VI RCa 163/13 · Sąd powszechny

Sygn. akt VIRCa 163/13

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 04 września 2013 roku Sąd Okręgowy w Olsztynie VI Wydział Cywilny Rodzinny w składzie: Przewodniczący: SSO Ewa Błesińska Sędziowie: SO Hanna Niewiadomska (spr.) SSR del do SO Leszek Wojtuń Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Greifenberg-Krupa po rozpoznaniu w dniu 04 września 2013 roku w Olsztynie na rozprawie sprawy z powództwa małoletnich K. M. i J. M. reprezentowanych przez przedstawicielkę ustawową E. A. przeciwko S. M. o podwyższenie alimentów na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego w Bartoszycach VIII Zamiejscowego Wydziału Rodzinnego i Nieletnich z siedzibą w L. z dnia 25 lutego 2013 roku sygn. akt VIII RC 57/13 I. zmienia zaskarżony wyrok w punkcie I w ten sposób, że ustalone tam alimenty obniża do kwoty po 600 zł na każde dziecko, łącznie 1200 zł miesięczne; II. w pozostałej części apelację oddala; III. odstępuje od obciążania strony powodowej kosztami procesu za instancję odwoławczą. Sygn. akt VI RCa 163/13

UZASADNIENIE

Małoletni J. M. i K. M. reprezentowani przez matkę E. A. wnieśli o podwyższenie alimentów zasądzonych od pozwanego S. M. wyrokiem Sądu Rejonowego w Braniewie z dnia 25 listopada 2002 r. w sprawie o sygn. akt III RC 235/02 z łącznej kwoty 800 zł do kwoty 2000 zł miesięcznie. W uzasadnieniu podali, że od momentu ustalenia świadczeń alimentacyjnych na obecnym poziomie, znacznie zwiększyły się ich potrzeby małoletnich, gdyż rozpoczęli naukę w szkole podstawowej. Nadto wskazano, że w związku ze stanem zdrowia, zdiagnozowaną krzywicą kręgosłupa, muszą uczęszczać na basen, zaś małoletni J. pozostaje dodatkowo pod opieką ortodonty, co także generuje dodatkowe wydatki.

Pozwany wniósł o oddalenie powództwa w całości. Powyższe stanowisko argumentował tym, że poza małoletnimi J. i K. ma trójkę dzieci z innych związków, na rzecz których płaci alimenty w kwocie po 400 zł miesięcznie. Podniósł, że spłaca kredyt w wysokości 157 889,59 złotych. Zaznaczył, że tylko dzięki pomocy rodziców był w stanie spłacić ratę kredytu za 2012 rok. Podkreślił, że posiada zadłużenie wobec Agencji Nieruchomości Rolnych w O. w wysokości 176 750 zł płatne w rocznych ratach po 35 350 złotych. Zdaniem pozwanego, alimenty w kwocie po 400 złotych na każdego z powodów są wystarczające dla zaspokojenia ich usprawiedliwionych potrzeb, tym bardziej, że obowiązek alimentacyjny ciąży również na matce powodów.

Podkreślił ponadto, że w całości pokrył koszt zakupu aparatu dentystycznego dla małoletniego J.. Sąd Rejonowy w Bartoszycach wyrokiem z dnia 25 lutego 2013 roku w sprawie VIII RC 57/13 podwyższył alimenty od pozwanego na rzecz małoletnich powodów do kwoty po 700 złotych miesięcznie na rzecz każdego z nich, zaś w pozostałym zakresie powództwo oddalił. W uzasadnieniu podał, że powództwo zasługiwało na uwzględnienie jedynie w części. Niewątpliwie od chwili ustalenia świadczeń alimentacyjnych w dotychczasowej wysokości, a więc w kwocie po 400 złotych na każdego z małoletnich, minęło ponad dziesięć lat.

Przez ten czas potrzeby małoletnich musiały zwiększyć się i to w znaczącym stopniu. Tym niemniej wskazał, że niemożliwym było uwzględnienie powództwa co do wysokości alimentów żądanych przez powodów, gdyż możliwości zarobkowe pozwanego, aczkolwiek znacznie większe niż te w 2002 roku, nie umożliwiają mu na alimentowanie małoletnich w łącznej kwocie 2000 złotych miesięcznie. Zwrócił uwagę na wysokie koszty jakie ponosi pozwany w związku z prowadzoną działalnością, które znacznie ograniczają jego możliwości płatnicze.

