II CSK 715/12 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II CSK 715/12 POSTANOWIENIE Dnia 7 czerwca 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Iwona Koper w sprawie z wniosku F. B. przy uczestnictwie B. O. o podział majątku wspólnego, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 7 czerwca 2013 r., na skutek skargi kasacyjnej uczestniczki postępowania od postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 20 września 2012 r., odrzuca skargę kasacyjną; oddala wniosek wnioskodawcy o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. 2 Uzasadnienie W sprawie z wniosku F. B. z udziałem B. O. o podział majątku wspólnego po ustaniu wspólności majątkowej małżeńskiej Sąd Rejonowy w D.

P. postanowieniem z dnia 10 maja 2012 r. ustalił, że udziały małżonków w majątku wspólnym są równe, ustalił skład majątku i jego wartość na kwotę 417 800 zł, przyznał wszystkie składniki majątkowe wnioskodawcy oraz zasądził na rzecz uczestniczki spłatę w kwocie 208 900 zł. Postanowieniem z dnia 20 września 2012 r. Sąd Okręgowy w K. na skutek apelacji wnioskodawcy zmienił postanowienie Sądu Rejonowego przez ustalenie, że udział wnioskodawcy w majątku wspólnym wynosi ¾, a udział uczestniczki ¼ i w konsekwencji tego obniżył spłatę na rzecz uczestniczki do kwoty 104 450 zł.

Postanowienie to uczestniczka zaskarżyła skargą kasacyjną opartą na podstawie naruszenia materialnego, w ramach której zarzuciła naruszenie art. 43 § 2 k.r.o. przez błędną wykładnię pojęcia „ważnych powodów” w rozumieniu tego przepisu i wniosła o zmianę postanowienia i oddalenie apelacji wnioskodawcy. Wartość przedmiotu zaskarżenia określona została w skardze kasacyjnej na kwotę 104 450 zł, a następnie w formie „sprostowania” podniesiona do kwoty 417 800 zł.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Wartość przedmiotu zaskarżenia kasacyjnego podlega kontroli Sądu Najwyższego w ramach badania jej dopuszczalności. Stosownie do art. 5191 § 4 pkt 4 k.p.c. w sprawach dotyczących zniesienia współwłasności i działu spadku, skarga kasacyjna nie przysługuje, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż sto pięćdziesiąt tysięcy złotych. Zgodnie z poglądami ukształtowanymi w judykaturze Sądu Najwyższego oznaczenie wartości przedmiotu zaskarżenia kasacyjnego w sprawach działowych pozostaje w ścisłej zależności od wyników postępowania w tych sprawach i nie przesądza jej wartość przedmiotu działu.

Wartość przedmiotu zaskarżenia określa natomiast zakres kwestionowanego rozstrzygnięcia. W sprawach o podział majątku 3 wspólnego po ustaniu wspólności majątkowej między małżonkami wartością przedmiotu zaskarżenia jest wartość poszczególnych rzeczy i praw, których objęcie lub nieobjęcie rozstrzygnięciem sądu albo sposób podziału kwestionuje skarżący, a także wartość roszczeń dochodzonych w sprawie, będących przedmiotem zaskarżenia (postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 5 kwietnia 2002 r., II CZ 25/02, z dnia 6 listopada 2002 r., III CZ 98/02, nie publikowane).

Z reguły więc, nawet jeżeli skarżący kwestionuje orzeczenie w całości, wartość ta nie przekracza jego udziału w dzielonym majątku. Wyjątkowo jedynie, gdy uczestnik kwestionuje zasadę podziału i rzutuje to na wartość przedmiotu zaskarżenia, to może być ona wyższa. Wyjątek taki nie zachodzi jednak w niniejszej sprawie, w której uczestniczka zaskarżyła postanowienie Sądu Okręgowego w części ustalającej, że jej udział w majątku wspólnym jest mniejszy i wynosi ¼. W tej sytuacji, gdy Sąd Rejonowy udział ten ustalił na ½ i uwzględnił to odpowiednio w wysokości należnej uczestniczce spłaty, to wartość przedmiotu zaskarżenia kasacyjnego, jako związana z różnicą wartości tych udziałów w majątku wspólnym, stanowi kwota 104 450 zł.

Z tych względów wniesiona skarga jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu (art. 3986 § 3 w zw. z art. 3986 § 2 i art. 5191 § 4 pkt 4 k.p.c.). Z uwagi na brak przesłanek do odstąpienia od zasady określonej wart. 520 § 1 k.p.c. oddaleniu podlegał wniosek wnioskodawcy o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. jw