III Ca 1473/17 · Sąd powszechny

III Ca 1473 /17

UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 23 czerwca 2017r. Sąd Rejonowy w Rawie Mazowieckiej zasądził od M. B. na rzecz G. C., A. Z. i A. G. kwotę 1714,14 zł wraz z umownymi odsetkami w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP, nie wyższymi jednak niż odsetki maksymalne za opóźnienie od dnia 23 lutego 2016 r. do dnia 23 czerwca 2017 r. i oddalił powództwo w pozostałej części. Zasądzoną kwotę Sąd Rejonowy rozłożył na 9 rat płatnych do dnia 10 każdego miesiąca począwszy od miesiąca następnego po uprawomocnieniu się orzeczenia z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat. Nadto Sąd I instancji zasądził od pozwanego na rzecz powodów kwotę 855,71 złotych tytułem zwrotu kosztów procesu. Apelację od powyższego rozstrzygnięcia złożyła strona powodowa w zakresie oddalającym powództwo o kwotę 924,06 złotych i z zakresie rozstrzygnięcia o kosztach procesu. Skarżący zarzucili rozstrzygnięciu: 1.naruszenie prawa materialnego tj.

a) art. 385 1 k.c. poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie i w efekcie nieprawidłowe przyjęcie, że postanowienia umowy pożyczki gotówkowej z dnia 13 października 2014 r. dotyczące zabezpieczenia pożyczki poprzez przystąpienie przez pozwanego do umowy ubezpieczenia są sprzeczne z dobrymi obyczajami i rażąco interes pozwanego, a tym samym nie wiążą strony pozwanej;

b) art. 720 § 1 k.c. poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji nieprawidłowe uznanie, że skoro pozwanemu nie została faktycznie przekazana do dyspozycji kwota 666 złotych z tytułu zabezpieczenia umowy pożyczki to powodowie nie mogą domagać się jej zwrotu;

c) art. 5 pkt 6 oraz art. 30 ust. 1 pkt. 10 ustawy z dnia 12 maja 2011r. o kredycie konsumenckim ( tj. Dz.U. z 2016r. poz. 1528), poprzez niezastosowanie i w efekcie nieprawidłowe uznanie, że zabezpieczenia pożyczki poprzez przystąpienie przez pożyczkobiorcę do umowy ubezpieczenia jest sprzeczne z ustawą;

2. naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na wynik sprawy, tj.:

a) art. 233 k.p.c. poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny materiału dowodowego, a tym samym nieprawidłowe przyjęcie, że ustanowienie zabezpieczenia pożyczki poprzez przystąpienie pozwanego do umowy ubezpieczenia budzi wątpliwości, a w konsekwencji uznanie przez Sąd, że postanowienia w przedmiocie zabezpieczenia nie wiążą strony pozwanej;

b) dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny przedstawionego w sprawie materiału dowodowego, a tym samym nieprawidłowe wyliczenie kwoty należnej powodom poprzez odliczenie od łącznej sumy, rat spłaconych przez pozwanego. W konkluzji skarżący wnieśli o zmianę zaskarżonego orzeczenia poprzez zasądzenie od pozwanego na rzecz powodów dodatkowo kwoty 924,06 zł wraz z umownymi odsetkami w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP nie wyższymi jednak niż odsetki maksymalne za opóźnienie od dnia 23 lutego 2017 r. do dnia zapłaty wraz z kosztami procesu, w tym kosztami zastępstwa procesowego. Nadto powodowie wnieśli o zasądzenie od pozwanej na rzecz powodów kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego przed sądem II instancji.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja nie jest zasadna. Na wstępie wyjaśnić należy, że niniejsza sprawa była rozpoznawana w postępowaniu uproszczonym, w związku z czym Sąd Okręgowy na podstawie art. 505 10 § 1 i § 2 k.p.c. orzekł na posiedzeniu niejawnym w składzie jednego sędziego. Zaznaczyć także należy, że w postępowaniu uproszczonym zgodnie z art. 505 9 § 1 1 k.p.c. apelację można oprzeć tylko na zarzutach naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, bądź naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy.

