IV Ka 88/17 · Sąd powszechny

Sygn. akt IV Ka 88/17

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 marca 2017 r. Sąd Okręgowy w Świdnicy w IV Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący: SSO Agnieszka Połyniak Protokolant: Magdalena Telesz przy udziale Julity Podlewskiej Prokuratora Prokuratury Okręgowej, po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2017 r. sprawy T. K. syna J. i Z. z domu Z. urodzonego (...) r. w N. oskarżonego z art. 270 § 1 kk w związku z art. 12 kk na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Kłodzku z dnia 5 grudnia 2016 r. sygnatura akt II K 11/16 uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Sygnatura akt IV Ka 88/17

UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 5 grudnia 2016r. Sąd Rejonowy w Kłodzku, w sprawie o sygn. akt II K 11/16, uniewinnił T. K. od zarzutu popełnienia czynu z art. 270§1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. polegającego na tym, że: I. w okresie od lutego 2011 roku do sierpnia 2011 roku w K., woj. (...), działając w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej użył jako autentycznych uprzednio podrobionych dokumentów w postaci faktur VAT, w ten sposób, że dla celów rozliczenia podatkowego w urzędzie Skarbowym w N. i związanego z tym odliczenia kwoty podatku VAT, w Biurze rachunkowym „(...) zs przy ul. (...), w prowadzonym przez J.

B. przedłożył 15 podrobionych faktur dotyczących sprzedaży oleju napędowego na Stacji Paliw (...) B. dla Firmy Handlowo Usługowej (...) z/s w R., tj: - Fakturę VAT (...)S.A. Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 02.02.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 623,70 zł dla P.H.U. (...),- - Fakturę VAT (...) S.A. Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 08.02.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 620,16 zł dla P.H.U. (...),- - Fakturę VAT (...) S.A. Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 15.02.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 617,45 zł dla P.H.U. (...),- - Fakturę VAT (...) S.A.

Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 23.02.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 609,07 zł dla P.H.U. (...),- - Fakturę VAT (...) S.A. Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 04.06.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 1126,19 zł dla P.H.U. (...),- - Fakturę VAT (...) S.A. Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 10.06.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 997,25 zł dla P.H.U. (...),- - Fakturę VAT (...) S.A. Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 16.06.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 993,70 zł dla P.H.U. (...),- - Fakturę VAT (...) S.A.

Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 22.06.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 1035,45 zł dla P.H.U. (...),- - Fakturę VAT (...) S.A. Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 28.06.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 998,18 zł dla P.H.U. (...),- - Fakturę VAT (...) S.A. Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 12.07.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 831,94 zł dla P.H.U. (...),- - Fakturę VAT (...) S.A. Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 07.07.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 505,13 zł dla P.H.U. (...),- - Fakturę VAT (...) S.A.

Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 19.07.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 1623,88 zł dla P.H.U. (...),- - Fakturę VAT (...) S.A. Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 22.07.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 494,85 zł dla P.H.U. (...), - - Fakturę VAT (...) S.A. Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 26.07.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 544,19 zł dla P.H.U. (...),- - Fakturę VAT (...) S.A. Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 04.08.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 1647,21 zł dla P.H.U. (...), - jak też od zarzutu popełnienia czynu z art. 270§1 k.k. polegającego na tym, że:

II. w kwietniu 2012 roku w R., woj. (...), w celu użycia za autentyczne, dla celów kontroli podatkowej, przedłożył funkcjonariuszom Urzędu celnego w W. 15 sztuk uprzednio podrobionych faktur VAT dotyczących sprzedaży oleju napędowego przez Stację Paliw (...) B. dla (...) zs w R., tj: - Fakturę VAT (...) S.A. Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 02.02.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 623,70 zł dla P.H.U. (...),- - Fakturę VAT (...) S.A. Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 08.02.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 620,16 zł dla P.H.U. (...),- - Fakturę VAT (...) S.A.

Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 15.02.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 617,45 zł dla P.H.U. (...),- - Fakturę VAT (...) S.A. Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 23.02.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 609,07 zł dla P.H.U. (...),- - Fakturę VAT (...) S.A. Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 04.06.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 1126,19 zł dla P.H.U. (...),- - Fakturę VAT (...) S.A. Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 10,06,2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 997,25 zł dla P.H.U. (...),- - Fakturę VAT (...) S.A.

Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 16.06.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 993,70 zł dla P.H.U. (...),- - Fakturę VAT (...) S.A. Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 22.06.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 1035,45 zł dla P.H.U. (...),- - Fakturę VAT (...) S.A. Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 28.06.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 998,18 zł dla P.H.U. (...),- - Fakturę VAT (...) S.A. Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 12.07.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 831,94 zł dla P.H.U. (...),- - Fakturę VAT (...) S.A.

Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 07.07.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 505,13 zł dla P.H.U. (...),- - Fakturę VAT (...) S.A, Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 19.07,2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 1623,88 zł dla P.H.U. (...),- - Fakturę VAT (...) S.A. Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 22.07.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 494,85 zł dla P.H.U. (...),- - Fakturę VAT (...) S.A. Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 26.07.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 544,19 zł dla P.H.U. (...),- - Fakturę VAT (...) S.A.

Stacja Paliw (...) B., nr (...) z dnia 04.08.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 1647,21 zł dla P.H.U, (...) Z wyrokiem tym nie pogodził się prokurator Prokuratury Rejonowej w Kłodzku, który zaskarżył wyrok w całości na niekorzyść oskarżonego, zarzucając: -błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku mający wpływa na jego treść a polegający na niesłusznym przyjęciu przez Sad I instancji iż zebrany w sprawie materiał dowodowy nie dają podstaw do przyjęcia, że oskarżony T. K. dopuścił się zarzuconych mu czynów w sytuacji, gdy prawidłowa ocena całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego a zwłaszcza okoliczność, że przedmiotowe podrobione faktury VAT nie mogły być przekazane oskarżonemu podczas normalnie odbywających się transakcji na stacji ponieważ nie pochodziły z systemu (...) i nie mogły być w takiej postaci wydrukowane i przekazane mu podczas czynności związanych ze sprzedażą paliwa na stacji, fakt, że oskarżony posiadał wiedzę co do funkcjonowania i obrotu fakturami na stacji paliw z racji prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej, okoliczność, że oskarżony jako jedyny miał motywację co do odniesienia korzyści majątkowej z racji odliczeń podatkowych mając na względzie ilość podrobionych faktur a nadto wskazując na niewiarygodność złożonych przez niego wyjaśnień prowadzi do wniosku, że oskarżony uzyskał przedmiotowe faktury poza normalną sprzedażą na stacji paliw w B. co dowodzi, że dopuścił się on zarzuconych mu w akcie oskarżenia czynów.

Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie Sadowi I instancji do ponownego rozpoznania.

Sąd odwoławczy zważył, co następuje:

Apelacja okazała się zasadna. W pierwszej kolejności zauważyć należy, że T. K. zarzucono użycie (w celu osiągnięcia korzyści majątkowej) podrobionych 15 faktur VAT (czyn I) i posłużenie się tymi fakturami w czasie kontroli podatkowej (czyn II). Kiedy nadto porówna się wszystkie faktury VAT, którymi wówczas dysponował i które przedłożył do rozliczenia (zwrotu VAT) oraz w trakcie kontroli podatkowej, to nie sposób nie zauważyć, że spośród 53 dokumentów jedynie te wystawione na stacji (...) w B. nie wskazują pojazdu, do którego zatankować miano paliwo, a „sprzęt” (wszystkie pozostałe dotycząc samochodu o nr rej. (...)) i miały być opłacane gotówką (vide np. zestawienie faktur poddanych kontroli – k. 54v - 56).

Poza uwagą sądu pozostało także to, że nie jest możliwe, by T. K. otrzymywał owe faktury bezpośrednio po zatankowaniu pojazdu (jak to przyjął – vide uzasadnienie k. 517 i 518v „sąd oparł się na wyjaśnieniach oskarżonego”). Ustalenie przez kogo konkretnie owe faktury były podrabiane, tj. czy przez któregoś z pracowników stacji, czy może prowadzący tę stację np. W. B. lub P. B. ( nota bene dobrzy znajomi oskarżonego) o czym zgodnie zeznawali pracownicy stacji (np. M. S. – k. 136, A. Ł. –k. 133 i 361, J. L. – k. 130 czy P. P. – k. 360), ma znaczenie drugorzędne dla odpowiedzialności karnej T.

