III CZ 16/15 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III CZ 16/15 POSTANOWIENIE Dnia 17 kwietnia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marta Romańska (przewodniczący) SSN Dariusz Dończyk (sprawozdawca) SSN Kazimierz Zawada w sprawie z wniosku E. sp. z o.o. w W. przy uczestnictwie R. C. L. spółki prawa cypryjskiego z siedzibą w N., M. G., Banku S.A. z siedzibą w W. o wpis hipoteki, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 17 kwietnia 2015 r., zażalenia uczestnika Banku S.A. z siedzibą w W. na postanowienie Sądu Okręgowego w K. z dnia 3 grudnia 2014 r., oddala zażalenie. 2

UZASADNIENIE

Sąd Okręgowy w K., postanowieniem z dnia 3 grudnia 2014 r., odmówił dalszego uczestnictwa w sprawie w charakterze uczestników Bank S.A. w W. oraz M. G. i odrzucił wniesione przez nich apelacje od postanowienia Sądu pierwszej instancji. Sąd ten uznał, że wyżej wymienieni nie należą do kręgu uczestników postępowania o wpis w księdze wieczystej, według art. 6261 § 2 k.p.c. W zażaleniu na postanowienie Sądu Okręgowego Bank S.A. w W. zarzucił naruszenie art. 6261 § 2 k.p.c. w zw. z art. 510 k.p.c. oraz art. 373 zd. 1 w zw. z art. 397 § 2 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. i wniósł o jego uchylenie. W ocenie skarżącego, w sprawie znajduje zastosowanie art. 510 k.p.c., a skarżący ma interes prawny w udziale w przedmiotowym postępowaniu. Poza tym nie było podstaw do pozbawienia żalącego się statusu uczestnika postępowania dopiero na etapie postępowania apelacyjnego w sytuacji, w której wziął on udział w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji i złożył apelację od wydanego przez ten Sąd orzeczenia.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

W judykaturze Sądu Najwyższego przyjmuje się jednolicie, że art. 6261 § 2 k.p.c. wyczerpująco określa krąg uczestników postępowania wieczystoksięgowego i wyłącza zastosowanie w tym postępowaniu art. 510 § 1 zd. 1 k.p.c. Oznacza to zatem, że także apelację od wpisu (art. 62610 § 3 k.p.c.) może wnieść tylko osoba, która może być uczestnikiem postępowania wieczysto-księgowego (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 2004 r., I CZ 48/04, OSNC 2005, nr 6, poz. 108, z dnia 24 czerwca 2004 r., III CZ 46/04, nie publ., z dnia 14 stycznia 2011 r., II CSK 241/10, nie publ., z dnia 20 stycznia 2011 r., I CSK 185/10, nie publ., oraz uchwała Sądu Najwyższego z dnia 7 lipca 2011 r., III CZP 45/10, OSNC 2010, nr 12, poz. 164).

W myśl art. 6261 § 2 k.p.c. uczestnikami postępowania oprócz wnioskodawcy są tylko te osoby, których prawa zostały wykreślone lub obciążone bądź na rzecz których wpis ma nastąpić. Skarżący nie jest osobą, którego prawa zostały wykreślone lub obciążone zaskarżonym przezeń wpisem ani też osobą, na rzecz której wpis miał nastąpić. Nie należy zatem do kręgu uczestników postępowania w sprawie, w której 3 dokonano zaskarżonego wpisu (art. 6261 § 2 k.p.c.). W konsekwencji nie był on także legitymowanym do wniesienia apelacji od tego wpisu (art. 62610 § 3 k.p.c.).

Wbrew przy tym zarzutowi zawartemu w zażaleniu, sąd drugiej instancji - który także powinien czuwać nad należytym kręgiem osób uczestniczących w postępowaniu nieprocesowym - może odmówić dalszego udziału w sprawie osobie, która nie powinna w nim brać udziału w charakterze uczestnika postępowania, chociażby została ona dopuszczona do udziału w sprawie przez sąd pierwszej instancji (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 grudnia 2013 r., IV CZ 96/13, nie publ.). Z tych względów, uznając zażalenie za bezzasadne, Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 i art. 13 § 2 k.p.c.