XVI Ns 1520/16 · Sąd powszechny

Sygn. akt XVI Ns 1520/16 POSTANOWIENIE Dnia 02 lutego 2017 roku Sąd Rejonowy dla W. M.w W. Wydział XVI Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSR Ewa Suchecka- Bartnik Protokolant: Klaudia Skrzyńska po rozpoznaniu w dniu 02 lutego 2017 roku w W.na rozprawie sprawy z wniosku B. K. z udziałem D. M., P. P. i T. P. (1) o stwierdzenie nabycia spadku po H. P. (1) p o s t a n a w i a : stwierdzić, że spadek po H. P. (2) z domu G., córce J. i Z., zmarłej w dniu 24 kwietnia 2014 roku w W., ostatnio stale zamieszkałej w W. przy ulicy (...), na podstawie testamentu notarialnego z dnia 11 kwietnia 2013 roku sporządzonego przed notariuszem M. W., zarejestrowanego za numerem repertorium (...), który został otwarty i ogłoszony na rozprawie w niniejszej sprawie w dniu 02 lutego 2017 roku, nabyli synowie T. P. (1) w ½ (jednej drugiej) części oraz syn P. P. w ½ (jednej drugiej) części. (...) Sygn. akt XVI Ns 1520/16

UZASADNIENIE

We wniosku datowanym na dzień 14 listopada 2016 r. (data prezentaty tut. Sądu) wnioskodawczyni B. K. wniosła o stwierdzenie nabycia spadku po H. P. (1) zmarłej w dniu 24 kwietnia 2014 r., która przed śmiercią zamieszkała w W. przy ul. (...) na podstawie testamentu. W uzasadnieniu wskazała, iż spadkodawczyni pozostawiła testament notarialny, w którym do spadku powołała synów: P. P. oraz T. P. (1). Dalej wnioskodawczyni wyjaśniła, iż spadkodawczyni w dniu śmierci była wdową a wcześniej dwukrotnie zawierała związek małżeński. Pierwszy z T. K., z którego związku pochodzi dwoje dzieci: B. K. i D. M.. Drugi związek spadkodawczyni zawarła z T. P. (2) i z tego związku pochodzą P. P. oraz T. P. (1). Na koniec wnioskodawczyni stwierdziła, iż w skład spadku nie wchodzi gospodarstwo rolne. (wniosek k. 1-2) W piśmie procesowym z dnia 24 stycznia 2017 r. (data prezentaty tut. Sądu) uczestnik T. P. (1) wniósł o odrzucenie wniosku. Wskazał, iż w skład spadku będzie wchodzić gospodarstwo rolne. (pismo procesowe k.

21) Na rozprawie w dniu 02 lutego 2017 r. wnioskodawczyni i uczestnicy D. M. oraz T. P. (1) poparli wniosek. (protokół rozprawy k. 24-25) Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Spadkodawczyni H. P. (1), z domu G., córka J. i Z., ostatnio stale zamieszkała w W. przy ul. (...), zmarła w dniu 24 kwietnia 2014 r. w W.. W chwili śmierci była wdową. Pierwszy związek małżeński zawarła z T. K.. Z tego związku urodziło się dwoje dzieci: B. K. oraz D. M.. Następny związek małżeński H. P. (1) zawarła z T. P. (3), z którego związku pochodzi P. P. i T.

P. (1). Nikt ze spadkobierców nie zrzekł się dziedziczenia, nie odrzucił spadku ani nie został uznany za niegodnego dziedziczenia. Nie toczyło się wcześniej żadne postępowanie spadkowe, nie był sporządzany akt poświadczenia dziedziczenia przed notariuszem. (dowód: odpis skróconego aktu zgonu H. P. (1) k. 3, odpis skróconego aktu urodzenia B. K. k. 4, odpis skróconego aktu małżeństwa K. G. oraz B. K. k. 5, odpis skróconego aktu urodzenia D. K. k. 6, odpis skróconego aktu małżeństwa J. M. oraz D. K. k. 7,odpis skróconego aktu urodzenia T.

P. (1) k. 8, odpis skróconego aktu urodzenia P. P. k. 9, zapewnienia spadkowe wnioskodawczyni B. K. k. 24v., zapewnienia spadkowe uczestniczki D. M. k. 24v., zapewnienia spadkowe uczestnika T. P. (1) k. 24v.) W dniu 11 kwietnia 2013 r. H. P. (1) sporządziła testament przed notariuszem M. W. prowadzącą kancelarię notarialną w W. przy ul. (...) lok. 8 w formie aktu notarialnego Repertorium (...). H. P. (1) do całości spadku powołała synów: P. P. oraz T. P. (1), obu w 1/2 części. (dowód: akt notarialny z dnia 11 kwietnia 2013 r., rep. (...)k. 10-11, protokół otwarcia i ogłoszenia testamentu k.

28) W skład spadku po rodzicach H. P. (1) tj. J. G. oraz Z. z domu K. wchodzi gospodarstwo rolne położone we wsi O. w powiecie (...). Obecnie toczy się przed Sądem Rejonowym w Gdyni postępowanie o sygn. akt I Ns 235/16 o stwierdzenie nabycia spadku po rodzicach spadkodawczyni. (dowód: zapewnienia spadkowe wnioskodawczyni B. K. k. 24v.) Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie złożonych do akt sprawy dokumentów, których prawdziwość i rzetelność nie była kwestionowana, także Sąd nie dopatrzył się niczego, co mogłoby poddać w wątpliwość ich wiarygodność. Z powyższym materiałem dowodowym korespondowało zapewnienie spadkowe złożone przez strony postępowania.

Sąd zważył, co następuje:

Okoliczności niniejszej sprawy nie budziły wątpliwości. Zgodnie z treścią art. 926 § 1 k.c. powołanie do spadku wynika z ustawy albo testamentu. Natomiast § 2 wyżej powołanego przepisu stanowi, że powołanie do dziedziczenia z testamentu ma pierwszeństwo przed dziedziczeniem ustawowym. Zasada ta zabezpiecza pełną realizację swobody w dysponowaniu majątkiem na wypadek śmierci. Podstawową zasadą prawa spadkowego jest dążenie do możliwie najpełniejszego urzeczywistnienia woli spadkodawcy. Taki cel mają również przepisy o formie testamentu, których celem jest zagwarantowanie, że to, co w postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku przedstawiono jako testament, stanowi rzeczywiście prawidłowo wyrażone rozporządzenie spadkodawcy na wypadek śmierci.

Zgodnie zaś z art. 950 k.c. testament może być sporządzony w formie aktu notarialnego. Co do wymogów formalnych testamentu notarialnego przepis ten odsyła do przepisów ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie (j. t. Dz. U. z 2014 r., poz. 164 ze zm.). Wymogi, jakim powinien odpowiadać akt notarialny, określają przepisy art. 92 – 94 tej ustawy. Testament sporządzony przez H. P. (1) wymogi te spełniał. Zgodnie z art. 670 k.p.c. sąd spadku bada z urzędu, kto jest spadkobiercą. W szczególności bada, czy spadkodawca pozostawił testament, oraz wzywa do złożenia testamentu osobę, co do której będzie uprawdopodobnione, że testament u niej się znajduje.

Jeżeli testament zostanie złożony, sąd dokona jego otwarcia i ogłoszenia. Ponadto Sąd spadku ustala, czy sporządzony przez spadkodawcę testament jest ważny. Spadkodawczyni w niniejszej sprawie pozostawiła po sobie testament w formie aktu notarialnego. Wnioskodawczyni oraz uczestnicy D. M. oraz T. P. (1) na rozprawie w dniu 02 lutego 2017 r. oświadczyli, iż nie kwestionują ważności testamentu. Natomiast uczestnik P. P., który został zawiadomiony o terminie rozprawy w sposób prawidłowy, nie stawił się i nie zajął żadnego stanowiska, co zostało potraktowano przez Sąd, że również i on nie kwestionuje ważności testamentu.

Również z urzędu Sąd nie widział jakichkolwiek podstaw do kwestionowania i badania ważności sporządzonego przez spadkodawczynię testamentu. W konsekwencji spadek po H. P. (1) na podstawie testamentu notarialnego nabyli w całości P. P. oraz T. P. (1), po 1/2 części spadku każdy z nich. Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji uzasadnianego postanowienia. Odnosząc się do zastrzeżeń zgłaszanych przez uczestnika T. P. (1), który stwierdził, iż w skład spadku po spadkodawczyni może wchodzić gospodarstwo rolne będące własnością jej rodziców stwierdzić trzeba, iż ta okoliczność nie miał znaczenia prawnego.

Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 31 stycznia 2001 r. w sprawie P 4/99 orzekł, iż przepisy art 1059; 1060; (...); (...) i (...) Kodeksu Cywilnego są niezgodne z art. 64 i innymi Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w zakresie, w którym odnoszą się one do spadków otwartych od dnia 14 lutego 2001 r. t.j. dnia publikacji wyroku w dzienniku ustaw. Momentem otwarcia spadku zgodnie z art. 924 k.c. jest chwila śmierci spadkodawcy. W realiach niniejszej sprawy jest to dzień 24 kwietnia 2014 r. Więc nawet jeżeli w skład spadku po spadkodawczyni wejdzie gospodarstwo rolne to przepisy ograniczające jego dziedziczenie nie będą miały zastosowania z uwagi na przytoczony wyrok Trybunału Konstytucyjnego.

Z tych względów Sąd nie zamieścił w sentencji postanowienia osobnego pkt odnoszącego się do dziedziczenia gospodarstwa rolnego, a nawet jeśli takowe gospodarstwo rolne w skład spadku wchodziło dla jego dziedziczenia przez spadkobierców H. P. (1) nie miały zastosowania jakiekolwiek ograniczenia przewidziane przez art. 1059 k.c. i następne Kodeksu Cywilnego. (...) ZARZĄDZENIE (...)