złożyła oświadczenie, że nie jest w stanie ich ponieść bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i dla rodziny. Oznacza to, że zwolnić od kosztów sądowych można osobę, która złoży oświadczenie, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych, złoży oświadczenie o sytuacji majątkowej na urzędowym formularzu i wykaże, że rzeczywiście nie jest w stanie ponieść tych kosztów.

Oceny złożonego oświadczenia dokonuje sąd, który po rozważeniu podanych przez stronę okoliczności może zwolnić ją od kosztów sądowych w całości , w części, bądź odmówić jej zwolnienia od kosztów sądowych. Zwolnienie od kosztów sądowych jest instytucją wyjątkową i może mieć zastosowanie tylko w szczególnie uzasadnionych przypadkach. Ma zastosowanie w sytuacji, gdy strona uboga byłaby pozbawiona dostępu do sądu z uwagi na brak środków na opłacenie kosztów sądowych. Nie do zaakceptowania natomiast jest twierdzenie uczestniczki, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w wysokości 2.000zł, skoro jak twierdzi w oświadczeniu majątkowym, spłaca kredyt 4.400zł miesięcznie, ponosi koszty utrzymania domu w wysokości 1.000zl i utrzymania rodziny 3.000-4.000 zł, a na nieruchomości przy ul. (...) buduje dom.

Oznacza to z całą pewnością, że sytuacja majątkowa uczestniczki pozwala jej na uiszczenie kwoty 2.000zł, a podawana w oświadczeniu kwota 3.000zł, jaką ma otrzymywać od męża nie jest wiarygodna. A zatem uczestniczka domagając się zwolnienia od kosztów sądowych nie wykazała zasadności wniosku. Jeżeli natomiast chodzi o spłatę kredytów, na którą powoływała się w zażaleniu, to zobowiązania kredytowe, a nawet inne należności publicznoprawne obciążające skarżącą nie mają pierwszeństwa przed obowiązkiem uiszczenia kosztów sądowych.

Ustawodawca wskazał bowiem wyraźnie, że obowiązek uiszczenia kosztów sądowych wyprzedzają jedynie koszty utrzymania koniecznego dla siebie i dla rodziny. Również podnoszony w zażaleniu zarzut, że sąd uprzednio zwolnił wnioskodawcę od kosztów sądowych nie miał żadnego znaczenia. Każdy wniosek podlega odrębnej ocenie i nie ma żadnych podstaw do domagania się zwolnienia od kosztów skoro strona przeciwna uzyskała takie zwolnienie. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd Okręgowy uznał, że Sąd I instancji właściwie ocenił sytuację materialną uczestniczki.

Natomiast zażalenie jest całkowicie bezzasadne i dlatego na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 §2k.p.c. orzekł jak w sentencji.