III S 202/15 · Sąd powszechny

Sygn. akt III S 202/15 POSTANOWIENIE Dnia 24 listopada 2015 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie: Przewodniczący-Sędzia: SO Magdalena Hupa-Dębska Sędziowie: SO Barbara Braziewicz (spr.) SR (del.) Ewa Buczek-Fidyka po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2015 r. w Gliwicach na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. R. (1) z udziałem Skarbu Państwa – Prezesa Sądu Rejonowego w Jastrzębiu-Zdroju na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki w sprawie toczącej się przed Sądem Rejonowym w Jastrzębiu-Zdroju pod sygn. akt I C 878/15 postanawia: oddalić skargę. SSR (del.) Ewa Buczek-Fidyka SSO Magdalena Hupa-Dębska SSO Barbara Braziewicz

UZASADNIENIE

W dniu 16 września 2015r. wpłynęła do Sądu Okręgowego w Gliwicach skarga R. R. (1) na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki. W skardze skarżący domagał się stwierdzenia przewlekłości postępowania toczącego się przed Sądem Rejonowym w Jastrzębiu - Zdroju pod sygnaturą akt I C 878/15 i zasądzenia na jego rzecz kwoty 5.000 zł. Uzasadniając swoje żądanie skarżący podał, iż złożył pod koniec maja 2015r. pozew przeciwko (...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w O., postanowieniem z dnia 13 sierpnia 2015r. zostało wydane postanowienie o przekazaniu sprawy według właściwości do Sądu Okręgowego w Gliwicach.

W ocenie skarżącego w sprawie prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Jastrzębiu – Zdroju doszło do rażącej przewlekłości, która nie znajduje żadnego usprawiedliwienia. Sąd na wydanie postanowienia potrzebował ponad trzy miesiące, jest to w ocenie skarżącego zbyt długi okres czasu. Przystępując do niniejszej sprawy Prezes Sądu Rejonowego w Jastrzębiu - Zdroju wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej, wskazując na poparcie swojego stanowiska terminy i tok czynności sądowych podejmowanych w sprawie, przemawiające przeciwko stwierdzeniu, że doszło do przewlekłości postępowania przed Sądem.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sprawa z powództwa R. R. (2) przeciwko (...) Sp. z o.o. w O. o ochronę dóbr osobistych wpłynęła do Sądu Rejonowego w Jastrzębiu – Zdroju w dniu 26 maja 2015r. Postanowieniem z dnia 13 sierpnia 2015 r. Sąd Rejonowy stwierdzając swoją niewłaściwość rzeczową przekazał sprawę do Sądu Okręgowego w Gliwicach Ośrodka (...) w Rybiku jako właściwego do jej rozpoznania. Postanowienie zostało doręczone powodowi – za pośrednictwem Dyrektora Zakładu Karnego we W. oraz pozwanemu. Przedstawiony przebieg dotychczasowego postępowania w sprawie objętej skargą uzasadnia stwierdzenie, że w sprawie tej nie doszło do przewlekłości postępowania w rozumieniu art. 2 ustawy z 17 czerwca 2004r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz.U.nr179, poz.1843).

Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U z 2004 r. nr 179 poz. 1843 zw. dalej ustawą) strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie w tej sprawie trwa dłużej, niż to konieczne dla wyjaśnienia tych okoliczności faktycznych i prawnych, które są istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego.

Zgodnie natomiast z ust. 2 dla stwierdzenia, czy w sprawie doszło do przewlekłości postępowania, należy w szczególności ocenić terminowość i prawidłowość czynności podjętych przez sąd w celu wydania w sprawie rozstrzygnięcia co do istoty lub czynności podjętych przez sąd lub komornika sądowego w celu przeprowadzenia i zakończenia sprawy egzekucyjnej albo innej sprawy dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego, uwzględniając charakter sprawy, stopień faktycznej i prawnej jej zawiłości, znaczenie dla strony, która wniosła skargę, rozstrzygniętych w niej zagadnień oraz zachowanie się stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania.

