II Cz 760/15 · Sąd powszechny

Sygn. akt II Cz 760/15 POSTANOWIENIE K., dnia 30 listopada 2015 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu, II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: S.S.O. Marian Raszewski po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2015 r. w Kaliszu na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A. C. z udziałem K. C. o podział majątku wspólnego w przedmiocie zażalenia K. C. na punkt 2 postanowienia Sądu Rejonowego w Pleszewie z dnia 16 czerwca 2015 r., sygn. akt I Ns 247/15 postanawia: oddalić zażalenie Sygn. akt II Cz 750/15

UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 25 sierpnia 2015 r. Sąd Rejonowy w Ostrowie Wielkopolskim na podstawie art. 200 § 1 k.p.c. w zw. z art. 27 k.p.c. stwierdził swą niewłaściwość i sprawę przekazał do Sądu Rejonowego we Włodawie. W uzasadnieniu swojego stanowiska Sąd I instancji wskazał, że za odstąpieniem od właściwości przemiennej wynikającej z art. 34 k.p.c. na rzecz zasad ogólnych wynikających z art. 27 § 1 k.p.c. przemawia ekonomika procesowa oraz fakt, że umowa cesji wierzytelności nie powinna pogarszać sytuacji dłużnika. Sąd Rejonowy wskazał także na mogące się pojawić trudności z powołaniem biegłego z innego okręgu sądowego a także, że charakter sprawy nie uzasadnia przesłuchania pozwanego w drodze pomocy prawnej. Zażalenie na powyższe orzeczenie wniósł powód (...) Sp. z o.o. w O. zaskarżając je w całości i domagając się jego uchylenia oraz przekazania sprawy do dalszego prowadzenia przez Sąd Rejonowy w Ostrowie Wielkopolskim. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie art. 200 § 1 k.p.c., art. 34 k.p.c. i art. 454 § 1 zd. 2 k.c.

Sąd Okręgowy, zważył co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 27 § 1 k.p.c. powództwo wytacza się – co do zasady - przed sąd pierwszej instancji, w którego okręgu pozwany ma miejsce zamieszkania. Właściwość przemienna w stosunku do właściwości ogólnej jest właściwością szczególną, czyli konkurencyjną, tzn. może z nią konkurować, pozostawiając wybór sądu powodowi. Właściwość przemienna jest to więc w istocie taka właściwość, która uprzywilejowuje powoda. Sądy przemienne mają umożliwić powodowi dochodzenie roszczenia przed sądem w danym wypadku dla niego dogodniejszym niż sąd ogólnie właściwy dla pozwanego.

Przepisy o sądach przemiennych mają na uwadze nie tylko wygodę stron procesowych, ale kierują się względami ekonomii procesowej i ułatwieniem sądowi prowadzenia sprawy zgodnie z zasadą bezpośredniości (por. np. W. Siedlecki [w:] W. Siedlecki, Z. Świeboda, Postępowanie cywilne. Zarys wykładu, Warszawa 2004, s. 91). Tymczasem zważyć należy, że przedmiotowa sprawa dotyczy roszczeń z powierniczej umowy przelewu wierzytelności na cesjonariusza, który zobowiązał się wyegzekwować świadczenie na rachunek cedenta. Przedmiotowe świadczenie stanowi roszczenie cedenta o zapłatę wynagrodzenia za remont budynku w W..

Pozwany, jak i wszyscy świadkowie, w tym zbywca wierzytelności, mieszkają w okręgu Sądu Rejonowego we Włodawie. Z uwagi na podniesione przez pozwanego zarzuty konieczne może się okazać dopuszczenie dowodu z opinii biegłego, który będzie musiał dokonać oględzin tego budynku. W konsekwencji, mimo tego, że postępowanie sądowe będzie się toczyło przed Sądem Rejonowym w Ostrowie Wielkopolskim, wszystkie dowody będą przeprowadzone w miejscowości odległej od tego miasta. Rozpoznanie sprawy w O. powoduje zatem sygnalizowane przez sąd pierwszej instancji ryzyko naruszenia zasady bezpośredniości w procesie i ekonomii procesowej, wbrew idei przepisów o sądach przemiennych.

Nadto rozpoznanie niniejszej sprawy przez Sąd Rejonowy w Ostrowie W.. prowadzi też do pogorszenia sytuacji dłużnika, podczas gdy, jak podkreśla się w orzecznictwie, przelew wierzytelności następujący bez zgody dłużnika nie może prowadzić do pogorszenia jego dotychczasowej pozycji prawnej (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 września 1998 r., I CKN 822/97, OSNC 1999, nr 2, poz. 39). Ze wskazanych względów Sąd Okręgowy nie podziela wskazanego przez skarżącego poglądu wynikającego z uchwały Sądu Najwyższego z dnia 14 lutego 2002 r., III CZP 81/01, OSNC 2002, nr 11, poz. 131).

Przyłącza się do głosu krytyków tego stanowiska, wyrażających pogląd, że przelew wierzytelności pozostał bez wpływu na właściwość przemienną sądu wyznaczoną przez art. 34 k.p.c. Właściwość przemienną sądu wyznacza zatem nadal to miejsce, w którym dłużnicy powinni spełnić świadczenie na rzecz zbywcy wierzytelności. Miejsce zamieszkania L. C., który zbył powódce wierzytelność objętą pozwem, znajduje się w O.. Zatem także w świetle art. 34 k.p.c. sądem miejscowo właściwym do rozpoznania niniejszej sprawy jest Sąd Rejonowy we Włodawie, któremu sprawa została przekazana.

Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 385 w zw. z art. 397 § 2 k.p.c., orzeczono jak w sentencji.