K.. Dla zweryfikowania prawdziwości twierdzeń oskarżonego, iż w datach i godzinach, kiedy wystawiona miała być faktura (i dokonany zakup paliwa) niezbędne wydaje się przeprowadzenie dowodu z informacji o kursach, które w tych dniach i godzinach wykonywał dla Kopalni (...) sp. z o.o., co miałoby uzasadniać wykorzystanie samochodu o nr (...). Trudno bowiem przyjąć, że oskarżony, wykonując konkretny kurs, nadkładałby drogi, by zatankować właśnie na tej stacji paliw. Okoliczność tę można ustalić w oparciu o karty kursów, które w tych dniach wykonywał, a którymi winna dysponować zlecająca kursy kopalnia.

Wyrok uniewinniający wydany został mimo, iż pozostała niewyjaśniona okoliczność czy T. K. istotnie w tym czasie, kiedy miałby tankować paliwo na stacji w B., przebywał w tym miejscu. Nadto – w ocenie sądu odwoławczego – teza, że oskarżony mógł otrzymywać – bezpośrednio po zakupie paliwa - faktury VAT w tej postaci, jak wynika to z akt sprawy, nie ma logicznego oparcia w materiale dowodowym (vide informacja Biura Kontroli i Bezpieczeństwa (...) – k. 78 – 80). Nie było możliwe wydrukowanie bezpośrednio po transakcji faktur tej treści i w tej szacie graficzne (jak to utrzymywał oskarżony, k. 341v), a co wynika wprost z zeznań świadków, jak też używanego przez firmę (...) w tym czasie programu.

Nie można uznać, jak wyjaśnił to T. K., że korzyść majątkowa polegała na tym, że kwota, którą płacił za paliwo „lądowała w kieszeni” wystawcy fałszywej faktury. Istotne jest bowiem co z tymi fakturami robił oskarżony i co dzięki temu sam osiągał. Na te pytania sąd nawet nie próbował udzielić odpowiedzi, a kwestia ta ma kluczowe znaczenie dla oceny tego czy istotnie T. K. pobierał faktury po dokonanym tankowaniu paliwa i „nieświadomy” ich nieprawdziwości, włączał do swojej dokumentacji, czy może otrzymywał same faktury (bez zakupu paliwa na stacji w B.) i posługiwał się nimi, by wykazać je w dokumentacji swojej działalności gospodarczej i osiągał dzięki temu wymierną korzyść.

Nadto zauważyć trzeba i to, że faktury te wystawione zostały na podstawie rzeczywiście dokonanych transakcji opłacanych kartami flotowymi (np. k. 32, 33, 34 – 38) czy kartami płatniczymi (np. k. 39, 41), jak też gotówką (np. k. 40,42, 45). Czyli taka właśnie ilość paliwa rzeczywiście została sprzedana, lecz innej osobie i dla innego pojazdu, a wystawione faktury były zgodne z tym wzorem (szatą graficzną i układem), który obowiązywał wówczas na stancja (...). Trudno uwierzyć, że akurat oskarżony zatankował dokładnie taką samą ilość paliwa i otrzymał fakturę o tym samy nr, lecz innej szacie graficznej.

Trudno uwierzyć także i w to, że oskarżony, który sam także wcześniej prowadził stację benzynową w sieci (...), nie dostrzegł, że widniejący jako wystawca faktury, jak i odcisk pieczątki, to podmioty już nieistniejące ( działały odpowiednio do grudnia 2010r. i lipca 2005r.), czyli także w okresie, kiedy sam jeszcze pracował jako kierownik takiej stacji, a nadto, że tylko na fakturach z tej stacji paliw widniał zapis „sprzęt” zamiast nr rejestracyjnego jego samochodu marki M.. Z tego też względu zaskarżony wyrok nie mógł się ostać, a rzeczą sądu I instancji będzie wyjaśnienie wyżej wskazanej kwestii dotyczącej kursów, które w datach widniejących jako daty zakupu paliwa wykonywał oskarżony, jak też dokonanie oceny tego kto istotnie z posłużenia się przedmiotowymi fakturami osiągał korzyść.

Rację ma bowiem apelujący, że zasady logiki i doświadczenia wskazują, że 15 faktur, którymi dysponował oskarżony nie mogło mu zostać przekazane podczas normalnie odbywających się transakcji na stacji w B.. Dopiero na tej podstawie możliwa będzie właściwa ocena zachowania T. K., w tym jego wyjaśnień pod kątem ustawowych znamion zarzucanych mu czynów.