VIII U 606/17 · Sąd powszechny

UZASADNIENIE Decyzją z dnia 11 stycznia 2017 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. stwierdził, że A. M. jest dłużnikiem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy, a zadłużenie wraz z należnymi odsetkami za zwłokę naliczonymi na dzień wydania decyzji wynosi łącznie 68.653,59 złotych, w tym: ⚫ z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne w ramach zakresów numerów deklaracji 01-39 za okres od kwietnia 2008 roku do listopada 2016 roku w kwocie 40.914,79 złotych, odsetek za zwłokę 9.582 złotych;

⚫ z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne w ramach zakresów numerów deklaracji 01-39 za okres od grudnia 2012 roku do listopada 2016 roku w kwocie 12.124,56 złotych, odsetek za zwłokę 1.856 złotych; ⚫ z tytułu składek na Fundusz Pracy w ramach zakresów numerów deklaracji 01-39 za okres od maja 2008 roku do listopada 2016 roku w kwocie 3.422,24 złotych, odsetek za zwłokę 754 złotych. (decyzja – w aktach ZUS) W odwołaniu z dnia 15 grudnia 2016 roku A. M. wskazał, że nie jest w stanie opłacać ZUS ze względu na wysokość dochodów osiągniętych w latach 2012 - 2015, że zadłużenie jest wynikiem niewykonywania zobowiązań pieniężnych przez jego kontrahentów, których nie może wyegzekwować, co spowodowało niemożliwość terminowego wywiązywania się przez niego z opłat składek.

ZUS . (odwołanie k.

2) Odpowiadając na odwołanie pismem z dnia 23 marca 2017 roku organ rentowy wniósł o jego oddalenie. ( odpowiedź na odwołanie k.6) Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: W okresie od kwietnia 2008 roku do listopada 2016 roku A. M. prowadził pozarolniczą działalność gospodarczą. (niesporne) A. M. jest dłużnikiem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy, a zadłużenie wraz z należnymi odsetkami za zwłokę naliczonymi na dzień wydania decyzji wynosi łącznie 68.653,59 złotych, w tym:

⚫ z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne w ramach zakresów numerów deklaracji 01-39 za okres od kwietnia 2008 roku do listopada 2016 roku w kwocie 40.914,79 złotych, odsetek za zwłokę 9.582 złotych; ⚫ z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne w ramach zakresów numerów deklaracji 01-39 za okres od grudnia 2012 roku do listopada 2016 roku w kwocie 12.124,56 złotych, odsetek za zwłokę 1.856 złotych; ⚫ z tytułu składek na Fundusz Pracy w ramach zakresów numerów deklaracji 01-39 za okres od maja 2008 roku do listopada 2016 roku w kwocie 3.422,24 złotych, odsetek za zwłokę 754 złotych. (niesporne – zestawienie należności w aktach ZUS)

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Odwołanie jest niezasadne. Z treści art.6 ust.1 pkt 5 i art.2 ust.1 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2016 roku, poz.963) wynika, że obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnym i rentowym, wypadkowym - podlegają osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność oraz osobami z nimi współpracującymi. Zgodnie z dyspozycją art. 17 ust. 3 powołanej ustawy składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą sami obliczają i przekazują co miesiąc do Zakładu.

Na mocy art.46 ust.1 płatnik składek jest obowiązany według zasad wynikających z przepisów ustawy obliczać, potrącać z dochodów ubezpieczonych, rozliczać oraz opłacać należne składki za każdy miesiąc kalendarzowy. Stosownie do treści art.46 ust.4 pkt 9 deklaracja rozliczeniowa zawiera między innymi oświadczenie płatnika składek, że dane zawarte w deklaracji są zgodne ze stanem faktycznym, potwierdzone podpisem płatnika składek lub osoby przez niego upoważnionej albo podpisem elektronicznym. W myśl zaś przepisu art.107 ust.1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.