O nieuzasadnionej zwłoce postępowania można mówić wówczas, jeżeli postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, a także zachowań stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 listopada 2004 r. (...) 52/04). W świetle treści art. 2 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o przewlekłości postępowania w sprawie stanowiącej przedmiot żądania można mówić także wtedy, gdy postępowanie w sprawie trwa dłużej aniżeli jest to konieczne dla wyjaśnienia okoliczności faktycznych i prawnych, które są istotne do rozstrzygnięcia sprawy.

Ponieważ ustawa mówi o nieuzasadnionej zwłoce w rozpoznaniu sprawy, ta wymaga zawinionego i nieusprawiedliwionego obiektywnymi przesłankami opóźnienia w podejmowaniu czynności przez sąd (vide: postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 10 marca 2005 r., sygn. akt I S 17/05). Mając na uwadze charakter sprawy, jej tok i zakres podejmowanych w niej czynności przez Sąd nie można zgodzić się ze skarżącym, że doszło w jej toku do naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Podzielić należało stanowisko Prezesa Sądu Rejonowego, iż w niniejszej sprawie nie doszło do przewlekłości postępowania.

Wypada zwrócić uwagę na stanowisko Sądu Najwyższego zawarte w wyroku z dnia 3 września 2003r. z którego wynika, że o przewlekłości można mówić w sytuacji, gdy pomiędzy kolejnymi czynnościami procesowymi występują długie, nieuzasadnione przerwy albo też pewne czynności nie są podejmowane w ogóle (zob. IICKN 425/01.LEX nr 137527). Tymczasem sprawa niniejsza po jej wpłynięciu do Sądu została przekazana do Sądu właściwego do jej rozpoznania. Pomiędzy zarejestrowaniem sprawy, a wydaniem postanowienia nie wystąpiła przerwa uzasadniająca przyjęcie, że sprawa prowadzona była przewlekle.

Sąd Odwoławczy, dokonał analizy przebiegu czynności procesowych podejmowanych w toku niniejszego postępowania. Analiza ta wykazała, iż w sprawie doszło do sytuacji, w której Sąd Rejonowy z nieznacznym opóźnieniem wydał postanowienie o przekazaniu sprawy według właściwości, jednak opóźnienie to wynikało z faktu przebywania sędziego referenta na urlopie wypoczynkowym. W doktrynie jak i orzecznictwie Sądu Najwyższego dominuje powszechnie akceptowany pogląd, zgodnie z którym okoliczność wystąpienia w sprawie przewlekłości postępowania należy oceniać w każdej ze spraw z osobna.

W świetle przepisów tej ustawy nie każde opóźnienie w podjęciu czynności mających na celu wydanie w sprawie rozstrzygnięcia co do istoty albo czynności podjętych celem załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej sprawy dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego może być utożsamiane z przewlekłością postępowania, a jedynie nadmierne odstępstwa od czasu zwyczajnie koniecznego do wykonania określonych działań, rozwlekłe i ponad miarę rozciągnięte w czasie realizowanie określonych zadań. Na gruncie niniejszego postępowania i podjęcia w niej czynności przez Sąd Rejonowy w Jastrzębiu – Zdroju z nieznacznym opóźnieniem nie można uznać działania Sądu za opóźnienie w rozumieniu powyższej cytowanej ustawy.

Konkludując, zaistniałe w niniejszej sprawie opóźnienie Sądu Rejonowego w rozpoznaniu sprawy nie może zostać uznane za przewlekłość postępowania na gruncie przepisów cytowanej ustawy. Tok podejmowanych czynności przez ten Sąd Rejonowy z uwagi na jej charakter nie trwa dłużej, niż to jest konieczne dla podjętych w sprawie czynności zmierzających do wyjaśnienia okoliczności faktycznych i prawnych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy i jej zakończenia. W konsekwencji skarga skarżącego nie zasługiwała na uwzględnienie. W przedstawionych powyżej okolicznościach sprawy nie ma podstaw by podzielić argumenty skarżącego, iż w postępowaniu prowadzonym przez Sąd Rejonowy w Jastrzębiu - Zdroju wystą piła przewlekłość postępowania, co z kolei skutkować musiało oddaleniem skargi na mocy art.12 ust.1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz.U.nr179, poz.1843 z późn. zm).

SSR (del.) Ewa Buczek- SSO Magdalena Hupa SSO Barbara Braziewicz Fidyka Dębska