Natomiast w myśl art. 505 13 § 2 k.p.c. jeżeli sąd drugiej instancji nie przeprowadził postępowania dowodowego, uzasadnienie wyroku powinno zawierać jedynie wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa. Wbrew zarzutom skarżących podniesionych w apelacji, Sąd I instancji dokonał prawidłowych ustaleń stanu faktycznego, znajdujących pełne oparcie w zebranym w sprawie materiale dowodowym i trafnie określił konsekwencje prawne z nich wynikające. Ocenę tę Sąd Okręgowy w pełni aprobuje. Zdaniem Sądu Okręgowego, ocena materiału obwodowego przeprowadzona przez Sąd I instancji nie narusza granic swobodnej oceny dowodów, wyznaczonej dyspozycją art. 233 § 1 k.p.c. Sąd I instancji wskazał przyczyny, dla których nie dał wiary twierdzeniom powodów, że pozwana przystąpił do umowy ubezpieczenia.

Ocena materiału obwodowego dokonana przez Sąd I instancji nie jest sprzeczna z zasadami logicznego rozumowania, czy doświadczenia życiowego i mieści się w ramach swobody sądu. Bezzasadne są zarzuty dotyczące naruszenia, w szczególności art. 720 § 1k.c. i art. 385 1 k.c. Jak wynika z materiału dowodowego zebranego w sprawie, pozwany zawarł z powodami umowę pożyczki (art. 720 § 1 k.c.) opiewającą na kwotę 2800 zł, która miała być spłacana od dnia 15 listopada 2014roku w 18 miesięcznych ratach. Na powyższą sumę składa się m.in. koszty prowizji 150 zł oraz koszty ubezpieczenia w wysokości 666 zł.

Zgodnie z treścią umowy ubezpieczenie pożyczki stanowiło warunek udzielenia pożyczki. W umowie przewidziano również koszt czynności windykacyjnych 150 zł oraz każdorazowe wezwanie do zapłaty 20 zł. Strona powodowa jest przedsiębiorcą zajmującym się prowadzeniem działalności gospodarczej w zakresie udzielania pożyczek krótkoterminowych i przy zawieraniu umów posługiwała się wzorcami umownymi. Zgodnie z treścią art. 385 1 § 1 k.c. postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nieuzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy (niedozwolone postanowienia umowne).

Nie dotyczy to postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny. Zgodzić należy się z Sądem I instancji, że w świetle materiału dowodowego zebranego sprawie brak było podstaw do obciążania pozwanego kwotą 666 złotych z tytułu umowy ubezpieczenia umowy pożyczki. Do akt sprawy nie została załączona żadna umowa ubezpieczenia, żadna deklaracja ubezpieczeniowa, żaden wydruk potwierdzający dokonanie przelewu składki ubezpieczeniowej w imieniu pozwanego na rzecz ubezpieczyciela.

Trudno, zatem uznać, że pozwany w ogóle do takiej umowy przystąpił. Zgodzić należy się z Sądem I instancji i w tym zakresie, że nawet gdyby uznać, że taka umowa ubezpieczenia została zawarta, to powyższe postanowienia należy uznać za niedozwoloną klauzulę umowną w rozumieniu art. 385 1 § 1 k.c. Przedmiotowe postanowienia umowne zostały zastrzeżone w sposób i wysokości znacznie przekraczającej możliwą do przyjęcia bez zarzutu dotyczącego naruszenia zasad współżycia społecznego granicę. Koszt ubezpieczenia wyniósł niemal 1/3 kwoty otrzymanej z tytułu pożyczki, zaś ustanowienie zabezpieczenia pożyczki warunkowało jej uruchomienie (§ 11 umowy).

Dlatego niezasadny jest zarzut naruszenie przepisu art. 5 pkt 6 oraz art. 30 ust. 1 pkt. 10 ustawy z dnia 12 maja 2011r. o kredycie konsumenckim ( tj. Dz.U. z 2016r. poz. 1528), że zabezpieczenie pożyczki poprzez przystąpienie przez pożyczkobiorcę do umowy ubezpieczenia jest sprzeczne z ustawą. Również niezasadny jest zarzut naruszenia art. 233 k.p.c. poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny przedstawionego w sprawie materiału dowodowego, a tym samym nieprawidłowe wyliczenie kwoty należnej powodom poprzez odliczenie od łącznej sumy, rat spłaconych przez pozwanego.

Sąd Okręgowy nie dostrzegł w tym zakresie żadnego błędu wobec faktu, że pozwany spłacił z tytułu zaciągniętej pożyczki 4 raty w wysokości 706,87 złotych, a kwota faktycznie wypłaconej pożyczki wyniosła 1984 złote. W tym stanie rzeczy zdaniem Sądu Okręgowego, apelacja strony powodowej jako bezzasadna podlegała oddaleniu na podstawie art. 385 k.p.c.