U. z 2008 roku, Nr 69, poz.415 z póxn.zm.) składki na Fundusz Pracy opłaca się za okres trwania obowiązkowych ubezpieczeń emerytalnego i rentowych w trybie i na zasadach przewidzianych dla składek na ubezpieczenia społeczne. Obecnie obowiązujący art.66 ust.1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 roku o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t.j. Dz.U. z 2015 roku, poz.581 z późn. zm.) stanowi, iż obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi, które są osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność gospodarczą.

Na podstawie art. 69 ust. 1 wyżej wskazanej ustawy obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego osób prowadzących działalność gospodarczą powstaje i wygasa w terminach określonych w przepisach o ubezpieczeniach społecznych. Stosownie zaś do brzmienia art.74 ust.1 tej ustawy do ubezpieczenia zdrowotnego osób objętych ubezpieczeniami społecznymi (…) stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące zasad, trybu i terminu zgłaszania do ubezpieczenia społecznego (…). Zgodnie z ustalonym przez Sąd i niespornym stanem faktycznym po stronie wnioskodawcy na jego koncie osobistym istnieje zadłużenie z tytułu nieopłacania składek w kwotach wskazanych w zaskarżonej decyzji.

Wnioskodawca w swoim odwołaniu, jak również na rozprawie, jednoznacznie wskazał, iż nie kwestionuje faktu nieopłacenia wskazanych w decyzji składek. Nie kwestionował także wysokości naliczonych na dzień wydania decyzji odsetek od nieterminowej zapłaty należności. Wskazywał jedynie na okoliczności dotyczące jego sytuacji materialnej – problem z wyegzekwowaniem należnych mu od kontrahentów środków pieniężnych. Okoliczności te jednak – w ocenie Sądu rozpoznającego przedmiotową sprawę - nie mogą stanowić podstawy do wzruszenia zaskarżonej decyzji, stwierdzającej wysokość niekwestionowanego zadłużenia.

Mogą być one ewentualnie podstawą do ubiegania się o rozłożenie należności na raty, o czym wnioskodawca został pouczony pismem organu rentowego z dnia 20 lutego 2017 roku. Z tych względów Sąd na postawie art. 477 14 § 1 k.p.c. oddalił odwołanie jako niezasadne. Orzeczenie o częściowym zwrocie kosztów zastępstwa procesowego zapadło na podstawie art.98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z § 2 pkt 6 rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 r. poz. 1804), poprzez zasądzenie od wnioskodawcy jako przegrywającego spór kwotę 1.000 złotych.

Na podstawie art.102 k.p.c. Sąd nie obciążył wnioskodawcy pełną kwotą przewidzianą rozporządzeniem (5.400 złotych). Zgodnie bowiem z tym przepisem w wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami. Przedmiotowa zasada będąca odstępstwem od zasady odpowiedzialności za wynik procesu częściowo znajduje zastosowanie w przedmiotowej sprawie. Omawiany przepis pozostawia sądowi orzekającemu swobodę oceny, czy fakty związane z przebiegiem procesu, jak i dotyczące sytuacji życiowej strony, stanowią podstawę do nieobciążania jej kosztami procesu.

Do kręgu "wypadków szczególnie uzasadnionych" należą zarówno okoliczności związane z samym przebiegiem procesu, jak i leżące na zewnątrz. Całokształt okoliczności, które mogłyby uzasadniać zastosowanie tego wyjątku, powinien być przy tym oceniony z uwzględnieniem zasad współżycia społecznego. (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 27 listopada 2013 r. wydany w sprawie I ACa 725/13). Biorąc pod uwagę obecną sytuację majątkową ubezpieczonego, uzyskującego dochód około 1.500 złotych miesięcznie oraz nakład pracy pełnomocnika organu rentowego w niniejszym postępowaniu Sąd nie obciążył A.

M. kosztami zastępstwa procesowego ponad zasądzoną kwotę. Z tych wszystkich względów Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.