Zdaniem Sądu Rejonowego, poprawa sytuacji materialnej pozwanego umożliwia mu na alimentowanie dzieci w wysokości po 700 złotych na rzecz każdego z nich. Apelację od powyższego wyroku wniósł pozwany, żądając zmiany zaskarżonego orzeczenia i ustalenia alimentów w wysokości po 500 złotych na rzecz każdego z małoletnich. W pisemnych motywach uzasadnienia apelacji podał, że jego sytuacja materialna uniemożliwia mu na alimentowanie dzieci w wyższej, aniżeli po 500 złotych na każdego z nich, kwocie. Podkreślił, że ponosi wysokie koszty prowadzonej działalności, a nadto poza małoletnimi powodami ma troje innych dzieci na utrzymaniu, na które łoży alimenty w wysokości po 400 złotych miesięcznie.

Ponadto podniósł, że pokrył w połowie koszt zakupu aparatu ortodontycznego dla syna na co przeznaczył 1500 złotych. Zakwestionował przy tym wskazywaną wysokość kosztów, jakie rzekomo ponosi ona w związku z utrzymaniem małoletnich, podając, że w rzeczywistości są to kwoty znacznie niższe. Wskazał także na korzystną sytuację materialną matki powodów, która z powodzeniem może w większym stopniu partycypować w kosztach utrzymania małoletnich. Jednocześnie zaznaczył, że jego ojciec przekazuje na utrzymanie wnuków kwotę 1200 złotych rocznie.

Małoletni powodowie wnieśli o oddalenie apelacji pozwanego argumentując to trafnością dokonanego przez Sąd Rejonowy orzeczenia. Nadto podnieśli, że pozwany dysponuje majątkiem o wartości około 5 milionów złotych i trudno przyjąć, aby nie był w stanie łożyć na utrzymanie dzieci kwoty 1400 złotych miesięcznie.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja pozwanego jest częściowo zasadna i zasługuje na uwzględnienie. Sąd I instancji na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego wprawdzie prawidłowo ustalił stan faktyczny w niniejszej sprawie, a zajęte stanowisko w przekonujący sposób uzasadnił w pisemnych motywach orzeczenia, jednak w ocenie Sądu II instancji możliwości zarobkowe i majątkowe pozwanego nie zostały uwzględnione w dostatecznym stopniu, co skutkowało uznaniem, że jest on w stanie łożyć na utrzymanie małoletnich kwoty wyższe, aniżeli jego możliwości finansowe.

Sąd Okręgowy ponownie przeanalizował sytuację materialną pozwanego i dowody przedstawione na tę okoliczność. Dokonując analizy materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy, Sąd Okręgowy uznał, że aktualna sytuacja materialna pozwanego nie jest na tyle korzystna, jak ją przyjęto w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku i uniemożliwia mu na alimentowanie małoletnich powodów w łącznej kwocie 1400 złotych miesięcznie. Przede wszystkim wskazać należy, że pozwany uzyskuje co prawda wysokie przychody, tym niemniej ponosi bardzo wysokie koszty związane z prowadzoną działalnością, które niewątpliwie ograniczają jego możliwości płatnicze.

Dodatkowo posiada szereg zobowiązań finansowych, w szczególności spłaca wysokie kredyty zaciągnięte na prowadzoną działalność, których roczne raty wynoszą odpowiednio 30 720 i 25 350 złotych. Aby zagwarantować prawidłowe funkcjonowanie gospodarstwa zmuszony był zaciągnąć pożyczkę finansową u świadka H. M. na kwotę 146 000 złotych oraz u swojego ojca w wysokości 30 000 złotych. Ogólne zestawienie ponoszonych przez niego wydatków, jak i uzyskiwanych dochodów wskazuje, że prowadzona działalność jest nierentowna. Tym, niemniej podkreślić należy, że pozwany poza uiszczanymi alimentami partycypuje w ponadstandardowych kosztach związanych z utrzymaniem synów.

Przekazał on matce powodów kwotę 1500 złotych tytułem polowy opłaty na zakup aparatu ortodontycznego dla jednego z synów. Dodatkowo ojciec pozwanego, przekazuje przedstawicielce ustawowej małoletnich, raz w roku kwotę 1200 złotych przeznaczoną na potrzeby małoletnich. Zdaniem Sądu, powyższe okoliczności uzasadniają przyjęcie, że pozwany na chwilę obecną nie jest w stanie łożyć na utrzymanie dzieci kwoty wyższej aniżeli po 600 złotych miesięcznie na rzecz każdego z małoletnich. Wskazać przy tym należy, że obowiązek utrzymania małoletnich spoczywa na obojgu rodzicach, zaś zasądzone alimenty zabezpieczą realizację usprawiedliwionych potrzeb małoletnich, w stopniu, w jakim winien on partycypować w kosztach utrzymania synów.

Z tych też powodów, na zasadzie art. 386 § 1 kpc orzeczono jak w punkcie I wyroku. Konsekwencją powyższego rozstrzygnięcia było oddalenie, w oparciu o przepis art. 385 kpc, apelacji w pozostałej części (punkt II wyroku). W punkcie III wyroku orzeczono na podstawie art. 113 ust. 4 Ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych.