I Cz 99/13 · Sąd powszechny

Sygn. akt I Cz 99/13 POSTANOWIENIE Dnia 28 lutego 2013 roku Sąd Okręgowy w Elblągu I Wydział Cywilny w składzie następującym : Przewodniczący SSO Krzysztof Nowaczyński Sędziowie : SO Dorota Zientara SO Arkadiusz Kuta ( spr. ) po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2013 roku na posiedzeniu niejawnym w Elblągu sprawy z wniosku S. M. z udziałem K. M. , L. Z. i Eleuterii S. o dział spadku na skutek zażalenia uczestniczki L. Z. od postanowienia Sądu Rejonowego w Elblągu z dnia 27 listopada 2012 roku , sygnatura akt I Ns 730/11 p o s t a n a w i a : oddalić zażalenie .

UZASADNIENIE

Zakażonym postanowieniem Sąd Rejonowy w Elblągu zawiesił postępowanie z wniosku S. M. z udziałem K. M. , L. Z. i Eleuterii S. o dział spadku po S. M. . W uzasadnieniu wskazano , że postanowieniem z dnia 3 października 2007 roku w sprawie I Ns 886/07 Sąd Rejonowy w Elblągu stwierdził , że spadek po S. M. zmarłym w dniu 1 kwietnia 2007 roku w E. na podstawie ustawy nabyli : wdowa K. M. , córka L. Z. i syn S. M. po 1/3 części , każde z nich wprost . Uczestnikami postępowania byli wyłącznie spadkobiercy . Pismem z dnia 9 października 2012 roku Prokurator Rejonowy w Elblągu złożył wniosek o zmianę lub uchylenie postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po S. M. w uzasadnieniu wskazując , że w przedmiotowym postępowaniu nie brało udziału dziecko spadkodawcy S. M. ze związku pozamałżeńskiego .

Sąd pierwszej instancji wyjaśnił , że zgodnie z art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c. sąd może zawiesić postępowanie z urzędu , jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania cywilnego . Wobec wszczęcia postępowania o zmianę lub uchylenie postanowienia o stwierdzenie nabycia spadku po spadkodawcy S. M. istnieje wątpliwość co do tego , jaki jest krąg spadkobierców zmarłego , a więc i krąg zainteresowanych w niniejszym postępowaniu . Tym samym rozstrzygnięcie sprawy o dział spadku zależy od wyniku postępowania , które toczy się z wniosku Prokuratora Rejonowego w Elblągu .

W zażaleniu uczestniczka L. Z. wniosła o uchylenie powyższego postanowienia i zasądzenie od uczestniczki K. M. kosztów postępowania zażaleniowego . Orzeczeniu temu zarzuciła naruszenie przepisu art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c. wskutek przyjęcia , że rozstrzygnięcie sprawy o dział spadku zależne jest od wyniku innego toczącego się postępowania cywilnego , gdy w rzeczywistości nie ma takiej zależności , gdyż podjęte przez uczestniczkę K. M. działania za pośrednictwem Prokuratora Rejonowego w Elblągu zmierzają do dalszego przedłużenia postępowania .

O fakcie domniemanego pominięcia spadkobiercy K. M. miała powziąć informację w kwietniu 2007 roku , a więc mogła fakt ten ujawnić w postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku po spadkodawcy S. M. , którego była uczestniczką . Skoro w postępowaniu tym nie wskazywała , że spadkodawca posiada pozamałżeńską córkę to należy przyjąć , że nie posiadała w tamtym czasie takiej wiedzy . Podkreślono , że osoba , która ewentualnie została pominięta w postanowieniu o stwierdzeniu nabycia spadku może zgodnie z przepisem art. 679 § l k.p.c. wnosić o zmianę prawomocnego postanowienia .

Nie ma konieczności posiłkowania się w tej sprawie czynnościami Prokuratora Rejonowego w Elblągu .

Sąd Okręgowy zważył , co następuje :

Zażalenie L. Z. nie zasługiwało na uwzględnienie . Zawieszenie postępowania na podstawie art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c. może nastąpić wówczas , gdy rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania cywilnego . Sąd Okręgowy podziela stanowisko , że w niniejszej sprawie zawieszenie postępowania było celowe z uwagi na toczące się przed Sądem Rejonowym w Elblągu postępowanie o zmianę postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po S. M. . Oczywiste jest bowiem , że bez prawidłowego ustalenia kręgu spadkobierców , z określeniem wielkości udziałów każdego z nich , nie jest możliwe dokonanie działu spadku .

Wobec wszczęcia , zresztą także znacznego zaawansowania sprawy o zmianę stwierdzenia nabycia spadku , krąg osób , które doszły do spadku poddano w wątpliwość . Nie można zgodzić się z twierdzeniem skarżącej , iż z uwagi na zakładaną bezzasadność wniosku o zmianę stwierdzenia nabycia spadku , postępowanie sądowe nie powinno być zawieszane . Ocena celowości zawieszenia postępowania cywilnego przez Sąd pierwszej instancji nie mogła obejmować oceny zasadności wniosku złożonego przez Prokuratora Rejonowego w Elblągu .

Wskazać trzeba , że artykuł 681 k.p.c. stwarza możliwość uzyskania rozstrzygnięcia o stwierdzeniu nabycia spadku w toku postępowania działowego . W doktrynie przyjmuje się , iż ratio legis tego artykułu przemawia za przyjęciem poglądu , że sąd w toku postępowania działowego może dokonać tylko stwierdzenia nabycia spadku . Postanowienie to kończy wstępną i samodzielną część postępowania . Podlega - jako orzeczenie co do istoty sprawy - zaskarżeniu w drodze apelacji i skargi kasacyjnej . Wskazana norma nie ma zaś zastosowania do zmiany prawomocnego postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku ( porównaj : teza 2 do art. 681 k.p.c. w Kodeksie postępowania cywilnego .

Komentarzu pod red. H. Doleckiego i T. Wiśniewskiego WKP W-wa 2011 ) . Sąd Okręgowy przedstawione wyżej stanowisko podziela . W tym stanie rzeczy postanowienie Sądu Rejonowego w przedmiocie zawieszenia postępowania o dział spadku było prawidłowe i znajdowało oparcie w normie art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c. w związku z art. 13 § 2 k.p.c. Z przestawionych względów Sąd Okręgowy , na podstawie art. 385 k.p.c. w związku z art. 397 § 2 k.p.c. i art. 13 § 2 k.p.c. , orzekł jak w sentencji postanowienia .